ကုလသမဂၢက ေျမာက္ကုိရီးယားကုိ ပိတ္ဆုိ႔အေရးယူမႈသစ္မ်ား ထပ္မံခ်မွတ္

စက္တင္ဘာ ၁၁ ရက္က ကုလသမဂၢ လံုျခံဳေရးေကာင္စီတြင္ ေျမာက္ကိုရီးယားအား ပိတ္ဆုိ႔အေရးယူမႈ ခ်မွတ္မႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ ဆီြဒင္သံအမတ္ႀကီးအား ေျပာၾကားေနေသာ အေမရိကန္သံအမတ္ႀကီး နစ္ကီဟာေလ (Photo: AFP)

ေျမာက္ကုိရီးယား၏ ခ်ည္မွ်င္ႏွင့္ အထည္အလိပ္ပုိ႔ကုန္မ်ားကုိ ပိတ္ပင္တားျမစ္မႈႏွင့္ ေရနံထုတ္ကုန္မ်ား တင္ပုိ႔မႈကုိကန္႔သတ္သည့္ ပိတ္ဆုိ႔အေရးယူမႈမ်ားအား ကုလသမဂၢ လုံျခံဳေရးေကာင္စီက စက္တင္ဘာ ၁၁ တြင္ တညီတညြတ္တည္း ေထာက္ခံဆုံးျဖတ္ခဲ့ၾကသည္။ ေျမာက္ကုိရီးယားက ၎တုိ႔၏ ေျခာက္ႀကိမ္ေျမာက္ ႏ်ဴကလီးယားစမ္းသပ္မႈကုိ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ၿပီးေနာက္ ပိတ္ဆုိ႔အေရးယူမႈမ်ား ခ်မွတ္ရန္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္မူၾကမ္းကုိ အေမရိကန္က ဦးေဆာင္ေရးဆြဲခဲ့ၿပီး တ႐ုတ္၊ ႐ုရွားတုိ႔၏ ေထာက္ခံမႈႏွင့္အတူ လုံျခံဳေရးေကာင္စီက ယင္းဆုံးျဖတ္ခ်က္အား ေထာက္ခံအတည္ျပဳခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ႏ်ဴကလီးယားလက္နက္ ပုိင္ဆုိင္ေသာ ေျမာက္ကုိရီးယားအား ကမၻာကမည္သည့္အခါမွ် လက္ခံမည္မဟုတ္ေၾကာင္း ျပင္းထန္ေသာ ပိတ္ဆုိ႔အေရးယူမႈမ်ားက ျပံဳယမ္းကုိ သတင္းပါးျခင္းျဖစ္သည္ဟု ကုလသမဂၢဆုိင္ရာ အေမရိကန္သံအမတ္ႀကီး နစ္ကီဟာေလက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ သုိ႔ေသာ္လည္း ေျမာက္ကုိရီးယား အက်ပ္အတည္းအတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေသာအေျဖတစ္ခု ထြက္ေပၚလာႏုိင္ေၾကာင္းကုိလည္း သူကေျပာၾကားခဲ့သည္။

