<

လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈအေနအထား

မ်ားမၾကာေသးမီက စာေရးသူသည္ ေစတနာ့၀န္ထမ္း လုပ္ေဆာင္ေနက် အလုပ္တစ္ခုျဖစ္ေသာ သင္တန္းတစ္ခုသို႔ သြားေရာက္ကာ လွ်ပ္စစ္အင္ဂ်င္နီယာဘာသာရပ္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ပို႔ခ်ေပးခဲ့သည္။ သင္တန္းမွာ လွ်ပ္စစ္ကြၽမ္းက်င္မႈ အေျခခံသင္တန္းျဖစ္ၿပီး စက္မႈႀကီးၾကပ္စစ္ေဆးေရးဦးစီးဌာန၊ လွ်ပ္စစ္ စစ္ေဆးေရးဌာနက ႀကီးမွဴးဖြင့္လွစ္ျခင္းျဖစ္သည္။ တစ္ႏွစ္လွ်င္ သံုးေလးႀကိမ္ခန္႔ ဖြင့္လွစ္သင္ၾကားၿပီး သင္တန္းအဆင့္အားျဖင့္ အနိမ့္အျမင့္ ခြဲျခားထားရွိသည္။

လွ်ပ္စစ္အင္ဂ်င္နီယာ ပညာရပ္ဆိုသည္မွာ အင္ဂ်င္နီယာ ပညာရပ္မ်ားအနက္ အလြန္သိရ၊ နားလည္ရခက္ခဲေသာ ပညာရပ္တစ္ခုျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာခဲ့၊ ေရးခဲ့ဖူးသည္။ ယင္းသို႔ ဆိုလိုက္သျဖင့္ လူအမ်ားက ေက်နပ္ျခင္း၊ ဘ၀င္က်ျခင္း မရွိလွ။ မွန္ပါသည္။ သိပၸံႏွင့္ ၀ိဇၨာကဲ့သို႔ေသာ အျခားပညာရပ္မ်ားသည္လည္း သူ႔အတိုင္းအတာႏွင့္သူ လြယ္ကူစြာ သင္ယူတတ္ေျမာက္ႏိုင္သည့္ ပညာရပ္မ်ား မဟုတ္။ ခက္ခဲသည္ခ်ည္းျဖစ္သည္။ စာေရးသူဆိုလိုသည္မွာ လွ်ပ္စစ္အင္ဂ်င္နီယာပညာ သည္ မ်က္စိျဖင့္မျမင္ရ၊ ထိေတြ႕ျခင္းငွာ မစြမ္းသာေသာ၊ အေတြးအျမင္ (Concept) အားျဖင့္ သိမ္ေမြ႕နက္နဲသည့္ ပညာျဖစ္သည္ကိုဆိုလိုရင္းသာျဖစ္သည္။

ထားေတာ့။ အဆိုပါသင္တန္းတြင္ လွ်ပ္စစ္၏ အေျခခံအက်ဆံုးသီအိုရီ (သေဘာတရား) ကို ပို႔ခ်ခဲ့သည္။ ဗို႔အား၊ လွ်ပ္စီးႏွင့္ လွ်ပ္စစ္ခုခံမႈ (Elevtrical Resistance) တို႔၏ ဆက္စပ္မႈ ညီမွ်ျခင္းမွအစ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအား အပါအ၀င္ ႀကိဳးတစ္ေခ်ာင္း၏ ခုခံမႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚေသာ အပူဆံုး႐ံႈးျခင္းအေၾကာင္းအထိ ပို႔ခ်သည္။ ထိုမွတစ္ဆင့္တက္၍ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား ထုတ္ေပးသည့္ လွ်ပ္ထုတ္စက္ (Generator) ႏွင့္ လည္ပတ္ေသာ စြမ္းအားကို စြမ္းေဆာင္ေပးသည့္ေမာ္တာ (Motor) ၊ ဗို႔အားပမာဏျမႇင့္တင္၊ ႏွိမ့္ခ်ေပးသည့္ ထရန္စေဖာ္မာ (Transformer) စက္ကိရိယာစေသာ စြမ္းအား စနစ္တစ္ခုတြင္ မရွိမျဖစ္သည့္ အေျခခံအက်ဆံုး စက္ကိရိယာသံုးမ်ဳိးအေၾကာင္းကို ပို႔ခ်သည္။ ထရန္စေဖာ္မာဆိုသည္ကလည္း အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိေသးသည္။ ဗို႔အားကို ျမႇင့္တင္၊ ႏွိမ့္ခ်ျခင္း၊ လွ်ပ္စီးကို ေလွ်ာ့ခ်ျခင္း စသည္တို႔ကို ေဆာင္ရြက္ေပးေသာ ထရန္စေဖာ္မာမ်ား။

