<

Cyber Security နဲ႔ ဘဏ္ေတြရဲ႕ အြန္လိုင္းလံုျခံဳေရး

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ လူမႈကြန္ရက္ အသံုးျပဳေနသူ အခ်ဳိ႕အား ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု-ၾကည္ႏုိင္)

လြန္ခဲ့သည့္ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားက ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔ ခံရမႈေတြနဲ႔အတူ စစ္အာဏာရွင္ လက္ေအာက္မွာ ေနထိုင္ခဲ့ရတဲ့ အတြက္ ျပည္သူေတြဟာ ကမၻာႀကီးနဲ႔ အေတာ္ကို အလွမ္းေ၀းေနခဲ့ဖူးပါတယ္။ အဲဒီေခတ္အခါတုန္းက ျပည္သူေတြအတြက္ ႀကိဳးဖုန္းေတြ၊ က်ပ္သိန္း ၅၀ နီးပါး တန္ေၾကးရွိတဲ့ မိုဘိုင္းဖုန္းေတြကသာ တစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦး ဆက္သြယ္ဖို႔ အဓိက အရာေတြ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

ဒါေပမဲ့ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္ ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ က်ပ္ ၁၅၀၀ တန္ ဆင္းမ္ကတ္ေတြ ေပၚေပါက္ခဲ့ျခင္းႏွင့္အတူ တစ္ခ်ိန္က ခက္ခဲစြာဖြင့္ၿပီး အသံုးျပဳခဲ့ရတဲ့ G-Talk အေကာင့္ေတြထက္ မ်ားစြာအသံုးျပဳရ အဆင္ေျပတဲ့ လူမႈကြန္ရက္ Facebook အသံုးျပဳမႈဟာ ျမန္မာျပည္သူေတြၾကားမွာ အျမစ္တြယ္လာခဲ့ပါတယ္။ အျမစ္တြယ္လာတဲ့ အဲဒီယဥ္ေက်းမႈ တစ္ရပ္ကို အသံုးျပဳၿပီး ၀ါဒျဖန္႔၊ ေသြးထိုးတဲ့ ျဖစ္စဥ္ေတြေၾကာင့္ ျပႆနာမ်ားစြာလည္း ျဖစ္ေပၚခဲ့ရပါတယ္။

လက္ရွိမ်က္ေမွာက္ေခတ္ကေတာ့ ျမန္မာျပည္သူေတြအတြက္ လူသားသမိုင္းတစ္ေလွ်ာက္ အတိုးတက္ဆံုး နည္းပညာေတြနဲ႔ ကမၻာ့ရြာႀကီးထဲက မိသားစု၀င္ေတြ ျဖစ္လာခဲ့ပါၿပီ။ ဒီေခတ္က G-Talk သံုးႏိုင္ရင္ အေကာင္ မဟုတ္ေတာ့သလို Facebook ဆိုတာကလည္း လူတိုင္းရဲ႕ ဘ၀အတုသဖြယ္ေတာင္ ျဖစ္လာေနပါၿပီ။ ဒါ့အျပင္ အျခားအျခားေသာ လူမႈကြန္ရက္ေတြဆိုတာလည္း ျပည္သူေတြအတြက္ မစိမ္းတဲ့အရာေတြ ျဖစ္လာပါတယ္။

ဒါေပမဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံက ျပည္သူေတြၾကားမွာ ဗိုလ္စြဲေနတာကေတာ့ Facebook ပါ။ ကိုယ္စားျပဳအေကာင့္ေတြ လူတိုင္းလိုလိုမွာ ရွိေနၿပီး အေကာင့္အမ်ားစုမွာလည္း အသံုးျပဳသူေတြက ျပင္ပေလာကမွာေတာင္ လွ်ဳိ႕၀ွက္ထားတတ္တဲ့ ကိုယ္ေရးကိုယ္တာ အခ်က္အလက္ေတြကို လြယ္လင့္တကူပဲ ေျပာဆိုအသံုးျပဳ ေနတတ္ၾကပါတယ္။

အဲဒါေတြအျပင္ ျမန္မာျပည္သူေတြက သူတို႔ရဲ႕ စမတ္ဖုန္းေတြထဲမွာ သူတို႔ရဲ႕ ကိုယ္ေရးအခ်က္အလက္ေတြ၊ လွ်ဳိ႕၀ွက္ခ်က္ေတြ အကုန္လံုးနီးပါးကို သိမ္းဆည္းထားတတ္ ၾကပါတယ္။ ဒါက တိုးတက္မႈတစ္ခု အေနနဲ႔ ႐ႈျမင္ႏိုင္ေပမယ့္ အသံုးခ်မႈ မမွန္ကန္ရင္ ျပႆနာအျဖစ္ ေျပာင္းလဲသြားႏိုင္ပါတယ္။

