၂၁ ရာစုပင္လုံ တတိယအစည္းအေ၀းက်င္းပႏုိင္ေရးအတြက္ NCA ထုိးထားေသာ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕မ်ား အစည္းအေ၀း ရက္ပုိင္းအတြင္းျပဳလုပ္မည္ျဖစ္ၿပီး ညီလာခံတြင္ လုံျခံဳေရးက႑ဆုိင္ရာ DDR/SSR ကိစၥရပ္မ်ား ေဆြးေႏြးရန္သေဘာတူထား

ေမ ၃၁ ရက္က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၌ ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ လံုျခံဳေရးက႑ဆိုင္ရာ အလြတ္သေဘာေဆြးေႏြးပြဲအား ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု-Myo Win Facebook)

ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ- ၂၁ ရာစုပင္လုံ တတိယအစည္းအေ၀းအား ယခုလကုန္တြင္ က်င္းပႏုိင္ေရးအတြက္ NCA ေရးထုိးထားေသာ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕မ်ား၏ အစည္းအေ၀းကုိ ထုိင္းႏုိင္ငံ ခ်င္းမုိင္ၿမိဳ႕၌ ယခုရက္ပိုင္းအတြင္း ျပဳလုပ္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ပအုိ၀္းအမ်ဳိးသားလြတ္ေျမာက္ ေရးအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (PNLO) နာယက ဗုိလ္မွဴးႀကီး ခြန္ဥကၠာက ေျပာၾကားသည္။

အဆုိပါအစည္းအေ၀းကို ဇြန္ ၁၁ ရက္၌ ျပဳလုပ္ရန္ လ်ာထားၿပီး အစည္းအေ၀းတြင္  ၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံက်င္းပမည့္ရက္ကုိ အဆုံးအျဖတ္ေပးမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ၎ကေျပာၾကားသည္။

“အလြတ္သေဘာအဖြဲ႕က သေဘာတူထားၿပီးသားဆုိေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔က တရား၀င္အတည္ျပဳေပး႐ုံပါပဲ။ အလြတ္သေဘာမွာ ေတြ႕တယ္။ ရတဲ့အခ်က္ကုိ တရား၀င္ျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေပးတယ္။ ဒါပါပဲ။ သိပ္ေတာ့ ေျပာင္းလဲဖုိ႔ မရွိပါဘူး။ ၾကားထဲမွာေတာ့ UPDJC အလုပ္ေတြရွိမယ္။ တရား၀င္က UPDJC က ဒီပြဲေတြကုိ ကြပ္ကဲရတာကုိး။ အဲဒါေၾကာင့္ UPDJC ရဲ႕ အတြင္းေရးမွဴးအဖြဲ႕ အစည္းအေ၀း၊ UPDJC တစ္ခုလုံးရဲ႕အစည္း အေ၀း၊ လမ္းညႊန္ခ်က္ၿပီးေတာ့ အဲဒီ UPDJC ေအာက္မွာရွိတဲ့ က႑ငါးရပ္ရဲ႕ လုပ္ငန္းေကာ္မတီဆုိတာ ရွိေသးတယ္။ အဲဒီလုပ္ငန္း ေကာ္မတီကလည္း ၁၅ ရက္လုိတယ္။ ႏွစ္ပတ္အခ်ိန္ေတာင္းတယ္။ သူတုိ႔က ရရွိလာတဲ့ ေခါင္းစဥ္ေတြကို အေက်အလည္ေဆြးေႏြးၿပီးေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလးနီးစပ္မွ ညီလာခံကုိ တင္တာေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒီအလုပ္အတြက္ သူတို႔ကလည္း ၁၅ ရက္ ေတာင္းတာရွိတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အားလုံးကုိေတာ့ ခပ္သုတ္သုတ္ ခပ္သြက္သြက္လုပ္မွ ဒီလ ၃၀ မွာ (ညီလာခံလုပ္ဖို႔) မီမွာေပါ့ဗ်ာ” ဟု ဗိုလ္မွဴးႀကီး ခြန္ဥကၠာက ေျပာၾကားသည္။

၂၁ ရာစု ပင္လုံတတိယအစည္းအေ၀း က်င္းပႏုိင္ေရးအတြက္ အစိုးရႏွင့္ NCA လက္မွတ္ေရးထုိးထားေသာ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕မ်ား၏ တတိယအႀကိမ္ အလြတ္သေဘာ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးအဖြဲ႕တုိ႔ ေမ ၃၀ ရက္ ႏွင့္ ၃၁ ရက္တြင္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ အမ်ဳိးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဗဟုိဌာန (NRPC) ၌ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးခဲ့ၾကၿပီး အဆုိပါအစည္းအေ၀းတြင္ ညီလာခံက်င္းပမည့္ရက္ကုိ ႏွစ္ဖက္သေဘာထားမ်ား စုစည္းႏုိင္ခဲ့ကာ ယခုက်င္းပမည့္ညီလာခံတြင္ လုံျခံဳေရးဆုိင္ရာ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရးက႑ (DRR/SSR) ကုိ အစုံလုိက္ ေဆြးေႏြးရန္ ကနဦးသေဘာတူညီခ်က္ရရွိထားေၾကာင္း သိရသည္။

“DDR/SSR ကုိ တစ္စုံလုံးကို ေဆြးေႏြးမယ္လုိ႔ သေဘာထားၾကပါတယ္။ အရင္တုန္းက တုိင္းရင္းသားေတြက SSR ပဲေဆြးေႏြးမယ္။ တပ္မေတာ္က DDR ပဲ ေဆြးေႏြးမယ္။ အခု အဲဒီႏွစ္ခုေပါင္းလုိက္ၿပီးေတာ့ DDR ေရာ SSR တစ္ၿပိဳင္နက္တည္း ေဆြးေႏြးပြဲ အာဂ်င္ဒါမွာထည့္ၿပီးေတာ့ ေဆြးေႏြးသြားမယ္။ သေဘာတူညီခ်က္ယူတာတို႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္တာတုိ႔က်ေတာ့ လုိအပ္တဲ့အေျခအေန လုိအပ္တဲ့အေနအထားမွာ လုပ္မယ္။ ေဆြးေႏြးတာကေတာ့ အားလုံးေဆြးေႏြးမယ္” ဟု ဗိုလ္မွဴးႀကီးခြန္ဥကၠာက ေျပာၾကားသည္။

လုံျခံဳေရးဆုိင္ရာ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရး၊ လုံျခံဳေရးဆုိင္ရာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးတြင္ DDR (Disarmament Demobilization Reintegration) SSR (Security Sector Reform) ႏွင့္ပတ္သက္၍ လက္နက္ကိုင္တပ္မ်ား ေလွ်ာ့ခ်ေရး၊ လက္နက္ဖ်က္သိမ္းေရးႏွင့္ တပ္အသြင္ကူးေျပာင္းေရးတို႔ ပါ၀င္ေၾကာင္း သိရသည္။

ယခုလကုန္ပုိင္းတြင္ က်င္းပရန္ လ်ာထားသည့္ ၂၁ ရာစုပင္လုံ တတိယအစည္းအေ၀းတြင္ ျပည္ေထာင္စု၏ အစိတ္အပုိင္း ဟူသမွ်သည္ ျပည္ေထာင္စုနယ္ေျမမွ မည္သည့္အခါမွ် ခြဲမထြက္ရဟူေသာ အခ်က္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေဆြးေႏြးျခင္းမရွိဘဲ ေက်ာ္လြန္သြားမည္ျဖစ္ေသာ္လည္း ဆက္လက္က်င္းပမည့္ ညီလာခံမ်ားတြင္မူ ျပန္လည္ညႇိႏႈိင္းေဆြးေႏြးရမည္ျဖစ္ကာ ဖက္ဒရယ္အေျခခံမူစစ္စစ္ထဲတြင္ ခြဲထြက္ခြင့္ႏွင့္ပတ္သက္၍ ပါ၀င္ျခင္း မရွိေၾကာင္း ဗုိလ္မွဴးႀကီးခြန္ဥကၠာက ေျပာၾကားသည္။

“တကယ္ေတာ့ ဖက္ဒရယ္အေျခခံမူ စစ္စစ္ထဲမွာေတာ့ ခြဲမထြက္ရတာတုိ႔ ခြဲထြက္ခြင့္ရွိသည္တုိ႔က မပါဘူးဗ်ာ။ ဖက္ဒရယ္မူထဲမွာ ဒါက အက်ဳံးမ၀င္ဘူး။ ဒီခြဲထြက္ခြင့္ မရွိတာတုိ႔၊ ခြဲမထြက္ရတာတုိ႔က ႏုိင္ငံေရး လုိအပ္ခ်က္အရ ေတာင္းဆုိခ်က္ေတြပဲျဖစ္တယ္။ ဖက္ဒရယ္မူစစ္စစ္မွာေတာ့ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုမွာ ဘယ္လုိပူးေပါင္းေနထုိင္မလဲ။ ဘယ္လုိအာဏာခြဲေ၀မလဲဆုိတာပဲ ရွိတာကုိး။ အဲဒီေတာ့ ဖက္ဒရယ္မူစစ္စစ္ေတြကုိပဲ စုမယ္ဆုိရင္ေတာ့ အဲဒီအခ်က္ေတြကုိ ခ်န္ထားဖုိ႔လုိတယ္။ သုိ႔ေသာ္လည္းပဲ ဖက္ဒရယ္အေျခခံမူမွာပါတဲ့ ျပည္ေထာင္စုအဖြဲ႕၀င္ျပည္နယ္မ်ားရဲ႕ လုပ္ပုိင္ခြင့္ေတြကေတာ့ အေျခခံမူထဲပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျပည္ေထာင္စုအဖြဲ႕၀င္ ျပည္နယ္ေတြရဲ႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္ကုိ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔က ခြဲမထြက္ရနဲ႔ သြားခ်ိတ္တဲ့အခါက်ေတာ့ နည္းနည္းကေမာက္ကမ ျဖစ္သြားတာေပါ့။ အဲဒါေၾကာင့္ ႏွစ္ခုစလုံးက ခ်န္ထားရမလုိ ျဖစ္သြားတာ။ ေနာက္ နားလည္သေဘာေပါက္လာရင္ေတာ့ အဆင္ေခ်ာသြားမွာပါ။ ဖက္ဒရယ္မူခ်ည္းပဲလုိခ်င္ရင္ ဖက္ဒရယ္မူခ်ည္းပဲခ်။ ျပည္နယ္အခြင့္အေရးေတြလည္းခ်။ အကယ္၍ ႏုိင္ငံေရးအရ အာမခံထားရမယ္ဆုိရင္လည္း ႏုိင္ငံေရးအာမခံျဖစ္တဲ့ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔က ခြဲမထြက္ရတို႔၊ ခြဲထြက္ပုိင္ခြင့္ မရွိေစရလုိ႔ ဆုိတဲ့ဟာကုိ ႏုိင္ငံေရးအာမခံခ်က္ထဲမွာထည့္။ ဖက္ဒရယ္မူထဲမွာေတာ့ မထည့္နဲ႔ေပါ့ဗ်ာ။ နည္းနာကေတာ့ ရွာၾကရမွာပဲ” ဟု ဗုိလ္မွဴးႀကီးခြန္ဥကၠာက ေျပာၾကားသည္။

၂၁ ရာစု ပင္လုံတတိယအစည္းအေ၀းကုိ NCA ေရးထုိးထားသည့္ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕အခ်ဳိ႕၏ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲ ျပဳလုပ္ႏုိင္ျခင္းမရွိေသးသည့္ အေျခအေနအပါအ၀င္အေၾကာင္း အမ်ဳိးမ်ဳိးေၾကာင့္ က်င္းပႏုိင္ျခင္းမရွိေသးဘဲ အႀကိမ္ႀကိမ္ေရႊ႕ဆုိင္းထားရျခင္း ျဖစ္သည္။

ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္းရွိ NCA လက္မွတ္ထိုးႏုိင္ျခင္း မရွိေသးေသာ လက္နက္ကုိင္ အဖဲြ႕မ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးၿပီး ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ေနဟုဆို

ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္းရွိ NCA လက္မွတ္ေရးထိုးႏုိင္ျခင္း မရွိေသးေသာ လက္နက္ကုိင္ အဖဲြ႕မ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးၿပီး ႀကဳိးပမ္းေဆာင္ရြက္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနဟု ရွမ္းျပည္နယ္ နယ္လံု၀န္ႀကီးက သတင္းစာ ရွင္းလင္းပဲြတြင္ ေျပာၾကားသည္။

ရွမ္းျပည္နယ္ အစုိးရအဖဲြ႕၏ ဒုတိယသက္တမ္း တစ္ႏွစ္တာ ေဆာင္ရြက္ခဲ့မႈ အေျခအေနမ်ားကို မီဒီယာမ်ားႏွင့္ သတင္းစာ ရွင္းလင္းျခင္းကို ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕ ၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမတြင္ ေမ ၂၅ ရက္ မြန္းလြဲ ၁ နာရီတြင္ စတင္ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး သတင္းမီဒီယာမ်ားႏွင့္ အျပန္အလွန္ ေမးခြန္းမ်ား ေျဖဆိုခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

“NCA လက္မွတ္ ေရးထုိးထားျခင္း မရွိေသးတဲ့ အဖြဲ႕ေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြးေနတာေတြ ရွိပါတယ္။ ထိုနည္းတူစြာပဲ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ကုိယ္တုိင္ လိုက္ပါၿပီးေတာ့ NCA လက္မွတ္မထုိးထားတဲ့ ေနရာေတြမွာ NCA လက္မွတ္ေရးထုိးဖုိ႔အတြက္ လိုအပ္တဲ့ ေဒသပုိင္းဆုိင္ရာ ညိႇႏႈိင္းေဆာင္ရြက္မႈေတြ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသြားမယ့္ လမ္းစဥ္ေတြကို ေဆြးေႏြးၿပီး ေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိပါတယ္။ လက္ရွိ NCA လက္မွတ္ေရးထုိးတာ ရွစ္ဖဲြ႕ကေန ထပ္တုိးတင္ျပလိုက္တာ ႏွစ္ဖဲြ႕ဆိုေတာ့ စုစုေပါင္း ၁၀ ဖဲြ႕ျဖစ္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေစ့စပ္ညႇိႏႈိင္းမႈေတြ ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္လို႔ ေျဖၾကားလိုပါတယ္” ဟု လံုျခံဳေရးႏွင့္ နယ္စပ္ေရးရာ၀န္ႀကီး ဗုိလ္မွဴးႀကီး ႏုိင္၀င္းေအာင္က ေျပာၾကားသည္။

ထုိ႔ျပင္ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္းရွိ ျပည္သူလူထုမ်ား ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ေနထုိင္ေရးႏွင့္ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရး ကိစၥရပ္မ်ားသည္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ တာ၀န္ယူ ေဆာင္ရြက္ေနစဥ္ ကာလအတြင္း အႀကီးမားဆံုးေသာ စိန္ေခၚမႈ တစ္ရပ္လည္း ျဖစ္ေၾကာင္း ေဒါက္တာလင္းထြဋ္က သတင္းေထာက္တစ္ဦး၏ ေမးျမန္းမႈကို ျပန္လည္ ေျဖၾကားသည္။

“ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္း ေနထိုင္ၾကေသာ ျပည္သူလူထု တစ္ရပ္လံုးအတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ေနထုိင္ေရးနဲ႔ တရားဥပေဒ စုိးမုိးေရးက အႀကီးမားဆံုးနဲ႔ အခက္ခဲဆံုး ေျဖရွင္းေနရတဲ့ အခက္အခဲ အတားအဆီး လုပ္ငန္းတာ၀န္တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္ဆိုတာ ေျပာခ်င္ပါတယ္” ဟု ရွမ္းျပည္နယ္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာလင္းထြဋ္က ေျပာၾကားသည္။

 

၂၁ ရာစု ပင္လုံအစည္းအေ၀းမ်ားကို သတ္မွတ္ခ်ိန္အတုိင္း က်င္းပျခင္းထက္ ထြက္ေပၚလာမည့္ ရလဒ္မ်ားသည္ အေရးႀကီးသျဖင့္ ေဆြးေႏြးဖက္မ်ားအၾကား သေဘာတူညီခ်က္မ်ားရရွိေရး အေက်အလည္ ေဆြးေႏြးရန္ လိုအပ္ဟု UPDJC အတြင္းေရးမွဴးမ်ား သုံးသပ္

အစိုးရႏွင့္ NCA ထိုးထားသည့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕တို႔ ေမ ၁၉ ရက္က ေနျပည္ေတာ္တြင္ ဒုတိယအႀကိမ္ လံုျခံဳေရးက႑ အလြတ္သေဘာေဆြးေႏြးပြဲ ျပဳလုပ္ေနစဥ္ (ဓာတ္ပံု-Myo Win)

ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ-၂၁ ရာစု ပင္လုံအစည္းအေ၀းမ်ားကုိ သတ္မွတ္ခ်ိန္အတုိင္း က်င္းပႏုိင္ျခင္း၊ မက်င္းပႏိုင္ျခင္းထက္ ညီလာခံမွထြက္ေပၚလာမည့္ ရလဒ္မ်ားသည္ အလြန္အေရးႀကီးၿပီး အလြတ္သေဘာ ေဆြးေႏြးၾကမည့္ ေဆြးေႏြးဖက္မ်ား ၾကားသေဘာတူညီခ်က္မ်ား ရရွိေရးအတြက္ အေက်အလည္ညိႇႏႈိင္းေဆြးေႏြးရန္ လုိအပ္ေၾကာင္း ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးမႈ ပူးတြဲေကာ္မတီ (UPDJC) အတြင္းေရးမွဴးမ်ားက သုံးသပ္ေျပာၾကားသည္။

၂၁ ရာစု ပင္လုံအစည္းအေ၀းမ်ားကုိ တစ္ႏွစ္လွ်င္ ႏွစ္ႀကိမ္ျပဳလုပ္ရန္ အစိုးရအဖြဲ႕က စီစဥ္ထားေသာ္လည္း တစ္ႏွစ္လွ်င္တစ္ႀကိမ္သာ ျပဳလုပ္ႏုိင္ေသးၿပီး တစ္ႏုိင္ငံလုံး ပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈရပ္စဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) ေရးထုိးထားေသာ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းအခ်ဳိ႕၏ အမ်ိဳးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲမ်ား ျပဳလုပ္ရန္ ကန္႔သတ္ခံရမႈသည္လည္း သတ္မွတ္ခ်ိန္အတုိင္း ညီလာခံက်င္းပႏုိင္ေရးကို အခက္အခဲျဖစ္ေစသည္ဟု UPDJC အတြင္းေရးမွဴးမ်ားက ေျပာၾကားသည္။

“ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈရဲ႕ အဓိကအေျခခံကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ အေက်အလည္ ညိႇႏိႈင္းေဆြးေႏြးမႈေတြနဲ႔ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးၾကတာျဖစ္တဲ့အတြက္ ႏုိင္ငံေရးျပႆနာေတြ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာေျဖရွင္းဖုိ႔လုိ႔ ေျပာတဲ့အတြက္ အေက်အလည္ ညိႇႏႈိင္းေျဖရွင္းမႈကို အေျခခံရမွာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ဒါကလည္း ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ အေက်အလည္ ညိႇႏႈိင္းေဆြးေႏြးမႈေတြနဲ႔ သြားမယ္ဆုိတာကုိလည္း ႏွစ္ဖက္စလုံးမွာ နဂုိကတည္းက သေဘာတူခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အခုကေတာ့ အေက်အလည္ ညိႇႏႈိင္းေဆြးေႏြးမႈေတြျဖစ္ဖုိ႔ အဲဒါဟာ အဓိကအခ်က္ပါပဲ” ဟု တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္မ်ား အစုအဖြဲ႕မွ UPDJC အတြင္းေရးမွဴးအဖြဲ႕၀င္ ဦးခြန္ျမင့္ထြန္းက ေျပာၾကားသည္။

၂၁ ရာစု ပင္လုံတတိယအစည္းအေ၀းအား ေအာင္ျမင္စြာ က်င္းပႏုိင္ေရးအတြက္ ျပည္ေထာင္စု၏ အစိတ္အပိုင္းဟူသမွ်သည္ ႏုိင္ငံေတာ္မွ မည္သည့္အခါမွ် ခြဲမထြက္ရဆုိသည့္အခ်က္ကို အစုိးရႏွင့္ တပ္မေတာ္က ျပည္ေထာင္စုသေဘာတူစာခ်ဳပ္ အစိတ္အပုိင္းတြင္ ထည့္သြင္းလုိေသာ္လည္း တုိင္းရင္းသားမ်ားက လက္မခံႏုိင္ေၾကာင္း၊ သုိ႔ေသာ္ အဆုိပါအခ်က္ကုိ လက္ခံမွသာ အစိုးရႏွင့္ တပ္မေတာ္က တုိင္းရင္းသားမ်ား လုိလားသည့္ လူမ်ိဳးေရးတန္းတူမႈႏွင့္ ကုိယ္ပုိင္ျပ႒ာန္းခြင့္ကုိ လက္ခံမည္ျဖစ္သည့္အတြက္ အဆုိပါကိစၥတြင္ အေက်အလည္ညိႇႏႈိင္းေဆြးေႏြးရန္ လုိအပ္ေနသည္ဟု ဦးခြန္ျမင့္ထြန္းက ေျပာၾကားသည္။

NCA စာခ်ဳပ္တြင္ ျပည္ေထာင္စုမၿပိဳကြဲေရး၊ တုိင္းရင္းသားစည္းလုံးညီညြတ္မႈ မၿပိဳကြဲေရး စသည့္ ဒုိ႔တာ၀န္အေရးသုံးပါးကုိ NCA စာခ်ဳပ္အား လက္မွတ္ေရးထုိးစဥ္ကတည္းကပင္ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားက လက္ခံထားၿပီးသားျဖစ္သည့္အတြက္ ျပည္ေထာင္စုသေဘာတူစာခ်ဳပ္ အစိတ္အပုိင္းတြင္ ခြဲမထြက္ရဆုိသည့္အခ်က္ကုိ ထည့္သြင္းရန္ မလုိအပ္ေတာ့ဟု ႏုိင္ငံေရးပါတီအစုအဖြဲ႕မွ UPDJC အတြင္းေရးမွဴးအဖြဲ႕၀င္ ေဒါက္တာမနာမ္တူးဂ်ာက ေျပာၾကားသည္။

“တပ္မေတာ္က ခုနကေျပာတဲ့စာသား (ခြဲမထြက္ရ) ကုိ ထည့္ကုိထည့္ရမယ္ေပါ့။ တုိင္းရင္းသားေတြက ခြဲထြက္ေရးမူကို စြဲကုိင္ထားတာ မရွိပါဘူး။ ခြဲထြက္ေရးမူမပါတဲ့ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုဆုိၿပီး ေျပာလာတယ္။ ပထမအစည္းအေ၀းမွာလည္း ခြဲထြက္ေရးမပါဘူး။ ဒါက ဒုိ႔တာ၀န္အေရးသုံးပါးကုိ လက္ခံတဲ့သေဘာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ တပ္မေတာ္နဲ႔အစုိးရကေတာ့ ခုနကစကားလုံးပါမွ စိတ္ခ်ရမယ့္သေဘာယူဆေနတယ္။ ဒါက ေနာက္ေတာ့ ေျဖရွင္းလုိ႔ ရတန္ေကာင္းပါတယ္။ ဒီတုိင္းသြားေနလုိ႔လည္း မျဖစ္ဘူးေလ” ဟု ေဒါက္တာမနာမ္တူးဂ်ာက ေျပာၾကားသည္။

၂၁ ရာစုပင္လုံအစည္းအေ၀းမ်ားကုိ တစ္ႏွစ္လွ်င္ႏွစ္ႀကိမ္ က်င္းပျခင္း၊ မက်င္းပျခင္းထက္ ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံမွ အားလုံးသေဘာတူလက္ခံေသာ ျပည္ေထာင္စုသေဘာတူညီခ်က္ အစိတ္အပုိင္းမ်ား ရရွိေရးကသာလွ်င္ ပုိမုိအေရးႀကီးေၾကာင္း ႏုိင္ငံေရးပါတီအစုအဖြဲ႕မွ UPDJC အတြင္းေရးမွဴးအဖြဲ႕၀င္ ဦးစုိင္းေက်ာ္ညြန္႔က ေျပာၾကားသည္။

“ႏိုင္ငံေရးျဖစ္စဥ္မွာလုပ္ေနတဲ့ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရးေတြ႕ဆုံပြဲတုိ႔၊ လူထုေတြ႕ဆုံပြဲတုိ႔ဆုိတာ ဘယ္လုိလဲဆုိတာ ဟုိဘက္ဒီဘက္ နားလည္တာမတူဘူး။ မတူေတာ့ ဒီဘက္ကလုပ္ရင္ ဟုိဘက္က ပိတ္တယ္ေပါ့ဗ်ာ။ အဲ့ဒီေတာ့ ေျပာခ်င္တာက ဒီအခက္အခဲအက်ပ္အတည္းေတြကို ေျဖရွင္းဖုိ႔လုိတယ္။ မေျဖရွင္းဘဲနဲ႔ ညီလာခံကုိ လုပ္လုိက္မယ္ဆုိရင္လည္း ညီလာခံမွာသြားၿပီးေတာ့ တုိင္းသိ၊ ျပည္သိ ျငင္းခုံေနၾကလုိ႔လည္း ဘာထူးမလဲ။ အဲဒီေတာ့ ၾကားထဲမွာရွိေနတဲ့ အခက္အခဲေတြ ေျဖရွင္းဖုိ႔လုိတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ လုံျခံဳေရးပုိင္းဆုိင္ရာမွာဆုိရင္လည္း တစ္ခုတည္းေသာ တပ္မေတာ္ဆုိတာ ဘယ္လုိ၊ ျပည္ေထာင္စုတပ္မေတာ္ဆုိတာ ဘယ္လုိေပါ့။ ဒီဟာေတြကလည္း ေဆြးေႏြးညိႇႏႈိင္းမႈေတြမရွိဘူး။ မရွိဘဲနဲ႔ ဟုိမွာသြားၿပီး ရန္ျဖစ္ေနၾကရင္လည္း ဘာထူးမွာလဲ။ ဟုိဘက္က DDR ေျပာတယ္။ ဒီဘက္က SSR ေျပာတယ္။ ဟုိဘက္က DDR ပဲ ေဆြးေႏြးမယ္။ SSR လုံး၀မေဆြးေႏြးဘူး။ အဲဒါမ်ိဳးေတြကအစ ဒါေတြက ပြဲမလုပ္ခင္ကတည္းက အျပင္မွာ ေၾကေၾကညက္ညက္ျဖစ္ဖုိ႔လုိတယ္။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္ေတြအေနနဲ႔ အစုိးရနဲ႔ လာၿပီးေဆြးေႏြးတယ္။ အလြတ္သေဘာ ႏွစ္ခါေဆြးေႏြးတယ္။ ဒါေပမဲ့ သေဘာတူညီမႈမရေသးဘူး။ ဒီအလြတ္သေဘာကေတာ့ မ်ားမ်ားေတြ႕ဖုိ႔လုိတယ္။ အလြတ္သေဘာေတြက ေျပလည္ခါနီးၿပီး အေျဖေတြထြက္ဖို႔လုိတယ္” ဟု ဦးစုိင္းေက်ာ္ညြန္႔က ေျပာၾကားသည္။

၂၁ ရာစုပင္လုံ တတိယအစည္းအေ၀း က်င္းပႏုိင္ေရးအတြက္ အစိုးရႏွင့္ NCA လက္မွတ္ေရးထုိးထားေသာ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕မ်ား ယခုလကုန္ပုိင္းတြင္ အလြတ္သေဘာ ျပန္လည္ေဆြးေႏြးၾကမည္ျဖစ္ၿပီး ႏွစ္ဖက္အဖြဲ႔အစည္းမ်ားအၾကား ညိႇႏိႈင္းမႈအဆင္ေျပမွသာ ညီလာခံက်င္းပမည္ဟု အစုိးရႏွင့္ အလြတ္သေဘာ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးအဖဲြ႕တြင္ ပါ၀င္ခဲ့သူ ဦးခြန္ျမင့္ထြန္းက ေျပာၾကားသည္။

တ႐ုတ္ႏုိင္ငံ၏ အခန္းက႑သည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းမႈ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးတုိ႔တြင္ အေရးပါၿပီး ျပည္တြင္း လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡ ျဖစ္ေစသည့္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအေပၚ အားေပးကူညီမႈ မရွိဟုဆို

တ႐ုတ္ႏုိင္ငံ၏ အခန္းက႑သည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းမႈ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးတုိ႔တြင္ အေရးပါၿပီး ျပည္တြင္း လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡ ျဖစ္ေစသည့္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအေပၚ အားေပးကူညီမႈ မရွိေၾကာင္း ႏုိင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ႐ံုး ၀န္ႀကီးဌာန ညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးေဇာ္ေဌး က ေျပာၾကားသည္။

ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာနတြင္ ေမ ၂၃ ရက္က ျပဳလုပ္သည့္ ႏုိင္ငံေတာ္အစိုးရ၏ ျပည္သူ႔အတြက္ ဒုတိယ တစ္ႏွစ္တာကာလအတြင္း ေဆာင္ရြက္မႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ၌ ဦးေဇာ္ေဌးက အထက္ပါကဲ့သို႔ ေျပာၾကားခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

လက္ရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ျပည္တြင္း လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡမ်ား ျဖစ္ပြားေနသည့္အျပင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏုိင္ငံ ျဖစ္ေနသည့္အတြက္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံကဲ့သို႔ အျခားအိမ္နီးခ်င္းႏုိင္ငံမ်ားသည္ အေရးႀကီးေၾကာင္း ဦးေဇာ္ေဌးက ဆိုသည္။

၎က “တ႐ုတ္ႏိုင္ငံရဲ႕အခန္းက႑က ကြၽန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာႏုိင္ငံလို ႏိုင္ငံမ်ဳိး ျပည္တြင္းလက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡေတြ မၿပီးေသးဘူး။ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏုိင္ငံ ျဖစ္တယ္။ ဒီမိုကေရစီ ကူးေျပာင္းေရးဆိုတဲ့ ႏိုင္ငံမ်ဳိးမွာ အိမ္နီးခ်င္းႏုိင္ငံေတြ အေရးႀကီးပါတယ္။ အိမ္နီးခ်င္းက ငါးႏိုင္ငံစလံုး အေရးႀကီးတယ္။ တကယ့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံရဲ႕ အခန္းက႑က အေရးႀကီးတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းေရး၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး အားလံုးမွာ အေရးပါပါတယ္”ဟု ေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္တြင္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံမွ အထူးကိုယ္စားလွယ္ ထားရွိေဆာင္ရြက္ေနၿပီး ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၁ ရာစု ဒုတိယအႀကိမ္ ပင္လံုညီလာခံ၌ ေျမာက္ပိုင္းအဖြဲ႕ ခုနစ္ဖြဲ႕အား ညီလာခံ တက္ႏိုင္ရန္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

“အခုလည္း ေျမာက္ပိုင္း ခုနစ္ဖြဲ႕နဲ႕ ေတြ႕တယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔လည္း ေျပာတယ္။ မူဆယ္ျဖစ္စဥ္ ျဖစ္တဲ့အခ်ိန္မွာ TNLA က လာတိုက္တာ အရပ္သားေတြ ေသတယ္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသားေတြ ေသသြားတယ္။ တ႐ုတ္ဘက္ကလည္း သူတို႔ရဲ႕ စိုးရိမ္ပူပန္မႈကိစၥကို အစိုးရကို ေျပာတယ္။ သူတို႔ကလည္း ျပန္ေျပာတယ္။ ဒီဘက္ကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ျပည္သူလူထုေတြ ေသတယ္။ လာၿပီးသတ္တဲ့ အခါက်ေတာ့ ကာကြယ္တာရွိတယ္။ အစိုးရ စစ္တပ္ကေတာ့ ကာရမွာပဲ။ လူထုကို အႏၲရာယ္ေပးလာၿပီဆိုရင္ အဲဒီအေနအထားကို ေျပာေတာ့ သူတို႔ဘက္ကိုလည္း ထိန္းထိန္းသိမ္းသိမ္း လုပ္ခိုင္းတဲ့အတြက္ သူတို႔လည္း လုပ္ေနတယ္ေပါ့။ သို႔ေသာ္ က်န္ခဲ့တဲ့ ျမန္မာပဋိပက​ၡပိုင္းမွာ က်န္ခဲ့တဲ့ေနရာေတြ ၾကည့္လိုက္ရင္ တ႐ုတ္၊ ျမန္မာ နယ္စပ္ေတာက္ေလွ်ာက္ပါ။ အဲဒီကို အေျခခံၿပီး လႈပ္ရွားတာေတြ ရွိတယ္”ဟု ဦးေဇာ္ေဌးက ဆုိသည္။

တ႐ုတ္ ဗဟိုအစိုးရအေနျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပည္တြင္းလက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡျဖစ္ေစသည့္ အဖြဲ႕မ်ားအား ေထာက္ခံျခင္း မရွိသလို အားေပးကူညီမႈ မရွိေၾကာင္း ဦးေဇာ္ေဌးက ဆိုသည္။

၎က “သို႔ေသာ္ ေအာက္ေျခမွာက်ေတာ့ နယ္နိမိတ္ပိုင္း ဟိုဘက္ဒီဘက္ ကူးလူးဆက္ဆံမႈေတြမွာ နည္းနည္းေလးေတြ ရွိတယ္။ အဲဒီေတာ့ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံရဲ႕ အခန္းက႑က အေရးႀကီးပါတယ္။ သို႔ေသာ္ သူသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံအစိုးရက လုပ္ေနတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ကို ပံ့ပိုးကူညီတဲ့ သေဘာနဲ႔ပဲ သူတို႔လုပ္တာပါ”ဟု ဆက္လက္ ေျပာၾကားသည္။