ၿပီးေတာ့ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအားကြန္ရက္ စနစ္ႀကီးတစ္ခုလံုးတြင္ လွ်ပ္ထုတ္စက္ျဖင့္ ထုတ္လုပ္ျခင္း၊ ထရန္စေဖာ္မာျဖင့္ ဗို႔အား ၂၃၀ ကီလိုဗို႔ သိုမဟုတ္ ၅၀၀ ကီလိုဗို႔သို႔ ျမႇင့္တင္ျခင္း၊ လိုင္းႀကိဳးႀကီးမ်ားျဖင့္ မိုင္ရာေပါင္းမ်ားစြာ ကြာေ၀းေသာေနရာသို႔ ဓာတ္အားကို ပို႔လႊတ္ျခင္း၊ ဓာတ္အားသံုးစြဲသူမ်ားထံ ေရာက္ပါကလည္း ႀတိသြင္ (Three phase) သို႔မဟုတ္ တစ္သြင္ (Single phase) စနစ္ျဖင့္ သြယ္တန္း ခ်ိတ္ဆက္ေပးျခင္းစသည့္ ထုတ္လုပ္၊ ပို႔လႊတ္၊ ျဖန္႔ျဖဴး စနစ္သံုးရပ္အေၾကာင္းကိုလည္း ေျပာသည္။

ထို႔ျပင္ ယေန႔ကာလ၏ ပူစပ္ပူေလာင္ ျဖစ္ေနဆဲ အေၾကာင္းျခင္းရာတစ္ခုျဖစ္သည့္ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအား ေပ်ာက္ရွဆံုး႐ံႈးျခင္း (Power Lose) အေၾကာင္းကိုလည္း တင္ျပေဆြးေႏြးသည္။ တကယ္ေတာ့ လိုင္းေပၚစီးသည့္ လွ်ပ္စီးသည္ ပူေစေသာဂုဏ္သတၱိရွိသျဖင့္ လွ်ပ္စီးပမာဏျမင့္မားေလ စြမ္းအားဆံုး႐ံႈးျခင္းမ်ားေလဟု သာမန္အားျဖင့္ ေတြးထင္မိၾကေပမည္။ ပို႔လႊတ္လိုင္းသာမက အျခားေသာပစၥည္း ကိရိယာ (ဥပမာ လွ်ပ္ထုတ္စက္၊ ထရန္စေဖာ္မာ စသည္…) ထဲတြင္ လွ်ပ္စီးစီးျခင္းေၾကာင့္ အပူစြမ္းအားအျဖစ္ ေလထဲသို႔ လြင့္ပါေပ်ာက္ ဆံုးသြားမႈလည္း ရွိေသးသည္။ ယင္းဆံုး႐ံႈးျခင္းမ်ားကို နည္းပညာရပ္ဆိုင္ရာ စြမ္းအားဆံုး႐ံႈးျခင္းမ်ားဟု ေခၚဆိုႏိုင္သည္။ နည္းပညာရပ္ႏွင့္ သက္ဆိုင္ျခင္းမရွိေသာ ဆံုး႐ံႈးျခင္းကို ေဖာ္ျပရပါမူ အိမ္တြင္း အပါအ၀င္ လုပ္ငန္းရွင္တို႔ လွ်ပ္စစ္မီးကို မသမာစြာ ခိုးယူသြယ္တန္းျခင္း၊ တပ္ဆင္ထားေသာမီတာကို မလည္ပတ္ႏိုင္ေအာင္ျပဳလုပ္ျခင္း စသည့္အခ်က္မ်ား ပါ၀င္သည္။ ယင္းသို႔ေသာ နည္းပညာရပ္ႏွင့္ မသက္ဆိုင္သည့္ ဆံုး႐ံႈးျခင္းမ်ားမွာ စုစုေပါင္း၏ ထက္၀က္မကျဖစ္ေနသည္ဟု ကြၽမ္းက်င္သူတို႔က ေ၀ဖန္ေထာက္ျပေနၾကသျဖင့္ ထိုကိစၥအား ဖိဖိစီးစီး ေဆာင္ရြက္ေျဖရွင္းပါက ႏိုင္ငံေတာ္အတြက္ ေလလြင့္ေနေသာ ဘ႑ာေငြမ်ားစြာ ျပန္လည္အဖတ္ဆယ္မိမည္ျဖစ္သည္။

