ကမၻာေက်ာ္ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္မ်ားကို လက္ဦးမႈရယူထားၿပီး ဆင္တူယိုးမွား မွတ္ပံုတင္ထားျခင္းမ်ားမွာ မလုပ္သင့္ေသာ လုပ္ရပ္မ်ားျဖစ္ကာ တရားရင္ဆိုင္ပါကလည္း ႐ံႈးနိမ့္ႏိုင္သည့္အျပင္ ျမန္မာ့ပံုရိပ္ပါ ထိခိုက္ႏိုင္

WIPO (World Intellectual Property Organization) အဖြဲ႕၀င္ႏုိင္ငံျဖစ္ၿပီး ဥာဏပစၥည္းဆိုင္ရာ မူပိုင္ခြင့္မ်ားကို လိုက္နာရသည့္ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ကမၻာေက်ာ္ကုန္ အမွတ္တံဆိပ္မ်ားကို လက္ဦးမႈရယူထားၿပီး ဆင္တူယိုးမွား မွတ္ပံုတင္ထားျခင္းမ်ားမွာ မလုပ္သင့္ေသာ လုပ္ရပ္မ်ားျဖစ္ေနၿပီး တရားရင္ဆိုင္ပါကလည္း ႐ံႈးနိမ့္ႏိုင္သည့္အျပင္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ပံုရိပ္ကိုပါ ထိခိုက္ႏိုင္ေၾကာင္း ဥပေဒပညာရွင္မ်ားက သံုးသပ္ေျပာၾကားသည္။

ကမၻာေက်ာ္ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္တစ္ခုျဖစ္သည့္ အေမရိကန္အေျခစုိက္ နာမည္ေက်ာ္ Starbucks Coffee ျမန္မာေစ်းကြက္သုိ႔ စတင္၀င္ေရာက္မည္ျဖစ္ၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္၏ ေမ ၁၂ ရက္တြင္ ျပဳလုပ္ေသာ အစည္းအေ၀းတြင္ အတည္ျပဳမိန္႔ရရွိခဲ့သည္။ ကမၻာတစ္၀န္းတြင္ ဆုိင္ခြဲေပါင္း ၂၇၀၀၀ ခန္႔ဖြင့္လွစ္ထားၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေဒၚလာေျခာက္သန္းျမႇဳပ္ႏွံကာ ဆုိင္ခြဲေပါင္း ၂၀ ခန္႔ဖြင့္လွစ္ရန္ ၀င္ေရာက္လာခ်ိန္တြင္ အဆိုပါ “STAR BUCKS” COFFEE ဆိုကာ Starbucks Coffee အမည္ကုိ တိုက္႐ိုက္ကူးခ်ၿပီး Starbucks Coffee ၏ Logo ကိုပါ ဆင္တူယိုးမွားျပဳလုပ္၍ မႏၲေလးၿမိဳ႕ စာခ်ဳပ္စာတမ္းမွတ္ပံုတင္ ဌာနမွဴး႐ံုးတြင္ မူပိုင္ခြင့္တင္ထားမႈ ရွိေနသည္။ ထိုသို႔ မူပိုင္ခြင့္တင္ထားၿပီး ျမန္မာတစ္ႏိုင္ငံလံုးတြင္ ျဖန္႔ခ်ိေရာင္းခ်ေနသျဖင့္ “STAR BUCKS” COFFEE အမည္ရွိ “ေကာ္ဖီအမ်ဳိးမ်ဳိးႏွင့္ စားေသာက္ကုန္အမ်ဳိးမ်ဳိး” ကုန္အမွတ္တံဆိပ္၏ တစ္ခုလံုးကိုျဖစ္ေစ၊ တစ္စိတ္တစ္ေဒသကိုျဖစ္ေစ၊ တိုက္႐ိုက္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ သြယ္၀ုိက္၍ေသာ္လည္းေကာင္း ပံုသဏၭာန္တူေအာင္ တုပျခင္းမျပဳလုပ္ရန္ သတိေပးေၾကညာလိုက္ၿပီး ဆင္တူယိုးမွား တုပသံုးစြဲပါက တည္ဆဲဥပေဒမ်ားႏွင့္အညီ အေရးယူသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း အသိေပးထုတ္ျပန္မႈ ရွိလာသည္။

“ဒါက လြန္ခဲ့တဲ့သံုးႏွစ္ေလာက္ကတည္းက ၂၀၁၅ မွာ အမႈသည္က လႊဲအပ္ညႊန္ၾကားတာေၾကာင့္ ေၾကညာထားတာေပါ့။ ဒီအမႈသည္ေတာင္ အခုဘယ္ေရာက္ေနမွန္း ကြၽန္ေတာ္တို႔ သိေတာင္မသိေတာ့ပါဘူး။ ဒီအမွတ္တံဆိပ္ မွတ္ပံုတင္ျခင္းကို သူ႔ရဲ႕လႊဲအပ္ညႊန္ၾကားခ်က္ေၾကာင့္ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ဥပေဒနဲ႔အညီတင္ေပးလိုက္တာပါ။ စာခ်ဳပ္စာတမ္း မွတ္ပံုတင္႐ံုးကလည္း ဥပေဒနဲ႔အညီ မွတ္ပံုတင္ေပးလိုက္တာပါ။ က်န္တဲ့ကိစၥကေတာ့ တရားစြဲလို႔ အမႈျဖစ္တာ မျဖစ္တာ၊ တရားစြဲတာ၊ မစြဲတာ၊ ဆံုးျဖတ္တာေတြကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔နဲ႔မဆုိင္ဘူး။ ဒါက ကာယကံရွင္ေတြနဲ႔ ဆိုင္တာေပါ့။ ျမန္မာ STAR BUCKS နဲ႔ ႏိုင္ငံျခား Starbucks နဲ႔ ပိုင္ရွင္ေတြက ဒီဘက္က STAR BUCKS မွတ္ပံုတင္ထားသူေတြကို တရားစြဲမလား။ ဒီဘက္က အမွတ္တံဆိပ္က စြဲမလား။ သူတို႔နဲ႔ ဆိုင္မွာေပါ့ေလ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ဆီမွာက မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အားနည္းခ်က္ေလးေတြရွိတယ္။ ဒါကက်ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အေနနဲ႔ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ သူ႔ဥပေဒရွိထားတဲ့အတိုင္းပဲ အမႈသည္က လႊဲအပ္ညႊန္ၾကားတဲ့အတုိင္းပဲ ကြၽန္ေတာ္တို႔က တင္ေပးလိုက္တာေပါ့။ အခု အမႈသည္ေတာင္ ဘယ္မွာရွိေနမွန္းေတာင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ေတာင္ မသိပါဘူး။ ဒါက ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာျပတာပါ။ ႐ံႈးျခင္း ႏုိင္ျခင္းဆိုတာထက္ ဥပေဒျပႆနာျဖစ္ပြားလာၿပီဆိုရင္ တရား႐ံုးက အဓိကရွင္းပါလိမ့္မယ္” ဟု “STAR BUCKS” COFFEE အမည္ျဖင့္ မႏၲေလးၿမိဳ႕ စာခ်ဳပ္စာတမ္း မွတ္ပံုတင္ဌာနမွဴး႐ံုးတြင္ မူပိုင္ခြင့္တင္ၿပီးေနာက္ အမႈသည္၏ လႊဲအပ္ညႊန္ၾကားခ်က္အရ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္ သတိေပးေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ရာတြင္ ပါ၀င္ခဲ့သည့္ အထက္တန္းေရွ႕ေန ဦးဥာဏ္၀င္းေအာင္က ေမ ၁၇ ရက္တြင္ ေျပာၾကားသည္။