Analog ေခတ္ကေတာ့ Personal Data ေတြကို ခိုးယူခ်င္ရင္ ခါးပိုက္ႏိႈက္တာတို႔ အိမ္ထဲ၀င္ခိုးတာတို႔ ဒါမွမဟုတ္လည္း ဓားျပတိုက္မွပဲ ရႏိုင္တဲ့ အေျခအေန ျဖစ္ေပမယ့္ ဒီဂ်စ္တယ္ေခတ္မွာေတာ့ ကြၽမ္းက်င္တဲ့ Hacker ေတြရဲ႕ ေက်ာ့ကြင္းေတြထဲ ၀င္ေရာက္သြားတာနဲ႔ ကိုယ့္ရဲ႕ Personal Data ေတြအတြက္ မေတြး၀ံ့စရာ အေျခအေနေတြ ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္ပိုင္းကပဲ ပုဂၢလိကဘဏ္တစ္ခုမွာ အေကာင့္တစ္ခုကို Hack ၿပီး ေငြထုတ္ယူမႈ ျဖစ္ပြားခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီျဖစ္စဥ္မွာ ႏိုင္ဂ်ီးရီးယား ႏိုင္ငံသားတစ္ဦးက က်ဴးလြန္ခဲ့တယ္လို႔ ရဲတပ္ဖြဲ႕က ထုတ္ျပန္ထားခဲ့ေပမယ့္ အခုခ်ိန္ထိ ဖမ္းဆီးႏိုင္ျခင္း မရိွေသးပါဘူး။

ဒီဂ်စ္တယ္ေခတ္မွာ တစ္ကိုယ္ေရ လံုျခံဳေရးအတြက္ ဂ႐ုစိုက္ရမွာ  ျဖစ္ေပမယ့္ သံုးစြဲသူ သတိမမူမိတဲ့ အေျခအေနကေန ကိုယ့္ရဲ႕ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ၊ အေရးႀကီး Data ေတြဟာ ခိုးယူခံေနရဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ႏိုင္ငံတကာက သိရိွလာၿပီးေနာက္ပိုင္းမွာ စိတ္၀င္စားခံရတဲ့ ႏိုင္ငံတစ္ခုကို ေရာက္ရိွလာခဲ့ပါတယ္။

အခုလက္ရိွမွာေတာ့ ရခိုင္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ႏိုင္ငံတကာက ျမန္မာႏိုင္ငံကို စိတ္၀င္စားမႈ ျမင့္တက္ေနတဲ့ အခ်ိန္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

“ဒီအခ်ိန္က ျမန္မာႏိုင္ငံက မီးနီျဖစ္ေနတဲ့အခ်ိန္။ အကုန္လံုးက လက္တည့္စမ္းခ်င္တဲ့အခ်ိန္။ အခု နည္းပညာ ဘက္မွာဆိုရင္ အဆင့္ျမင့္ျမင့္နဲ႔ ဘဏ္အေကာင့္ေတြကို ဟက္ခ်င္တာေတြ ရိွလာတယ္” လို႔ ျပည္တြင္းက နာမည္ႀကီး ဘဏ္ေတြရဲ႕ နည္းပညာလံုျခံဳေရးကို တာ၀န္ယူ ေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ Zorro RITZ Public ကုမၸဏီမွ မန္ေနးဂ်င္း ဒါ႐ိုက္တာ ကိုလင္းရဲထြန္းက ဆိုပါတယ္။

အဲဒါေၾကာင့္ ဘဏ္ေတြအေနနဲ႔ မိမိတို႔ရဲ႕ နည္းပညာလံုျခံဳေရးကို ဂ႐ုစိုက္ရေတာ့မယ့္အခ်ိန္ ေရာက္လာၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒါအျပင္ အြန္လိုင္းဘဏ္အေကာင့္ သံုးစြဲတဲ့သူေတြအေနနဲ႔လည္း မိမိရဲ႕ ကိုယ္ေရးအခ်က္အလက္ေတြ ေပါက္ၾကားမႈ မရိွေစဖို႔ အြန္လိုင္းသံုးစြဲရာမွာ သတိထား သံုးစြဲရမယ္လို႔ နည္းပညာ ကြၽမ္းက်င္သူေတြက ဆိုပါတယ္။