ယေန႔ကာလ လတ္တေလာျဖစ္ေပၚေနေသာ အေၾကာင္းအရာတစ္ခုမွာ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား ထုတ္လုပ္၊ ပို႔လႊတ္၊ ျဖန္႔ျဖဴးရာတြင္ လွ်ပ္စစ္ႏွင့္စြမ္းအင္၀န္ႀကီးဌာနအေနျဖင့္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ က်ပ္ဘီလ်ံခ်ီ၍ ဘ႑ာေငြစိုက္ ထုတ္က်ခံေနရသည္ဆိုသည္။ သို႔ျဖစ္၍ ယင္း ေငြေၾကး စိုက္ထုတ္က်ခံေနရသည့္ ျဖစ္စဥ္ အားကုစားရန္ တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းအေနျဖင့္ မီတာခမ်ား ျပင္ဆင္သတ္မွတ္မည္ဟု သက္ဆိုင္ရာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ မီတာခ ျပင္ဆင္သတ္မွတ္ျခင္းသည္ မီတာယူနစ္ႏႈန္းကို တိုးျမႇင့္ျခင္းမဟုတ္ေၾကာင္းကိုလည္း တိတိပပ တင္ျပထားသည္။

က်ဳိက္၀ိုင္းဘုရားလမ္းရွိ လွ်ပ္စစ္စစ္ေဆးေရးဌာန၏ လွ်ပ္စစ္ကြၽမ္းက်င္မႈသင္တန္း၌ စာေရးသူ ပို႔ခ်ေျပာၾကားခဲ့ေသာ အေရးပါသည့္ သင္ခန္းစာတစ္ခုရွိေသးသည္။ မည္သည့္ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအား ကြန္ရက္စနစ္တြင္မဆို စြမ္းအားအရည္အေသြး (Power Quality) အပါအ၀င္ ဗို႔အား တည္ၿငိမ္မွန္ကန္ေရး သည္ အေရးႀကီးဆံုးျဖစ္ေၾကာင္း၊ ဗို႔အားတည္ၿငိမ္မႈဆိုသည္မွာ ဗို႔အားက်ျခင္း၊ ႐ုတ္ျခည္းျမင့္တက္ျခင္း ျဖစ္ေပၚျခင္းမရွိသည့္ အေျခအေနတစ္ရပ္ကိုဆိုလိုေၾကာင္း ထည့္သြင္းပို႔ခ်ခဲ့သည္။