“STAR BUCKS” COFFEE ကို မႏၲေလးၿမိဳ႕ စာခ်ဳပ္စာတမ္း႐ံုးတြင္ မွတ္ပံုတင္ထားသူကပင္ ထိုင္းႏိုင္ငံ၏ နာမည္ေက်ာ္ အမွတ္တံဆိပ္တစ္ခုျဖစ္ေသာ 7 Eleven ကိုပါ မူပိုင္ခြင့္တင္ထားသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ထုိသို႔ ကမၻာေက်ာ္ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္မ်ားကို လက္ဦးမႈရယူ မွတ္ပံုတင္ထားသည့္ ကုမၸဏီမ်ား၊ အေရာင္းဆိုင္မ်ား အမ်ားအျပား ရွိေနသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံကဲ့သို႔ ကမၻာေက်ာ္ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္မ်ားကို လက္ဦးမႈရယူၿပီး မူရင္းကုမၸဏီမွ ၀င္ေရာက္လာပါက တရားစြဲဆိုျခင္း၊ ေလ်ာ္ေၾကးေတာင္းခံျခင္း ကဲ့သို႔ျဖစ္စဥ္မ်ားတြင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွာ နာမည္ေက်ာ္သည္။ ဥပမာအားျဖင့္ ကမၻာတစ္၀န္းရွိ ႏိုင္ငံအမ်ားစု၌ အသံုးျပဳေနသည့္ Facebook အမွတ္တံဆိပ္ကို တ႐ုတ္အေျခစိုက္ကုမၸဏီ တစ္ခုက ၂၀၁၄ ခုႏွစ္တြင္ Face Book ဟု မွတ္ပံုတင္ထားမႈေၾကာင့္ မူပိုင္ခြင့္ကိစၥ အျငင္းပြားမႈမ်ား ရွိခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ တ႐ုတ္တရား႐ံုးက အေမရိကန္ Facebook ကို အသာေပးခဲ့ၿပီး တ႐ုတ္ကုမၸဏီ၏ က်င့္၀တ္ပိုင္း အေျခခံေစာင့္ထိန္းမႈမ်ားကို ပ်က္ကြက္ေၾကာင္း ႐ႈတ္ခ်ခဲ့သည့္အျပင္ လူသိထင္ရွားအမွတ္တံဆိပ္တစ္ခုကို ခုတံုးလုပ္ကာ ကိုယ္က်ဳိးရွာအျမတ္ထုတ္ရန္ ၾကံစည္ခဲ့ေၾကာင္း ေျပာဆိုခဲ့သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ WIPO၊ WTO အဖြဲ႔၀င္ႏုိင္ငံျဖစ္ၿပီး ဥာဏပစၥည္းဆိုင္ရာ မူပိုင္ခြင့္မ်ားကို လိုက္နာရေသာ္လည္း လက္ရွိအခ်ိန္အထိ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္မူပိုင္ခြင့္ ဥပေဒအပါအ၀င္ မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒမ်ားႏွင့္ နည္းဥပေဒမ်ားကို အတည္ျပဳျပ႒ာန္းႏိုင္မႈ မရွိျဖစ္ေနၿပီး ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအေနျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ၀င္ေရာက္ျမႇဳပ္ႏွံရန္ စံုစမ္းေမးျမန္းရာတြင္လည္း ထိုသို႔ Intellectual Property ဥပေဒမ်ား ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ျပ႒ာန္းထားမႈ မရွိသည့္အတြက္ အကာအကြယ္မရရွိႏိုင္သျဖင့္ ၀င္ေရာက္လိုမႈ နည္းပါးၾကသည္။ ထိုသို႔၀င္ေရာက္လိုမႈ နည္းပါးေနခ်ိန္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ကုမၸဏီအခ်ဳိ႕က ကမၻာေက်ာ္ အမွတ္တံဆိပ္မ်ားကို တုပ၍ မူပိုင္ခြင့္တင္၊ လက္ဦးမႈရယူထားသည္မ်ားမွာ ျမန္မာ့ပံုရိပ္ကို က်ဆင္းေစေၾကာင္း ဥပေဒပညာရွင္မ်ားက သံုးသပ္သည္။

“ႏိုင္ဖို႔ရာ လမ္းမရွိဘူး။ ဒါက Focus ေပါ့ဗ်ာ။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ Squatting လုပ္တဲ့ကိစၥမ်ဳိးက အေၾကာင္းအရာေတြက ဥပေဒမွာ အေရးႀကီးတာက Good Faith လား၊ Bad Faith လားဆိုတာ အေရးႀကီးတယ္။ တမင္သက္သက္ လုပ္တဲ့ဟာမ်ဳိးေတြက်ရင္ Bad Faith လို႔ပဲ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ေယဘုယ်သံုးသပ္တာေပါ့။ သို႔ေသာ္ အမႈႏိုင္ျခင္း မႏိုင္ျခင္းဆိုတာကေတာ့ အမႈအခင္းျဖစ္တဲ့အခ်ိန္မွာ ႐ံုးေတာ္ကို စာရြက္စာတမ္း တင္သြင္းတဲ့အခါက်ေတာ့ အေထာက္အထားေတြ၊ သက္ေသခံခ်က္ေတြအေပၚမွာ တရားသူႀကီးက ဆံုးျဖတ္တာကိုး။ ေလ်ာ္ေၾကးေပးျခင္း၊ ညိႇႏႈိင္းျခင္း၊ မညိႇႏႈိင္းျခင္းဆိုတာ သက္ဆိုင္ရာကုမၸဏီရဲ႕ သူ႕ရဲ႕ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ဆိုင္တယ္။ ျမန္ျမန္ၿပီးခ်င္တယ္။ ေရာ့ တစ္သိန္း ယူလိုက္။ တစ္ေသာင္းယူလိုက္ ေပးတာကေတာ့ သူ႔ကုမၸဏီရဲ႕ အေၾကာင္းျခင္းရာနဲ႔ဆိုင္တယ္။ A ပဲျဖစ္ျဖစ္ B ပဲျဖစ္ျဖစ္။ ဘယ္ကုမၸဏီရယ္လို႔ ကြၽန္ေတာ္မဆိုလိုဘူး။ အဲဒီလိုမ်ဳိး ေလ်ာ္ေၾကးေပးၿပီး ျပန္ၿပီးေတာ့ ၀ယ္လိုက္ျပဳလိုက္တာမ်ဳိး။ မွတ္ပံုတင္ထားတာကို ပယ္ဖ်က္ျခင္းက ႏိုင္တယ္႐ံႈးတယ္ သတ္မွတ္လို႔မရဘူး။ ႏိုင္ျခင္း႐ံႈးျခင္းဆိုတာ ဥပေဒမွာျပ႒ာန္းခ်က္ေတြ၊ တရား႐ံုးေရာက္ၿပီး ဆံုးျဖတ္ခ်က္အရ အႏိုင္အ႐ံႈးကိုပဲ ဥပေဒပါ ျပ႒ာန္းခ်က္အရ အႏိုင္အ႐ံႈးလို႔ သတ္မွတ္တယ္။ ၾကား၀င္ဖ်န္ေျဖတာနဲ႔ ညိႇႏႈိင္းတာေတြကို အႏိုင္အ႐ံႈးလို႔ မသတ္မွတ္ဘူး။ တရားခြင္ေရာက္မယ္ဆိုရင္ ႐ံႈးမွာက ရာခိုင္ႏႈန္း ၉၀ ေသခ်ာတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ တစ္အခ်က္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ဆီမွာ တိတိက်က်သတ္မွတ္တဲ့ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္ဥပေဒဆိုတာ မရွိေသးဘူး။ ႏွစ္အခ်က္ ဒါမ်ဳိးျပႆနာေတြဆိုတာ ရွိေနဦးမွာပဲ။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ တိက်တဲ့ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္ဥပေဒမရွိေတာ့ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္နဲ႔အညီ မွတ္ပံုတင္တာကို လက္ခံတဲ့အခ်ိန္မွာ တူတာ မတူတာကို စတဲ့ Proper Magnism မရွိေတာ့ ဒါမ်ဳိးေတြက ျဖစ္ေနဦးမွာပဲ။ ဒုတိယတစ္ပိုင္းက်ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔က WTO အဖြဲ႕၀င္ႏိုင္ငံျဖစ္တယ္။ ဒီလိုျဖစ္ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္ဆိုခဲ့သလိုပဲ Trade- Related Intellectual Property Right Agreement ဆိုတာ ရွိတယ္။ အဲဒီ Agreement မွာ ျပ႒ာန္းခ်က္ေတြနဲ႔အညီ လိုက္နာေဆာင္ရြက္ရတာေပါ့။ လိုက္နာေဆာင္ရြက္တဲ့ေနရာမွာ Trade Agreement ေအာက္မွာ National Treatment ဆိုတာရွိတယ္။ WTO အဖြဲ႕၀င္ႏိုင္ငံတိုင္းသည္ National Treatment ေပးရတယ္။ အဲဒီ Treatment ေပးတဲ့အခါမွာ ႏိုင္ငံျခားမို႔လို႔ ျပည္တြင္းမို႔လို႔ဆိုၿပီး ခြဲျခားၿပီး ဆက္ဆံလို႔မရဘူး။ ဒါက National Treatment ရဲ႕ အဓိကက်တဲ့တစ္ခုေပါ့။ ျမန္မာမို႔လို႔ အမ်ဳိးသားေရးတို႔ဆိုတာေတြက လက္ရွိအေျခအေနေတြနဲ႔ မသက္ဆုိင္ပါဘူး။ ဒါက International Convention ေတြ Treaty ေတြရဲ႕ အေနအထားေပါ့။ ေနာက္တစ္ခုက ကြၽန္ေတာ္တို႔က Asean Framework Agreement on Intellectual Property Right ကို လက္မွတ္ထိုးထားရတဲ့ အာဆီယံႏိုင္ငံျဖစ္ၿပီး အာဆီယံစီးပြားေရး အသိုက္အ၀န္းမွာဆိုရင္လည္း ဥာဏပစၥည္းဆိုင္ရာ မူပိုင္ခြင့္ကို အကာအကြယ္ေပးမွ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ လြယ္ကူစြာစီးဆင္းျမႇဳပ္ႏွံႏိုင္မွာ။ ဒါက ႏိုင္ငံတကာအျမင္ေပါ့။ ျပည္တြင္းအေျခအေနနဲ႔ ျပန္ၾကည့္ရင္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဥပေဒတို႔ ဘာတို႔ အားလံုးမွာ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္တို႔၊ လုိင္စင္တုိ႔ Patent တို႔ စသျဖင့္ အားလံုးကို Capital အေနနဲ႔ သတ္မွတ္ေပးထားတယ္။ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြလာဖို႔ဆိုရင္ Intellectual Property Right ကို အကာအကြယ္မေပးဘဲ လာမွာမဟုတ္ဘူး။ ေနာက္ၿပီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဥပေဒေတြမွာလည္း တိတိက်က် အကာအကြယ္ေပးထားေတာ့ သူတို႔ေနရာဦးခ်င္ဦး၊ ခံုဦးခ်င္ဦး။ တရားခြင္မွာ တင္ျပခ်က္ေတြသည္ ျပည့္စံုမွန္ကန္မယ္ဆိုရင္ ဦးထားတဲ့ဟာေတြသည္ အ႐ံႈးတရားနဲ႔ ရင္ဆိုင္ရမွာပဲ။ ဒါက လက္ေတြ႕ဆန္ဆန္ ကြၽန္ေတာ္ေျပာတာ။ ဘာလုပ္မွာလဲ။ အခ်ိန္လဲကုန္တယ္။ ေငြလဲကုန္တယ္။ ဒါမ်ဳိးေတြ မလုပ္သင့္ဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ၾကည့္ရမွာက Micro ပိုင္းနဲ႔မၾကည့္ဘဲ Macro ပိုင္းနဲ႔ၾကည့္ရမွာ။ ဂုဏ္ရွိတဲ့ တိုင္းျပည္။ ဂုဏ္ရွိတဲ့ႏိုင္ငံအျဖစ္ တည္ေဆာက္ရမွာ။ ရွက္ဖို႔ေကာင္းတာေပါ့” ဟု South-East Asia IPR SME Help Desk မွ Myanmar Expert ဦးမင္းေတဇညြန္႔တင္က သံုးသပ္ေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ကမၻာေက်ာ္ အမွတ္တံဆိပ္မ်ားကို တုပအသံုးျပဳမႈေၾကာင့္ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံရွိ Family Mart Head Office မွ Notice ေပးပို႔ခဲ့သည့္ ျဖစ္စဥ္မ်ားရွိေနသည္။ ထို႔ျပင္ ထိုင္းႏိုင္ငံမွ ကုမၸဏီမ်ားကလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ယင္းတို႔၏ အမွတ္တံဆိပ္ကို တုပထားသည့္ ျမန္မာလုပ္ငန္းမ်ားထံသို႔ ကန္႔ကြက္မႈမ်ားရွိခဲ့ေၾကာင္း Intellectual Property Right လုပ္ေဆာင္သည့္ ဥပေဒပညာရွင္မ်ားထံမွ စံုစမ္းသိရသည္။ လက္ရွိျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ကမၻာေက်ာ္အမွတ္တံဆိပ္မ်ားကို မူပိုင္ခြင့္တင္ထားသည့္ အေျခအေနမ်ားအတြက္ မႏၲေလးၿမိဳ႕ စာခ်ဳပ္စာတမ္း မွတ္ပံုတင္ဌာနမွဴး႐ံုး အပါအ၀င္ “STAR BUCKS” COFFEE ႏွင့္ 7 Eleven မွတ္ပံုတင္ခဲ့သူႏွင့္ စာခ်ဳပ္စာတမ္း မွတ္ပံုတင္ႏိုင္သည့္ ေၾကးတိုင္ႏွင့္ ေျမစာရင္း ႐ံုးမ်ားသို႔ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခဲ့ေသာ္လည္း ကနဦးဆက္သြယ္ရရွိျခင္းမရွိဘဲ ယင္းကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္၍ အခ်က္အလက္မ်ား ထပ္မံရရွိခဲ့ပါက ေဖာ္ျပေပးမည္ျဖစ္သည္။

“မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒေတြက အခုမွ ေရးဆြဲေနတုန္းပဲ ရွိေသးတယ္။ တကယ္တမ္းေျပာရရင္ ဥာဏပစၥည္းမူပိုင္ခြင့္ေအာက္မွာ ခုနစ္ခုရွိတယ္။ Trademark, Patent, Geographic Design, Trade Secret တို႔ အမ်ားႀကီးပဲ။ အခုဟာက တကယ္တမ္းဆို မွတ္ပံုတင္ထားမ်ဳိး ျပည္တြင္းက မလုပ္သင့္ဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံကလည္း WIPO အဖြဲ႕၀င္ႏိုင္ငံပဲ။ ကမၻာေက်ာ္အမွတ္တံဆိပ္ေတြက သူ႔ႏိုင္ငံမွာ မွတ္ပံုတင္ထားတယ္။ သူတို႔ႏိုင္ငံေတြကလည္း WIPO အဖြဲ႕၀င္ႏိုင္ငံေတြ ျဖစ္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ဆီမွာက IP Law ေတြက ထြက္ေတာင္မထြက္ေသးဘူးဆိုေတာ့ ခိုင္ခိုင္မာမာမရွိတဲ့အတြက္ ျပည္တြင္းက မူပိုင္ခြင့္တင္ထားတာေတြက မလြယ္ဘူး။ ႐ံႈးႏိုင္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ကလည္း WIPO အဖြဲ႕၀င္၊ IP Law ေတြက လႊတ္ေတာ္တင္ထားဆဲျဖစ္တယ္။ အခုဟာက စာခ်ဳပ္စာတမ္း႐ံုးမွာ မွတ္ပံုတင္ၾကတာ။ အဲဒီ႐ံုးေတြက ေျမယာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အဓိကကိုင္ၾကတာ။ Law Scope က အဲဒီေလာက္ပဲရွိတယ္။ IP Law ေတြ ထြက္လာမွပဲ မွတ္ပံုတင္လို႔ရမယ္။ မွတ္ပံုတင္ရင္လည္း ကမၻာမွာရွိေနတဲ့ အမွတ္တံဆိပ္ေတြဆို မရဘူးေပါ႔။ သူမ်ား မွတ္ပံုတင္ထားၿပီးေတြ” ဟု ျမန္မာႏုိင္ငံရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏံွမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနမွ ညႊန္ၾကားေရးမွဴး ဦးေက်ာ္၀င္းထြန္းက ေျပာၾကားသည္။

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူေတြ အခက္ေတြ႕ေနဆဲ အခ်က္ေတြက ဘာေတြျဖစ္မလဲ

ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕ရွိ ကဏန္းေပ်ာ့လုပ္ငန္းခြင္တစ္ခုကို ေတြ႕ရစဥ္

ၿပီးခဲ့သည့္ဘ႑ာႏွစ္က ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းကို ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ၀င္ေရာက္ခဲ့မႈကို ေလ့လာၾကည့္ပါက စုစုေပါင္း ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာေျခာက္ဘီလ်ံေက်ာ္၊ က႑အလိုက္ ၀င္ေရာက္မႈတြင္ စက္မႈက႑က အမ်ားဆံုးျဖစ္ၿပီး ႏုိင္ငံအလိုက္ ၀င္ေရာက္ျမႇဳပ္ႏွံမႈတြင္ စင္ကာပူက အမ်ားဆံုး၀င္ေရာက္ျမႇဳပ္ႏွံထားသည္။

သို႔ေသာ္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္က ခြင့္ျပဳခဲ့သည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ ၆ ဒသမ ၁၁ ဘီလ်ံရွိၿပီး အမွန္၀င္ေရာက္မႈမွာ ၄ ဒသမ ၃၄ ဘီလ်ံျဖစ္ေၾကာင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနက ထုတ္ျပန္လိုက္သည္။

အစိုးရသစ္လက္ထက္ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း တာ၀န္ယူမႈရွိၿပီး အျပန္အလွန္ အက်ဳိးျဖစ္ထြန္းေစမည့္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားကို ႀကိဳဆိုမည္ဟုဆိုကာ ႏုိင္ငံေတာ္အစိုးရ၏ စီးပြားေရးမူ၀ါဒ ၁၂ ရပ္ကို အေထာက္အကူျပဳေစမည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမူ၀ါဒကို ထုတ္ျပန္ထားခဲ့သည္။