ထို႔ျပင္ NCA အား အစိုးရသေဘာျဖင့္ ျပင္ဆင္၍ မရဘဲ NCA တြင္ မပါသည့္ကိစၥမ်ား ေပၚပါက အေျခခံမူေဘာင္အတိုင္းသာ သြားရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဦးေဇာ္ေဌး ဆုိသည္။

ေမ ၂၃ ရက္က ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာနတြင္ ျပဳလုပ္သည့္ ႏုိင္ငံေတာ္အစိုးရ၏ ျပည္သူ႕အတြက္ တစ္ႏွစ္တာအတြင္း ေဆာင္ရြက္မႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲတြင္ သတင္းေထာက္တစ္ဦးက “အစိုးရအေနျဖင့္ “၀” ဘက္မွ ေတာင္းဆိုလာပါက NCA အား ျပင္ေပးမလား ” ဟုေမးျမန္းမႈအေပၚ ဦးေဇာ္ေဌးက အထက္ပါကဲ့သို႔ ျပန္လည္ ေျဖၾကားခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

“ NCA က အစိုးရကပဲ ပိုင္တာ မဟုတ္ဘူး။ NCA က Joint Ownership ျဖစ္ပါတယ္။ NCA သည္ EAO နဲ႔ အစိုးရ။ အစိုးရပိုင္းမွာ အစိုးရ၊ တပ္မေတာ္၊ လႊတ္ေတာ္ ပါတယ္။ NCA ကို အစိုးရသေဘာနဲ႔ ျပင္လို႔မရဘူး။ NCA ရဲ႕ သေဘာတရား။ သို႔ေသာ္ NCA ျပ႒ာန္းခ်က္မွာ ျပန္ၾကည့္လိုက္ရင္ NCA ျပင္ဆင္ျခင္းဆိုတာ မပါဘူး။ NCA သေဘာတူစာခ်ဳပ္မွာ လႊမ္းျခံဳႏိုင္ျခင္းမရွိတဲ့ ကိစၥေတြေပၚလာရင္ ဆိုလိုတာက စာခ်ဳပ္ထဲမွာ မပါတဲ့ကိစၥေတြ ေပၚလာရင္ ဘယ္လိုလုပ္မလဲဆိုတဲ့ဟာ ပါတယ္။ အဲဒါက NCA ရဲ႕ ျပင္ဆင္ျခင္း အပါအ၀င္ က်န္တဲ့ကိစၥေတြကို စဥ္းစားတဲ့အခါမွာ ဆြဲယူလို႔ရတဲ့ဟာ။ အဲဒါက နံပါတ္ ၁ အခ်က္ေပါ့”ဟု ဦးေဇာ္ေဌးက ေျပာၾကားသည္။

ဆက္လက္၍ “ NCA ျပင္ေပးမွာလား ဆိုရင္ အစိုးရသေဘာနဲ႔ ျပင္လို႔မရဘူး။ NCA ထိုးၿပီးသား ၁၀ ဖြဲ႕ရွိတယ္။ ၁၀ ဖြဲ႕ရဲ႕ သေဘာထားနဲ႔ ျပင္ဆင္ျခင္းအခန္း မပါဘူးဆိုတာကို ကြၽန္ေတာ္တို႔က ျပင္ခ်င္ပါတယ္လို႔ ေျပာတာ မဟုတ္ဘူး။ အဲဒီအဖဲြ႕ေတြနဲ႔လည္း ေဆြးေႏြးရမယ္။ NCA ျပင္သင့္၊ မျပင္သင့္။ အဲဒီ NCA က လႊမ္းျခံဳမႈမရွိတဲ့ ဒီလိုကိစၥေတြေပၚလာရင္ ဘယ္လိုလုပ္မလဲ။ သို႔ေသာ္ အဲဒီလိုမ်ဳိး ေဆြးေႏြးႏိုင္မႈသည္ NCA ထဲေရာက္မွရမယ္။ NCA အျပင္ကေန ဒီ NCA ႀကီး ဒါျပင္ေပးပါဆိုရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အစိုးရသေဘာနဲ႔ ေျပာလို႔မရဘူး။ NCA ထဲ ေရာက္လာၿပီဆိုရင္ အဲဒီမွာရွိတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ ထိုးၿပီးသား အဖြဲ႕ေတြေရာ သူတို႔နဲ႕ေပါင္းၿပီးေတာ့ အစိုးရနဲ႔ေပါင္းၿပီးေတာ့ NCA က လႊမ္းျခံဳမႈမရွိတဲ့ ကိစၥေတြေပၚလာရင္ ညွိႏိႈင္းေဆြးေႏြးမယ္ဆိုရင္ NCA မွာပါတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ေတြ ညႇိႏိႈင္းေဆြးေႏြးရမယ္။ ႏွစ္ဖက္ ညိႇႏိႈင္းေဆြးေႏြးရမယ္။ ေဆြးေႏြးဖို႔ပဲ ရွိတယ္။ အဲဒါက NCA ျပင္ေပးမလားဆိုရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အစိုးရသေဘာတည္းနဲ႔ ျပင္လို႔မရဘူး။ NCA မပါတဲ့ ကိစၥေတြေပၚလာရင္ ဘယ္လိုလုပ္မလဲဆိုတဲ့ Frame Work က ရွိၿပီးသား ဒီတိုင္းသြားရမယ္”ဟု ေျပာၾကားသည္။

ယခု ၂၈ ရက္မွ ၃၀ ရက္အထိ EAO ႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး၊ လံုျခံဳေရး အလြတ္သေဘာ ေဆြးေႏြးမႈႏွစ္ပြဲ ျပဳလုပ္မည္ျဖစ္ၿပီး ေတြ႕ဆံုမႈအေပၚ မူတည္ၿပီး ၂၁ ရာစုပင္လံု တတိယအႀကိမ္ အစည္းအေ၀းျပဳလုပ္ရန္ ေဆြးေႏြးမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

“၂၁ ပင္လံု တတိယအစည္းအေ၀း ဘယ္ေတာ့လုပ္မလဲ ဆိုေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အစတုန္းက ဇန္န၀ါရီလ မွန္းထားတယ္။ မျဖစ္လာဘူး။ JICM ဆံုးျဖတ္ခ်က္ ရွိတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ အလြတ္သေဘာမွ ေမလကုန္ဆိုၿပီး ထပ္လုပ္တယ္။ အဲဒါ အဆင္မေျပဘူး။ ဒီလ ၂၈၊ ၂၉ ၊ ၃၀ မွာ EAO နဲ႔ ႏုိင္ငံေရး၊ လံုျခံဳေရး အလြတ္သေဘာ ႏွစ္ပြဲေတြ႕မယ္။ ေတြ႕တဲ့အေပၚမွာ မူတည္ၿပီးေတာ့ ညီလာခံ က်င္းပရက္ကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ဘက္ကေတာ့ ဇြန္လထဲမွာ လုပ္ေစခ်င္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ရက္ေတာ့ မသတ္မွတ္ႏုိင္ေသးဘူး။ ဇြန္လထဲကေတာ့ ျဖစ္ေအာင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ႀကိဳးစားမယ္”ဟု ဦးေဇာ္ေဌးက ေျပာၾကားသည္။

 

KIA အေနျဖင့္ NCA စာခ်ဳပ္တြင္ ပါ၀င္လက္မွတ္ေရးထုိးၿပီး ႏုိင္ငံေရးအခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ အစုိးရ၊ တပ္မေတာ္တုိ႔ႏွင့္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြး အေျဖရွာရန္ ကခ်င္ျပည္နယ္အေျခစုိက္ တုိင္းရင္းသားအဖြဲ႕အခ်ဳိ႕ ေတာင္းဆုိ

ကခ်င္တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ (KIA) အေနျဖင့္ တစ္ႏုိင္ငံလုံးပစ္ခတ္တုိက္ခိုက္မႈ ရပ္စဲေရးသေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) တြင္ ပါ၀င္လက္မွတ္ေရးထုိးၿပီး ႏုိင္ငံေရးအခြင့္အေရး၊ အမ်ဳိးသားေရးအခြင့္အေရး ေတာင္းဆုိမႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ အစုိးရ၊ တပ္မေတာ္တုိ႔ႏွင့္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးအေျဖရွာရန္ ကခ်င္ျပည္နယ္အေျခစုိက္ ျမန္မာျပည္ေျမာက္ပုိင္း ရွမ္းမ်ဳိးႏြယ္စုေရးရာအဖြဲ႕၊ ကခ်င္အထူးေဒသ (၁) ထာ၀ရၿငိမ္းခ်မ္းေရးအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ႏွင့္ လီဆူတုိင္းရင္းသား စာေပယဥ္ေက်းမႈေစာင့္ေရွာက္ေရးအဖြဲ႕တုိ႔က ေမ ၁၉ ရက္တြင္ ပူးတြဲေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ကာ ေတာင္းဆုိခဲ့သည္။

ႏုိင္ငံေရး အက်ဳိးေက်းဇူးလုိလားမႈႏွင့္ အမ်ဳိးသားအက်ဳိးေက်းဇူး လုိလားမႈမွန္သမွ်သည္ ဒီမုိကေရစီမူ၀ါဒက်င့္သုံးၿပီး ေဆြးေႏြး အေျဖရွာျခင္းျဖင့္သာလွ်င္ ေဖာ္ေဆာင္ႏုိင္ေၾကာင္း၊ ၿငိမ္းခ်မ္းသည့္ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းႏွင့္ ယဥ္ေက်းသိမ္ေမြ႕ေသာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈကသာလွ်င္ မွန္ကန္သင့္ျမတ္ေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုိ ျဖစ္ေပၚေစႏုိင္ေၾကာင္း ျမန္မာျပည္ေျမာက္ပုိင္း ရွမ္းမ်ဳိးႏြယ္စုေရးရာအဖြဲ႕၊ ကခ်င္အထူးေဒသ (၁) ထာ၀ရၿငိမ္းခ်မ္းေရးအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ႏွင့္ လီဆူတုိင္းရင္းသား စာေပယဥ္ေက်းမႈ ေစာင့္ေရွာက္ေရးအဖြဲ႕တုိ႔၏ ပူးတြဲေၾကညာခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

KIO/KIA ေခါင္းေဆာင္မ်ားအေနျဖင့္ လက္ရွိရင္ဆုိင္ေနရသည့္ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡမ်ားသည္ မိသားစုအတြင္းျဖစ္သည့္ ပဋိပကၡအျဖစ္မွတ္ယူ၍ NCA လက္မွတ္ေရးထုိးကာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲမ်ားျဖင့္ ေျဖရွင္းရန္ ေမွ်ာ္လင့္ယုံၾကည္ေၾကာင္း၊ ႏုိင္ငံေရး ဂုဏ္သိကၡာ၊ အမ်ဳိးသားေရးဂုဏ္သိကၡာမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲမ်ားျဖင့္ အေျဖရွာကာ ျမႇင့္တင္ႏုိင္ေၾကာင္းလည္း အဆုိပါ ေၾကညာခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။

အဆုိပါ ေၾကညာခ်က္ႏွင့္ပတ္သက္၍ “ဒီထဲမွာ လႈပ္ရွားေနတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြဆုိေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ဘက္ကေန သီးျခားပစ္မွတ္ထားၿပီးေတာ့ တုံ႔ျပန္တာမ်ဳိးေတြလုပ္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ သူတို႔ရဲ႕ေနာက္ကြယ္မွာ ပံ့ပုိးတဲ့သူေတြ၊ ေထာက္ပံ့တဲ့သူေတြရွိတယ္။ သူတုိ႔ကုိ ပစ္မွတ္သြားထားရင္ အားလုံးနစ္နာမယ္ေလ။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ သူတုိ႔ကို ပစ္မွတ္မထားဘူး။ သူတုိ႔ရဲ႕ေနာက္ကြယ္မွာ သပ္လွ်ဳိတာေတြ၊ ေသြးခြဲတာေတြရွိတယ္။ မီးေမာင္းထုိးျပတာေတြရွိတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ကလည္း အဲဒါမ်ဳိးေတြကုိ စစ္ေရးအရ၊ ႏုိင္ငံေရးအရ၊ လူမ်ဳိးေရးအရ အေရးယူတာမ်ဳိး မဟုတ္ဘဲနဲ႔ သူတို႔အခ်င္းခ်င္း ဖာေထးေစခ်င္တာမ်ဳိးေပါ့။ အဲဒါမ်ဳိးပဲ လုပ္ပါတယ္။ တရား၀င္ သူတို႔ကုိပစ္မွတ္ထား တုံ႔ျပန္တာမ်ဳိး မရွိေသးပါဘူး” ဟု ျမစ္ႀကီးနားအေျခစုိက္ KIO နည္းပညာအၾကံေပးအဖြဲ႕႐ုံး ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ ဦးေဒါင္ခါးက ေျပာၾကားသည္။

မည္သည့္ႏုိင္ငံတြင္ျဖစ္ေစ စစ္ေရးပဋိပကၡ အခ်ိန္ၾကာျမင့္လာပါက ေအာက္ေျခလူတန္းစားမ်ား အေနျဖင့္ ႏုိင္ငံေရးအေျဖရျခင္း၊ မရျခင္းသည္ ၎တုိ႔ႏွင့္သက္ဆုိင္မႈမရွိေၾကာင္း၊ ပဋိပကၡေၾကာင့္ ၎တုိ႔ခံစားေနရသည့္ အနိ႒ာ႐ုံမ်ားကုိ အျမန္ဆုံး ကြယ္ေပ်ာက္ေစလုိေၾကာင္းႏွင့္ လူမႈကူညီေထာက္ပံ့မႈမ်ားကုိ ရလုိေၾကာင္းကုိ ျပသလုိသည့္အေနျဖင့္ ယခုကဲ့သုိ႔ေသာ ေၾကညာခ်က္မ်ဳိးျဖင့္ ေဖာ္ျပေၾကာင္း ဦးေဒါင္ခါးက ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရယူရန္ နစ္နာဆုံး႐ႈံးမႈမ်ား ၿပီးဆုံးၿပီး ျပည္သူလူထု ဒုကၡအ၀၀မွ လြတ္ေျမာက္ေရးအတြက္ KIO/KIA ေခါင္းေဆာင္မ်ား အေနျဖင့္ NCA စာခ်ဳပ္တြင္ လက္မွတ္ထုိးရန္ ကခ်င္ျပည္နယ္အေျခစုိက္ ပူးေပါင္းအဖြဲ႕က တုိက္တြန္းထားၿပီး ရန္သူျဖစ္သည့္ လကၡဏာရွိလာပါက အျမစ္ျပတ္တုိက္ခုိက္၍ ျပည္သူမ်ား၏ အသက္ႏွင့္ဘ၀ကုိ ကာကြယ္ေပးရန္ အစုိးရႏွင့္တပ္မေတာ္ကုိ ေတာင္းဆုိေၾကာင္း အဆုိပါအဖြဲ႕က ေၾကညာခဲ့သည္။

KIA ေရြးရေတာ့မယ့္လမ္း

တႏုိင္းေဒသတြင္ တိုက္ပြဲမ်ားျဖစ္ပြားေနျခင္းေၾကာင့္ အနီးတစ္၀ိုက္ရွိ ေက်းရြာအခ်ဳိ႕မွ ေဒသခံမ်ား ဧၿပီလအတြင္းက ေဘးလြတ္ရာသုိ႔ ေရႊ႕ေျပာင္းေနၾကစဥ္ (Photo: AFP)

၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာ ၂၆ ရက္က ျမန္မာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးခရီးအတြက္ ထိတ္လန္႔စရာ အျဖစ္အပ်က္တစ္ခု ျဖစ္ပြားခဲ့ပါတယ္။ အဲဒါကေတာ့ တပ္မေတာ္ရဲ႕ထိုးစစ္ကို ျပန္တု႔ံျပန္တယ္ဆိုၿပီး ေကအိုင္ေက၊ ကိုးကန္႔နဲ႔ တအန္း စတဲ့ ေျမာက္ပိုင္းလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြက မူဆယ္ ၁၀၅ မိုင္ ကုန္သြယ္ေရးဇုန္အပါအ၀င္ ရွမ္းေျမာက္ေဒသ ေနရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို ၀င္ေရာက္တိုက္ခိုက္ခဲ့တာပါ။

ဒီကိစၥအေပၚ ႏို၀င္ဘာ ၂၃ ရက္က အမ်ဳိးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဗဟိုဌာန (NRPC) မွ ဥကၠ႒ျဖစ္သူ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေၾကညာခ်က္တစ္ေစာင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီထုတ္ျပန္ခ်က္ထဲမွာ လက္နက္ကုိင္ပဋိပကၡေတြ အျမန္ဆုံးခ်ဳပ္ၿငိမ္းႏုိင္ၿပီး ေရရွည္တည္တံ့တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ-၂၁ ရာစုပင္လုံကသာ တစ္ခုတည္းေသာလမ္းေၾကာင္းျဖစ္တဲ့အျပင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္မွာ ပါ၀င္သင့္ ပါ၀င္ထုိက္သူအားလုံး ပါ၀င္ႏိုင္ေရးအတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတံခါးမ်ား အစဥ္အျမဲဖြင့္လွစ္ထားတယ္လို႔ ေရးသားထားပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ NCA လက္မွတ္ေရးထိုးျခင္းမရွိေသးတဲ့ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားကိုလည္း လက္မွတ္ေရးထုိးၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္မွာ အျမန္ဆုံးပါ၀င္ဖို႔ တုိက္တြန္းတယ္လို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ဆိုပါတယ္။

အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕အစည္းအျဖစ္ သတ္မွတ္

ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ေျမာက္ေဒသ သိႏၷီ၊ ကြတ္ခိုင္၊ မူဆယ္၊ နမ့္ခမ္း၊ နမၼတူနဲ႔ ၁၀၅ မိုင္ ကုန္သြယ္ေရးဇုန္ကို ေျမာက္ပိုင္းလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြက ၀င္ေရာက္တိုက္ခိုက္တဲ့အေပၚ လႊတ္ေတာ္က စိုးရိမ္ေၾကာင္း အေရးႀကီးအဆုိကုိ ျပည္ေထာင္စုၾကံ့ခုိင္ေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပါတီ၊ မိတၳီလာမဲဆႏၵနယ္မွ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ ေဒါက္တာေမာင္သင္းက ႏုိ၀င္ဘာ ၂၉ ရက္မွာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကို တင္သြင္းခဲ့ပါတယ္။

အေရးႀကီးအဆုိကုိ ဒီဇင္ဘာ ၂ ရက္က က်င္းပတဲ့ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေ၀းမွာ ဆက္လက္ေဆြးေႏြးရာမွာ KIA၊ TNLA၊ MNDAA နဲ႔ AA အဖြဲ႕ကို အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအျဖစ္ လႊတ္ေတာ္က သတ္မွတ္ေပးသင့္တယ္လို႔ ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးစိန္၀င္းနဲ႔ တပ္မေတာ္သားကိုယ္စားလွယ္ ဗိုလ္မွဴးႀကီးသန္းေအာင္တို႔က ထည့္သြင္းေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။

“ယခုျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ အျပစ္မဲ့ျပည္သူေတြ ဥပေဒမဲ့သတ္ျဖတ္ျခင္း၊ အမ်ားျပည္သူအသံုးျပဳတဲ့ ဆက္သြယ္ေရးလမ္းေၾကာင္း၊ သံကူကြန္ကရစ္တံတားမ်ား ေဖာက္ခြဲဖ်က္ဆီးျခင္းနဲ႔ ၿမိဳ႕ရြာမ်ားရွိ စစ္ေရးပစ္မွတ္မဟုတ္သည့္ အရပ္သားမ်ားႏွင့္ အေျခခံအေဆာက္အအံုမ်ား ပစ္မွတ္ထားၿပီး ေဆာင္ရြက္ခဲ့ၾကတဲ့အျပင္ ဒို႔တာ၀န္အေရးသံုးပါးကို ထိပါးေႏွာင့္ယွက္လာတ့ဲအတြက္ ယခုျဖစ္ပြားေနတဲ့ျဖစ္စဥ္မွာ အဓိကတာ၀န္ရွိသူမ်ားျဖစ္တဲ့ UNFC ဥကၠ႒ အင္ဘန္လ၊ KIA မွ ဂမ္ေရွာင္၊ TNLA မွ မိုင္းအိုက္ဖုန္း (ေခၚ) တာအိုက္ဖုန္း၊ MNDAA မွ ဖုန္ၾကားရွင္ႏွင့္ ဖုန္တာရႊင္၊ AA မွ ထြန္းျမတ္ႏိုင္တို႔အပါအ၀င္ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္သူကိုလည္း အၾကမ္းဖက္တိုက္ဖ်က္ေရး ဥပေဒအပါအ၀င္ တည္ဆဲဥပေဒမ်ားႏွင့္အညီ ထိေရာက္ျပင္းထန္စြာ အေရးယူၿပီးေတာ့ သူတို႔ရဲ႕လုပ္ရပ္မ်ားအေပၚ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အစည္းအျဖစ္ ဆန္႔က်င္ေခ်မႈန္းသင့္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္အဆိုပါ KIA၊ TNLA၊ MNDAA ႏွင့္ AA အဖြဲ႕မ်ားကို အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအျဖစ္ လႊတ္ေတာ္မွ သတ္မွတ္ေပးပါရန္ ေလးစားစြာ တင္ျပလိုပါတယ္။ တစ္ဆက္တည္းမွာပဲ ႏုိင္ငံတကာမွ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈအရ အဆိုပါအၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕မ်ားကို ရိကၡာပစၥည္း ေထာက္ပံ့ေပးျခင္း၊ ေဆး၀ါးကုသေပးျခင္းမ်ားကိုလည္း တားျမစ္ရပ္ဆိုင္းေစသင့္ပါတယ္” လို႔ ဗိုလ္မွဴးႀကီးသန္းေအာင္က ေဆြးေႏြးပါတယ္။

ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး စိန္၀င္းကေတာ့ “အျပစ္မဲ့အရပ္သားမ်ားအား အေၾကာင္းမဲ့ ေသေက်ဒဏ္ရာရေစျခင္း၊ စစ္ဘက္ပစ္မွတ္မဟုတ္သည့္ အေျခခံအေဆာက္အအံုမ်ား၊ ယာဥ္မ်ားဖ်က္ဆီးျခင္း၊ ျပည္သူတို႔၏ စီးပြားဥစၥာပ်က္စီးေစျခင္းတို႔ေၾကာင့္ KIA၊ TNLA၊ MNDAA ႏွင့္ AA အဖြဲ႕မ်ားကို အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအျဖစ္ လႊတ္ေတာ္မွ သတ္မွတ္သင့္သည္ဟု ယူဆပါေၾကာင္း တင္ျပပါတယ္” လိ႔ု ေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။

ဒီအေရးႀကီးအဆိုကို ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ၁၂ ဦးက ေဆြးေႏြးခဲ့ၿပီး မဲခြဲဆံုးျဖတ္ရာ ေထာက္ခံဆႏၵမဲ ၁၄၁ မဲ၊ ကန္႔ကြက္မဲ ၂၄၄ မဲ၊ ၾကားေနဆႏၵမဲ ခုနစ္မဲျဖစ္တာေၾကာင့္ လႊတ္ေတာ္က မွတ္တမ္းတင္ခဲ့ပါတယ္။

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္မွာ မွတ္တမ္းတင္ထားရွိခဲ့တဲ့ အဆိုနည္းတူ အဆိုတစ္ခုကို ဒုတိယအႀကိမ္ ရွမ္းျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ အေရးေပၚအစည္းအေ၀း ဒုတိယေန႔အစီအစဥ္မွာ ျပည္ေထာင္စုၾကံ့ခုိင္ေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပါတီမွ လား႐ႈိးၿမိဳ႕နယ္ မဲဆႏၵနယ္အမွတ္ (၂) လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေအာင္သူက တင္သြင္းခဲ့ပါတယ္။

အဆုိကို လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ တစ္ဦးက ေထာက္ခံခဲ့ေပမယ့္ ကေလာၿမိဳ႕နယ္ မဲဆႏၵနယ္ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္က အဆုိကို လက္ခံေဆြးေႏြးဖို႔မသင့္ဘူးလို႔ ကန္႔ကြက္ခဲ့တာေၾကာင့္ မဲခြဲဆံုးျဖတ္ရာ ေထာက္ခံမဲမ်ားတဲ့အတြက္ လက္ခံေဆြးေႏြးဖို႔ လႊတ္ေတာ္က ဆံုးျဖတ္ခဲ့ပါတယ္။

ရွမ္းျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ ဒုတိယအႀကိမ္ အေရးေပၚအစည္းအေ၀း တတိယေန႔ကို ဒီဇင္ဘာ ၇ ရက္က က်င္းပေဆြးေႏြးရာမွာ ကန္႔ကြက္မႈေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္။

“အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕အစည္းအျဖစ္ သတ္မွတ္လိုက္႐ံုျဖင့္ တိုင္းျပည္ေအးခ်မ္းလာမည္လည္း မဟုတ္ေၾကာင္း၊ ေကာင္းက်ဳိးထက္ ဆုိးက်ဳိး ပိုမုိမ်ားလာမည္လားဟု ထင္ျမင္မိပါေၾကာင္း၊ တုိင္းရင္းသားအေရးျဖစ္သျဖင့္ အင္မတန္ သိမ္ေမြ႕နက္နဲေသာ ကိစၥျဖစ္သျဖင့္ ျပည္နယ္တစ္ခုတည္းမွ မဆံုးျဖတ္သင့္ေၾကာင္း၊ ဤကဲ့သုိ႔႐ႈတ္ခ်မည့္အစား အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရရွိမည့္ နည္းလမ္းမ်ားကို ၀ုိင္း၀န္းစဥ္းစား အေျဖရွာသင့္ပါေၾကာင္း၊ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္မ်ားမွာ အလုပ္မ်ားစြာရွိပါေၾကာင္း တင္ျပအပ္ပါတယ္” လို႔ ကခ်င္တုိင္းရင္းသားေရးရာ၀န္ႀကီး ဦးဇုတ္ေဒါင္က အဆုိကို ကန္႔ကြက္ေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ေျမာက္ပိုင္းတိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕အစည္းေတြကို အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အစည္းအျဖစ္ သတ္မွတ္လိုက္ပါက ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ ရည္မွန္းခ်က္ျဖစ္တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ေႏွာင့္ေႏွးၾကန္႔ၾကာသြားမွာစိုးတဲ့အတြက္ အဆိုကို အတည္မျပဳဖို႔နဲ႔ မွတ္တမ္းအျဖစ္သာ ထားရွိေပးဖို႔ကို ရပ္ေစာက္ မဲဆႏၵနယ္အမွတ္ (၁) မွ ဦးခုိင္ညီညီေက်ာ္က တင္သြင္းကန္႔ကြက္ခဲ့ပါတယ္။

ဒီလို ကန္႔ကြက္ေဆြးေႏြးမႈေတြ ရွိခဲ့ေပမယ့္ မဲခြဲဆံုးျဖတ္ရာမွာေတာ့ ကန္႔ကြက္မဲ ၄၅ မဲ၊ ၾကားေနမဲ ခုနစ္မဲနဲ႔ ေထာက္ခံမဲ ၆၃ မဲ ရရွိတာေၾကာင့္ အဆိုကို ရွမ္းျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္က အတည္ျပဳခဲ့ပါတယ္။

အဆိုကုိ ရွမ္းျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ကေန အတည္ျပဳလိုက္တဲ့အတြက္ အဲဒီအဖြဲ႕မွာပါေနတဲ့ ကခ်င္လက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႕ (KIA) ကလည္း အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အစည္းအျဖစ္ သတ္မွတ္ခံထားရပါတယ္။ ေျမာက္ပိုင္းတိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြအေပၚမွာ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အစည္းအျဖစ္ ရွမ္းျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္က အတည္ျပဳလိုက္တာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ကန္႔ကြက္ေ၀ဖန္မႈေတြလည္း ရွိခဲ့ပါတယ္။

အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အစည္းအျဖစ္ သတ္မွတ္လိုက္ျခင္းေၾကာင့္ တိုင္းရင္းသားအခ်င္းခ်င္း ယံုၾကည္မႈ ေလ်ာ့နည္းသြားႏိုင္တယ္လို႔ သိႏၷီမဲဆႏၵနယ္ (၁) မွ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ေဒၚနန္းခင္ထားရီက သံုးသပ္ပါတယ္။

“အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕အစည္း သတ္မွတ္လိုက္ျခင္းအားျဖင့္ ျပည္တြင္းစစ္ႀကီး ႏွစ္ေပါင္း ၆၀ ေလာက္ျဖစ္ေနတဲ့ ျပည္တြင္းစစ္က ၿငိမ္းခ်မ္းသြားမွာလား။ ဒါက အဓိကေပ့ါေနာ္။ သတ္မွတ္လိုက္ျခင္းျဖင့္ မလိုလားအပ္တဲ့ ျပႆနာေတြ ပုိႀကီးထြားလာမယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အလွမ္းေ၀းသြားမွာလည္း စုိးပါတယ္။ အိမ္ႀကီးတစ္အိမ္မွာ ေနထုိင္ၾကတဲ့ မိဘျပည္သူ ေမာင္ႏွမတစ္ေတြပါ။ ဒါဆုိဘာေၾကာင့္ ဒီလိုျဖစ္ရလဲဆိုၿပီး မိဘအေနနဲ႔ သံုးသပ္ဖို႔လိုတယ္။ မိဘျဖစ္သူက သားသမီးေတြကို မုန္႔ဖုိးေပးတာ မညီမွ်လို႔လား။ ေက်ာသားရင္သား ခြဲျခားလို႔လား။ ဒါကို ဆန္းစစ္ဖို႔လိုပါတယ္။ ဒီလိုအၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕ သတ္မွတ္လိုက္ျခင္းျဖင့္ ျပည္တြင္းစစ္ႀကီး ၿငိမ္းခ်မ္းသြားမွာ မဟုတ္ပါဘူးလို႔ ထင္ပါတယ္။ အမ်ဳိးသားစည္းလံုးညီညြတ္ေရးကိုလည္း စိုးရိမ္ပါတယ္။ တုိင္းရင္းသားအခ်င္းခ်င္း ယံုၾကည္ဖို႔လိုပါတယ္။ ယံုၾကည္မႈရွိမွ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး တည္ေဆာက္လို႔ရမွာပါ။ အခုအဲဒီလို အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕အျဖစ္ သတ္မွတ္လိုက္ျခင္းအားျဖင့္ ယံုၾကည္မႈ ေလ်ာ့နည္းသြားလိမ့္မယ္လို႔ ထင္ပါတယ္” လို႔ ေဒၚနန္းခင္ထားရီက ဆိုပါတယ္။

ရွမ္းတုိင္းရင္းသားမ်ား ဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (SNLD) ပါတီ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ဦးစုိင္းညြန္႔လြင္က “ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ ဒါကုိကန္႔ကြက္ခဲ့ပါတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္က နည္းနည္းပုိခက္သြားမယ္။ စကားေျပာရတာ။ အထူးသျဖင့္ KIA ကုိ လုပ္တယ္ဆုိေတာ့ ပုိၿပီးေတာ့ နည္းနည္းခက္မယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔က ဒါကုိမႀကိဳက္ဘူး။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရခ်င္တယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရခ်င္တဲ့အတြက္ ဒါကုိ အသိအမွတ္မျပဳဖုိ႔ေပါ့။ ဒါကို ေတာင္းဆုိတာပါ။ အမွန္ေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ေနတယ္ဆုိ ဒါေတြက ျဖစ္လာစရာအေၾကာင္းမရွိဘူး။ မလုပ္သင့္ဘူးေပါ့။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေအာင္ျမင္ေအာင္ လုပ္မယ္ဆုိတဲ့အခါက်ရင္ ဒါမ်ဳိးေတြကုိ မလုပ္သင့္ဘူး” လို႔ေျပာပါတယ္။

UNFC က ထြက္ FPNCC ထဲ၀င္

အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အစည္းအျဖစ္ အတည္ျပဳၿပီးေနာက္ပိုင္းမွာ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ (KIO) အေနနဲ႔ ညီညြတ္ေသာ တုိင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ား ဖက္ဒရယ္ေကာင္စီ (UNFC) ရဲ႕ အဖြဲ႕၀င္အျဖစ္ကေန ႏုတ္ထြက္ခဲ့ပါတယ္။

ညီညြတ္ေသာ တုိင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ား ဖက္ဒရယ္ေကာင္စီ (UNFC) ရဲ႕ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ေမ ၂၂ ရက္နဲ႔ ၂၃ ရက္ကက်င္းပခဲ့တဲ့ အလုပ္အမႈေဆာင္ အေရးေပၚအစည္းအေ၀းမွာ KIO က တရား၀င္အသိေပးခဲ့တာပါ။

ထိုင္းႏုိင္ငံ ခ်င္းမိုင္ၿမိဳ႕မွာ ဇြန္လကက်င္းပတဲ့ ညီညြတ္ေသာတုိင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ား ဖက္ဒရယ္ေကာင္စီ (UNFC) တတိယေန႔အစည္းအေ၀းမွာေတာ့ ႏုတ္ထြက္ခြင့္တင္ထားတဲ့ KIO အပါအ၀င္ အဖြဲ႕ေလးဖြဲ႕ကို ႏုတ္ထြက္ခြင့္ျပဳခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီေနာက္မွာေတာ့ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ (KIO) အေနနဲ႔ ‘၀’ လက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႕ (UWSA) ဦးေဆာင္တဲ့ ျပည္ေထာင္စု ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးညႇိႏိႈင္းေရးေကာ္မတီ (FPNCC) ထဲကို ၀င္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဧၿပီ ၁၅ ရက္ကေန ၁၉ ရက္အထိ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရး အဖြဲ႕အစည္းေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ႕ စတုတၳအႀကိမ္ မ်က္ႏွာစံုညီအစည္းအေ၀းကို အထူးေဒသ (၂)၊ ‘၀’ ျပည္နယ္အစိုးရဌာနခ်ဳပ္ ပန္ခမ္းၿမိဳ႕မွာ က်င္းပခဲ့ပါတယ္။