Password Sharing လုပ္ျခင္း

ခ်စ္သူစံုတြဲေတြဟာ တစ္ဦးသံုးတဲ့ လူမႈကြန္ရက္ အေကာင့္ေတြ Facebook ျဖစ္ျဖစ္ Gmail ပဲျဖစ္ျဖစ္ အဲဒီလိုအေကာင့္ေတြမွာ တစ္ဦးရဲ႕ Password ကို တစ္ဦးက သိလိုၾကပါတယ္။

ဒါကို ခ်စ္ျခင္းေမတၱာရဲ႕ အမွတ္တံဆိပ္လို႔ သတ္မွတ္လို႔ မရပါဘူး။ ဒါက လူသားတစ္ေယာက္ရဲ႕ လူသားအခြင့္အေရး တစ္ရပ္ကို ခ်ဳိးေဖာက္ခံရတယ္ဆိုတာ မသိၾကတာပါ။ လူသားေတြမွာ တစ္ပါးသူကို မေျပာလိုတဲ့ မေျပာခ်င္တဲ့ အေၾကာင္းအရာ၊ ဒါမွမဟုတ္ သက္ဆိုင္တဲ့သူေတြပဲ သိေစရမယ့္ လွ်ိဳ႕၀ွက္အခ်က္အလက္ေတြ ရွိႏိုင္ပါတယ္။

ဒီအတြက္ မိမိကုိ ကိုယ္စားျပဳတဲ့ လူမႈကြန္ရက္ အေကာင့္ေတြကို သံုးစြဲတဲ့အခါမွာ Password ကို ကိုယ္တိုင္ကလြဲၿပီး အျခားသူသိဖို႔ မလိုအပ္သလို ေတာင္းဆိုလာရင္လည္း ေပးဖို႔မလိုအပ္ပါဘူး။ Password ေပးလိုက္တာနဲ႔ ပထမဆံုး ခံစားၾကံဳေတြ႕ရမွာက မိမိကိုယ္ကိုမိမိ မလံုျခံဳေတာ့သလို ခံစားခ်က္မ်ဳိးပါ။

ဒီအေျခအေနေတြကမွတစ္ဆင့္ မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ မိမိရဲ႕ အေရးႀကီး သိမ္းဆည္းထားသင့္တဲ့ လွ်ဳိ႕၀ွက္အခ်က္အလက္ ေပါက္ၾကားမႈေတြ ျဖစ္လာေစႏုိင္ပါတယ္။

Password ဆိုတာ ျမန္မာလို ဘာသာျပန္ရင္ စကား၀ွက္ပါ။ ဆိုလိုတာ လွ်ဳိ႕၀ွက္ထားရမယ့္ အရာပါ။ စစ္ေျမျပင္ေတြမွာေတာင္ ကိုယ့္တပ္ သူ႔တပ္သာ သိႏိုင္မယ့္ စကား၀ွက္ေတြကို အသံုးခ်ၿပီး တုိက္ပြဲဆင္ႏႊဲ ေနၾကတာ အခုအခ်ိန္ထိပါ။ စစ္ေျမျပင္က စစ္သားေတြအတြက္  စကား၀ွက္ေတြကို အသက္တစ္မွ် အေရးတႀကီး ႏႈတ္လံုစြာ သိမ္းထားၾကပါတယ္။ ဒီလိုပါပဲ လူသားေတြအတြက္ ကိုယ့္ရဲ႕ဘ၀ဟာ ကိုယ္တိုင္ဆင္ႏႊဲေနရတဲ့ တိုက္ပြဲပါ။ ဒါ့အျပင္ နည္းပညာေခတ္ထဲမွာ Password ဆိုတာ Cyber Security အတြက္ အေရးႀကီးဆံုး အရာေတြထဲမွာ ပါပါတယ္။

“ျပႆနာေတြ အေတာ္မ်ားလာတာက လူေတြက Cyber Security အေၾကာင္းကို နားမလည္ဘူး။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ လံုျခံဳေအာင္ ဘယ္လို ေနရမယ္ဆုိတာ နားမလည္ဘူး။ ဥပမာ Basic Principle ေတြေပါ့။ Password ဆိုတာ သူမ်ားနဲ႔ Share မလုပ္ရဘူး။ Share လုပ္လိုက္တာနဲ႕ မလိုလားအပ္တဲ့ ျပႆနာေတြ အမ်ားႀကီး ျဖစ္လာေစႏိုင္တယ္ေလ” လို႔  ကိုလင္းရဲထြန္းက ဆိုပါတယ္။