ယခင္ႏွစ္မ်ားက သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ားေပၚတြင္ အေျခခံသည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားသာ အမ်ားဆံုး၀င္ေရာက္ေနခဲ့ရာက အစိုးရသစ္လက္ထက္တြင္ စက္မႈက႑ႏွင့္ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္းမ်ား၊ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားအေပၚတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ျမင့္တက္လာခဲ့သည္။

ဥပေဒသစ္အရ ဦးစားေပးေဆာင္ရြက္မည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား

ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဥပေဒသစ္ကို ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာ ၁၈ ရက္တြင္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ ဥပေဒအမွတ္ ၄၀/၂၀၁၆ ျဖင့္ ျပ႒ာန္းေပးခဲ့ၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈနည္းဥပေဒကိုလည္း ျပည္ေထာင္စုအစိုးရအဖြဲ႔အစည္းအေ၀းမွ အတည္ျပဳေပးခဲ့သည့္အတြက္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ မတ္ ၃၀ ရက္တြင္ စီမံကိန္းႏွင့္ ဘ႑ာေရး၀န္ႀကီးဌာန၊ အမိန္႔ေၾကာ္ျငာစာအမွတ္ ၃၅/၂၀၁၇ ျဖင့္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီးျဖစ္သည္။

ဦးစားေပးေဆာင္ရြက္မည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ရာ လယ္ယာက႑စိုက္ပ်ဳိးထုတ္လုပ္မႈ၊ ၀န္ေဆာင္မႈႏွင့္ စိုက္ပ်ဳိးေရးအေျခခံ တန္ဖိုးျမႇင့္ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ား၊ တိရစၦာန္ေမြးျမဴထုတ္လုပ္ျခင္းႏွင့္ ေရထြက္ပစၥည္းေမြးျမဴထုတ္လုပ္ျခင္း လုပ္ငန္းမ်ား၊ ပို႔ကုန္ျမႇင့္တင္ႏုိင္မည့္ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ား၊ သြင္းကုန္အစားထိုးကုန္ထုတ္ လုပ္ငန္းမ်ား၊ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားေပးေရးက႑ဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းမ်ား၊ ေထာက္ပံ့ပို႔ေဆာင္မႈဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းမ်ား၊ ပညာေရး၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ား၊ က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ား၊ တန္ဖိုးနည္းအိမ္ယာ တည္ေဆာက္ျခင္းလုပ္ငန္းမ်ား၊ စက္မႈၿမိဳ႕ေတာ္ တည္ေဆာက္မႈလုပ္ငန္းမ်ား ပါ၀င္ခဲ့သည္။

အဆိုပါ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္းက႑မ်ားတြင္ စိတ္ပါ၀င္စားသူ ျမန္မာနိုင္ငံသား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားသား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအေနျဖင့္ အဆိုျပဳလႊာမ်ား တင္ျပလာပါက ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီးႏွင့္ ျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕တို႔မွ ပံ့ပိုးကူညီေပးမည္ဟု ထုတ္ျပန္ကာ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအား ဖိတ္ေခၚခဲ့သည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္အတြင္းက ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ခြင့္ျပဳေပးရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္တစ္ခုတည္း မဟုတ္ဘဲ တုိင္းေဒသႀကီးႏွင့္ ျပည္နယ္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မတီမ်ား ဖြဲ႕စည္းခဲ့သည္။ ျပည္နယ္ႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီးမ်ားရွိ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မတီမ်ားက ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာငါးသန္း သို႔မဟုတ္ က်ပ္သန္း ၆၀၀၀ အထိရွိသည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္းမ်ားကို ခြင့္ျပဳေပးလ်က္ရွိသည္။ လက္ရွိအခ်ိန္၌ ျပည္နယ္ႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီးမ်ားတြင္လည္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာန (DICA) တစ္နည္းအားျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ (MIC) ႐ံုးမ်ားကို ဖြင့္လွစ္ထားၿပီျဖစ္သည္။

ျပည္နယ္ႏွင့္တုိင္းေဒသႀကီးမ်ားတြင္ ၀င္ေရာက္မႈအေျခအေန

ျပည္နယ္ႏွင့္တုိင္းေဒသႀကီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မတီမ်ားမွ ျပည္တြင္းျပည္ပ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား စိစစ္ခြင့္ျပဳေပးလ်က္ရွိေသာ္လည္း ယခုဘ႑ာႏွစ္အတြင္း ရွမ္း၊ ခ်င္း၊ ကယား၊ ကရင္ႏွင့္ ခ်င္းျပည္နယ္တို႔သို႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ၀င္ေရာက္ျခင္းမရွိေၾကာင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနမွ သိရသည္။

ျပည္နယ္ႏွင့္တုိင္းေဒသႀကီးအလိုက္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မတီမ်ားက အတည္ျပဳေပးခဲ့သည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားကို ေလ့လာၾကည့္ပါက ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးအတြင္း လုပ္ငန္း ၃၈ ခုတြင္ ေဒၚလာ ၅၄ သန္းေက်ာ္ကိုလည္းေကာင္း၊ ဧရာ၀တီတုိင္းေဒသႀကီးအတြင္း လုပ္ငန္းတစ္ခုမွ ေဒၚလာ ၃ ဒသမ ၆၈၅ သန္းကိုလည္းေကာင္း၊ မေကြးတုိင္းေဒသႀကီးအတြင္း လုပ္ငန္းတစ္ခုမွ ေဒၚလာ သုည ဒသမ ၆ သန္း၊ ပဲခူးတုိင္းေဒသႀကီးအတြင္း လုပ္ငန္းေျခာက္ခုမွ ေဒၚလာ ၁၆ ဒသမ ၃၅၄ သန္းကိုလည္းေကာင္း၊ မြန္ျပည္နယ္တြင္ လုပ္ငန္းတစ္ခုမွ ေဒၚလာတစ္သန္းခြဲကို လည္းေကာင္း၊ မႏၲေလးတုိင္းေဒသႀကီးတြင္ လုပ္ငန္းေလးခုမွ ေဒၚလာ ၁၀ သန္းနီးပါးကိုလည္းေကာင္း၊ ေနျပည္ေတာ္တြင္ လုပ္ငန္းတစ္ခုမွ ေဒၚလာ သုည ဒသမ ၄၄၉ သန္းကို လည္းေကာင္း၊ စစ္ကိုင္းတုိင္းေဒသႀကီးအတြင္း လုပ္ငန္းတစ္ခုမွ ေဒၚလာ ၁ ဒသမ ၃ သန္းကိုလည္းေကာင္း အသီးသီးခြင့္ျပဳေပးခဲ့သည္။

အလားတူ ျပည္နယ္ႏွင့္တုိင္းေဒသႀကီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မတီမ်ားက အတည္ျပဳေပးခဲ့သည့္ ႏုိင္ငံသားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို ေလ့လာၾကည့္ပါက မေကြးတုိင္းေဒသႀကီးတြင္ လုပ္ငန္းေျခာက္ခုမွ က်ပ္ ၁၅၇၂ ဒသမ ၇၀ သန္း၊ တနသၤာရီတုိင္းေဒသႀကီးတြင္ လုပ္ငန္းရွစ္ခုမွ က်ပ္ ၉၀၀၀ ဒသမ ၉၈ သန္းကိုလည္းေကာင္း၊ ဧရာ၀တီတုိင္းေဒသႀကီးတြင္ လုပ္ငန္းေျခာက္ခုမွ က်ပ္ ၂၀၃၉၄ ဒသမ ၂၆၀ သန္းကိုလည္းေကာင္း၊ ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးတြင္ လုပ္ငန္းကိုးခုမွ က်ပ္ ၂၃၀၆၀ ဒသမ ၆၀ သန္းကိုလည္းေကာင္း၊ မႏၲေလးတိုင္းေဒသႀကီးတြင္ လုပ္ငန္းသံုးခုမွ က်ပ္ ၁၉၇၀ ဒသမ ၁၁ သန္းကိုလည္းေကာင္း၊ စစ္ကိုင္းတုိင္းေဒသႀကီးတြင္ လုပ္ငန္းႏွစ္ခုမွ က်ပ္သန္း ၈၀၀ ေက်ာ္ကိုလည္းေကာင္း၊ ကခ်င္ျပည္နယ္တြင္ လုပ္ငန္းတစ္ခုမွ က်ပ္ ၁၆၈၈ သန္းေက်ာ္ကိုလည္းေကာင္း၊ မြန္ျပည္နယ္တြင္ လုပ္ငန္းႏွစ္ခုမွ က်ပ္သန္း ၈၃၀၀ ေက်ာ္ကိုလည္းေကာင္း အသီးသီးခြင့္ျပဳေပးခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္လည္း ခ်င္း၊ ရွမ္း၊ ကယား၊ ကရင္ စသည့္ျပည္နယ္မ်ားတြင္ ၀င္ေရာက္ျခင္းမရွိခဲ့ေသာ္လည္း လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ အဆိုပါျပည္နယ္မ်ားတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္ အဆိုျပဳလႊာမ်ား လက္ခံရရွိထားၿပီးျဖစ္ေၾကာင္းလည္း သိရသည္။

