<

အာရွ မာရသြန္ခရီးစဥ္ျဖင့္ သံတမန္မိုင္းကြင္းထဲသို႔ ၀င္လာသည့္ ထရန္႔

ေစ့စပ္ေသခ်ာစြာ စီစဥ္ထားေသာ ေဒၚနယ္ထရန္႔၏ အာရွခရီးစဥ္တစ္ခုလံုးအတြက္ ဖတ္ဖတ္ေမာေနေသာ သူ၏အၾကံေပးမ်ားအား ေမးခြန္းတစ္ခုက ႏွိပ္စက္လ်က္ရွိသည္။ နာမည္ပ်က္ေလာက္ေအာင္ စိတ္လိုက္မာန္ပါ လုပ္တတ္သည့္ သမၼတအေနျဖင့္ သံတမန္က်င့္၀တ္မ်ားႏွင့္ ပထ၀ီႏုိင္ငံေရးဆိုင္ရာ ႀကိဳလင့္ေနေသာ အႏၲရာယ္မ်ားကို သီတင္းႏွစ္ပတ္အတြင္း ေကာင္းစြာျပဳလုပ္ႏုိင္မည္လား ဟူ၍ျဖစ္သည္။ Twitter တြင္တင္၍ေရးတတ္ေသာ သူ၏အမူအက်င့္ကလည္း ေစာင့္ၾကည့္ခ်င္စရာျဖစ္သည္။

သူ၏ေလယာဥ္သည္ ၁၂ ရက္တာအတြင္း ႏိုင္ငံေပါင္းငါးႏုိင္ငံကို လွည့္လည္ပ်ံသန္းမည္ျဖစ္ရာ သူ၏မာရသြန္ခရီးစဥ္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေျမာက္ကိုရီးယားအေရးႏွင့္ ကုန္သြယ္ေရးေဆြးေႏြးမႈမ်ားသည္ ထိပ္တန္း အာဂ်င္ဒါမ်ားျဖစ္ၾကသည္။

အစီအစဥ္မ်ား ျပည့္သိပ္ေနသည့္ သူ၏ခရီးစဥ္တြင္ ကြန္ျမဴနစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္အတူ ထိပ္သီးေဆြးေႏြးပြဲ တက္ေရာက္ျခင္း၊ ဂ်ပန္အင္ပါယာတရား႐ံုးက ႀကိဳဆိုဧည့္ခံျခင္းတို႔အျပင္ ကိုးက်င္းေဂါက္သီးကစားျခင္းပင္ ပါ၀င္ေနသည္။

သို႔ေသာ္ ေဒသတြင္းေခါင္းေဆာင္မ်ား ႏွင့္ အလွည့္က်ေတြ႕ဆံုျခင္း၌ သူ၏ပုဂၢိဳလ္ေရးအရ အဆင္ေျပ မေျပဟူသည့္ ကိစၥသည္သာ ခရီးစဥ္ ေအာင္ျမင္ျခင္းရွိမရွိကို ဆံုးျဖတ္ရမည့္အခ်က္ ျဖစ္ဖြယ္ရွိသည္။

ထရန္႔သည္ ဂ်ပန္ေခါင္းေဆာင္ ရွင္ဇိုအာေဘးႏွင့္ ရင္းႏွီးေသာဆက္ဆံေရး ရွိထားၿပီး တ႐ုတ္ေခါင္းေဆာင္ ရွီက်င္ပင္းႏွင့္ ဆက္ဆံေရးသည္ အစပိုင္းက ေအးခဲခဲ့ေသာ္လည္း ေနာက္ပိုင္းတြင္ ရွီကို ၾသဇာရွိ၍ လွပေသာ အ့ံၾသဖြယ္ရာလူဟုပင္ ခ်ီးက်ဴးသည္အထိ အဆင္ေျပလာခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ မည္သို႔ ႀကိဳဆိုမည္နည္းဟု  မေရရာေသးသည္မွာ ေတာင္ကိုရီးယားႏွင့္ ဖိလစ္ပိုင္ျဖစ္သည္။

ေတာင္ကိုရီးယားက ထရန္႔အား ေျမာက္ကိုရီးယားအတြက္ ေရာ့ကက္လူသားဟုပင္ စြပ္စြဲထားၿပီး ဖိလစ္ပိုင္ကို လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာကိစၥ သြားေ၀ဖန္မိေသာေၾကာင့္ သမၼတ႐ိုဒရီဂိုဒူတာေတးသည္ တ႐ုတ္လက္၀ယ္ ေရာက္ရွိသြားခဲ့သည္။