Facebook ေပၚက ေတြ႕ကရာ Apps ေတြကို အသံုးမျပဳပါနဲ႔

သင့္အသက္ ၅၀ မွာ ဘယ္လုိ႐ုပ္ျဖစ္ႏိုင္မလဲ။ သင္က ဘယ္ Celebrity နဲ႔ တူလဲဆိုတာမ်ဳိးေတြက Facebook  ေပၚမွာ မၾကာခဏ ေတြ႕ျမင္ႏိုင္ၿပီး အသံုးျပဳသူေတြက ခပ္လြယ္လြယ္ Click ႏွိပ္ၿပီး စမ္းသပ္ၾကည့္တတ္ ၾကပါတယ္။ ေဖ်ာ္ေျဖမႈ အသြင္ေဆာင္ ေနေပမယ့္အဲဒီ Apps ေတြကို ၀င္တဲ့အခါ  Facebook နဲ႔၀င္မလား ဒါမွမဟုတ္ အေကာင့္သစ္ဖြင့္မလားဆိုတဲ့ ေမးခြန္းေတြကို ေတြ႕ရမွာပါ။

နည္းပညာ ကြၽမ္းက်င္သူေတြရဲ႕ အဆုိအရ ဒီလိုမ်ဳိးေတြကို Click ႏွိပ္မိတဲ့အခါ Login လုပ္ရမယ္ဆိုရင္ အေကာင့္အသစ္ လုပ္လိုက္တာ အေကာင္းဆံုးလို႔ ေျပာၾကားၾကပါတယ္။ မိမိတို႔ရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္အေကာင့္ေတြကို အသံုးျပဳ ၀င္မယ္ဆိုရင္ မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ Hacker ေတြရဲ႕ ေက်ာ့ကြင္းေတြထဲ ၀င္ေရာက္သြားႏိုင္ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ Facebook ေပၚမွာ ေတြ႕ရတတ္တဲ့ သင္ဘယ္လို အိမ္ေမြးတိရစၦာန္မ်ိဳးကို ေမြးခ်င္လဲ ဆိုတာမ်ဳိးကအစ ကိုယ့္ရဲ႕ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ အေတာ္မ်ားမ်ားကို ေဖာ္ျပေစခ်င္ေအာင္ ျပဳလုပ္ထားတဲ့ Post ေတြကို Sharing လုပ္တဲ့သူေတြ အမ်ားႀကီး ရွိတာကို ေတြ႕ႏိုင္ပါတယ္။

ဒီ Post ေတြမွာ ကိုယ္ရဲ႕ ကိုယ္ေရးအခ်က္အလက္ အမွန္ေတြကို အေပ်ာ္သေဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ျဖည့္လိုက္တာနဲ႔ မိမိတို႔ရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္အေကာင့္ေတြကို Hacking လုပ္ဖို႔အတြက္ လမ္းစေပၚသြားပါၿပီ။ ဒီအခ်က္အလက္ေတြက တစ္ဆင့္ Gmail ရဲ႕ Password ကို Hacking လုပ္လို႔ရႏိုင္ၿပီး ဒီကမွတစ္ဆင့္ Gmail နဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ထားတဲ့ Facebook အေကာင့္ကို လြယ္လင့္တကူ Hacking လုပ္လို႔ရသြားႏိုင္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ေတြ႕ကရာေတြကို Share မလုပ္မိဖို႔လည္း အေရးႀကီးပါတယ္။

“ကိုယ့္ရဲ႕ Personal Data ေတြ သူမ်ားသိသြားႏုိင္တဲ့ Post မ်ိဳးေတြ၊ အဲဒီလို Post ေတြမွာ ကိုယ့္ရဲ႕ Profile ကို အမွန္အတိုင္း ခ်ျပလုိက္တာနဲ႔ ေနာက္ထပ္ Hacking လုပ္ဖို႔ လမ္းစထပ္ရသြားၿပီ။ ပထမ Gmail ရဲ႔ Password ကို Reset လုပ္ဖို႔ အဲဒီ Personal Data ေတြ လိုတာကို။ အဲဒီေတာ့ အၾကံေပးခ်င္တာက မႏွိပ္နဲ႔ မေျပာဘူး။ ႏွိပ္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ Login ကို Create New Account လုပ္ၿပီးသာ၀င္၊ ၿပီးရင္ ကိုယ္ရဲ႕ Personal Data ေတြကို တန္ဖိုးထားပါ။ ဒါသိပ္ကို အေရးႀကီးတဲ့အရာပါ။ သူမ်ားေတြကို လြယ္လင့္တကူ မျမင္ပါေစနဲ႔” လို႔ ကိုလင္းရဲထြန္းက ေျပာပါတယ္။