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအမ်ားစုသည္ ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးအတြင္း၌သာ ျမႇဳပ္ႏွံေနၾကသျဖင့္ အျခားျပည္နယ္ႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီးမ်ား၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအတြက္ အခြန္ကင္းလြတ္ သက္သာခြင့္မ်ားရရွိႏုိင္မည့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈဇုန္မ်ားသတ္မွတ္ကာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားကို ဆြဲေဆာင္ခဲ့သည္။ ယခင္က ခြင့္ျပဳေပးခဲ့သည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားႏွင့္ ရရွိသည့္အခြန္သက္သာခြင့္မ်ားကို ျပန္လည္သံုးသပ္ကာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈဇုန္မ်ားသတ္မွတ္ၿပီး အခြန္သက္သာခြင့္ေပးရန္ ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ ယင္းအခ်က္သည္ ျပည္နယ္ႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီးမ်ားတြင္ ျပည္တြင္းျပည္ပ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား ျမင့္တက္ေစရန္ ဆြဲေဆာင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ယခင္အစိုးရလက္ထက္ MIC ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ လုပ္ငန္းမ်ားမွ ပို႔ကုန္တင္ပို႔မႈအေျခအေန

ငါးႏွစ္အတြင္း ျမန္မာႏုိင္ငံမွ ျပည္ပပို႔ကုန္အားလံုး၏ ၅၈ ရာခိုင္ႏႈန္းသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ေနသည့္လုပ္ငန္းမ်ားမွ တင္ပို႔ေနျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ အတြင္းေရးမွဴး ဦးေအာင္ႏုိင္ဦး၏ ေျပာၾကားခ်က္အရ သိရသည္။

ယခင္အစိုးရလက္ထက္ျဖစ္သည့္ ၂၀၁၁-၂၀၁၂ ဘ႑ာႏွစ္မွ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ ဘ႑ာႏွစ္အထိ MIC ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ေဆာင္ရြက္သည့္လုပ္ငန္းမ်ားမွ ျပည္ပပုိ႔ကုန္အျဖစ္ တင္ပို႔ႏုိင္မႈအေနအထားမွာ ၂၀၁၁-၂၀၁၂ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ျပည္ပပို႔ကုန္အားလံုး၏ ၅၄ ရာခိုင္ႏႈန္းမွာ MIC ခြင့္ျပဳသည့္လုပ္ငန္းမ်ားက တင္ပို႔ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ ၂၀၁၂-၂၀၁၃ ဘ႑ာႏွစ္ ရာခိုင္ႏႈန္း ၆၀၊ ၂၀၁၃-၂၀၁၄ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ၆၃ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ၂၀၁၄-၂၀၁၅ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ၆၇ ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ၄၆ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ တင္ပို႔ထားေၾကာင္း သိရသည္။

MIC ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ လုပ္ငန္းမ်ားမွ ထုတ္ကုန္မ်ား၏ ျပည္ပပို႔ကုန္တန္ဖိုးတြင္ ပါ၀င္မႈအေနအထားကို ေလ့လာၾကည့္ပါက ၂၀၁၁-၂၀၁၂ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ အေမရိကန္ေဒၚလာ ခုနစ္ဘီလ်ံေက်ာ္၊ ၂၀၁၂-၂၀၁၃ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ေျခာက္ဘီလ်ံေက်ာ္၊ ၂၀၁၃-၂၀၁၄ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ရွစ္ဘီလ်ံေက်ာ္၊ ၂၀၁၄-၂၀၁၅ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ခုႏွစ္ဘီလ်ံေက်ာ္၊ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ေျခာက္ဘီလ်ံေက်ာ္ရွိေၾကာင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားညႊန္ၾကားမႈ ဦးစီးဌာနမွ သိရသည္။

“ကမၻာေပၚမွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလို႔ေျပာရင္ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈရယ္ ၀န္ေဆာင္မႈရယ္ နယ္ပယ္အဓိကႏွစ္ခုရွိပါတယ္။ ၀န္ေဆာင္မႈရဲ႕ အခန္းက႑သည္ တစ္ကမၻာလံုး ျခံဳၾကည့္ရင္ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ ရွိပါတယ္။ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလို႔ေျပာတုိင္း ကုန္ထုတ္လုပ္မႈတက္တာ မဟုတ္ပါဘူး။ ၀န္ေဆာင္မႈလည္း အက်ဳံး၀င္ပါတယ္” ဟု ဦးေအာင္ႏုိင္ဦးက ဆုိသည္။

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ေ၀ဖန္မႈအမ်ဳိးမ်ဳိးရွိခဲ့ရာ MIC က ခြင့္ျပဳလိုက္သည့္ လုပ္ငန္းမ်ားသည္ ကိန္းဂဏန္းမ်ားအရသာ ျမင့္တက္ေနျခင္းျဖစ္ၿပီး အမွန္တကယ္တြင္ တိုးတက္လာျခင္းမရွိေၾကာင္း၊ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ျမင့္တက္လာေသာ္လည္း တုိင္းျပည္၏ ပို႔ကုန္က႑ တက္မလာေၾကာင္း စသည္ျဖင့္ ေ၀ဖန္မႈမ်ားရွိခဲ့သည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္ လိုအပ္သည့္စက္ပစၥည္း၊ ယႏၲရား စသည့္လုပ္ငန္းသံုးပစၥည္းမ်ား တင္သြင္းလာျခင္းသည္လည္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပင္ျဖစ္ကာ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း လိုအပ္သလိုအသံုးျပဳႏုိင္ရန္ သြင္းလာသည့္ ေငြသားသည္လည္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပင္ျဖစ္ေၾကာင္း ဦးေအာင္ႏုိင္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

အခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္ရရွိမည့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈဇုန္သတ္မွတ္ခ်က္မ်ား

တုိင္းေဒသႀကီးႏွင့္ ျပည္နယ္မ်ား၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈႏွင့္ လိုအပ္ခ်က္အေပၚမူတည္၍ ၀င္ေငြခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္၊ သက္သာခြင့္ရရွိမည့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈဇုန္ အမ်ဳိးအစားသတ္မွတ္ခ်က္မ်ားကို ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္က ထုတ္ျပန္ထားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ (MIC) သည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဥပေဒပုဒ္မ ၁၀၀ (ခ) အရ အပ္ႏွင္းထားေသာ လုပ္ပိုင္ခြင့္ကိုက်င့္သံုး၍ ယင္းဥပေဒပုဒ္မ ၇၅ (က) ပါ ၀င္ေငြခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္၊ သက္သာခြင့္တို႔ ခြင့္ျပဳရန္အလို႔ငွာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈနည္းပါးေသာ ေဒသမ်ားကုိ ဇုန္ (၁) အျဖစ္လည္းေကာင္း၊ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အသင့္အတင့္ရွိေသာ ေဒသမ်ားကို ဇုန္ (၂) အျဖစ္လည္းေကာင္း၊ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈရွိေသာ ေဒသမ်ားကို ဇုန္ (၃) အျဖစ္လည္းေကာင္း ျပည္ေထာင္စုအစိုးရအဖြဲ႕၏ အတည္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ အမိန္႔ေၾကာ္ျငာစာအမွတ္ ၁၀/၂၀၁၇ အရ ထုတ္ျပန္လိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။

အဆိုပါထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈနည္းပါးေသာေဒသမ်ားတြင္ ကခ်င္ျပည္နယ္မွ ခ်ီေဖြၿမိဳ႕နယ္၊ မန္စီၿမိဳ႕နယ္တို႔အပါအ၀င္ ၿမိဳ႕နယ္ ၁၄ ခု၊ ကယားျပည္နယ္မွ ၿမိဳ႕နယ္ခုနစ္ခု၊ ကရင္ျပည္နယ္မွ ၿမိဳ႕နယ္ခုနစ္ခု၊ ခ်င္းျပည္နယ္မွ ၿမိဳ႕နယ္ကိုးခု၊ စစ္ကိုင္းတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ ၃၅ ခု၊ တနသၤာရီတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ေလးခု၊ ပဲခူးတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ငါးခု၊ မေကြးတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ ၁၃ ခု၊ မႏၲေလးတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ႏွစ္ခု၊ မြန္ျပည္နယ္မွ ၿမိဳ႕နယ္ႏွစ္ခု၊ ရခိုင္ျပည္နယ္မွ ၿမိဳ႕နယ္ ၁၇ ခု၊ ရွမ္းျပည္နယ္မွ ၿမိဳ႕နယ္ ၄၂ ခု၊ ဧရာ၀တီတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ ၁၀ ခု ပါ၀င္ခဲ့ရာ ရွမ္းျပည္နယ္မွ အမ်ားဆံုးျဖစ္သည္။