ဒီအစည္းအေ၀းကုိ ‘၀’ ျပည္ေသြးစည္းညီညြတ္ေရးပါတီ။ ‘၀’ ျပည္ေသြးစည္းညီညြတ္ေရးတပ္မေတာ္ (UWSP/UWSA) ကေန ကမကထျပဳ က်င္းပခဲ့တာျဖစ္ၿပီး ရကၡိဳင့္အမ်ဳိးသားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္/ ရကိၡဳင့္တပ္မေတာ္ (ULA/AA)၊ ကခ်င္လြတ္လပ္ေရးအဖြဲ႕/ ကခ်င္လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ (KIO/KIA)၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ အမွန္တရားႏွင့္ မွ်တမႈအမ်ဳိးသားပါတီ/ ျမန္မာအမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီမဟာမိတ္တပ္ဖြဲ႕ (MNTJP/MNDAA)၊ ပေလာင္ျပည္နယ္ လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္ဦး/ တအန္းအမ်ဳိးသား လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္ (PSLF/TNLA)၊ ရွမ္းျပည္တိုးတက္ေရးပါတီ/ ရွမ္းျပည္တပ္မေတာ္ (SSPP/SSA)၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ စည္းလံုးေရးေကာ္မတီ/ ရွမ္းျပည္နယ္အေရွ႕ပိုင္း အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီ မဟာမိတ္တပ္ဖြဲ႕ (PSC/NDAA)၊ ‘၀’ ျပည္ေသြးစည္းညီညြတ္ေရးပါတီ။ ‘၀’ ျပည္ ေသြးစည္းညီညြတ္ေရးတပ္မေတာ္ (UWSP/UWSA) စတဲ့ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႕ ခုနစ္ဖြဲ႕ကေန ကုိယ္စားလွယ္ ၂၇ ေယာက္ တက္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။

ပန္ခမ္းအစည္းအေ၀းကေန ‘ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးေရးေကာ္မတီ’ ကို ‘ျပည္ေထာင္စု ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးညႇိႏိႈင္းေရးေကာ္မတီ’ အျဖစ္ တရား၀င္သတ္မွတ္လိုက္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးတဲ့အခါမွာ ‘ျပည္ေထာင္စု ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးညႇိႏိႈင္းေရးေကာ္မတီ’ အေနနဲ႔ တစ္ဖြဲ႕ခ်င္းေဆြးေႏြးမွာမဟုတ္ဘဲ ေကာ္မတီအမည္နဲ႔သာ ေဆြးေႏြးသြားမယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြအပါအ၀င္ အခ်က္ရွစ္ခ်က္ပါတဲ့ ေၾကညာခ်က္တစ္ေစာင္ကို ဧၿပီ ၁၉ ရက္က ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီလတုန္းကလည္း ပန္ခမ္းမွာ ညီလာခံတစ္ရပ္က်င္းပခဲ့ၿပီး ျပင္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆာင္ရြက္ရာမွာ တစ္ႏုိင္ငံလုံး ပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈရပ္စဲေရးဆုိင္ရာ သေဘာတူညီခ်က္စာခ်ဳပ္ (NCA) ရဲ႕ ျပင္ပနည္းလမ္းကိုရွာေဖြဖို႔ မူ၀ါဒခ်မွတ္ခဲ့ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္လည္း စတုတၳမ်က္ႏွာစံုညီ အစည္းအေ၀းက ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆာင္ရြက္ရာမွာ တစ္ႏုိင္ငံလုံးပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈ ရပ္စဲေရးဆုိင္ရာ သေဘာတူညီခ်က္စာခ်ဳပ္ (NCA) ရဲ႕ ျပင္ပနည္းလမ္းကို ရွာေဖြဖို႔ ခ်မွတ္ခဲ့တဲ့ မူ၀ါဒအတိုင္း ျပည္ေထာင္စုႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးညႇိႏိႈင္းေရးေကာ္မတီတစ္ရပ္ကို ဖြဲ႕စည္းခဲ့တာပါ။

ပင္လံုမွာ ပထမဆံုးအႀကိမ္ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ ျပည္ေထာင္စုေန႔အခမ္းအနားမွာ ႏိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က လက္မွတ္မထိုးရေသးတဲ့ တိုင္းရင္းသားအစုအဖြဲ႕ေတြအေနနဲ႔ သတၱိရွိရွိ လက္မွတ္ထိုးဖို႔ ေမတၱာရပ္ခံထားပါတယ္။

“ကြၽန္မအေနနဲ႔ အထူးပဲ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစာခ်ဳပ္ကုိ လက္မွတ္မထုိးရေသးတဲ့ တုိင္းရင္းသားအစုအဖြဲ႕ေတြကုိ ေမတၱာရပ္ခံခ်င္ပါတယ္။ သတၱိရွိရွိနဲ႔ ကုိယ့္ကုိယ္ကုိယ္ ယုံၾကည္စြာနဲ႔ လက္မွတ္ထုိးလုိက္ပါ၊ ကြၽန္မတုိ႔ရဲ႕ ၂၁ ရာစုပင္လုံထဲမွာ ပါ၀င္လုိက္ၾကပါ” လို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ဆိုပါတယ္။

NCA လက္မွတ္မထိုးရေသးတဲ့ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြကို NCA လက္မွတ္ထိုးဖို႔ တံခါးဖြင့္ဖိတ္ေခၚေနခ်ိန္မွာ NCA လမ္းေၾကာင္းကေနမဟုတ္ဘဲ တျခားလမ္းေၾကာင္းကေန ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္မယ္ဆိုတဲ့ ‘၀’ ဦးေဆာင္တဲ့ ေကာ္မတီအသစ္ေၾကာင့္ အစိုးရအတြက္ေတာ့ ေခါင္းကိုက္စရာပါ။

ဒါ့အျပင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးမယ့္ လက္နက္ကိုင္တိုင္းရင္းသားအဖြဲ႕ေတြအေနနဲ႔ တည္ဆဲဥပေဒေတြနဲ႔ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုကို လိုက္နာရမယ္ဆိုတဲ့ တပ္မေတာ္ရဲ႕ မူေျခာက္ခ်က္က ေဆြးေႏြးပြဲေတြအတြက္ အဖုအထစ္တစ္ခု ျဖစ္ေနတယ္လို႔ တိုင္းရင္းသားအဖြဲ႕ေတြက ေထာက္ျပၾကပါတယ္။

ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ- ၂၁ ရာစုပင္လံု (ပထမအႀကိမ္)အခမ္းအနား က်င္းပတုန္းက တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လိႈင္က ႏုတ္ခြန္းဆက္ အမွာစကားေျပာၾကားရာမွာ မူေျခာက္ခ်က္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ထည့္သြင္းေျပာၾကားသြားတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။

“လက္ရွိအမ်ဳိးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ား ေဆာင္ရြက္ရာမွာလည္း တပ္မေတာ္အေနနဲ႔ ဒို႔တာ၀န္အေရးသံုးပါးအေပၚ အေျခခံၿပီး ႏိုင္ငံရဲ႕ ပကတိလိုအပ္ခ်က္ျဖစ္တဲ့ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းေရး၊ တိုင္းရင္းသားစည္းလံုးညီၫြတ္ေရးနဲ႔ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး မူ၀ါဒသံုးရပ္အေပၚမွာ ရပ္တည္ၿပီး အဖြဲ႕အစည္းမ်ဳိးစံုနဲ႔ လက္တြဲပူးေပါင္း ပါ၀င္လုပ္ေဆာင္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ တပ္မေတာ္အေနနဲ႔ ဒီလုပ္ငန္းရပ္မ်ားေအာင္ျမင္ဖို႔ အစြမ္းကုန္ေဆာင္ရြက္သြားပါမယ္။ ျဖစ္ႏုိင္သည္မ်ားအားလံုးလည္း ညိႇႏႈိင္းေဆာင္ရြက္သြားပါမယ္။ တပ္မေတာ္ရဲ႕ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမူ၀ါဒ ေျခာက္ရပ္ဟာဆိုရင္လည္း ကြၽန္ေတာ္တို႔ျဖတ္သန္းခဲ့ရတဲ့ အတိတ္သမိုင္းေၾကာင္း တစ္ေလွ်ာက္မွာ ေတြ႕ၾကံဳသိျမင္ ခံစားခဲ့ရတာေတြကို လက္ရွိအေျခအေနေတြနဲ႔ယွဥ္ၿပီး သံုးသပ္ေဖာ္ထုတ္ထားတာျဖစ္လို႔ ႏွစ္ဖက္စလံုးက လိုက္နာလုပ္ေဆာင္သင့္တဲ့ အေျခခံအခ်က္အလက္မ်ားပဲ ျဖစ္ပါတယ္” လို႔ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လိႈင္က ဆိုပါတယ္။

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ တပ္မေတာ္ရဲ႕ သေဘာထားကေတာ့ NCA လမ္းေၾကာင္းအတိုင္းသြားမွာျဖစ္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြကို ေဆာင္ရြက္ရာမွာလည္း တပ္မေတာ္ခ်မွတ္ထားတဲ့ မူေျခာက္ခ်က္အတိုင္း လုပ္ေဆာင္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ NCA လမ္းေၾကာင္းကေနမဟုတ္ဘဲ တျခားလမ္းေၾကာင္းကေန ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္မယ္ဆိုတဲ့ ‘၀’ ဦးေဆာင္တဲ့ ေကာ္မတီသစ္ရဲ႕ သေဘာထားနဲ႔ တပ္မေတာ္ရဲ႕ရပ္တည္ခ်က္က ျပဒါးတစ္လမ္း သံတစ္လမ္းလို ျဖစ္ေနပါတယ္။

“အဓိကျပႆနာကေတာ့ ညႇိႏိႈင္းလို႔မရတဲ့ ျပႆနာလို႔ပဲ ေျပာရမွာေပါ့” လို႔ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေလ့လာသူ ဦးေမာင္ေမာင္စိုးက မွတ္ခ်က္ျပဳပါတယ္။

KIO ေခါင္းေဆာင္အေျပာင္းအလဲ

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာမွာေတာ့ ကခ်င္ျပည္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ (KIO) ထဲမွာ ေခါင္းေဆာင္ပိုင္း အေျပာင္းအလဲျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

ကခ်င္ျပည္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ (KIO) ဥကၠ႒ ဦးေဇာင္းဟရား အနားယူၿပီး တာ၀န္အေျပာင္းအလဲလုပ္ရာမွာ အရင္ဒုဥကၠ႒တာ၀န္ ယူထားသူ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး အင္ဘန္လက ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးပိုင္းေခါင္းေဆာင္မႈကို တာ၀န္ယူခဲ့ပါတယ္။

ႏုိင္ငံေရးအဖြဲ႕ (KIO) နဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႕ (KIC) (ကခ်င္ျပည္လြတ္ေျမာက္ေရးေကာင္စီ) ဥကၠ႒တာ၀န္ေတြကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး အင္ဘန္လက တာ၀န္ယူခဲ့ေပမယ့္ စစ္ဘက္တာ၀န္ျဖစ္တဲ့ ကခ်င္ျပည္တြင္း လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္ (KIA) ေခါင္းေဆာင္မႈပိုင္းမွာေတာ့ အေျပာင္းအလဲမရိွဘဲ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္အျဖစ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးဂမ္ေရွာင္က တာ၀န္ယူပါတယ္။

သေဘာထားတင္းမာသူလို႔ ေလ့လာသူတခ်ဳိ႕က သံုးသပ္ထားတဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး အင္ဘန္လဟာ ‘၀’ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ (UWSA) ဥကၠ႒ ဦးေပါက္ယူခ်မ္း ဥကၠ႒အျဖစ္ တာ၀န္ယူထားတဲ့ ေျမာက္ပိုင္းလက္နက္ကိုင္ ခုနစ္ဖြဲ႕ရဲ႕ ျပည္ေထာင္စု ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးညႇိႏိႈင္းေရးေကာ္မတီ (FPNCC) မွာလည္း ပူးတြဲဥကၠ႒တာ၀န္ကို ယူထားသူပါ။

ေခါင္းေဆာင္မႈ အေျပာင္းအလဲအရ KIA စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးဂမ္ေရွာင္ဟာ KIO ဒုဥကၠ႒ (၁) ျဖစ္လာၿပီး KIO ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးေရး အဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္ ဦးဆြမ္လြတ္ဂမ္က ဒုဥကၠ႒ (၂) ျဖစ္လာပါတယ္။

အုပ္ခ်ဳပ္ေရးပိုင္းမွာေတာ့ KIC ဒုဥကၠ႒ (၁) အျဖစ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ဂြန္ေမာ္ကို ေရြးခ်ယ္ခဲ့ၿပီး KIC ဒုဥကၠ႒ (၂) တာ၀န္ကို ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ဇုန္းဘုတ္ထန္းက တာ၀န္ယူခဲ့ပါတယ္။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ဂြန္ေမာ္ဟာ အရင္က KIA ဒုစစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ တာ၀န္ယူခဲ့သူျဖစ္ၿပီး တစ္ႏုိင္ငံလံုး အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္ (NCA) ရရွိေရးအပါအ၀င္ အစိုးရနဲ႔ေဆြးေႏြးမႈေတြမွာ KIO ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ဦးေဆာင္ပါ၀င္ခဲ့သူတစ္ဦးလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီလို KIO ထဲမွာ ေခါင္းေဆာင္ အေျပာင္းအလဲျဖစ္လာတဲ့အတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္မွာ ဘယ္လိုအက်ဳိးသက္ေရာက္မႈေတြ ရွိလာမလဲဆိုၿပီး ႏိုင္ငံေရးေလ့လာသူေတြက ေစာင့္ၾကည့္ေနၾကပါတယ္။

ျပင္းထန္လာတဲ့ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡ

ကခ်င္လက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႕ (KIA) ဟာ ၁၉၆၃ ခုႏွစ္မွာ ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီနဲ႔ တစ္ႀကိမ္၊ ၁၉၇၂ ခုႏွစ္မွာ တစ္ႀကိမ္၊ ၁၉၈၀၊ ၈၁ ခုႏွစ္မွာ မဆလပါတီဥကၠ႒ ဦးေန၀င္း၊ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတဦးစန္းယုနဲ႔ တစ္ႀကိမ္စီ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးခဲ့ေပမယ့္လည္း ေအာင္ျမင္မႈမရခဲ့ပါဘူး။

၁၉၉၄ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီမွာ န၀တအစိုးရနဲ႔ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ဆိုႏိုင္ခဲ့ေပမယ့္ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး ကာလအတြင္းမွာ ႏိုင္ငံေရးညႇိႏိႈင္းေဆြးေႏြးမႈမ်ား မျပဳလုပ္ႏိုင္ခဲ့တာေၾကာင့္ အခ်ိန္ကာလ ၾကာလာတာနဲ႔အမွ် အဆိုးဘက္ကိုပဲ ဦးတည္ခဲ့ပါတယ္။

“၁၇ ခုႏွစ္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ Cease-fire လုပ္ခဲ့တယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ေမွ်ာ္မွန္းတဲ့ ေပၚလက္တစ္ကယ္ ဒိုင္ယာေလာ့ဘက္ မေရာက္ဘူး။ တိုက္ပြဲျပန္ျဖစ္လာတယ္။ ဒီတိုက္ပြဲျဖစ္ရျခင္းက Cease-fire လုပ္ျခင္း၊ မလုပ္ျခင္းနဲ႔မဆိုင္ဘဲနဲ႔ ႏိုင္ငံေရး အေျဖထုတ္ျခင္း၊ မထုတ္ျခင္းက ရွိ၊ မရွိအေပၚမွာ အေျခခံတယ္လို႔ပဲ နားလည္တယ္” လို႔ KIO နည္းပညာ အေထာက္အကူျပဳအဖြဲ႕ (TAT) ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဦးေဒါင္ခါးက သံုးသပ္ပါတယ္။

၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဇြန္လမွာေတာ့ ၁၇ ခုႏွစ္တာ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးဟာ အစိုးရနဲ႔ KIO ၾကားမွာ ပ်က္ျပယ္ခဲ့ရပါတယ္။ တိုက္ပြဲေတြ ျပင္းထန္လာတာေၾကာင့္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဇြန္မွာ KIO ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ျဖစ္တဲ့ လဂ်ားယန္မွာ အစိုးရနဲ႔ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးမႈေတြ ျပဳလုပ္ခဲ့ေပမယ့္ ပဋိပကၡေတြကေတာ့ သိသိသာသာ ေလ်ာ့နည္းသြားျခင္းမရွိပါဘူး။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ယူနန္ျပည္နယ္ ေရႊလီၿမိဳ႕မွာ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာက ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးေရးအဖြဲ႕ေတြနဲ႔ KIO က ေဆြးေႏြးႏိုင္ခဲ့ေပမယ့္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ကေန တစ္ေက်ာ့ျပန္ ျပန္ျဖစ္လာတဲ့ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡမီးဟာ တပ္မေတာ္နဲ႔ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ (KIO) ၾကားမွာ ပိုမိုႀကီးထြားလာပါတယ္။ လက္ရွိအခ်ိန္အထိလည္း အရွိန္အဟုန္ေကာင္းေကာင္းနဲ႔ ေတာက္ေလာက္ေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။