Personal Data ေတြ ခ်ဳိးေဖာက္ခံရရင္ ဘာေတြ ထပ္ျဖစ္လာႏိုင္လဲ

အခုေနာက္ပိုင္းမွာ တယ္လီဖုန္း ေအာ္ပေရတာေတြကို အသံုးျပဳၿပီး ေငြလႊဲတဲ့ စနစ္ေတြ အေတာ္တြင္က်ယ္ လာခဲ့ပါၿပီ။ ျပည္တြင္းဘဏ္ေတြရဲ႕ ေခတ္နဲ႔အညီ တိုးတက္ေျပာင္းလဲမႈေတြကေန ျပည္သူေတြၾကားမွာ Online Banking စနစ္ေတြဟာလည္း အတန္အသင့္ အသံုးျပဳလာခဲ့ၿပီလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ Online Banking ေတြ၊ တယ္လီဖုန္း ေအာ္ပေရတာေတြကို အသံုးျပဳၿပီး ေငြလႊဲတဲ့ စနစ္ေတြကို ျပည္သူေတြ အသံုးျပဳတဲ့ ေနရာမွာ ကိုယ့္ရဲ႕ ေငြေၾကးစီးဆင္းမႈ စနစ္အတြက္ အသံုးျပဳတဲ့ အေကာင့္ ေတြမွာလည္း Password ေတြကို ကိုယ္တစ္ဦး တစ္ေယာက္တည္းပဲ ထိန္းသိမ္းထားႏိုင္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ အသံုးျပဳသူဘက္က ယံုၾကည္လို႔ Password မွ်ေ၀ျခင္းကေန ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ျပႆနာေတြကို ဘဏ္ေတြဘက္က တာ၀န္ယူ ေျဖရွင္းေပးမွာ မဟုတ္ပါဘူး။

ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုရင္ User နဲ႔ Password မွန္ကန္ရင္ ဘဏ္ရဲ႕စနစ္ေတြက ေငြကို ထုတ္ေပးရေတာ့မွာပါ။ ဒါက ဘဏ္ေတြဘက္က လုပ္ကိုင္၀န္ေဆာင္မႈ ေပးရတဲ့ အပိုင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

“ATM ကတ္ေတြကေန ေငြထုတ္တဲ့အခါ Customer ရဲ႕ Password ကို သိေနရင္စက္က ထုတ္ေပးမွာပဲ။ ၿပီးေတာ့ Online Banking စနစ္ေတြမွာလည္း ဒီလိုပဲေလ။ Customer ေတြက သူတို႔ Password ကို အျခားသူကို ေပးထားခဲ့တယ္။ ေနာက္ပိုင္းက်ေတာ့ အဲဒီလူက အေကာင့္ထဲကေန ေငြေတြထုတ္သြားမယ္။ ဘဏ္ေတြဘက္ကို အျပစ္လာတင္ၾကတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဘဏ္ေတြဘက္က ဒါေတြကို ဘာမွလုပ္ေပးလို႔မရဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ က်င့္၀တ္ေတြအရလည္း Customer ရဲ႕ Personal ပိုင္းကို ၀င္စြက္ဖက္ခြင့္မရွိဘူး။ ျဖစ္ေတာ့မွ ဘဏ္ကို Complain တက္ၾကတာေတြက အေတာ္ကိုခက္တယ္” လို႔ ဧရာ၀တီဘဏ္တြင္ အလုပ္လုပ္ကိုင္ေနသူ ၀န္ထမ္းတစ္ဦးက ေျပာပါတယ္။

လြန္ခဲ့တဲ့ ရက္သတၱပတ္ အတြင္းကလည္း ကေမၻာဇဘဏ္ရဲ႕ Online Banking စနစ္ အသံုးျပဳသူတစ္ဦးရဲ႕ အေကာင့္ကို ႏုိင္ငံျခားသားႏွစ္ေယာက္က Hack ၿပီး ေငြေတြထုတ္ယူသြားတဲ့ ျဖစ္စဥ္တစ္ခု ျဖစ္ပြားခဲ့ပါတယ္။