အလားတူ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအသင့္အတင့္ရွိေသာ ေဒသမ်ားမွ ကခ်င္ျပည္နယ္မွ ၿမိဳ႕နယ္ ေလးခု၊ စစ္ကိုင္းတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ သံုးခု၊ တနသၤာရီတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ ခုနစ္ခု၊ ပဲခူးတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ ၂၃ ခု၊ မေကြးတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ ၁၂ ခု၊ မႏၲေလးတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ ၁၃ ခု၊ မြန္ျပည္နယ္မွ ၿမိဳ႕နယ္ ရွစ္ခု၊ ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ ၁၃ ခု၊ ရွမ္းျပည္နယ္မွ ၿမိဳ႕နယ္ ၁၄ ခု၊ ဧရာ၀တီတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ ၁၇ ခုႏွင့္ ေနျပည္ေတာ္ျပည္ေထာင္စုနယ္ေျမမွ ၿမိဳ႕နယ္ ရွစ္ခုတို႔ ပါ၀င္သည္။

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈရွိေသာေဒသမ်ားမွ မႏၲေလးတုိင္းေဒသႀကီးမွ ၁၄ ၿမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးမွ ၿမိဳ႕နယ္ ၃၂ ခုျဖင့္ အမ်ားဆံုးပါ၀င္လ်က္ရွိေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ သိရသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဥပေဒအသစ္အရ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈျမႇင့္တင္မည့္ ဇုန္ -၁၊ ဇုန္-၂ ႏွင့္ ဇုန္-၃ သည္ တုိင္းေဒသႀကီးႏွင့္ ျပည္နယ္မ်ားကို အေျခမခံဘဲ ၿမိဳ႕နယ္မ်ားကိုအေျခခံကာ ဦးစားေပးျမႇင့္တင္သြားမည္ ျဖစ္သည္။

ဇုန္ (၁) အတြင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအား စီးပြားျဖစ္ စတင္ေသာႏွစ္အပါအ၀င္ တစ္ဆက္တည္း ခုနစ္ႏွစ္အထိလည္းေကာင္း၊ ဇုန္ (၂) အတြင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအား စီးပြားျဖစ္စတင္ေသာႏွစ္အပါအ၀င္ တစ္ဆက္တည္း ငါးႏွစ္အထိလည္းေကာင္း၊ ဇုန္ (၃) အတြင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအား စီးပြားျဖစ္ စတင္ေသာႏွစ္အပါအ၀င္ တစ္ဆက္တည္း သံုးႏွစ္အထိလည္းေကာင္း ၀င္ေငြခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္ ျပဳႏုိင္သည္ဟု ျပ႒ာန္းထားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ (MIC) သည္ အပိုဒ္ (၁) ပါ ဇုန္အမ်ဳိးအစားမ်ားအား တုိင္းေဒသႀကီးႏွင့္ ျပည္နယ္မ်ား၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈႏွင့္ လိုအပ္ခ်က္အေပၚမူတည္၍ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရအဖြဲ႕၏ အတည္ျပဳခ်က္ျဖင့္ လိုအပ္သလို ေျပာင္းလဲသတ္မွတ္မည္ဟု သိရသည္။

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား ရင္ဆုိင္ေနရဆဲ အခက္အခဲ

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ပိုမိုျမင့္လာေနျခင္းသည္ နည္းဗ်ဴဟာအရ အခ်က္အျခာက်လွသည့္ ႏုိင္ငံ၏တည္ေနရာ၊ ႏိုင္ငံတကာႏွင့္ ထိေတြ႕မႈမရွိေသးသည့္ ႀကီးမားေသာ ျပည္တြင္းေစ်းကြက္ႏွင့္ မ်ားျပားလွေသာ သဘာ၀သယံဇာတမ်ား စသည့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ အားသာခ်က္မ်ားေၾကာင့္ျဖစ္ၿပီး စီးပြားေရးအေျခအေနအရ စိန္ေခၚမႈမ်ား တည္ရွိေနေသာ္လည္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားၾကားတြင္ စိတ္၀င္စားမႈ ဆက္လက္ျမင့္မားေနဆဲျဖစ္သည္ဟု Oxford Business Group ၏ အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ Oliver Cornock မွ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

“အစိုးရဘက္ကေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ခ်င္လာေအာင္ အခြန္သက္သာခြင့္ ေပးတာမ်ဳိးျဖစ္ျဖစ္ ဆြဲေဆာင္ထားတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဌာနဆုိင္ရာေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြးမႈအပိုင္းေတြမွာ အရင္ကထက္ ပိုအဆင္ေျပလာတယ္။ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူအမ်ားစုက ရန္ကုန္၀န္းက်င္ကိုပဲ စိတ္၀င္စားတယ္၊ တျခားနယ္ေတြကို သိပ္စိတ္မ၀င္စားဘူး။ ဥပမာ- ခ်င္းျပည္နယ္ဆိုပါေတာ့၊ ခရီးသြားလုပ္ငန္းေတြလုပ္ဖို႔ လုပ္ငန္းရွင္ေတြ စိတ္၀င္စားၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး အခက္အခဲ၊ ေရ၊ မီး စသျဖင့္ေပါ့ တျခားအခက္အခဲေတြ ရွိေသးတယ္။ ဒီေနရာမွာရင္းရင္ Return of Investment ေပါ့ေနာ္၊ ဒါက အခ်ိန္ဘယ္ေလာက္ၾကာႏုိင္မလဲ။ အခုသြားၿပီး ျမႇဳပ္ႏွံဖို႔ အခ်ိန္မတန္ေသးဘူးေပါ့၊ ခ်င္းဘက္ကို သြားမယ့္အစား ရွိၿပီးသားလုပ္ငန္းမွာ Investment တိုးတာမ်ဳိးကိုပဲ ဆက္လုပ္ထားေသးတဲ့ သေဘာေတြလည္း ေတြ႕ရပါတယ္” ဟု ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ ႏုိင္ငံျခားကုမၸဏီမွ ဒါ႐ိုက္တာအဖြဲ႕၀င္တစ္ဦးက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

“ႏိုင္ငံတကာ ကုန္စည္ေစ်းႏႈန္းေတြ က်လာတာကို သတိျပဳစရာျဖစ္လာေပမယ့္ ျမန္မာႏုိင္ငံအေနနဲ႔ ဥပေဒျပ႒ာန္းမႈေတြကို အတည္တက်ျဖစ္ေပၚလာေအာင္ အာ႐ံုစိုက္လုပ္ေဆာင္ေနၿပီး ျပည္သူ႔၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းေတြမွာ ထိေရာက္မႈပိုမိုျမင့္မားလာေအာင္ ေဆာင္ရြက္ရင္း စီးပြားေရးအေျခအေန ပိုမိုေကာင္းမြန္လာေအာင္ တစိုက္မတ္မတ္ လုပ္ကိုင္ေနပါတယ္။ ဒီထက္ပိုၿပီး လုပ္စရာေတြရွိေနေသးေပမယ့္ ျမန္မာႏုိင္ငံက သူ႕ရဲ႕လုပ္ေဆာင္ႏုိင္စြမ္းကို သက္ေသျပၿပီးျဖစ္သလို ႏုိင္ငံရဲ႕ေစ်းကြက္ အားသာခ်က္ေတြလည္း ရွိတာေၾကာင့္ စီးပြားေရးေခါင္းေဆာင္ေတြအေနနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံကို သတိထားမိမွာ အေသအခ်ာပါပဲ” ဟု Oxford Business Group ၏ အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ Oliver Cornock က ေျပာၾကားသည္။

ADB ကထုတ္ျပန္သည့္ ထုတ္ျပန္သည့္ Asia Development Outlook 2018 တြင္ Foreign Direct Investment Regulatory Restrictiveness Index 2016 အရ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ အျခားအေရွ႕ေတာင္အာရွ ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္သည့္ ကေမၻာဒီးယား၊ ဗီယက္နမ္၊ လာအို၊ မေလးရွား၊ အင္ဒိုနီးရွားတို႔ထက္ စည္းကမ္းပိုင္းဆိုင္ရာ ကန္႔သတ္ခ်က္ မ်ားေနေသးေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားသည္။