လွ်ပ္စစ္မီတာခ ေျပာင္းလဲသတ္မွတ္ျခင္းမျပဳမီ ဗို႔အားတည္ၿငိမ္မွန္ကန္ျခင္းကဲ့သို႔ေသာ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ား သံုးစြဲသူျပည္သူတို႔ထံ ေပးႏိုင္ရန္ လွ်ပ္စစ္ႏွင့္စြမ္းအင္၀န္ႀကီးဌာနက ေဆာင္ရြက္ေနသည္ကို ယင္းဌာန၏ ဒုတိယ အျမဲတမ္းအတြင္း၀န္က ေျပာၾကားေၾကာင္း သတင္းအရသိရသည္။ (The Daily Eleven -၁၁-၁၁-၂၀၁၇ ေန႔ထုတ္)။ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ား ေကာင္းေအာင္လုပ္ေပးၿပီးမွသာလွ်င္ မီတာခ ျပင္ဆင္ႏိုင္ဖို႔ ျပဳလုပ္ေဆာင္ရြက္မည္ဟုလည္း ေျပာသည္။ အခ်ဳိ႕ေသာေနရာမ်ား၌ ဗို႔အား မျပည့္မီျခင္းမ်ားရွိေၾကာင္း၊ ယင္းကိစၥအား ဒုတိယ၀န္ႀကီးဦးစီး၍ ဗို႔အားျပည့္မီေစရန္ တိုင္းေဒသႀကီးသံုးခုတြင္ ေဆာင္ရြက္ၿပီးျဖစ္ ေၾကာင္း ေျပာသည္။

