မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္းနာဂ်စ္ 1MDB အ႐ႈပ္ေတာ္ပုံအတြက္ စြဲခ်က္သစ္ ၂၅ ခု စြဲဆိုခံရ

စက္တင္ဘာ ၂၀ ရက္တြင္ ကြာလာလမ္ပူရွိ တရား႐ုံးသို႔ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း နာဂ်စ္ (လယ္) ကို ေစာင့္ၾကပ္ေခၚေဆာင္လာစဥ္ (Photo: AFP)

ေဒၚလာဘီလ်ံေပါင္းမ်ားစြာ ပါ၀င္ေသာ မေလးရွားအစိုးရ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္း 1MDB အ႐ႈပ္ေတာ္ပုံအတြက္ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရၿပီးေနာက္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း နာဂ်စ္ ရာဇက္သည္ ၎၏ဘဏ္စာရင္းထဲသို႔ ေဒၚလာ ၆၈၁ သန္း လႊဲေျပာင္းထားမႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ စက္တင္ဘာ ၂၀ ရက္တြင္ ေငြေၾကးခ၀ါခ်မႈဆုိင္ရာ စြဲခ်က္သစ္ ၂၅ ခု စြဲဆိုခံခဲ့ရေၾကာင္း ရဲတပ္ဖြဲ႕က ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ တုိက္ဖ်က္ေရး စုံစမ္းစစ္ေဆးသူမ်ားက စက္တင္ဘာ ၁၉ ရက္တြင္ ထိန္းသိမ္းခဲ့ေသာ နာဂ်စ္သည္ စက္တင္ဘာ ၂၀ ရက္၌ ကြာလာလမ္ပူရွိ တရား႐ုံးတြင္ ၎အား စြဲဆိုခဲ့ေသာ စြဲခ်က္မ်ား၌ အျပစ္မရွိေၾကာင္း ျငင္းဆိုခဲ့သည္။ နာဂ်စ္သည္ အာမခံေငြ ရင္းဂစ္ ၃.၅ သန္းေပးရန္ သေဘာတူခဲ့ၿပီးေနာက္ ျပန္လြတ္လာခဲ့သည္။ ၿပီးခဲ့ေသာေမ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ ႐ႈံးနိမ့္ခဲ့ၿပီးေနာက္ပုိင္း နာဂ်စ္သည္ 1MDB ႏွင့္ပတ္သက္၍ စြဲခ်က္ခုနစ္ခု စြဲဆိုခံထားရၿပီးျဖစ္သည္။

ရဲတပ္ဖြဲ႕က စက္တင္ဘာ ၂၀ ရက္ နံနက္တြင္ နာဂ်စ္အား စစ္ေဆးေမးျမန္းခဲ့ၿပီး ၎၏ ဘဏ္စာရင္းထဲသို႔ ေဒၚလာ ၆၈၁ သန္း ေရာက္ရွိေနမႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ စြဲခ်က္ ၂၁ ခုအထိ စြဲဆိုရန္ ျပင္ဆင္ထားၿပီးျဖစ္ေၾကာင္း ဒုတိယအမ်ဳိးသားရဲခ်ဳပ္ ႏုိအာရာ ရွစ္အီဘရာဟင္က အေစာပုိင္းတြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ တရားမ၀င္ေငြေၾကးမ်ားကို လက္ခံျခင္း၊ အသုံးျပဳျခင္းႏွင့္ လႊဲေျပာင္းျခင္းတို႔ႏွင့္ ဆက္ႏႊယ္၍ ေငြေၾကးခ၀ါခ်မႈတုိက္ဖ်က္ေရး ဥပေဒမ်ားအရ ထိုစြဲခ်က္မ်ားကို စြဲဆိုျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ၎က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

နာဂ်စ္သည္ ၎ထူေထာင္ခဲ့ေသာ 1MDB ၏ ကုမၸဏီခြဲေဟာင္းတစ္ခုထံမွ ေဒၚလာ ၁၀ သန္းခန္႔ကို ကဲ့ယူခဲ့ေၾကာင္း စြပ္စြဲခ်က္မ်ားအတြက္ ေငြေၾကးခ၀ါခ်မႈ၊ ယုံၾကည္မႈ အလြဲသုံးစားျပဳမူႏွင့္ အာဏာအလြဲသုံးစားျပဳမႈ စသည့္ စြဲခ်က္မ်ား စြဲဆိုခံထားရ ၿပီးျဖစ္သည္။ နာဂ်စ္ကမူ မည္သည့္အမွား အယြင္းမွ် မလုပ္ေဆာင္ခဲ့ေၾကာင္း ျငင္းဆိုထားသည္။