ဒီျဖစ္စဥ္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ကေမၻာဇဘဏ္ရဲ႕ Cyber Security System ကိုတာ၀န္ယူေပးေနတဲ့ Zorro RITZ Public ကုမၸဏီမွ မန္ေနဂ်င္းဒါ႐ိုက္တာ ကိုလင္းရဲထြန္းရဲ႕ ေျပာၾကားမႈေတြအရ အသံုးျပဳသူရဲ႕ Email ကတစ္ဆင့္ Hack ၿပီး ေငြထုတ္သြားတာလုိ႔ သိရပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ဒီလိုျဖစ္စဥ္ေတြက ယခုႏွစ္ပိုင္းေတြမွာ အေတာ္ကို အျဖစ္မ်ားလာခဲ့တာပါ။ အလားတူျဖစ္စဥ္ေတြ ျဖစ္ပြားရတာကလည္း အသံုးျပဳသူေတြရဲ႕ သတိမထားမိမႈေတြကို Hacker ေတြက အသံုးခ်ခဲ့တာျဖစ္ၿပီး ေနာက္ပိုင္းမွာ အေပ်ာ္တမ္း မဟုတ္ေတာ့တဲ့ အဆင့္ျမင့္ Hacker ေတြပါ ၀င္ေရာက္လာႏိုင္ဖြယ္ ရွိေနတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ ဖုန္းသံုးစြဲသူအမ်ားအတြက္ အသိပညာေပးလုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ေဆာင္သင့္တယ္လို႔ ကိုလင္းရဲထြန္းက ေျပာပါတယ္။

“ဘဏ္ေတြကို ပညာေပးေလးေတြ Facebook ကျဖစ္ျဖစ္ လုပ္ေပးဖို႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ေတြ အၾကံေပးတာပဲ။ ဒါမ်ိဳးကို အစိုးရဘက္လည္း က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ပညာေပး အစီအစဥ္ေတြ လုပ္ေပးသင့္တယ္။ ေႏြရာသီ မီးေဘးကာကြယ္ေရး အစီအစဥ္ေတြ ပညာေပးသလိုေပါ့။ ႐ုပ္သံလိုင္းေတြက ျဖစ္ျဖစ္ေပါ့။ ဒါမွလည္း တစ္ႏိုင္ငံလံုး အေနနဲ႔ အကြၽမ္းတ၀င္ ျဖစ္လာမယ္ေလ။ ဘာလို႔ဆို ျမန္မာႏိုင္ငံမွာက Computer ကို ကြၽမ္းက်င္တာ အေတာ္ရွားေသးတယ္ေလ။ မ်ားေသာအားျဖင့္က ဖုန္းသာကိုင္ေနၾကတာ။ ကြန္ပ်ဴတာနဲ႔  ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ စိတ္ခ်ရေအာင္ေနဖို႔ကို နားလည္ဖို႔ လိုေနေသးတာေပါ့” လို႔ ကိုလင္းရဲထြန္းက သံုးသပ္ေျပာၾကားပါတယ္။

ဘဏ္ေတြမွာ ထိန္းသိမ္းထားတဲ့ ေငြေၾကးေတြကို လံုျခံဳေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္မလဲ

အခုေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ အြန္လိုင္းေငြေၾကးစနစ္ကို စတင္သံုးစြဲလာၾကၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာ့လူဦးေရနဲ႔ ယွဥ္ရင္ေတာ့ ရာခိုင္ႏႈန္း အနည္းငယ္သာ အသံုးျပဳေနၾကတယ္ ဆိုေပမဲ့ ေနာက္ပိုင္းမွာ တြင္က်ယ္လာမွာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီအတြက္ေၾကာင့္ ဘဏ္ေတြအေနနဲ႔ အပ္ေငြေတြကို လံုျခံဳေအာင္ ထိန္းသိမ္းရမယ့္ အေျခအေနပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အထက္မွာ ဆိုခဲ့သလို ရခိုင္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံကို လူသိမ်ားလာတဲ့အခ်ိန္မွာ လက္တည့္ စမ္းခ်င္ၾကတဲ့ ႏိုင္ငံတကာက လူေတြအမ်ားႀကီးပဲ ရိွပါတယ္။

အရင္တုန္းကေတာ့  ဘဏ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေကာလာဟလတစ္ခုျဖစ္တယ္ ဆိုတာနဲ႔ အမ်ားျပည္သူအၾကားမွာ စိုးရိမ္စိတ္နဲ႔ ေငြထုတ္ၾကေပမဲ့ ဗဟိုဘဏ္ရဲ႕ ထိန္းသိမ္းထားတဲ့ အေျခအေနေတြေၾကာင့္ လူေတြအေနနဲ႔ စိုးရိမ္မႈ မရိွေတာ့ပါဘူး။

ဒါေပမဲ့ အြန္လိုင္းအသံုးျပဳၿပီး လုပ္ကိုင္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ ဘဏ္ေတြက သူတို႔ရဲ႕ ေငြေၾကးေတြကို ထိန္းသိမ္းရမယ့္ အပိုင္းမွာ သတိတစ္ခ်က္လစ္လို႔ မရပါဘူး။