လွ်ပ္စစ္ဒု၀န္ႀကီး၏ ခရီးစဥ္တစ္ေလွ်ာက္ လွည့္လည္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေသာ ဗို႔အားျပည့္မီေစေရး လုပ္ငန္းအခ်ဳိ႕အနက္ တစ္ခုမွာ ပဲခူးၿမိဳ႕အား အဓိကလွ်ပ္စစ္ျဖန္႔ျဖဴးေပးေနသည့္ ၃၃ ေကဗီ ဓာတ္အားခြဲ႐ံုတြင္ျဖစ္သည္။ ယင္းခြဲ႐ံု၌ ထရန္စေဖာ္မာ ႏွစ္လံုးရွိရာ သံုးစြဲသူမ်ားအတြက္ ဗို႔အားပိုမိုေကာင္းမြန္ေစရန္ ထရန္စေဖာ္မာ၏ ဗို႔အားေျပာင္းႀကိဳးစ (Tap) ကို နံပါတ္ (၄) သို႔ ေျပာင္းလဲခ်ိတ္ဆက္လိုက္ျခင္းျဖင့္ ဗို႔အားအေျခအေန ပိုမိုေကာင္းမြန္ မွန္ကန္လာသည္ဆိုသည္။ သာစည္ၿမိဳ႕အတြက္ ၃၃ ေကဗီြဓာတ္အားခြဲ႐ံုတြင္လည္း ဗို႔အားပိုမိုျမႇင့္တင္ရန္ လိုအပ္ေသာေၾကာင့္ ထရန္စေဖာ္မာ၏ ဗို႔အားေျပာင္းႀကိဳးစကိုနံပါတ္ (၃) မွ နံပါတ္ (၄) သို႔ ေျပာင္းလိုက္ၿပီးေသာအခါ လွ်ပ္စစ္သံုးေနသည့္ ႏွမ္းကန္ေက်းရြာရွိ ေနအိမ္တြင္ မူလ ၂၀၀ ဗို႔ရွိရာမွ ၂၁၀ ဗို႔သို႔လည္းေကာင္း၊ ဘိုကုန္းရွိ ေနအိမ္တစ္အိမ္တြင္ မူလ ၁၈၀ ဗို႔ရွိရာမွ ၁၉၀ ဗို႔သို႔လည္းေကာင္း ျမင့္တက္လာသည္ကို ေတြ႕ရ၏။ တစ္ဖန္ ၀မ္းတြင္းၿမိဳ႕အေျခအေနကို ေလ့လာၾကည့္ပါက ၀မ္းတြင္း၏ ၃၃ ေကဗီြ ဓာတ္အားခြဲ႐ံုတြင္ သေျပ၀ ပင္မခြဲ႐ံုထံမွ ၃၃ ေကဗီြလိုင္းအရွည္ ကိုးမိုင္ခန္႔ျဖင့္ ဓာတ္အားရယူေနေၾကာင္း သိရသည္။ ၀မ္းတြင္းမွတစ္ဆင့္ နဘဲကန္သို႔ ၁၈ မိုင္ရွည္ လိုင္းျဖင့္လည္းေကာင္း၊ ပင္းတလဲသို႔ ၁၄ မိုင္ရွည္သည့္ လိုင္းျဖင့္လည္းေကာင္းဆြဲထားျပန္သျဖင့္ ၀မ္းတြင္းသို႔ အ၀င္ဗို႔အားမွာ အေတာ္ပင္ ေလ်ာ့က်ေနေပသည္။ သို႔ျဖစ္၍ ထိုေနရာ၌ ဗို႔အားအေျခအေနကိုထိန္းရန္ လွ်ပ္သိုအစုအဖြဲ႕ (Capacitor Bank) တစ္ခု တပ္ဆင္ရန္လိုေနၿပီဟု ဒု၀န္ႀကီးကဆိုပါသည္။ ၀န္နည္းခ်ိန္ႏွင့္ ၀န္အျပည့္အ၀သံုးခ်ိန္တြင္ ဗို႔အားမ်ားမွာ ၁၁ ဒသမ ၁၆ ေကဗီြႏွင့္ ၉ ဒသမ ၂ ေကဗီြအသီးသီးရွိေနသည္။ သို႔ျဖစ္ရာ ထရန္စေဖာ္မာရွိ ဗို႔အားေျပာင္းႀကိဳးစတို႔ကို သင့္ေတာ္သလို ေျပာင္းလိုက္ျခင္းျဖင့္ ၀မ္းတြင္းေန အိမ္တစ္အိမ္ရွိ ဗို႔အားမွာ ၁၇၀ ဗို႔မွ ၂၁၁ ဗို႔သို႔ ျမင့္တက္သြားသည္ကိုေတြ႕ရသည္။  ဒုတိယ ထရန္စေဖာ္မာကိုလည္း ႀကိဳးစနံပါတ္ ေျပာင္းခ်ိတ္လိုက္သျဖင့္ ယင္းမွ ဓာတ္အားရယူသံုးစြဲေနေသာ တမာကုန္းေက်းရြာေန အိမ္တစ္အိမ္ရွိ ဗို႔အားမွာ ၁၄၅ ဗို႔မွ ၂၁၅ ဗို႔သို႔ ျမင့္တက္သြားသည္ ဆိုပါသည္။

မႏၲေလး၊ ေနျပည္ေတာ္ တပ္ကုန္း၊ မိတၳီလာ၊ သာစည္၊ ေပ်ာ္ဘြယ္စသျဖင့္ ၿမိဳ႕အမ်ားအျပားကို ျဖတ္သန္း၍လည္းေကာင္း၊ ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ဦး၊ ေျမပံု၊ ေပါက္ေတာ စသည္ တို႔ကို ျဖတ္သန္း၍လည္းေကာင္း လွည့္လည္ စစ္ေဆးျပဳျပင္ေဆာင္ရြက္ေနမႈအား ႀကိဳဆိုရမည့္အျပင္ ဗို႔အားတည္ၿငိမ္ျခင္းသာမက စြမ္းအားစနစ္တည္ၿငိမ္မႈ (Power System Stability) ရရွိေစရန္ ထိန္းသိမ္းေရးသည္လည္း အေရးပါလွေၾကာင္း အမ်ားသိရွိၿပီးျဖစ္ေပလိမ့္မည္။ ျပည္သူအတြက္ ၀န္ေဆာင္မႈ ေကာင္းေအာင္ ေဆာင္ရြက္သည့္ကိစၥသည္ တကယ္တမ္းတြင္ အခ်ိန္ကာလ အတိုင္းအတာတစ္ခုယူ၍ လုပ္ေဆာင္ရန္လိုအပ္မည့္ ကိစၥတစ္ရပ္ ျဖစ္ေပသည္။