သို႔ေသာ္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္တြင္ အျငင္းပြားဖြယ္ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား မက်င္းပမီ နာဂ်စ္၏ ဘဏ္စာရင္းမ်ားထဲသို႔ ေငြအေျမာက္အျမား ေရာက္ရွိေနသည့္ ၾကာျမင့္ေနၿပီျဖစ္ေသာ ထိုအ႐ႈပ္ေတာ္ပုံႏွင့္ဆက္ႏႊယ္၍ ယခုကဲ့သို႔ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္။ ဘဏ္စာရင္းမ်ားထဲသို႔ ေငြမ်ား လႊဲေျပာင္းေပးထားေၾကာင္း သတင္းမ်ားသည္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္တြင္ ထြက္ေပၚလာခဲ့ၿပီး 1MDB အ႐ႈပ္ေတာ္ပုံတြင္ အလွည့္အေျပာင္းျဖစ္ခဲ့ကာ နာဂ်စ္ႏွင့္ ၎၏ အတြင္းစည္းကို ဖိအားအလြန္အမင္း ျမင့္တက္ခဲ့သည္။ နာဂ်စ္သည္ မည္သည့္အမွားအယြင္းမွ် မလုပ္ခဲ့ေၾကာင္း ယင္းအခ်ိန္က ေရွ႕ေနခ်ဳပ္က ဆုံးျဖတ္ခဲ့ၿပီး ထိုေငြေၾကးမ်ားသည္ ေဆာ္ဒီဘုရင္မိသားစုက သီးသန္႔ လွဴဒါန္းထားျခင္းျဖစ္ေၾကာင္းဆိုလ်က္ ျပည္တြင္း၌ စုံစမ္းစစ္ေဆးမႈမ်ားကို ပိတ္ပစ္ခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ အသက္ ၉၃ ႏွစ္ရွိၿပီျဖစ္ေသာ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း မဟာသီယာမိုဟာမက္က တစ္ေက်ာ့ျပန္ အာဏာရရွိလာခဲ့ခ်ိန္တြင္ ထိုအ႐ႈပ္ေတာ္ပုံအား စုံစမ္းစစ္ေဆးမႈကို ျပန္လည္စတင္ခဲ့ၿပီး နာဂ်စ္အား တရားခြင္တင္ႏုိင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းမည္ဟု ကတိျပဳခဲ့သည္။ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္တြင္ ထူေထာင္ခဲ့ေသာ 1MDB ထံမွ နာဂ်စ္ႏွင့္ ၎၏ခ႐ိုနီမ်ားသည္ ေဒၚလာဘီလ်ံမ်ားစြာ ခိုးယူခဲ့သည္ဟု စြပ္စြဲခံထားရသည္။

Ref: AFP

1MDB အ႐ႈပ္ေတာ္ပံုႏွင့္ ဆက္စပ္ေနေသာ ဇိမ္ခံသေဘၤာကို အင္ဒိုနီးရွားက မေလးရွားသို႔ ျပန္ေပးလိုက္ၿပီဟု မဟာသီယာ ေျပာၾကား

ေဖေဖာ္၀ါရီ ၂၈ ရက္တြင္ ဘာလီရွိ ဘင္ႏုိအာဆိပ္ကမ္း၌ Equanimity ဇိမ္ခံသေဘၤာအား ေတြ႕ရစဥ္ (Photo: AP)

အင္ဒိုနီးရွားသည္ ေဒၚလာဘီလ်ံႏွင့္ခ်ီေသာ ဘ႑ာေရး အ႐ႈပ္ေတာ္ပံုႀကီးတစ္ခုႏွင့္ ဆက္စပ္သည့္ ဇိမ္ခံသေဘၤာတစ္စင္းကို မေလးရွားသို႔ ျပန္ေပးလိုက္ၿပီျဖစ္သည္ဟု မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ မဟာသီယာမိုဟာမက္က ၾသဂုတ္ ၆ ရက္တြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ယင္းျဖစ္စဥ္သည္ မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း နာဂ်စ္ရာဇက္ ပါ၀င္ေနေသာ ျခစားမႈအ႐ႈပ္ေတာ္ပံုကို စံုစမ္းစစ္ေဆးေနမႈမ်ားအား တိုးျမႇင့္လုပ္ေဆာင္ေနသည့္လုပ္ရပ္ဟု ႐ႈျမင္ခံရသည္။