အေကာင့္ဟက္ခံရၿပီး ေငြေၾကးေတြကို နည္းနည္းခ်င္း ထုတ္ယူသံုးစြဲေနတာက သိပ္မသိသာေပမဲ့ တစ္လံုးတစ္ခဲတည္း ထုတ္ယူသြားမယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ျပႆနာေတြ ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။

အဲဒါေၾကာင့္ ဘဏ္ေတြအေနနဲ႔ ဘဏ္ရဲ႕ အြန္လိုင္းစနစ္ကို လံုျခံဳေအာင္ ထိန္းသိမ္းရမွာ ျဖစ္သလို အြန္လိုင္းဘဏ္စနစ္ကို အသံုးျပဳသူေတြ အေနနဲ႔ကလည္း မိမိရဲ႕ Password ကို ထိန္းသိမ္းရမွာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အစိုးရအေနနဲ႔ ဘယ္လိုလုပ္သင့္လဲ

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လက္ရွိအေနအထားအရကေတာ့ Cyber Police ရွိေပမဲ့ အျငင္းပြားဖြယ္ ျပႆနာေတြ၊ နစ္နာမႈေတြ ျဖစ္ေပၚေစတတ္တဲ့ ၆၆ (ဃ) ကဲ့သို႔ေသာ ဆက္သြယ္ေရး ဥပေဒတခ်ိဳ႕သာရွိၿပီး ခိုင္မာတဲ့ Cyber Law တစ္ရပ္ေတာ့ ထြက္ေပၚလာျခင္း မရွိေသးဘူး။ ဒီအေျခအေနကလည္း Online အသံုးျပဳသူေတြရဲ႕ နစ္နာမႈေတြကို တိုင္ၾကားရာမွာ အေရးယူဖို႔ အခက္အခဲေတြ ျဖစ္ေနရတယ္လို႔ ကိုလင္းရဲထြန္းက သံုးသပ္ေျပာၾကားပါတယ္။

“လက္ရွိက ျမန္မာျပည္မွာ Cyber Police ေတာ့ရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ အေရးယူဖို႔ ခိုင္မာတဲ့ Cyber Law မရွိေသးဘူး။ အဲဒီေတာ့ အေကာင့္ေတြကို Hack ၿပီး ေငြညႇစ္တာေတြ  အမ်ားႀကီးပဲ။ တိုင္ၾကားတဲ့ အခါက်ေတာ့ ၆၆ (ဃ) တို႔ ၆၆ (ဂ) တို႔လုိ ထိထိေရာက္ေရာက္ ကိုင္တြယ္လို႔မရတဲ့ ဥပေဒေတြပဲ ရွိေသးတယ္။ အဲဒီေတာ့ အင္တာနက္ကို အသံုးျပဳၿပီး အလြဲသံုးစားလုပ္တဲ့ ျဖစ္စဥ္ေတြအတြက္ ခိုင္မာတဲ့ Cyber Law တစ္ရပ္ရွိဖို႔လိုတယ္” လို႔ ကိုလင္းရဲထြန္းက ဆိုပါတယ္။

အႏုပညာရွင္ေတြရဲ႕ အေကာင့္ေတြကို Hack ၿပီး ေငြေတာင္းခံတာမ်ိဳးေတြ၊ ဒါမွမဟုတ္ အေကာင့္ဖ်က္ ပစ္လိုက္တာမ်ိဳးေတြက မၾကာခဏ ျမင္ေတြ႕ရတဲ့ ျဖစ္စဥ္ေတြပါ။ ဒါေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ထိထိေရာက္ေရာက္ အေရးယူဖို႔ လုပ္တာေတြ မေတြ႕ရေသးပါဘူး။

မ်ားေသာအားျဖင့္ အြန္လိုင္းနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ ၆၆ (ဃ) ကိုပဲ အဓိက ထားျမင္ေနၾကတာက ျပႆနာကို ေျဖရွင္းႏိုင္မယ့္ နည္းလမ္းမဟုတ္ပါဘူး။ ဒီလိုျဖစ္စဥ္ေတြက ျပည္သူေတြၾကားမွာလည္း ရွိေနတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။

“ကြၽန္မအေကာင့္ကို Hacker တစ္ဖြဲ႔က Hack လိုက္ၿပီ။ အေကာင့္ျပန္ေပးေစခ်င္ရင္ ဘာလုပ္ေပးပါဆုိၿပီး လာေျပာတယ္။ အဲဒီအတြက္ ဘယ္ကိုတိုင္ၾကားရမွန္း မသိဘူး။ အဲဒီအတြက္ ဥပေဒတစ္ခုခုေတာ့ ရွိသင့္တယ္” လို႔ ဒဂံုၿမိဳ႕နယ္မွာ ေနထိုင္တဲ့ ဥပေဒပညာရပ္ကို သင္ၾကားေနတဲ့ မၿငိမ္းခ်မ္းက ေျပာပါတယ္။