တပ္မေတာ္နဲ႔ ကခ်င္လက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႕ (KIA) တို႔အၾကား လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡျဖစ္ပြားမႈက ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီမွာ ၂၃ ႀကိမ္၊ ေဖေဖာ္၀ါရီမွာ ရွစ္ႀကိမ္၊ မတ္မွာ ကိုးႀကိမ္နဲ႔ ဧၿပီမွာ ၃၈ ႀကိမ္အထိ တျဖည္းျဖည္း ျမင့္တက္လာတယ္လို႔ ျမန္မာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္လံုျခံဳေရးအင္စတီက်ဳ (Myanmar Institute for Peace and Security) ၏ အစီရင္ခံစာက ဆိုပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အမွန္တကယ္ ေျမျပင္ထိေတြ႕မႈ အေရအတြက္ဟာ MIPS က မွတ္တမ္းတင္ထားတဲ့ အေရအတြက္ထက္ ပိုမ်ားျပားႏိုင္ပါတယ္။

တပ္မေတာ္နဲ႔ KIA ၾကားျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡေတြမွာ အႀကီးစားထိေတြ႕မႈေတြျဖစ္ခဲ့ၿပီး လက္နက္ႀကီးအသံုးျပဳျခင္း (ဒါမွမဟုတ္) လက္နက္ႀကီးပစ္ကူ၊ ေလေၾကာင္းတိုက္ခိုက္မႈမ်ား (ဒါမွမဟုတ္) ေလေၾကာင္းပစ္ကူရယူမႈမ်ား ပါ၀င္ခဲ့တဲ့အျပင္ ရာခ်ီတဲ့တပ္မေတာ္သားေတြက KIA စခန္းေတြကို သိမ္းပိုက္ဖို႔အားထုတ္ခဲ့တယ္လို႔ သိရေၾကာင္း အစီရင္ခံစာက ဆိုပါတယ္။

ျမန္မာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနွင့္ လံုျခံဳေရးအင္စတီက်ဳ (MIPS) ရဲ႕ ၿမိဳ႕နယ္အဆင့္ ပဋိပကၡေစာင့္ၾကည့္ေရး အခ်က္အလက္ေဒတာေဘ့စ္ (Township-based Conflict Monitoring System Database) မွတ္တမ္းေတြအရ ဧၿပီလအတြင္းမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲက ၿမိဳ႕နယ္ ၂၁ ၿမိဳ႕နယ္မွာ လက္နက္ကိုင္ထိေတြ႕မႈ ၅၃ ႀကိမ္နဲ႔ ေဒသႏၲရလက္လုပ္မိုင္း အသံုးျပဳတိုက္ခိုက္မႈ အႀကိမ္ ၂၀ ျဖစ္ပြားခဲ့ပါတယ္။

ဧၿပီလထဲမွာ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡ ျဖစ္ပြားမႈႏႈန္းထား အမ်ားဆံုးၾကံဳေတြ႕ရတဲ့ ၿမိဳ႕နယ္ကေတာ့ ကခ်င္ျပည္နယ္ တႏိုင္းၿမိဳ႕နယ္ျဖစ္ၿပီး ၀ိုင္းေမာ္၊ ဖားကန္႔၊ မူဆယ္ၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာလည္း အနည္းဆံုးငါးႀကိမ္ေလာက္ ျဖစ္ပြားခဲ့တယ္လို႔ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

တပ္မေတာ္နဲ႔ KIO အၾကားျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡေတြေၾကာင့္ ဧၿပီလဆန္းပိုင္းစတင္ၿပီး ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္း စစ္ေဘးေရွာင္ျပည္သူ ၆၈၀၀ ေက်ာ္ အသစ္ထပ္မံ ေနရပ္စြန္႔ခြာ တိမ္းေရွာင္းခဲ့ရတယ္လို႔ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာ ညႇိႏႈိင္းေရး႐ံုး (OCHA Myanmar) က ခန္႔မွန္းထားပါတယ္။ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡျဖစ္ပြားတဲ့ ေဒသေတြကေတာ့ တႏိုင္း၊ ဖားကန္႔၊ မိုးေမာက္၊ မိုးေကာင္း၊ အင္ဂ်ာယန္၊ ခ်ီေဖြနဲ႔ လိုင္ဇာေဒသတို႔ျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ဳိ႕ေနရာေတြမွာ ပဋိပကၡေတြ ရပ္တန္႔သြားေပမယ့္ အင္ဂ်ာယန္နဲ႔ ခ်ီေဖြေဒသမွာေတာ့ ဧၿပီ ၂၉ ရက္အထိ တိုက္ပြဲေတြ ဆက္လက္ျဖစ္ပြားခဲ့ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ တႏိုင္း၊ ဖားကန္႔၊ အင္ဂ်ာယန္ေဒသက အရပ္သားေတြအေနနဲ႔ ပဋိပကၡျဖစ္ပြားရာ ေနရာေတြကေန ထြက္ခြာႏိုင္ျခင္းမရွိေသးဘူးလို႔ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာ ညႇိႏႈိင္းေရး႐ံုး (OCHA Myanmar) က ဆိုပါတယ္။

တပ္မေတာ္နဲ႔ KIO ေခါင္းေဆာင္သစ္ ေတြ႕ဆံုမႈ

ကခ်င္မွာ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡ အရွိန္ျမင့္တက္လာတဲ့အေပၚ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ အာရွေရးရာ အထူးသံတမန္ရဲ႕ ၾကား၀င္ေစ့စပ္မႈနဲ႔ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁ ရက္က တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ယူနန္ျပည္နယ္ တာလီၿမိဳ႕မွာ တပ္မေတာ္နဲ႔ KIO ေတြ႕ဆံုခဲ့ပါတယ္။

တပ္မေတာ္ဘက္က ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ကိုယ္စား ဒုတိယဗိုလ္မွဴးႀကီး ထြန္းထြန္းေနာင္နဲ႔ KIO ဘက္က ဗဟိုေကာ္မတီဥကၠ႒ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးအင္ဘန္လတို႔ ေတြ႕ဆံုခဲ့ၾကတာပါ။

KIO ဘက္ကျဖစ္ပြားေနတဲ့ တိုက္ပြဲကိစၥအပါအ၀င္ ေဒသတည္ၿငိမ္ေရး၊ တိုက္ပြဲမ်ား ေလွ်ာ့ခ်ေရး၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆာင္ရြက္ရာမွာ အားလံုးပါ၀င္ေရးနဲ႔ ပင္လံုစာခ်ဳပ္ ကတိက၀တ္ေတြနဲ႔အညီ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ေရးကို ေဆြးေႏြးခဲ့ၿပီး တပ္မေတာ္ဘက္က KIA တပ္ရင္း (၁၄) ဌာနခ်ဳပ္အပါအ၀င္ တပ္စခန္းေတြကို ဖယ္ရွားေပးဖို႔နဲ႔ KIA ရဲ႕ တခ်ဳိ႕တပ္မဟာေတြကို အသိအမွတ္မျပဳဘူးလို႔ ဖိအားေပးေဆြးေႏြးခဲ့ေၾကာင္း ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ (KIO) က ေဖေဖာ္၀ါရီ ၂ ရက္က ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။

ဒီေတြ႕ဆံုမႈမွာ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္ ကတိက၀တ္ျပဳတဲ့ သေဘာတူညီမႈ တစံုတရာမရရွိခဲ့ေပမယ့္ ထပ္မံေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးသြားဖို႔ ႏွစ္ဖက္စလံုးက သေဘာဆႏၵရွိတယ္လို႔လည္း ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

“ဒါက ထိပ္သီးေဆြးေႏြးပြဲျဖစ္တယ္။ တစ္ႏိုင္ငံလံုး အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးကို လုပ္ရေအာင္။ တပ္မေတာ္ဘက္က ထိုးစစ္ဆင္တာေတြကို ရပ္ပါ။ KIO ဘက္ကလည္း တံတားေဖာက္ခြဲတာမ်ဳိးတို႔၊ ခ်ဳံခိုတိုက္တာမ်ဳိးတို႔၊ ေျပာက္က်ားတိုက္တာမ်ဳိးတို႔ကို မလုပ္ေတာ့ဘူး ရပ္မယ္။ အဲဒီအဆင့္အထိ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ညႇိႏိႈင္းခဲ့တာ ရွိပါတယ္။ တိုက္ပြဲကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ နားလည္တဲ့ဟာက NCA ထိုးျခင္း၊ မထိုးျခင္းနဲ႔ မဆိုင္ေတာ့ဘူး” လို႔ KIO နည္းပညာအေထာက္အကူျပဳအဖြဲ႕ (TAT) ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဦးေဒါင္ခါးက ဆိုပါတယ္။

KIO အနာဂတ္

“KIA က NCA လမ္းေၾကာင္းေပၚ တက္လာမွပဲရမယ္။ တက္မလာဘူးဆိုရင္ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရကို လက္နက္ကိုင္ၿပီး ေတာ္လွန္ပုန္ကန္ေနသူေတြအျဖစ္ သတ္မွတ္ၿပီး အစြမ္းကုန္ရွင္းမွာပဲ”

ဒီစကားကို ေျမာက္ပိုင္းတိုင္းစစ္ဌာနခ်ဳပ္ တိုင္းမွဴး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတဇေက်ာ္က ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ေမ ၁၁ ရက္က မီဒီယာေတြနဲ႔ ေတြ႕ဆံုရာမွာ ေျပာၾကားခဲ့တာပါ။ ကခ်င္ျပည္နယ္ကို သြားေရာက္ခဲ့တဲ့ သတင္းမီဒီယာအဖြဲ႕ကေန ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္း စစ္ဆင္ေရးလုပ္ခဲ့ရတဲ့ အေၾကာင္းအရင္း၊ တပ္မေတာ္ရဲ႕ သေဘာထားနဲ႔ ေနရပ္စြန္႔ခြာသူေတြအတြက္ ေဆာင္ရြက္ေပးႏိုင္မယ့္ အေျခအေနေတြကို ေမးျမန္းရာမွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတဇေက်ာ္က ထည့္သြင္းေျပာၾကားခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီလို ေျမာက္ပိုင္းတိုင္းစစ္ဌာနခ်ဳပ္ တိုင္းမွဴးရဲ႕ ေျပာၾကားခ်က္နဲ႔ပတ္သက္လို႔ တပ္မေတာ္က KIA ကို ရာဇသံေပးလိုက္တာလို႔လည္း ႏိုင္ငံေရးေလ့လာသူေတြက သံုးသပ္ၾကပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ မီဒီယာေတြ ေမးျမန္းရာမွာ တပ္မေတာ္ရဲ႕ သေဘာထားဆိုတာပါေနတဲ့အတြက္ တိုင္းမွဴးရဲ႕စကားက တပ္မေတာ္သေဘာထားျဖစ္ဖို႔ ရာႏႈန္းျပည့္နီးပါး ေသခ်ာေနပါတယ္။

“အျပဳတ္တိုက္မလား။ မတိုက္ဘူးလား ဆိုတာကေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေျပာရခက္တယ္။ ဒါကလည္း ကြၽန္ေတာ္တို႔ ႏွစ္ ၇၀ အတြင္းမွာ အေတြ႕အၾကံဳအရေတာ့ အျပဳတ္တိုက္လို႔ ရတယ္ဆိုရင္ေတာ့ အႏွစ္ ၇၀ မၾကာဘူး။ တကယ္လို႔သာ အခုအေျခအေနကေတာ့ အျပဳတ္တိုက္လို႔မရလို႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔မွာ အေျခအေနက ၾကာၿပီးေတာ့ ျပႆနာေတြ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ပဲ ေျပာရမွာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ အျပဳတ္တိုက္လို႔ရတယ္ မရတယ္ဆိုတာထက္ ေဆြးေႏြးေျဖရွင္းမယ့္ သေဘာထားမရွိဘူးဆိုရင္ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ဘာတြက္ရမလဲဆိုေတာ့ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡေတြ ပိုၿပီးေတာ့ ဆိုးရြားလာတာေတြ႕ရမယ္လို႔ ထင္ပါတယ္” လို႔ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေလ့လာသူ ဦးေမာင္ေမာင္စိုးက သံုးသပ္ပါတယ္။

တပ္မေတာ္ရဲ႕ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရပ္တည္ခ်က္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လိႈင္က “တပ္မေတာ္ရဲ႕ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရပ္တည္ခ်က္ကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံရဲ႕ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမဟာဗ်ဴဟာျဖစ္တဲ့ NCA လမ္းေၾကာင္းေပၚမွာ မေသြမဖည္ ခိုင္ခိုင္မာမာ ရပ္တည္လုပ္ေဆာင္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ NCA လမ္းေၾကာင္းကို ေလွ်ာက္လွမ္းရာမွာလည္း တပ္မေတာ္ရဲ႕ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမူ ေျခာက္ရပ္နဲ႔အညီ ခိုင္မာစြာ ရပ္တည္လုပ္ေဆာင္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္” လို႔ ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ (၂၁) ရာစုပင္လုံ (ဒုတိယအႀကိမ္) အစည္းအေ၀း ႏႈတ္ခြန္းဆက္အမွာစကားမွာ ထည့္သြင္းေျပာၾကားထားပါတယ္။

တစ္ဖက္မွာလည္း ‘၀’ တပ္ဖြဲ႕ (UWSA) အပါအ၀င္ ေျမာက္ပုိင္းမဟာမိတ္ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕ေတြကုိ တစ္ႏုိင္ငံလုံး ပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈရပ္စဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) မွာ ပါ၀င္လက္မွတ္ေရးထုိးၾကဖို႔ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက တုိက္တြန္းေနပါတယ္။

“အစကတည္းက တုိက္တြန္းေနတာေပါ့ေလ။ ဒါကေတာ့ ဘယ္လုိေျပာရမလဲ။ ထုိးခုိင္းေစခ်င္တဲ့သေဘာေပါ့ဗ်ာ။ ကြၽန္ေတာ္ သိသေလာက္ကေတာ့ နယ္စပ္ေဒသ တည္ၿငိမ္ဖုိ႔အတြက္ အဲဒီ NCA ထုိးဖုိ႔ တုိက္တြန္းတာေပါ့” လို႔ ‘၀’ တပ္ဖြဲ႕ (UWSA) ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ လား႐ႈိးဆက္ဆံေရး႐ုံးတာ၀န္ခံ ဦးညီရန္းက ေျပာၾကားပါတယ္။

တ႐ုတ္ျပည္သူ႔သမၼတႏိုင္ငံ အာရွေရးရာ အထူးကိုယ္စားလွယ္ Mr.Sun Guoxiang (မစၥတာဆြန္ေကာ္ရွန္း) ရဲ႕ ဖိတ္ၾကားခ်က္အရ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ေမ ၁၈ ရက္က တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ကူမင္းၿမိဳ႕မွာ ျပည္ေထာင္စုႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးညိႇႏိႈင္းေရးေကာ္မတီ (FPNCC) အဖြဲ႕ ကိုယ္စားလွယ္ေခါင္းေဆာင္ေတြ သြားေရာက္ေတြ႕ဆံု ေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။

ဒီလိုေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးရာမွာ FPNCC အဖြဲ႕၀င္ေတြအေနနဲ႔ တ႐ုတ္-ျမန္မာနယ္စပ္ တည္ၿငိမ္ေရးအတြက္ ၀ိုင္း၀န္းပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ၾကဖို႔၊ လက္ရွိျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရး၊ ေဒသတည္ၿငိမ္ေရး ျပႆနာေတြကို လက္နက္ကိုင္နည္းလမ္းနဲ႔ မေျဖရွင္းဘဲ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးအေျဖရွာၾကဖို႔ တိုက္တြန္းအၾကံျပဳခ်က္ေတြအေပၚ ရင္းႏွီးပြင့္လင္းစြာ ေဆြးေႏြးဖလွယ္ခဲ့ၾကတယ္လို႔ ျပည္ေထာင္စုႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးညိႇႏိႈင္းေရးေကာ္မတီ (FPNCC) က သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ၂၁ ရာစု တတိယအႀကိမ္ ပင္လံုအစည္းအေ၀းကို FPNCC အဖြဲ႕၀င္ေတြ တက္ေရာက္ဖို႔အတြက္ ဖိတ္ၾကားလာပါက တက္ေရာက္ၾကဖို႔ကိုလည္း အာရွေရးရာ အထူးကိုယ္စားလွယ္က တိုက္တြန္းခဲ့ေၾကာင္းနဲ႔ လက္ရွိျဖစ္ေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရး၊ စစ္ေရးျပႆနာ၊ နယ္စပ္ေဒသ တည္ၿငိမ္ေရးကိစၥရပ္ေတြကို ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးအေျဖရွာဖို႔ FPNCC အဖြဲ႕၀င္ေတြအေနနဲ႔ အဆင္သင့္ရွိတယ္လို႔ ေဆြးေႏြးခဲ့ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ဒီထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ျမန္မာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္မွာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံရဲ႕ ၾကား၀င္လုပ္ေဆာင္ေပးမႈေၾကာင့္ ျပည္ေထာင္စုႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးညိႇႏိႈင္းေရးေကာ္မတီ (FPNCC) ရဲ႕ သေဘာထား ေပ်ာ့ေပ်ာင္းလာမႈကိုလည္း ေတြ႕ေနရပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ NCA လက္မွတ္ေရးထုိးႏုိင္ေရးအပါအ၀င္ ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဆုိင္ရာကိစၥရပ္ေတြ ေဆြးေႏြးဖို႔အတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာ္မရွင္ ကုိယ္စားလွယ္အဖြဲ႕နဲ႔ ‘၀’ တပ္ဖြဲ႕ (UWSA)၊ မုိင္းလားအဖြဲ႕ (NDAA) က ထိပ္ပုိင္းေခါင္းေဆာင္ေတြၾကားမွာ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးမႈေတြက အဆင္ေျပေခ်ာေမြ႕ေနတယ္လို႔လည္း သတင္းေတြထြက္ေနပါတယ္။