Cayman Islands ၌ မွတ္ပံုတင္ထားၿပီး Equanimity အမည္ရ ထိုသေဘၤာသည္ ေဒၚလာ သန္း ၂၅၀ ခန္႔ တန္ဖိုးရွိလိမ့္မည္ဟု ယူဆရသည္။ ယင္းသေဘၤာကို ေဖေဖာ္၀ါရီလက အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံရွိ ဘာလီကြၽန္း၏ ကမ္းလြန္ပင္လယ္ျပင္တြင္ ဖမ္းမိခဲ့သည္။ အေမရိကန္တရားေရးဌာန၏ ေတာင္းဆိုခ်က္ေၾကာင့္ အင္ဒိုနီးရွားအာဏာပိုင္မ်ားက ထိုသေဘၤာႀကီးကို ဖမ္းဆီးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ အေမရိကန္ တရားေရးဌာနကလည္း 1MDB အစိုးရရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ လုပ္ငန္း၏ ရန္ပံုေငြမ်ား ပါ၀င္ေနေသာ ႀကီးမားလွသည့္ ေငြေၾကးအလြဲသံုးစားျပဳမႈႀကီးကို စံုစမ္းစစ္ေဆးေနသည္။

“အင္ဒိုနီးရွားက Equanimity အေပ်ာ္စီးသေဘၤာကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ထံကို လႊဲေျပာင္းေပးလိုက္ၿပီျဖစ္တဲ့အတြက္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ေပ်ာ္ေနၾကပါတယ္” ဟု ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္မဟာသီယာက ၎၏ဂ်ပန္ခရီးစဥ္အတြင္း Facebook ေပၚတြင္ ေရးသားခဲ့သည္။

ယင္းအေပ်ာ္စီးသေဘၤာသည္ ကြာလာလမ္ပူၿမိဳ႕ေတာ္၏ အေနာက္ဘက္တြင္ တည္ရွိေသာ ကလန္ဆိပ္ကမ္းသို႔ လာမည့္ ၄၈ နာရီအတြင္း ေရာက္ရွိလိမ့္မည္ဟု မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္႐ံုးမွ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးကဆိုသည္။ မဟာသီယာသည္ ၎တို႔ႏွင့္ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္မႈအတြက္ အင္ဒိုနီးရွားသမၼတ ဂ်ဳိကို၀ီဒိုဒိုကိုလည္း ေက်းဇူးတင္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ဇြန္လက ၿမိဳ႕ေတာ္ဂ်ကာတာသို႔ မဟာသီယာ သြားေရာက္ခဲ့ၿပီးေနာက္ပိုင္း မေလးရွားႏွင့္ အင္ဒိုနီးရွားၾကားမွ အျပန္အလွန္ ဆက္သြယ္ေရးမွာ ပိုမိုနီးစပ္လာခဲ့သည္။ ယင္းအင္ဒိုနီးရွားခရီးစဥ္သည္ ေမလက ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ မဟာသီယာ အံ့အားသင့္ဖြယ္ အႏိုင္ရခဲ့ၿပီးေနာက္ပိုင္း ၎၏ ပထမဆံုး ျပည္ပခရီးစဥ္လည္း ျဖစ္သည္။

မေလးရွားအစိုးရ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္း 1MDB မွ ခိုးယူသြားေသာ ေငြေၾကးအေျမာက္အျမားျဖင့္ ေဒၚလာ ၁ ဒသမ ၄ဘီလ်ံ တန္ဖိုးရွိေသာ ပိုင္ဆုိင္မႈမ်ားကို ၀ယ္ယူထားၾကသည္ဟု အေမရိကန္တရားေရးဌာနက စြပ္စြဲထားသည္။ ထိုရန္ပံုေငြမ်ားႏွင့္ ၀ယ္ယူထားေသာ ပိုင္ဆိုင္မႈမ်ားထဲတြင္ ေပ ၃၀၀ (မီတာ ၉၀) ရွည္ေသာ Equanimity သေဘၤာႀကီးလည္း ပါ၀င္သည္။ ယင္းသေဘၤာႀကီးကို 1MDB ၏ တရား၀င္ မဟုတ္ေသာ အၾကံေပးတစ္ဦးျဖစ္ခဲ့ဖူးသည့္ ဂ်ဳိလိုဟုေခၚေသာ ပုဂၢိဳလ္က ၀ယ္ယူထားျခင္းျဖစ္သည္။