“ကြၽန္မတုိ႔စစ္ပြဲကုိ မေမွ်ာ္လင့္ပါဘူး။ ျပန္လမ္းမရွိအမွတ္ကုိ ေျမာက္ကုိရီးယားကလည္း မျဖတ္ခဲ့ေသးပါဘူး” ဟု ဟာေလက လုံျခံဳေရးေကာင္စီကုိ ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ေျမာက္ကုိရီးယားက ႏ်ဴကလီးယားစီမံကိန္းကုိ ရပ္တန္႔ရန္ သေဘာတူခဲ့လွ်င္ ေျမာက္ကုိရီးယား၏ အနာဂတ္ကုိ ျပန္လည္ဆယ္ယူႏုိင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ေနထုိင္ႏုိင္ေၾကာင္း ေျမာက္ကုိရီးယားက သက္ေသျပခဲ့လွ်င္ ကမၻာကလည္း ေျမာက္ကုိရီးယားႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာေနမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဟာေလက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ေတာင္ကုိရီးယားအစုိးရက လုံျခံဳေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကုိႀကိဳဆုိခဲ့ၿပီး ေျမာက္ကုိရီးယား၏ ရန္စလႈံ႔ေဆာ္မႈမ်ားသည္ စီးပြားေရးဖိအားႏွင့္ သံတမန္ေရး အထီးက်န္မႈတုိ႔ကုိ ပုိ၍ျမင့္တက္ေစမည္ျဖစ္ေၾကာင္း လုံျခံဳေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္က သတိေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ေစ့စပ္ညႇိႏႈိင္းမႈမ်ားအတြင္း အေမရိကန္သည္ ေျမာက္ကုိရီးယားအား ေရနံပိတ္ဆုိ႔အေရးယူမႈ ေဆာင္ရြက္ရန္ႏွင့္ ေျမာက္ကုိရီးယားေခါင္းေဆာင္ ကင္ဂ်ဳံအြန္၏ ျပည္ပပုိင္ဆုိင္မႈအရပ္ရပ္ကုိ ထိန္းခ်ဳပ္ရန္ ေတာင္းဆုိျခင္းတုိ႔အား ျဖဳတ္ခ်ေပးခဲ့ၿပီး ႐ုရွားႏွင့္ တ႐ုတ္တုိ႔၏ ေထာက္ခံမႈကုိႀကိဳးပမ္းခဲ့သည္။ ယင္းအစား လုံျခံဳေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္က အထည္အလိပ္ပုိ႔ကုန္မ်ား တင္ပုိ႔မႈကုိ တားျမစ္ၿပီး ေျမာက္ကုိရီးယား၏ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႕တင္ပုိ႔မႈမ်ားကုိ ပိတ္ဆုိ႔ခဲ့သည္။ ထုိ႔ျပင္ ေျမာက္ကုိရီးယား အလုပ္သမားမ်ားအတြက္ အလုပ္လုပ္ကုိင္ခြင့္ပါမစ္ မထုတ္ေပးၾကရန္လည္း ကမၻာ့ႏုိင္ငံမ်ားကုိ တားျမစ္ခဲ့သည္။ ရွိဆဲကန္ထ႐ုိက္မ်ားကုိလည္း သက္တမ္းမတုိးေပးဘဲ ေျမာက္ကုိရီးယား အလုပ္သမားမ်ားအား တျဖည္းျဖည္းရပ္ဆုိင္းသြားရန္ လုံျခံဳေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္က ေတာင္းဆုိခဲ့သည္။ ေျမာက္ကုိရီးယားသည္ ႏုိင္ငံျခားသုိ႔ အလုပ္သမား ၉၃၀၀၀ ေစလႊတ္ထားၿပီး ယင္းအလုပ္သမားမ်ား၏ ၀င္ေငြသည္ ေျမာက္ကုိရီးယား၏ ဒုံးႏွင့္ ႏ်ဴကလီးယားစီမံကိန္းမ်ားအတြက္ ၀င္ေငြအရင္းအျမစ္ျဖစ္ေနေၾကာင္း အေမရိကန္ တာ၀န္ရွိသူတစ္ဦးက ဆုိခဲ့သည္။

ပိတ္ဆုိ႔အေရးယူမႈ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကုိ ယခင္အေရးယူမႈမ်ားထက္ ပုိ၍ျပင္းထန္ရန္ ဂ်ပန္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ရွင္ဇုိအာေဘးက ေတာင္းဆုိခဲ့ၿပီး ျပံဳယမ္းအေနျဖင့္ ႏ်ဴကလီးယား ဖ်က္သိမ္းေရးကုိ ထိေရာက္စြာ ေဆာင္ရြက္ရန္ တုိက္တြန္းခဲ့သည္။

႐ုရွားႏွင့္ တ႐ုတ္တုိ႔က ေျမာက္ကုိရီးယားႏွင့္ ေဆြးေႏြးရန္ တြန္းအားေပးခဲ့ၿပီး ျပံဳယမ္း၏ ဒုံးႏွင့္ ႏ်ဴကလီးယား စမ္းသပ္မႈမ်ားကုိ ရပ္ဆုိင္းရန္အတြက္ အေမရိကန္-ေတာင္ကုိရီးယား စစ္ေရးေလ့က်င့္မႈမ်ားကုိ အျပန္အလွန္အေနျဖင့္ ရပ္ဆုိင္းေပးရန္ အၾကံျပဳခဲ့သည္။