လက္ရွိအခ်ိန္မွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာ္မရွင္အေနနဲ႔ ‘၀’ တပ္ဖြဲ႕ (UWSA) ႏွင့္ မုိင္းလားအဖြဲ႕ (NDAA) တို႔အျပင္ ကရင္နီ အမ်ဳိးသားတုိးတက္ေရးပါတီ (KNPP) နဲ႔ ရွမ္းျပည္တုိးတက္ေရးပါတီ (SSPP) တုိ႔နဲ႔လည္း NCA လက္မွတ္ေရးထုိးႏုိင္ေရးအတြက္ ေတြ႕ဆုံညႇိႏႈိင္းမႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနတာေၾကာင့္ တကယ္လို႔သာ ‘၀’ တပ္ဖြဲ႕ (UWSA) ႏွင့္ မုိင္းလားအဖြဲ႕ (NDAA) တို႔က NCA မွာ လက္မွတ္ထိုးဖို႔ ေခါင္းညိမ့္လိုက္မယ္ဆိုရင္ KIA အတြက္ေတာ့ တကယ့္အက်ပ္အတည္းကာလတစ္ခုကို ေရာက္လာႏိုင္ပါတယ္။ လက္ရွိ တပ္မေတာ္နဲ႔ ျဖစ္ပြားေနတဲ့ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡျဖစ္စဥ္ေတြမွာလည္း KIO ဘက္က စခန္းေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို စြန္႔လႊတ္လိုက္ရတယ္လို႔ KIO နည္းပညာ အေထာက္အကူျပဳအဖြဲ႕ (TAT) ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဦးေဒါင္ခါးက ဆိုပါတယ္။

“ကြၽန္ေတာ္တို႔ ေရွ႕တန္းစခန္းေတြ ေတာ္ေတာ္ေလး စြန္႔လႊတ္လိုက္ရတဲ့ အေနအထားရွိတယ္။ စြန္႔လႊတ္လိုက္ရတာကလည္း ကြၽန္ေတာ္တို႔က မဆုတ္တမ္း ခံစစ္တိုက္လို႔မရဘူး။ လက္နက္ႀကီးပိုင္းကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ ယွဥ္လို႔မရဘူး။ ေလေၾကာင္းစစ္ဆင္ေရးကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ခုခံဖို႔ အခက္အခဲရွိတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ဘက္ကေန ဒီမတန္တရာ ထိုးစစ္ဆင္တဲ့အေပၚမွာ မဆုတ္တမ္းခံစစ္လုပ္ၿပီးေတာ့ အေသခံၿပီးေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔က တိုက္ပြဲဆင္ႏႊဲလို႔မရဘူး။ ဒါက ကြၽန္ေတာ္တို႔ဘက္က ပကတိအေနအထားပဲ။ ဒါေပမဲ့လည္း ေရရွည္တိုက္ပြဲကေတာ့ ျဖစ္သြားမွာပဲ” လို႔ သူက ဆုိပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ (KIO) အေနနဲ႔ လက္ရွိအခ်ိန္မဟုတ္ရင္ေတာင္ ‘၀’ ဘက္က အေျပာင္းအလဲတစ္ခုခု ျဖစ္ေပၚလာခဲ့ရင္ေတာ့ တစ္ႏိုင္ငံလံုး ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈရပ္စဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) ထီးရိပ္ေအာက္ကို ၀င္မလား ဒါမွမဟုတ္ ဒီအတိုင္းပဲ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡကို ဆက္သြားမလား KIA အေနနဲ႔ အနာဂတ္ကို ဘယ္လိုဆံုးျဖတ္သြားမလဲဆိုတာ ဆက္လက္ေစာင့္ၾကည့္ရမယ့္ အေနအထားမ်ဳိး ျဖစ္ေနပါတယ္။

ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေလ့လာသူ ဦးေမာင္ေမာင္စိုးက “ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္တစ္ခုလံုးမွာ ေျပာရရင္ တပ္မေတာ္က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္တစ္ခုလံုးကို မျငင္းပယ္ဘူး။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္မွာ က်န္တဲ့အဖြဲ႕အစည္း၊ လက္မွတ္ထိုးထားတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲလုပ္ေနေပမဲ့ တစ္ဖက္ကလည္း ဒီေလးဖြဲ႕ကို အၾကမ္းဖက္ေသာင္းက်န္းသူအျဖစ္ သေဘာထားၿပီးေတာ့ လက္နက္ကိုင္ၿပီးေတာ့ ေျဖရွင္းမယ္ဆိုတဲ့ သေဘာထားကို ေတြ႕ေနရတယ္။ အဲဒီအေျခခံေအာက္မွာေတာ့ KIA နဲ႔ တပ္မေတာ္ၾကားမွာ မေျပလည္မႈေတြဟာ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡေတြ ဆက္လက္ရွိေနတယ္လို႔ ေျပာရမယ္” လို႔ သံုးသပ္ပါတယ္။

NCA လက္မွတ္ေရးထုိးထားေသာ RCSS ႏွင့္ PNLO တုိ႔ ကဒူးႀကီးေဒသတြင္ ပစ္ခတ္တုိက္ခိုက္မႈျဖစ္ပြား

တစ္ႏုိင္ငံလုံး ပစ္ခတ္တုိက္ခိုက္မႈရပ္စဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) လက္မွတ္ေရးထုိးထားၾကေသာ ရွမ္းျပည္ျပန္လည္ထူေထာင္ေရးေကာင္စီ (RCSS) ႏွင့္ ပအုိ႔၀္အမ်ဳိးသားလြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (PNLO) တုိ႔ ရွမ္းျပည္နယ္ (ေတာင္ပုိင္း)၊ ေမာက္မယ္ၿမိဳ႕နယ္ ကဒူးႀကီးေဒသ မန္႔စီရြာအနီးတြင္ ေမ ၁၁ ရက္ နံနက္ပုိင္းက တုိက္ပြဲျဖစ္ပြားခဲ့ေၾကာင္း ႏွစ္ဖက္တပ္ဖြဲ႕ထံမွ သိရသည္။

ရွမ္းျပည္ျပန္လည္ထူေထာင္ေရးေကာင္စီ (RCSS) တပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ား နယ္ေျမကြၽံလာသည့္အတြက္ ႏွစ္ဖက္ရင္ဆုိင္ တုိက္ပြဲျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး ပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈသည္ ၁၅ မိနစ္ခန္႔ၾကာျမင့္ခဲ့ကာ တုိက္ပြဲေၾကာင့္ ထိခုိက္ဒဏ္ရာ ရရွိမႈမ်ားရွိခဲ့သည္ဟု ပအုိ႔အမ်ဳိးသားလြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (PNLO) ၏ နာယကဗုိလ္မွဴးႀကီး ခြန္ဥကၠာက ေျပာၾကားသည္။

သုိ႔ေသာ္လည္း ကဒူးႀကီးေဒသတြင္ရွိသည့္ RCSS တပ္စခန္းတစ္ခုကုိ PNLO က ၀င္ေရာက္တုိက္ခုိက္ျခင္းေၾကာင့္သာ တုိက္ပြဲျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး ႏွစ္ဖက္သြားလာလႈပ္ရွားမႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ တစ္ဖက္ႏွင့္တစ္ဖက္ အသိေပး၍ လႈပ္ရွားသြားလာျခင္းျဖင့္ ပစ္ခတ္တိုက္ခုိက္မႈမ်ားကုိ ေရွာင္ရွားႏုိင္ေၾကာင္း RCSS ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ ေတာင္ႀကီးဆက္ဆံေရး႐ုံးတာ၀န္ခံ ဒုတိယဗုိလ္မွဴးႀကီး စုိင္းဦးက ေျပာၾကားသည္။

“ေအာက္ေျခမွာ သူတုိ႔အခ်င္းခ်င္း သိေနၾကတာပဲ။ ႏွစ္ဖက္တုိက္ပြဲမျဖစ္တာလည္း ၾကာေနၿပီေလ။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ JMC မွာလည္း သူတုိ႔ကေတြ႕ေနၾကတာပဲ။ ႏွစ္ဖက္တပ္ေတြ ေတြ႕ျဖစ္ၾကတယ္ေပါ့။ အဲဒီေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔က တုိက္ပြဲျဖစ္တယ္လုိ႔ ၾကားေတာ့ေတာင္ အံ့ၾသေနေသးတယ္။ ဘယ္လုိျဖစ္တာလဲေပါ့။ အဲဒီေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔အထက္လူႀကီးက တစ္ဖက္နဲ႔တစ္ဖက္ သတင္းေပးၿပီးသြားေနၾကတာပဲ။ မျဖစ္သင့္ဘူးလုိ႔ ေျပာတာေပါ့” ဟု ဒုတိယဗုိလ္မွဴးႀကီး စုိင္းဦးက ေျပာၾကားသည္။

ပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕အစည္း ႏွစ္ဖြဲ႕သည္ တစ္ႏုိင္ငံလုံး ပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈရပ္စဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) တြင္ ပါ၀င္လက္မွတ္ေရးထုိးထားၾကေသာ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားျဖစ္ၾကသည့္အတြက္ ယခုပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ ပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈရပ္စဲေရးဆုိင္ရာ ပူးတြဲေစာင့္ၾကည့္ေရးေကာ္မတီ (JMC) တြင္ တင္ျပေဆြးေႏြးသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္အတြင္းက ကဒူးႀကီးေဒသ နာဟီးေက်းရြာဘက္တြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ RCSS ႏွင့္ PNLO တုိ႔၏တုိက္ပြဲေၾကာင့္ ေဒသခံ ၂၀၀ ေက်ာ္ ေနရပ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ခဲ့ရၿပီး ယခုျဖစ္စဥ္တြင္မူ ေနရပ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ရသူမ်ား မရွိေၾကာင္း သိရသည္။

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္တြင္ အခက္အခဲ ႀကံဳေတြ႕ေနရမႈမ်ား ေဆြးေႏြးရန္ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ အသီးသီးမွ ထိပ္သီးေခါင္းေဆာင္မ်ား ပါ၀င္ေသာ ညီလာခံ ျပဳလုပ္မည္

တစ္ႏုိင္ငံလုံး ပစ္ခတ္တုိက္ခိုက္မႈ ရပ္စဲေရးသေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) အရ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ရာတြင္ အခက္အခဲမ်ား ၾကဳံေတြ႕ေနသည့္အေပၚ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးၾကရန္အတြက္ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္း အသီးသီးမွ ထိပ္သီးေခါင္းေဆာင္မ်ား ပါ၀င္ေသာ ညီလာခံတစ္ရပ္ ေခၚယူျပဳလုပ္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ပအုိ၀္းအမ်ဳိးသား လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (PNLO) နာယက ဗုိလ္မွဴးႀကီး ခြန္ဥကၠာက ေျပာၾကားသည္။

NCA လက္မွတ္ေရးထုိးထားေသာ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕မ်ားမွ ထိပ္ပိုင္းေခါင္းေဆာင္မ်ားျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားသည့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ ဦးေဆာင္အဖြဲ႕ (PPST) ၏ အစည္းအေ၀းကုိ ထုိင္းႏုိင္ငံ ခ်င္းမုိင္ၿမိဳ႕တြင္ ေမ ၉ ရက္မွ ၁၁ ရက္အထိ သုံးရက္ၾကာျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး အဆုိပါ အစည္းအေ၀းတြင္ ထုိသို႔ ေဆြးေႏြးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ဟု ဗုိလ္မွဴးႀကီး ခြန္ဥကၠာက ေမ ၁၂ ရက္တြင္ The Daily Eleven သတင္းစာသုိ႔ ေျပာၾကားသည္။

ေမလေနာက္ဆုံးပတ္တြင္ ျပဳလုပ္ရန္လ်ာထားသည့္ ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ ၂၁-ရာစု ပင္လုံတတိယအစည္းအေ၀း အၿပီးတြင္ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္း အသီးသီး၏ ထိပ္သီးေခါင္းေဆာင္မ်ား ပါ၀င္သည့္ ညီလာခံကုိ ထုိင္းႏုိင္ငံ ခ်င္းမုိင္ၿမိဳ႕၌ပင္ ျပဳလုပ္ဖြယ္ရွိေၾကာင္း ဗုိလ္မွဴးႀကီး ခြန္ဥကၠာက ေျပာၾကားသည္။

“ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံအၿပီး ဇြန္လ ဒါမွမဟုတ္ ဇူလုိင္လေလာက္မွာ ဒီညီလာခံကုိ လုပ္ဖုိ႔ရွိတယ္။ ျမန္ျမန္လုပ္ႏုိင္ေလ ျမန္ျမန္ေကာင္းေလပဲ။ ျမန္ျမန္အက်ဳိးရွိတာေပါ့ဗ်ာ” ဟု ၎က ေျပာၾကားသည္။

ထုိ႔ျပင္ အစုိးရႏွင့္ ႏုိင္ငံေရး၊ လုံျခဳံေရးကိစၥရပ္မ်ား ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးရန္အတြက္ အလြတ္သေဘာ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးေကာ္မတီအဖြဲ႕ ထိပ္ပုိင္းေခါင္းေဆာင္ အေျပာင္းအလဲကုိလည္း ယခုျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ PPST အစည္းအေ၀းတြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး အသစ္ဖြဲ႕စည္းခဲ့သည့္ အလြတ္သေဘာ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးေကာ္မတီ၏ အဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအ႐ုံး (KNU) အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ပဒုိေစာတာဒိုမူးကုိ တာ၀န္ေပးအပ္ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ ၂၁- ရာစုပင္လုံတတိယ အစည္းအေ၀းတြင္ ရလဒ္ေကာင္းမ်ား ရရွိရန္အတြက္ အစိုးရ၊ တပ္မေတာ္ႏွင့္ အလြတ္သေဘာ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးေကာ္မတီတုိ႔ အလြတ္သေဘာ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးသြားၾကမည္ျဖစ္ၿပီး လာမည့္ ေမ ၁၄ ရက္ႏွင့္ ၁၅ ရက္တြင္ အလြတ္သေဘာ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးရန္ အစုိးရဘက္က NCA လက္မွတ္ေရးထုိးထားေသာ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕မ်ားကုိ ကမ္းလွမ္းထားေၾကာင္း ဗုိလ္မွဴးႀကီး ခြန္ဥကၠာက ဆိုသည္။

စစ္၏အနိ႒ာ႐ံုကို ခါးစည္းခံေနရသူမ်ားမွာ ျပည္သူမ်ားသာျဖစ္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ စစ္ပြဲမ်ား အျမန္ရပ္ဆိုင္းရန္လိုအပ္ေၾကာင္း JMC – U ဒုတိယဥကၠ႒ (၁) KNU မွ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေစာအိုင္းဇက္ဖိုး တိုက္တြန္း

JMC ဒုတိယအႀကိမ္ မ်က္ႏွာစုံညီအစည္းအေ၀းဖြင့္ပြဲ၌ အမွာစကားေျပာၾကားေနသည့္ KNU မွ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေစာအိုင္းဇက္ဖိုးအား ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပုံ-ခ်မ္းေ၀စိုး)

စစ္၏ အနိ႒ာ႐ံုကို ခါးစည္းခံေနရသူမ်ားမွာ ျပည္သူမ်ားသာျဖစ္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ စစ္ပြဲမ်ား အျမန္ရပ္ဆိုင္းရန္လို အပ္ေၾကာင္း ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈရပ္စဲ ေရးဆိုင္ရာပူးတြဲေစာင့္ၾကည့္ေရးေကာ္မတီ (JMC -U ) ဒုတိယဥကၠ႒ (၁)  ကရင္အမ်ဳိးသား အစည္းအ႐ံုး(KNU) မွ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေစာအိုင္းဇက္ဖိုးက တိုက္တြန္းေျပာၾကားသည္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ LOTTE ဟုိတယ္တြင္ ေမ ၈ ရက္ကစတင္ျပဳလုပ္သည့္ ပစ္ခတ္တိုက္ခုိက္မႈ ရပ္စဲေရးဆိုင္ရာ ပူးတြဲေစာင့္ၾကည့္ေရး ေကာ္မတီ (JMC) အဆင့္ဆင့္မွ ကုိယ္စားလွယ္မ်ားပါ၀င္ေသာ JMC ဒုတိယအႀကိမ္ မ်က္ႏွာစံုညီ အစည္းအေ၀းႏႈတ္ခြန္းဆက္ အဖြင့္မွာစကားေျပာၾကားရာတြင္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေစာအိုင္းဇက္ဖိုးက ထုိကဲ့သို႔ ထည့္သြင္းေျပာၾကားျခင္း ျဖစ္သည္။