ဇူလိုင္ ၁၄ ရက္က ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ Cyber Security နဲ႕ပတ္သက္တဲ့ ဖိုရမ္တစ္ခုမွာ ဆက္သြယ္ေရးနဲ႔ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး ၀န္ႀကီးဌာန Cyber Security ဌာနရဲ႕ ဒါ႐ိုက္တာ ဦးရဲႏိုင္မိုးက ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ Cyber Law တစ္ခု ၂၀၁၉ ႏွစ္လယ္ ေလာက္မွာ ထြက္ေပၚႏိုင္တယ္လို႔ ေျပာခဲ့ပါတယ္။

“Cyber Security ပိုင္းဆိုင္ရာမွာ လိုအပ္တဲ့ ဥပေဒေတြ ေရးဆြဲဖို႔ ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ ၂၀၁၉ ႏွစ္လယ္ေလာက္မွာ Cyber Law နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ e – Goverement Cyber Law ရယ္ commerce ရယ္ ဒါေတြကို လႊမ္းျခံဳေပးႏိုင္မယ့္ Cyber Law တစ္ရပ္ထြက္ႏိုင္လိမ့္မယ္” လို႔ ဦးရဲႏိုင္မိုးက ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

မိုက္ခ႐ိုေဆာ့ဖ္က ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ သတင္းတစ္ခုမွာ Cyber လံုျခံဳေရး ေႏွာင့္ယွက္ခံရမႈေၾကာင့္ အာရွ-ပစိဖိတ္ ေဒသတြင္းက အႀကီးစား အဖြဲ႕အစည္းေတြမွာ အေမရိကန္ ေဒၚလာ သန္း ၃၀ ေက်ာ္ေလာက္ထိ ဆံုး႐ံႈးခဲ့ရတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

လက္ရွိမွာကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာကေတာ့ အင္တာနက္ အလြဲသံုးစား ျပဳလုပ္ၿပီး အျမတ္ထုတ္မႈေတြကို ေျဖရွင္းဖို႔အတြက္ ထိေရာက္တဲ့ ဥပေဒတစ္ရပ္ မရွိေသးပါဘူး။

အစိုးရအေနနဲ႔ ခိုင္မာတဲ့ Cyber Law တစ္ရပ္ကို အျမန္ဆံုး ေရးဆြဲအတည္ျပဳဖို႔ လိုအပ္ေနပါၿပီ။ ဒီလုိမွမဟုတ္ရင္ ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ အင္တာနက္ အလြဲသံုးစားခံရမႈေၾကာင့္ နစ္နာမႈေတြအတြက္ ကူရာကယ္ရာမဲ့ ျဖစ္ေနဦးမွာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ႏိုင္ငံတကာမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံကို အေထာက္အကူျပဳမယ့္ လူမ်ဳိးေတြ ရိွေနသလို ဒုကၡေပးမယ့္ သူေတြကလည္း ဒုနဲ႔ေဒးပါပဲ။ ျပည္တြင္းမွာ Cyber Criminal ကို က်ဴးလြန္တဲ့ သူေတြအတြက္ Cyber Law ကိုေရး ဆြဲထားရမွာ ျဖစ္သလို ျပည္ပကေန က်ဴးလြန္မယ့္ သူေတြကိုလည္း အေရးယူႏိုင္မယ့္ လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကိုလည္း တစ္ခ်ိန္တည္းမွာ လုပ္ေဆာင္ရမွာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

e-Government ကို လွမ္းမယ့္ အစိုးရအေနနဲ႔ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြကို လုပ္ေဆာင္ရသလို အဲဒီကေန ျဖစ္လာမယ့္ ရာဇ၀တ္မႈေတြ အတြက္လည္း ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ ထားရေတာ့မွာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုမဟုတ္ဘဲ e-Government ကို လွမ္းဖို႔သာ အာ႐ံုစိုက္ေနေပမဲ့ အြန္လိုင္းရာဇ၀တ္မႈေတြအတြက္ လ်စ္လ်ဴ႐ႈထားမယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ေငြေၾကးဆံုး႐ံႈးမႈ၊ အရွက္သိကၡာ ဆံုး႐ံႈးမႈေတြ ျဖစ္ေနဦးမွာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

 

August 6, 2018














Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.