■ ဂ်ပန္၊ ႏို၀င္ဘာ ၅-၇

မူ၀ါဒေရးရာအရ ဂ်ပန္ႏွင့္ အေမရိကန္တို႔သည္ အလြန္နီးကပ္ေသာ မဟာမိတ္မ်ား ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ကြၽမ္းက်င္သူတစ္ဦးက ထရန္႔သည္ သူ၏မိတ္ေဆြအာေဘးႏွင့္ ေဂါက္သီးကစားရန္သက္သက္သာ ဂ်ပန္သို႔ ၀င္ေရာက္ျခင္းျဖစ္သည္ဟုပင္ ဆိုသည္။

ထရန္႔ ဂ်ပန္သို႔ေရာက္ၿပီး မၾကာမီမွာပင္ ႏွစ္ဦးသား ေတြ႕ဆံုမည္ျဖစ္ေသာ္လည္း ႏိုင္ငံတကာ အေနအထားမ်ားက အလြန္အေရးႀကီးေနေသာေၾကာင့္ ဖေလာ္ရီဒါတြင္ စီစဥ္ခဲ့ဖူးသကဲ့သို႔ ၂၇ က်င္း ႐ိုက္ႏိုင္မည္မဟုတ္ဘဲ ကိုးက်င္းသာ ႐ိုက္ဖြယ္ရွိသည္ဟု ဆိုသည္။

ထရန္႔သည္ ဂ်ပန္ဧကရာဇ္ႏွင့္လည္း ေတြ႕ဆံုရန္ စီစဥ္ထားၿပီး ယင္းသည္ သံတမန္က်င့္၀တ္အရ မိုင္းကြင္းတစ္ခု ျဖစ္ဖြယ္ရွိသည္။ ဘာရက္အိုဘားမား လာေရာက္ခဲ့စဥ္က အသက္ ၈၃ ႏွစ္အရြယ္ရွိ အကီဟီတိုကို ခါးအလြန္ကိုင္းကာ ဦးညြတ္အ႐ိုအေသေပး ခဲ့ေသာေၾကာင့္ ကြန္ဆာေဗးတစ္မ်ား၏ ျပင္းထန္ေသာ ေ၀ဖန္မႈကို ခံခဲ့ရသည္။

■ ေတာင္ကိုရီးယား၊ ႏို၀င္ဘာ ၇-၈

ဆိုးလ္ၿမိဳ႕တြင္ ထရန္႔သည္ ေတာင္ကိုရီးယား ပါလီမန္၌ မိန္႔ခြန္းေျပာရန္ စီစဥ္ထားရာ ထရန္႔တစ္ေယာက္ ဇာတ္ညႊန္းမွလြတ္ထြက္လ်က္ လက္တန္းမွတ္ခ်က္မ်ားေပးျခင္းျဖင့္  ႏ်ဴကလီးယားလက္နက္ရွိေနသည့္ ေျမာက္ကိုရီးယားႏွင့္ တင္းမာမႈမ်ား တဟုန္ထိုးျမင့္တက္လာႏုိင္မႈကို စိုးရိမ္ေနၾကသည္။

ထရန္႔သည္ ကုန္သြယ္ေရးၿခိမ္းေျမာက္မႈမ်ား၊ ပုဂၢိဳလ္ေရးေစာ္ကားမႈမ်ား ျပဳလုပ္လ်က္ ေျမာက္ကိုရီးယားေခါင္းေဆာင္ ကင္ဂ်ဳံအြန္ ႏွင့္ ျပင္းထန္ေသာ စကားလံုးစစ္ပြဲ ဆင္ႏႊဲခဲ့ၿပီးျဖစ္သည္။ သူ ပထမဆံုး ေျပာၾကားရသည့္ ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံမိန္႔ခြန္း၌ပင္လွ်င္ ေျမာက္ကိုရီးယားကို လံုး၀ဥႆံု ဖ်က္ဆီးပစ္မည္ဟု ၿခိမ္းေျခာက္ခဲ့ေသးသည္။

ဂ်ပန္ၿပီးေနာက္ ေတာင္ကိုရီးယားသို႔ ေရာက္လာလွ်င္ အေမရိကန္၏ စစ္ေရးအရ အဓိကမဟာမိတ္ႏွစ္ဦးျဖစ္ေသာ ဂ်ပန္ႏွင့္ ေတာင္ကိုရီးယားတို႔အနက္ တစ္ဦးဦးကို မ်က္ႏွာသာေပးသည့္ မွတ္ခ်က္မ်ဳိးကို ဂ႐ုစိုက္ ေရွာင္ရွားရန္လိုသည္။ ဂ်ပန္ႏွင့္ ေတာင္ကိုရီးယားတို႔သည္ သမိုင္းဆိုင္ရာ အေၾကာင္းအရာႏွင့္ပတ္သက္၍ ဆက္ဆံေရး အစြန္းအထင္းမ်ား ရွိေနသည္။