အမည္ရင္းမွာ လိုတက္ဂ်ဳိျဖစ္ေသာ ဂ်ဳိလိုသည္ လက္ရွိတြင္ မည္သည့္ေနရာ ေရာက္ေနသည္ကိုမသိရဘဲ သေဘၤာကိုသိမ္းရန္ မေလးရွားအစိုးရ၏ လုပ္ရပ္သည္ ႏိုင္ငံေရးေၾကာင့္ဟု ၎က အျပစ္တင္ထားသည္။

Ref: AFP

1MDB အ႐ႈပ္ေတာ္ပံုတြင္ အခရာက်ေနသည့္ နာဂ်စ္၏ အနီးကပ္မိတ္ေဆြ တ႐ုတ္သို႔ ထြက္ေျပး

ဧၿပီ ၄ ရက္တြင္ ကြာလာလမ္ပူ၌ ဆႏၵျပမႈတစ္ခုတြင္ ဂ်ဳိလိုးအား ပင္လယ္ဓားျပတစ္ဦးအျဖစ္ သ႐ုပ္ေဖာ္ထားေသာ ပံုမ်ားကို ကိုင္ေဆာင္ထားစဥ္ (Photo: AP)

အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ အ႐ႈပ္ေတာ္ပံု ရင္ဆိုင္ေနရေသာ မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း နာဂ်စ္ရာဇက္၏အစိုးရကို ျဖဳတ္ခ်ရန္ အဓိက အေၾကာင္းရင္းတစ္ရပ္ ျဖစ္ေစခဲ့သည့္ ဧရာမဘ႑ာေရး အ႐ႈပ္ေတာ္ပံုတြင္ အခရာက်ေသာ နာဂ်စ္၏ အနီးကပ္မိတ္ေဆြ ဂ်ဳိလုိးသည္ တ႐ုတ္သို႔ ထြက္ေျပးလာဖြယ္ရွိသည္ဟု South China Morning Post သတင္းစာက ဇူလုိင္ ၁၁ ရက္တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။

မေလးရွားအစိုးရ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္း 1MDB အား လႊမ္းျခံဳေနေသာ အ႐ႈပ္ေတာ္ပံုတြင္ အဓိကပုဂိၢဳလ္ျဖစ္သည့္ ဂ်ဳိလိုးသည္ တ႐ုတ္၏ တစ္စိတ္တစ္ပိုင္း ကုိယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ အထူးေဒသမ်ားျဖစ္သည့္ ေဟာင္ေကာင္ႏွင့္ မကာအုိတုိ႔မွတစ္ဆင့္ ျပည္မႀကီး တ႐ုတ္သို႔ သြားေရာက္ခဲ့သည္ဟု ယူဆထားၾကသည္။ ေရြးေကာက္ပဲြတြင္ ႐ံႈးနိမ့္ခဲ့ေသာ နာဂ်စ္၏ အနီးကပ္လက္ေထာက္ျဖစ္သူ ဂ်ဳိလိုးသည္ 1MDB မွ ေငြမ်ားကို ခုိးယူရန္ နာဂ်စ္ႏွင့္ ပူးေပါင္းၾကံစည္ခဲ့သည္ဟု စြပ္စဲြခံထားရသည္။

ဂ်ဳိလုိးသည္ ယခုအခါ ျပည္မႀကီးတ႐ုတ္တြင္ ေရာက္ရွိေနေၾကာင္း သံသယ၀င္စရာ မလိုေၾကာင္း မကာအိုမွ လံုျခံဳေရး သတင္းရင္းျမစ္တစ္ဦးက ေျပာၾကားခဲ့ေၾကာင္း South China Morning Post က ကိုးကားေဖာ္ျပခဲ့သည္။ ယင္းအတြက္ေၾကာင့္ ဂ်ဳိလိုးသည္ မကာအုိသုိ႔ ဦးစြာသြားေရာက္ခဲ့ရသည့္ အေၾကာင္းရင္းတစ္ခု ျဖစ္ႏုိင္ေၾကာင္း ယူဆထားၾကသည္။