မီတာခကို ျပန္လည္ျပင္ဆင္သတ္မွတ္မည့္ကိစၥမွာ ဓာတ္အားထုတ္လုပ္ျဖန္႔ျဖဴးသည့္ လုပ္ငန္း အ႐ံႈးေပၚေနျခင္းကိစၥမွတစ္ဆင့္ ျဖစ္ေပၚလာျခင္းျဖစ္သည္ဟု နားလည္သေဘာေပါက္ထားေပရာ ယခင္အစိုးရလက္ထက္တြင္ အ႐ံႈးေပၚခဲ့သည့္ကိစၥအား ျပန္လည္ဆန္းစစ္ရန္ လိုေနသည္ဟုေ၀ဖန္သံုးသပ္မႈ မ်ားစြာရွိေနသည္။ ယင္းအခ်ိန္က ျဖစ္ေပၚခဲ့သည့္ စီမံခန္႔ခြဲမႈအလြဲအမွားမ်ား၊ လုပ္ပိုင္ခြင့္ အလြဲသံုးစားျပဳမႈမ်ား၊ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္းကိရိယာ ၀ယ္ယူ တင္သြင္းရာ၌ အရည္အေသြးစံႏႈန္း မမီမႈမ်ားအစရွိေသာ ျဖစ္စဥ္တို႔ကို အလံုးစံု ျပန္လည္ဆန္းစစ္ကာ မည္သည့္ျဖစ္စဥ္ေၾကာင့္ မည္ေရြ႕မည္မွ် အ႐ံႈးျဖစ္ေပၚခဲ့သည္ကို သိရွိျခင္းျဖင့္ ယေန႔ကာလတြင္ ထိုပမာဏႀကီးမားေသာ အ႐ံႈးျဖစ္ေပၚခဲ့မႈကို စိစစ္ေရွာင္လႊဲေသာ စီမံခ်က္မ်ား ခ်မွတ္ႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။

ထို႔ျပင္ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားကို မသမာေသာနည္းမ်ားသံုးကာ သြယ္တန္းသံုးစြဲမႈမ်ား၊ မီတာမ်ားအား တရားမ၀င္ မမွန္မကန္ျပဳျပင္ အသံုးခ်မႈမ်ား၊ အဂတိလိုက္စား ကိုယ္က်ဳိးရွာမႈမ်ား စသည္တို႔မွာ ယေန႔တိုင္ ပေပ်ာက္မသြားဘဲ တည္ရွိေနဆဲျဖစ္သျဖင့္ ယင္းကို ထိေရာက္စြာ စစ္ေဆးေဖာ္ထုတ္ပါက ဘ႑ာေငြ အေလအလြင့္မ်ား ျပန္လည္အဖတ္ဆယ္ႏိုင္မည္ဟု ယူဆသည္။

သို႔ျဖစ္၍ မီတာခႏႈန္းထား အသစ္ျပင္ဆင္တြက္ခ်က္ရာတြင္ ျပည္သူတို႔အေပၚ ပိက်လာမည္႔ ၀န္ထုပ္အရြယ္အစားအား အဘက္ဘက္မွ ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္မည္ဟု အခိုင္အမာ ယံုၾကည္ေမွ်ာ္လင့္မိေပသည္။

December 21, 2017














Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.