အေမရိကန္သမၼတသည္ အာေဘးႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ပါက လက္၀ဲယိမ္း ေတာင္ကိုရီးယား သမၼတ မြန္ေဂ်းအင္းႏွင့္ ပိုမိုေအးစက္ေသာ ဆက္ဆံေရးရွိေနသည္။ သူက မြန္ေဂ်းအင္းကို ေျမာက္ကိုရီးယားႏွင့္ပတ္သက္၍ ေရႊျပည္ေအး ၀ါဒ ရွိေနသူဟုပင္ စြပ္စြဲဖူးသည္။

■ တ႐ုတ္၊ ႏို၀င္ဘာ ၈-၁၀

အေမရိကန္ႏိုင္ငံဆုိင္ရာ တ႐ုတ္သံအမတ္ႀကီး ဆြီက်င္ကိုင္က “ႏိုင္ငံေတာ္ဧည့္သည္ေတာ္ +”ဟု ေခၚဆိုခဲ့သကဲ့သို႔ေသာ အေနအထားျဖင့္ တ႐ုတ္က ေဒၚနယ္ထရန္႔အား ႀကိဳဆိုရန္ စီစဥ္ထားသည္။ အိမ္ျခံေျမေရာင္း၀ယ္ေရး ဘီလ်ံနာသူေဌးႀကီးကို အလြန္အကြၽံခမ္းနားမႈ၊ အလြန္အကြၽံအေနအထားမ်ားျဖင့္ ႀကိဳဆိုဧည့္ခံမည့္သေဘာျဖစ္သည္။

တ႐ုတ္အစိုးရက ဂုဏ္ျပဳတပ္ဖြဲ႕မ်ား၊ ဂုဏ္ျပဳညစာစားပြဲမ်ား၊ ေဒၚလာဘီလ်ံခ်ီတန္ဖိုးရွိ ကုန္သြယ္ေရးသေဘာတူညီခ်က္မ်ားျဖင့္ ထရန္႔အား ႀကိဳဆိုဖြယ္ရွိၿပီး ထရန္႔က ၎တို႔ကို Twitter ၌ ၾကြားလံုးထုတ္ႏုိင္သည္။

ထိုင္းမႈိင္းေနေသာ ကုန္သြယ္ေရးလိုေငြျပမႈမွသည္ ထိန္းမႏိုင္သိမ္းမရ အိမ္နီးခ်င္း ေျမာက္ကိုရီးယားကို တ႐ုတ္၏ကုိင္တြယ္မႈအထိ အတိုင္းအတာက်ယ္ေျပာလွေသာ အျငင္းပြားဖြယ္ရာ အေၾကာင္းအရာမ်ားကို  ေနာက္ခံျပဳလ်က္ ခမ္းနားႀကီးက်ယ္ေသာ ျပဇာတ္ကို တင္ဆက္ဖြယ္ရွိသည္။

သို႔ေသာ္ ထရန္႔၏မဲဆြယ္ပြဲကာလက ျပင္းထန္သည့္ တ႐ုတ္ဆန္႔က်င္ေရးမွတ္ခ်က္မ်ားသည္ ရွီက်င္ပင္းအား အလြန္အမင္း ခ်ီးက်ဴးမႈကို ေနရာေပးရဖြယ္ရွိသည္။

ကုန္သြယ္ေရးႏွင့္ လံုျခံဳေရးဆိုင္ရာကိစၥရပ္မ်ားအတြက္ ဖိအားေပးမႈမ်ားအျပင္ ထရန္႔၏ တ႐ုတ္ခရီးစဥ္အေပၚ၌ ရစ္၀ဲေနေသာ အျခား အေၾကာင္းအရာတစ္ရပ္ ရွိေသးသည္။ ယင္းမွာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံအတြင္း Twitter ကို ပိတ္ဆို႔ထားသည့္ Great Firewall ဟုေခၚေသာအရာကို ထရန္႔အေနျဖင့္ ေက်ာ္ျဖတ္ႏိုင္မည္လားဟူသည့္ အခ်က္ျဖစ္သည္။