ကာစီႏိုဗဟိုခ်က္ မကာအိုမွ အာဏာပိုင္မ်ားက အမည္အျပည့္အစံု Low Taek Jho ဟု အမည္ရသူသည္ အတိအက် မသိရေသာ ေနရာတစ္ခုသုိ႔ ထြက္ခြာသြားေၾကာင္း မေလးရွားအစိုးရထံ အီးေမးလ္မွတစ္ဆင့္ အေၾကာင္းၾကားလာသည္ဟု မေလးရွားရဲတပ္ဖဲြ႕ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးမွဴး တန္ဆရီမုိဟာမက္ဖူဇီဟာရန္က ဇူလုိင္ ၁၁ ရက္တြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္ဟု မေလးရွားအစိုးရသတင္းေအဂ်င္စီ Bernama က ေဖာ္ျပခဲ့သည္။ အသက္ ၃၆ ႏွစ္ရွိ ဂ်ဳိလိုးအား ဖမ္းဆီးႏုိင္ရန္ မေလးရွားအစိုးရက ႀကိဳးပမ္းေနေၾကာင္း ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္သစ္ မဟာသီယာမုိဟာမက္က ၿပီးခဲ့ေသာလတြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

နာဂ်စ္ႏွင့္ ၎၏ခ႐ိုနီမ်ားသည္ 1MDB မွ ေဒၚလာဘီလ်ံမ်ားစြာအား ခိုးယူခဲ့ေၾကာင္း စြပ္စဲြမႈမ်ားထြက္ေပၚခဲ့ၿပီး ျပည္သူမ်ား၏ ေဒါသထြက္မႈသည္ ကာလရွည္ၾကာ အာဏာခ်ဳပ္ကိုင္ခဲ့ေသာ နာဂ်စ္၏အာဏာရမဟာမိတ္ပါတီက ၿပီးခဲ့ေသာေရြးေကာက္ပဲြတြင္ အံ့အားသင့္ဖြယ္ ႐ံႈးနိမ့္ခဲ့ရသည့္ အဓိက အေၾကာင္းရင္းတစ္ရပ္ ျဖစ္ခဲ့သည္။ ဂ်ဳိလိုးသည္ 1MDB အား ထူေထာင္ႏုိင္ရန္ ကူညီေပးခဲ့ဖြယ္ရွိၿပီး ေဒၚလာဘီလ်ံမ်ားစြာ ခုိးယူမႈအစီအစဥ္တြင္လည္း ပါ၀င္ခဲ့သည္ဟု စြပ္စဲြခံထားရသည္။

ဂ်ဳိလိုးသည္ 1MDB တြင္ မည္သည့္ ရာထူးမွ မယူထားေသာ္လည္း ၾသဇာလႊမ္းမိုးခဲ့သည္ဟု ယူဆရသည္။ 1MDB မွ ထိပ္တန္းတာ၀န္ရွိသူမ်ားႏွင့္ ၎တုိ႔၏လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္မ်ားသည္ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္အၾကား ေဒၚလာ ၄ ဒသမ ၅ ဘီလ်ံေက်ာ္ကို ခုိးယူခဲ့သည္ဟု အေမရိကန္က စြပ္စဲြထားသည္။ 1MDB မွ ခုိးယူထားေသာေငြမ်ားျဖင့္ အႏုပညာလက္ရာမ်ား၊ ေပ ၃၀၀ ရွည္ေသာ ဇိမ္ခံရြက္ေလွကဲ့သုိ႔ တန္ဖိုးႀကီးပစၥည္းမ်ားကို ၀ယ္ယူခဲ့သည္ဟု စြပ္စဲြခံထားရသည့္ ဂ်ဳိလိုးသည္ ပါရီဟီလ္တန္၊ လီယိုနာဒိုဒီကာပရီယိုကဲ့သုိ႔ ေဟာလိ၀ုဒ္မွ ထင္ရွားသူမ်ားႏွင့္အတူ ပါတီပဲြအတူႏဲႊခဲ့ဖူးၿပီး နယူးေယာက္တြင္ ပါတီပဲြမ်ား၌ ေငြအေျမာက္အျမား သံုးစဲြခဲ့သူလည္း ျဖစ္သည္။

Ref: AFP