“ျမန္မာျပည္တြင္းစစ္ေၾကာင့္ လူေတြ ေသေက်ပ်က္စီးရသလို စစ္ရဲ႕အနိ႒ာ႐ံုကို ခါးစည္းခံေနရသူမ်ားဟာ ျပည္သူလူထုမ်ားသာျဖစ္တဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ စစ္ပြဲေတြကို အျမန္ရပ္ဆိုင္းဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ စစ္ပြဲေတြ ရပ္ဆိုင္းၿပီးမွ အားလံုးလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕မ်ား NCA မွတစ္ဆင့္ JMC အတြင္း ပါ၀င္ႏိုင္ဖို႔နဲ႔ JMC ရဲ႕အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈမ်ားမွာ အားလံုးယံုၾကည္စိတ္ခ်စြာ ပါ၀င္လာႏိုင္ေအာင္ ဆက္လက္ႀကိဳးစားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္” ဟု ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေစာအိုင္းဇက္ဖိုးက ေျပာၾကားသည္။

လက္ရွိတြင္ ကခ်င္ျပည္နယ္၌ တပ္မေတာ္ႏွင့္ ကခ်င္လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ (KIA/KIO) တို႔ ပစ္ခတ္မႈမ်ားျဖစ္ပြားေနသကဲ့သို႔ ရခိုင္ျပည္နယ္ႏွင့္ ခ်င္းျပည္နယ္အစပ္ရွိ ပလက္၀ၿမိဳ႕နယ္တြင္လည္း တပ္မေတာ္ႏွင့္ ရခိုင္လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ (AA) တို႔ ထိေတြ႕မႈမ်ား ျဖစ္ပြားေနသည္။

ထို႔အတူ ရွမ္းျပည္နယ္တြင္ NCA မေရးထိုးရေသးေသာ တို္င္းရင္းသားလက္ကိုင္အဖြဲ႔မ်ားျဖစ္သည့္ ရွမ္းျပည္တိုးတက္ေရးပါတီ (SSPP) ႏွင့္ တအန္းလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ (TNLA) တို႔ လတ္ေလာတြင္တုိက္ပြဲမ်ား ျဖစ္ပြားထားၿပီး တပ္မေတာ္ႏွင့္တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕မ်ားၾကားတြင္လည္း ရွမ္းျပည္နယ္၌ ရံဖန္ရံခါတိုက္ပြဲမ်ား ျဖစ္ပြားေလ့ရွိသည္။

ထုိ႔ျပင္ JMC လုပ္ငန္းမ်ားကို လက္ေတြ႕အေကာင္အထည္ေဖာ္လာသည့္ ႏွစ္ႏွစ္ေက်ာ္ကာလတြင္  လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡမ်ား ေလ်ာ့က်ရပ္စဲေရးကို အေကာင္အထည္ေဖာ္လာခဲ့ရာ၌ ေအာင္ျမင္မႈ ရွိ မရွိကို တိုင္းတာရာတြင္ ေျမျပင္၌ျဖစ္ေပၚေနသည့္ ျဖစ္စဥ္မ်ားျဖင့္ တိုင္းတာရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ေအာင္ျမင္မႈရွိပါက ဆက္လက္အေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္သြားမည္ျဖစ္ၿပီး ေအာင္ျမင္မႈမရွိပါက အျပန္အလွန္သံုးသပ္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေစာအုိင္းဇက္ဖုိးက ေျပာၾကားသည္။

“သံုးသပ္တဲ့ေနရာမွာလည္း ျပႆနာအေၾကာင္း အျငင္းပြား၍ အခ်င္းခ်င္းအျပစ္ဖုိ႔ျခင္းထက္ ျပႆနာရဲ႕အရင္းအျမစ္ကို ေဖာ္ထုတ္ၿပီး အေျဖကို ညႇိႏိႈင္းေဖာ္ထုတ္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ညႇိႏိႈင္းျခင္းသည္ JMC ရဲ႕အေျခခံမူတြင္ အဓိကျဖစ္ၿပီး လက္နက္ကိုင္ထိ ေတြ႕မႈကို ကာကြယ္ရန္ႏွင့္ေျဖရွင္းရန္ တစ္ခုတည္းေသာ နည္းလမ္းေကာင္းတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡျဖစ္စဥ္မွာမဆို ပဋိပကၡခ်ဳပ္ၿငိမ္းေရးအတြက္ ယံုၾကည္မႈ တည္ေဆာက္ျခင္းဟာ အဓိကျဖစ္ပါတယ္” ဟု ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေစာအိုင္းဇက္ဖိုးက ေျပာၾကားသည္။

ထိုေၾကာင့္ လက္နက္ကိုင္ႏွစ္ဘက္အၾကား တစ္ဖက္ႏွင့္တစ္ဖက္ ယံုၾကည္မႈ ပ်က္ျပားေစမည့္ အျပဳအမူမ်ဳိးကို လက္နက္ကိုင္ႏွစ္ဘက္စလံုးက တြန္းလွန္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ တာ၀န္ယူမႈ၊ တာ၀န္ခံမႈႏွင့္တကြ JMC လုပ္ငန္းမ်ား အေကာင္အထည္ေဖာ္ရာမွာလည္း JMC ၏ အေျခခံမူတြင္ ေဖာ္ျပခ်က္အတုိင္း ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ၊ တန္းတူညီမွ်မႈႏွင့္ ဂုဏ္သိကၡာရွိမႈကိုလည္း အေျခခံရန္လိုအပ္ေၾကာင္း ၎က ေျပာၾကားသည္။

“JMC လုပ္ငန္းအေကာင္အထည္ေဖာ္မႈ ေအာင္ျမင္ရန္အတြက္ အစုအဖြဲ႔သံုးဖြဲ႔စလံုးမွာ တာ၀န္ရွိပါတယ္။ အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈ ေအာင္ျမင္ျခင္းသည္ အစုအဖြဲ႕သံုးခုလံုး၏ ေအာင္ျမင္မႈျဖစ္သလုိ ဆုတ္ယုတ္ျခင္းသည္လည္း အစုအဖြဲ႕သံုးခုလံုးရဲ႕ ဆုတ္ယုတ္ျခင္းသာ ျဖစ္ပါတယ္။ JMC လုပ္ငန္း အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈ ဆုတ္ယုတ္ျခင္းရဲ႕ ရလဒ္မွာ ႏွစ္ဖက္တပ္ဗိုလ္ ၊ တပ္မွဴးမ်ား ထိခုိက္က်ဆံုးျခင္းျဖစ္ေပၚေစ႐ံုမက အထူးသျဖင့္ နယ္ေျမခံလူထုမ်ားမွာလည္း စစ္ေရွာင္ဒုကၡသည္မ်ားအေနနဲ႔ အတိဒုကၡေရာက္ရတယ္ဆိုတာ လက္ေတြ႔ျဖစ္စဥ္ေတြကေန ေဖာ္ျပေနပါတယ္။ ဒါကုိလည္း အထူးသတိမူရမွာ ျဖစ္ပါတယ္” ဟု ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေစာအိုင္းဇက္ဖိုးက ေျပာၾကားသည္။

တစ္ႏုိင္ငံလံုး ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈရပ္စဲေရးသေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) အရ ဖြဲ႕စည္းထားသည့္ JMC တြင္ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ (JMC- U) ၊ တိုင္းေဒသႀကီးႏွင့္ ျပည္နယ္အဆင့္ (JMC –S) ႏွင့္ ေဒသအဆင့္ (JMC- L) ဟူ၍ ဖြဲ႕စည္းထားၿပီး အဆိုပါေကာ္မတီ အဆင့္ဆင့္တြင္ အစိုးရကိုယ္စားလွယ္၊ တိုင္းရင္းသား လက္ကိုင္အဖြဲ႕ကိုယ္စားလွယ္ႏွင့္ ႏွစ္ဘက္လက္ခံေသာ အရပ္သားကိုယ္စားလွယ္မ်ား ပါ၀င္သည္။

မြန္လူမ်ဳိးအလိုက္ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲသို႔ NCA မေရးထုိးရေသးသည့္ KNPP အပါအ၀င္ ကယားျပည္နယ္ရွိ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား လာေရာက္ေလ့လာ

မြန္လူမ်ဳိးအလိုက္ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲသုိ႔ လာေရာက္ေလ့လာသည့္ ကယားျပည္နယ္မွ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအား ေတြ႕ရစဥ္

မြန္ျပည္နယ္ ေရးၿမိဳ႕တြင္ ေမ ၅ ရက္မွ စတင္ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ မြန္လူမ်ဳိးအလိုက္ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲသို႔ ကရင္နီ အမ်ဳိးသားတိုးတက္ေရးပါတီ (KNPP) အပါအ၀င္ ကယားျပည္နယ္အတြင္းရွိ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ ႏုိင္ငံေရးပါတီမ်ားႏွင့္ အရပ္ဘက္လူမႈအဖြဲ႕အစည္းမ်ား ေမ ၇ ရက္ (ေနာက္ဆုံးေန႔) တြင္ ေဆြးေႏြးပြဲ ျပဳလုပ္ရာေနရာမ်ားသို ့လာေရာက္ေလ့လာခဲ့သည္။

ယခုေလ့လာမႈခရီးစဥ္တြင္ ကယားျပည္နယ္အတြင္းရွိ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အစုအဖြဲ႕၊ ကယားျပည္နယ္အေျခစိုက္ ႏိုင္ငံေရးပါတီ အစုအဖြဲ႕ႏွင့္ ကယားျပည္နယ္အေျခစိုက္ အရပ္ဘက္လူမႈအဖြဲ႕အစည္း အစုအဖြဲ႕တို႔မွ စုစုေပါင္း ကိုယ္စားလွယ္ ၃၀ ခန္ ့ပါ၀င္လာေၾကာင္း သိရသည္။

မိမိတို႔အေနျဖင့္ NCA စာခ်ဳပ္တြင္ လက္မွတ္ထိုးျခင္း မထိုးျခင္းသည္ တစ္ပိုင္း ျဖစ္ေၾကာင္း၊ သို႔ေသာ္ တိုင္းျပည္တြင္သြားေနသည့္ ႏိုင္ငံေရးျဖစ္စဥ္တြင္ မိမိတို႔လည္း သိသင့္သိထိုက္၊ ျပင္ဆင္သင့္ ျပင္ဆင္ထိုက္သည္မ်ားကို ျပင္ဆင္ရမည္ဟု ခံယူထားသည့္အတြက္ မိမိတို႔ျပည္နယ္တြင္လည္း တတ္ႏိုင္သမွ် စုဖြဲ႕လုပ္ေဆာင္ေနျခင္းမ်ားလည္းရွိေၾကာင္း၊ တိုင္းရင္းသားမ်ားအေနျဖင့္ ႏိုင္ငံေရးရည္မွန္းခ်က္ကို ေျပာရမည္ဆုိပါက  ဖက္ဒရယ္စနစ္ကို အေျခခံျခင္းသည္ အားလံုးတူညီေၾကာင္း၊ ထို႔ျပင္ အမ်ိဳးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲမ်ား က်င္းပၿပီးမွ ျပည္ေထာင္စု အဆင့္ေဆြးေႏြးသည့္အခါတြင္ မိမိတို ့တိုင္းရင္းသားမ်ားၾကား၌ အေျခခံမူမ်ားကြဲလြဲေန၍ မရေၾကာင္း၊ သုိ႔ျဖစ္၍ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ေနသည့္ နည္းတူ ယခု မြန္ျပည္နယ္တြင္ျပဳလုပ္ေနသည့္ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲ၌ ျပင္ဆင္ေနေသာ က႑ငါးရပ္၏ အေျခခံအပိုင္းမ်ားကို မည္သို႔ စဥ္းစားေနၾကသည္ကို မိမိတို ့လာေရာက္ေလ့လာျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း KNPP အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ဦးေရႊမ်ိဳးသန့္က ေျပာၾကားသည္။

“ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ တိုင္းရင္းသားေတြအေနနဲ ့ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုတစ္ခု တည္ေဆာက္မယ္ဆိုတဲ့ ခံယူခ်က္အေပၚမွာ အေစာပိုင္းကတည္းက ကြၽန္ေတာ္တို႔ၾကားထဲမွာ လက္ေတြ႕က်တဲ့ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈေတြ လုပ္ေဆာင္ၿပီးသြားၿပီ။ ဖက္ဒရယ္ႏိုင္ငံေရး စနစ္ေတြ၊ ျပည္နယ္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒေတြ ကြၽန္ေတာ္တို႔ၾကားမွာ အေစာႀကီးကတည္းက လက္ေတြ႕က်က်ေလ့လာတာ၊ ဆည္းပူးတာ၊ အတူတကြပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္တာေတြက ရွိၿပီးသားပါ။ ဒီေတာ့အခု အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲကို ၾကည့္လိုက္ရင္ ႀကီးႀကီးမားမားကြဲလြဲတာ ဘာမွမရွိဘူး။ မေတြ႕ရဘူး။ အေျခခံေၾကာ႐ုိးေတြက ကြၽန္ေတာ္တို႔ ၾကားထဲမွာ အတူတူပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီမွာေဆြးေႏြးတာ အားရစရာေကာင္းသလို လက္ေတြ႕လည္းဆန္ပါတယ္။ ဖက္ဒရယ္စနစ္အေျခခံ တည္ေဆာက္မယ့္  အဓိကေၾကာ႐ိုးေတြျဖစ္တဲ့ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာေတြ၊ ႏိုင္ငံေတာ္တည္ေဆာက္ေရးစနစ္ေတြ ျပည္နယ္အေျခ ခံအယူအဆေတြ၊ အခြင့္အေရးဆိုင္ရာကိစၥရပ္ေတြ ဒါေတြ ကြၽန္ေတာ္တို႔ၾကားထဲမွာ ႀကီးမားတဲ့ ကြဲျပားျခားနားမႈမရွိဘူး။ အားလံုးက အတူတူပါပဲ” ဟု KNPP အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ဦးေရႊမ်ိဳးသန္႔က ေျပာၾကားသည္။

လက္ရွိတြင္ KNPP သည္ NCA မေရးထုိးႏုိင္ေသးသည့္ ကာလျဖစ္ေသာေၾကာင့္ မိမိတုိ႔ျပည္နယ္တြင္ တရား၀င္ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား က်င္းပခြင့္မရွိေသးဘဲ အကယ္၍ လက္မွတ္ေရးထုိးခဲ့ပါက လက္ရွိၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္စဥ္၏ အေနအထားအရ အျခားေသာျပည္နယ္မ်ားမွ တုိင္းရင္းသားညီအစ္ကုိမ်ားက မည္သုိ႔သေဘာထားအေနအထားရွိသည္ကုိ မိမိတုိ႔ေလ့လာသုံးရန္ စီစဥ္၍လာျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ကယန္းအရပ္ဘက္အဖြဲ႕အစည္းမွ ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေက်ာ္ထင္ေအာင္က ေျပာၾကားသည္။

“ကြၽန္ေတာ္တို႔ကေတာ့ ဒါသည္ ေလ့လာသင့္တယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ မြန္လူမ်ဳိးေတြကလည္း လက္မွတ္သာထိုးသြားတယ္။ ေအာက္ေျခအဆင့္မွာ လူ ၃၀ ထက္ မပိုရဆိုတဲ့ အမိန္႔ေပးျခင္းေတြခံရတယ္။ တကယ္တမ္း လြတ္လြတ္လပ္လပ္ လုပ္ကိုင္ခြင့္မရဘူး။ အခုလိုမ်ိဳး ေရးၿမိဳ႕မွာဆိုရင္လည္း ေတာ္ေတာ္ေလးကို အခက္အခဲၾကားထဲကေန အခ်ိန္အတိုင္းအတာကေန ေနာက္ဆုတ္ေနာက္ ဆုတ္လာရတယ္ဆိုေတာ့ ဒီလိုမ်ဳိး အေနအထားေတြကိုလည္း ကြၽန္ေတာ္တို႔က ေလ့လာဖို႔လိုအပ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီေလ့လာမႈခရီးစဥ္သည္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ျပည္နယ္မွာရွိေနတဲ့ အစုအဖြဲ႕သုံးစုရဲ႕ ေလ့လာမႈခရီးစဥ္ပဲျဖစ္ၿပီးေတာ့ KNPP တစ္ဖြဲ႕တည္းရဲ႕ သေဘာထားေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး” ဟု ဦးေက်ာ္ထင္ေအာင္က ေျပာၾကားသည္။

ထုိ႔ျပင္ KNPP ပါ၀င္သည့္ ေလ့လာေရးအဖြဲ႕ႏွင့္ မြန္လူမ်ဳိးအလုိက္အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲ က်င္းပေရးေကာ္မတီတုိ႔သည္ ယေန႔ (ေမ ၈ ရက္) တြင္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။