တ႐ုတ္နယ္ေျမေပၚတြင္ ထရန္႔အေနျဖင့္ Twitter သံုးႏုိင္မည္လားဟု ေမးျမန္းသည့္အခါ ဒုတိယႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ခ်န္ေစြ႕ဂူအန္းက “သမၼတထရန္႔အေနနဲ႔ အျပင္ကို ဘယ္လိုဆက္သြယ္ရမလဲဆိုတာ ခင္ဗ်ားတို႔ စိုးရိမ္ဖို႔လိုအပ္တဲ့အရာ မဟုတ္ပါဘူး” ဟုသာ သတင္းေထာက္မ်ားအား ေျဖၾကားခဲ့သည္။

ႏို၀င္ဘာ ၅ ရက္က ဆိုးလ္ၿမိဳ႕တြင္ ထရန္႔မလာေရာက္မီ ၎အား ဆန္႔က်င္သည့္ ဆႏၵျပပြဲ၌ ေတာင္ကိုရီးယားႏိုင္ငံသားမ်ား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေတာင္းဆိုမႈ ျပဳလုပ္ေနစဥ္ (Photo: AFP)

■ ဗီယက္နမ္၊ ႏို၀င္ဘာ ၁၀-၁၂

ထရန္႔သည္ စစ္ပြဲကာလအတြင္း ဗီယက္နမ္ကို တမင္ေရွာင္လႊဲခဲ့ေသာ္လည္း ယခုအခါ ကုန္သြယ္ေရးကိစၥအတြက္ သြားေရာက္မည္ ျဖစ္သည္။

ထရန္႔သည္ သူ၏ “အေမရိက ပထမ” မူ၀ါဒအတြက္ အာရွ-ပစိဖိတ္ စီးပြားေရးပူး ေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ (APEC) ထိပ္သီးေဆြးေႏြးပြဲ၌ အျပန္အလွန္ သေဘာတူညီခ်က္မ်ားႏွင့္ အေမရိကန္ကုန္ပစၥည္းမ်ားအတြက္  လြတ္လပ္ေသာေစ်းကြက္မ်ား ရရွိေရးကို ေတာင္းဆိုႏုိင္လိမ့္မည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ထားသည္။

ထရန္႔သည္ ပစိဖိတ္တစ္ေလွ်ာက္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရး (TPP) သေဘာတူညီခ်က္ အဖြဲ႕၀င္ ႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္လည္း မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ ရင္ဆိုင္ရေတာ့မည္ျဖစ္သည္။ သူက TPP ကို အေမရိကန္ႏိုင္ငံသားမ်ား၏ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းမ်ားအား သတ္ပစ္သည္ဟု ေ၀ဖန္ကာ ႀကီးမားလွသည့္ ယင္းကုန္သြယ္ေရး သေဘာတူညီခ်က္မွ ႏုတ္ထြက္ခဲ့သည္။

■ ဖိလစ္ပုိင္၊ ႏို၀င္ဘာ ၁၂-၁၃

ဖိလစ္ပိုင္တြင္ ထရန္႔သည္ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ ထိပ္သီးေဆြးေႏြးပြဲ၌ ပါ၀င္မည္ျဖစ္သည္။ ဒူတာေတး၏ အျငင္းပြားဖြယ္ရာ မူးယစ္ေဆးႏွိမ္နင္းမႈ ႏွင့္ပတ္သက္၍ အေမရိကန္သမၼတက မည္သည့္အခ်က္ျပမႈမ်ား ျပဳလုပ္မည္ကို အနီးကပ္ ေစာင့္ၾကည့္ရမည္ျဖစ္သည္။

ဒူတာေတးသည္ ထရန္႔၏ေရွ႕မွသမၼတ ဘာရက္အိုဘားမားအား သူ၏ မူးယစ္ေဆး စစ္ပြဲကို ေ၀ဖန္ခဲ့မႈအတြက္ “ျပည့္တန္ဆာမသား”ဟု ေခၚဆိုခဲ့ၿပီး ဆက္ဆံေရး ေအးခဲသြားခဲ့သည္။

ယခုႏွစ္အေစာပုိင္းတြင္ ဆက္ဆံေရးကုိ ျပန္လည္ဖာေထးရန္ ထရန္႔က ဒူတာေတးႏွင့္ ဖုန္းေျပာဆိုရာ၌ သူ၏မူးယစ္ေဆးစစ္ပြဲကိုင္တြယ္ပံုကို ခ်ီးက်ဴးခဲ့ေသာေၾကာင့္ အေမရိကန္သမၼတအေနျဖင့္ လူ႔အခြင့္အေရးကို ေလးစားမႈနည္းသည္ဟု ေ၀ဖန္ခံခဲ့ရသည္။