OBG ၏ အာရွတိုက္အတြက္ ေဒသဆုိင္ရာ အယ္ဒီတာျဖစ္သူ Patrick Cooke မွ ဆက္လက္ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားႏွင့္ အေျခခံအေဆာက္အအံုမ်ား တည္ေဆာက္မႈတို႔သည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ေရရွည္ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအား အေထာက္အကူျဖစ္ေစမည့္အျပင္ စီမံကိန္းမ်ား လုပ္ေဆာင္ရာတြင္ တစ္ဖက္တစ္လမ္း ပါ၀င္လုပ္ကိုင္လုိသည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအတြက္ သိသိသာသာ ေကာင္းမြန္ေသာ အခြင့္အလမ္းမ်ားအား ျဖစ္ေပၚလာေစမည္ဟု သံုးသပ္ထားသည္။

ကြန္ဒိုမီနီယံဥပေဒ ထြက္ရွိလာျခင္းႏွင့္ ႏုိင္ငံေတာ္မွ ေဖာ္ေဆာင္မည့္ အိမ္ရာစီမံကိန္းမ်ားေၾကာင့္ ယခုႏွစ္အတြင္း အိမ္ျခံေျမက႑တြင္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ယခင္ႏွစ္ထက္ ပိုမို၀င္ေရာက္ႏုိင္ေၾကာင္း သံုးသပ္

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ အိမ္ရာအေဆာက္အအံုမ်ားကို ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု-ဆန္းထူးေအာင္)

ကြန္ဒိုမီနီယံဥပေဒ ထြက္ရွိလာျခင္းေၾကာင့္ ဥပေဒပိုင္းဆုိင္ရာ အားေကာင္းလာမႈႏွင့္အတူ ႏုိင္ငံေတာ္မွ ေဖာ္ေဆာင္မည့္ အိမ္ရာစီမံကိန္းမ်ားေၾကာင့္ ယခုႏွစ္အတြင္း အိမ္ျခံေျမက႑တြင္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ယခင္ႏွစ္ကထက္ ပိုမို၀င္ေရာက္ႏုိင္ေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ အတြင္းေရးမွဴး ဦးေအာင္ႏုိင္ဦးက သံုးသပ္ေျပာၾကားသည္။

“အိမ္ျခံေျမက႑က မႏွစ္ကေတာ့ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈက႑ ေကာင္းတယ္။ ဒီႏွစ္လည္း ေကာင္းမယ္လို႔ျမင္တယ္။ ေကာင္းမယ္လို႔ ျမင္တာကေတာ့ အေၾကာင္းမ်ဳိးစံု ရွိတာေပါ့။ ပထမတစ္ခ်က္က ကြန္ဒိုမီနီယံနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ နည္းဥပေဒေတြထြက္တယ္။ အဲဒီအတြက္ ႏုိင္ငံျခားသားေတြက ကြန္ဒိုမီနီယံမွာ ၀ယ္လို႔ရသြားတဲ့ အေနအထားမ်ဳိး ေပၚလာတယ္။ ကြန္ဒိုမီနီယံဥပေဒေပၚလာတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ ဘာပဲေျပာေျပာ ဥပေဒပိုင္းဆုိင္ရာမွာ အားေကာင္းလာတယ္။ အဲဒီအတြက္ေၾကာင့္မို႔ ဒါက Real Estate က႑ႀကီးတစ္ခုလံုးကို ပိုၿပီးအေထာက္အကူျပဳတာေပါ့” ဟု ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ား ညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနမွ ညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးေအာင္ႏုိင္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

“ႏွစ္အခ်က္က ရန္ကုန္တုိင္းအစိုးရက အေကာင္အထည္ေဖာ္မယ့္လုပ္ငန္းေတြရွိတယ္။ ရွိတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ဒီက႑မွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ ပိုၿပီး၀င္လာမယ္။ ေနာက္တစ္ခ်က္ကေတာ့ ႏုိင္ငံ၀န္ထမ္းေတြအတြက္ အိမ္ရာစီမံကိန္းေတြလုပ္မယ္ဆိုတာေတြ ရွိလာတဲ့အတြက္ ဒီက႑က မႏွစ္ကထက္စာရင္ ဒီႏွစ္ပိုေကာင္းလာမယ္လို႔ သံုးသပ္ပါတယ္” ဟု ၎က ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ဘ႑ာႏွစ္အတြင္း အိမ္ျခံေျမက႑တြင္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္း ၁၀ ခုမွ ပမာဏေဒၚလာ ၁၂၆၁ ဒသမ ၉၇၇ သန္း ၀င္ေရာက္ထားၿပီး စုစုေပါင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၏ ၂၂ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္အထိ ၀င္ေရာက္ထားသည္။

အဆိုပါ ကာလအတြင္း အိမ္ျခံေျမက႑တြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံသား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္းကိုးခုမွ က်ပ္ ၁၅၃၆ ဘီလ်ံအထိရွိၿပီး စုစုေပါင္းရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၏ ၃၈ ရာခိုင္ႏႈန္းနီးပါးအထိ ၀င္ေရာက္ျမႇဳပ္ႏွံထားၾကေၾကာင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနမွ သိရသည္။

ႏုိင္ငံတကာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား ဆက္လက္၀င္ေရာက္လာမႈႏွင့္ ရွိႏွင့္ၿပီး ျပည္တြင္းျပည္ပလုပ္ငန္းအခ်ဳိ႕၏ လုပ္ငန္းတုိးခ်ဲ႕မႈမ်ားေၾကာင့္ ႐ုံးခန္းေနရာ လုိအပ္ခ်က္ ျမင့္မားေသာ္လည္း ငွားရမ္းမႈႏႈန္းမ်ား ေလ်ာ့က်လ်က္ရွိသည္။ ေစ်းကြက္၀င္ၿပီး ႐ုံးခန္းအေဆာက္အအံုေနရာမ်ား၏ ၆၈ ရာခုိင္ႏႈန္း ငွားရမ္းမႈရွိၿပီး ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ စတုတၳသံုးလပတ္ႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ပါက က်ဆင္းခဲ့ၿပီး ငွားရမ္းခမ်ားလည္း ဆက္လက္ေလ်ာ့နည္းလာခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ပထမသံုးလပတ္အထိ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ အဆင့္ျမင့္ ႐ုံးခန္းအေဆာက္အအံုေနရာ စတုရန္းမီတာ ၃၅၀,၀၀၀ ေက်ာ္ ရွိလာၿပီး ငွားရမ္းမႈႏႈန္း ဆက္လက္ေလ်ာ့နည္းလာရာ ယခင္ႏွစ္ကာလတူထက္ ငွားရမ္းခ ေစ်းႏႈန္း ၃ ဒသမ ၅ ရာခုိင္ႏႈန္း ၀န္းက်င္ က်ဆင္းခဲ့ေၾကာင္း အေမရိကန္အေျခစုိက္ ႏုိင္ငံတကာ အိမ္ျခံေျမ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္း Colliers International (Myanmar) က ေစ်းကြက္ သံုးသပ္ထားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ ကြန္ဒိုမီနီယံနည္းဥပေဒ ထြက္ရွိလာၿပီး ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား အဓိက ပါ၀င္လာျခင္းႏွင့္ ၀ယ္ယူလာႏိုင္ပါက ျပည္တြင္း အိမ္ရာစီမံကိန္းလုပ္ငန္းမ်ား ပိုမိုဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္လာမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေဆာက္လုပ္ေရး၀န္ႀကီးဌာန၊ ယခင္ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ဦး၀င္းခုိင္က ႏုိ၀င္ဘာ ၁၉ ရက္က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ ရတနာႏွင္းဆီအဆင့္ျမင့္အိမ္ရာ/ အိမ္ခန္းေသာ့ အပ္ႏွံပြဲတြင္ မီဒီယာမ်ား၏ ေမးျမန္းမႈကို ျပန္လည္ေျဖၾကားခဲ့သည္။

ျပည္တြင္းရွိ အလႊာေပါင္းစံု၊ က႑အသီးသီးမွ ႏိုင္ငံသားမ်ားအတြက္ အိမ္ရာစီမံကိန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္ေနရသကဲသို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ စီးပြားေရးလာေရာက္လုပ္ကိုင္မည့္ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ာ၊ စက္႐ံုအလုပ္႐ံု လာေရာက္ တည္ေထာင္မည့္ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ားအတြက္ ေနထိုင္မႈ အဆင္ေျပေစႏိုင္မည့္ အိမ္ရာစီမံကိန္းမ်ားလည္း လုိအပ္ေၾကာင္း ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီးက ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ကုန္အထိ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္ ဦးစားေပးက႑မ်ားျဖင့္ ဖိတ္ေခၚခဲ့သည့္အတြက္ စက္မႈက႑၊ အိမ္ရာအေဆာက္အအံုႏွင့္ အျခား၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ အမ်ားဆံုး၀င္ေရာက္

ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီး ေမွာ္ဘီၿမိဳ႕နယ္ရွိ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္မႈ လုပ္ငန္းတစ္ခုကုိ ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု-မင္းသီဟေဇာ္)

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ကုန္အထိ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္ ဦးစားေပး က႑မ်ားျဖင့္ ဖိတ္ေခၚခဲ့သည့္အတြက္ စက္မႈက႑၊ အိမ္ရာအေဆာက္အအံုႏွင့္ အျခား၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ႏုိင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ အမ်ားဆံုး၀င္ေရာက္ထား ေၾကာင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ား ညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနမွ ဧၿပီ ၁၀ ရက္က သိရသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ကုန္အထိ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းသို႔ ၀င္ေရာက္ခဲ့သည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားကို ေလ့လာၾကည့္ပါက စက္မႈက႑တြင္ လုပ္ငန္း ၁၃၉ ခုတြင္ ေဒၚ လာ ၁၇၇၁ ဒသမ ၃၈၅ သန္းအထိ ၀င္ေရာက္ထားၿပီး စုစုေပါင္းရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၏  ၃၀ ဒသမ ၉၈ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ၀င္ေရာက္ထားသည္။ အဆိုပါပမာဏသည္ ယခုႏွစ္အတြင္း ၀င္ေရာက္ခဲ့သည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသည့္ က႑မ်ားအနက္ အမ်ားဆံုးျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ဒုတိယအမ်ားဆံုးက႑မွာ အိမ္ယာအေဆာက္အအံု တည္ေဆာက္ေရးက႑ျဖစ္ၿပီး လုပ္ငန္း ၁၀ ခုမွ ေဒၚလာ ၁၂၆၁ ဒသမ ၉၇၇ သန္းအထိရွိကာ စုစုေပါင္းရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၏ ၂၂ ဒသမ ၀၇ ရာခိုင္ႏႈန္း ရွိသည္။

တတိယအမ်ားဆံုးက႑မွာ အျခား၀န္ေဆာင္မႈက႑တြင္ လုပ္ငန္း ၄၀ မွ ေဒၚလာ ၁၀၀၅ ဒသမ ၂၅၉ သန္းအထိရွိကာ စုစုေပါင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၏ ၁၇ ဒသမ ၅၈ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ရွိေနသည္။

ပို႔ေဆာင္ဆက္သြယ္ေရးက႑တြင္ လုပ္ငန္းရွစ္ခုမွ ေဒၚလာ ၉၀၁ ဒသမ ၆၃၉ သန္းရွိကာ စုစုေပါင္းရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၏ ၁၅ ဒသမ ၇၇ ရာခိုင္ႏႈန္း ရွိေနသည္။

လွ်ပ္စစ္က႑တြင္ လုပ္ငန္းငါးခုမွ ေဒၚလာ ၄၀၅ ဒသမ ၇၇၄ သန္းအထိရွိကာ စုစုေပါင္းရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၏ ၇ ဒသမ ၁၁ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိေနေၾကာင္း၊ ဟိုတယ္ႏွင့္ခရီးသြားလာေရးက႑တြင္ လုပ္ငန္းငါးခုမွ ေဒၚလာ ၁၇၆ ဒသမ ၇၆၇ သန္းအထိရွိကာ စုစုေပါင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၏ ၃ ဒသမ ၀၉ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိေနေၾကာင္း သိရသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္အကုန္အထိ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စုစုေပါင္း ေဒၚလာ ၆ ဒသမ ၁၁၅ ဘီလ်ံ ေက်ာ္၀င္ေရာက္ထားၿပီး ယခုဘ႑ာႏွစ္၏ လ်ာထားခ်က္ထက္ ေဒၚလာ ၁၁၅ သန္းေက်ာ္ အထိ ပိုမို၀င္ေရာက္ထားသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ မတ္လအကုန္အထိ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ လုပ္ငန္းေပါင္း ၂၂၂ ခုကို ခြင့္ျပဳေပးခဲ့ၿပီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စုစုေပါင္းပမာဏ ေဒၚလာ ၄ ဒသမ ၇၇၆ ဘီလ်ံေက်ာ္ႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈတိုးျမႇင့္ျခင္း အပါအ၀င္ စုစုေပါင္းပမာဏ ေဒၚလာ ၅ ဒသမ ၇၁၇ ဘီလ်ံေက်ာ္အထိ ၀င္ေရာက္ထားသည္။

ထို႔ျပင္ အထူးစီးေရးဇုန္ ဥပေဒအရ သီလ၀ါအထူးစီးပြားေရးဇုန္တြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ သန္း ၄၀၀ ခန္႔ခြင့္ျပဳေပးခဲ့သည့္အတြက္ ယခုဘ႑ာႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စုစုေပါင္း ေဒၚလာ ၆ ဒသမ ၁၁၅ ဘီလ်ံေက်ာ္အထိ ခြင့္ျပဳေပးထားၿပီး ျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ အေနျဖင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္းမ်ားကို ခြင့္ျပဳေပးရာတြင္ လုပ္ငန္း၏ စီးပြားေရးတြက္ ေျခကိုက္မႈ၊ အလုပ္အကိုင္သစ္မ်ား ဖန္တီးေပးႏုိင္မႈ၊ အမ်ဳိးသား၀င္ေငြႏွင့္ အခြန္တိုးတက္ ရရွိႏုိင္မႈ၊ ျပည္တြင္းျပည္ပေစ်းကြက္အေျခအေန၊ ျပည္တြင္းစားသံုးရန္လိုအပ္ခ်က္၊ နည္းပညာဆီေလ်ာ္မႈ၊ တီထြင္ဆန္းသစ္မႈ၊ နည္းပညာလႊဲေျပာင္းရရွိမႈစသည့္ အခ်က္မ်ားကို အေျခခံ၍ စိစစ္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ဂ်ီဒီပီ တိုးတက္ေအာင္ေဆာင္ရြက္ရာတြင္ သဘာ၀သယံဇာတမွထုတ္ယူကာ ထုတ္ကုန္တိုးျမႇင့္ထုတ္လုပ္ျခင္းက ႏိုင္ငံအတြက္အႏၱရာယ္ရွိဟုဆို

ႏိုင္ငံ့စီးပြားေရး ဂ်ီဒီပီ တိုးတက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ရာတြင္ သဘာ၀သယံဇာတမွထုတ္ယူကာ ထုတ္ကုန္တိုးျမႇင့္ ထုတ္လုပ္ျခင္းက ႏိုင္င့ံအတြက္အႏၲရာယ္ရွိေၾကာင္း ဧၿပီ ၈ ရက္က ကုန္သည္စက္မႈအသင္းခ်ဳပ္တြင္ ျပဳလုပ္သည့္ ‘မ်က္ေမွာက္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး အလားအလာသံုးသပ္ျခင္း’ အခမ္းအနားမွ သိရသည္။

“သဘာ၀သယံဇာတပစၥည္းေတြကို ထုတ္ၿပီးေတာ့ စီးပြားေရးတိုးတက္ေအာင္ လုပ္တာကေတာ့ အႏၲရာယ္ရွိပါတယ္” ဟု အဆိုပါအခမ္းအနားတြင္ ပါ၀င္ေဆြးေႏြးသူ ရန္ကုန္စီးပြားေရးတကၠသိုလ္၊ ေဘာဂေဗဒဌာနမွ ပါေမာကၡဌာနမွဴး ေဒါက္တာသီတာၾကဴက ေျပာၾကားသည္။

လာမည့္ ၂၀၃၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဂ်ီဒီပီရွစ္ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ တိုးတက္လာေအာင္မည္ကဲ့သို႔ ေဆာင္ရြက္သင့္လဲဆိုသည့္ ေဆြးေႏြးမႈအေပၚ ေဒါက္တာသီတာၾကဴက ျပန္လည္သံုးသပ္ေျပာၾကားခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ဂ်ီဒီပီတိုးတက္မႈ အေျခခံသေဘာတရား ေလးမ်ဳိးရွိေၾကာင္း၊ ယင္းေလးမ်ဳိးမွာ အရင္းအႏွီးျဖစ္သည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၊ လူ႔စြမ္းအားအရင္းအျမစ္၊ နည္းပညာတိုးတက္မႈႏွင့္ သဘာ၀သယံဇာတမွ ထုတ္ယူသံုးစြဲျခင္းမ်ားေၾကာင့္ ဂ်ီဒီပီတိုးတက္လာႏိုင္ေၾကာင္း ထည့္သြင္းေဆြးေႏြးခဲ့သည္။

အဆိုပါအေျခခံအခ်က္ေလးခ်က္အနက္ ျပည္တြင္းကုန္ထုတ္လုပ္မႈမ်ား ျမင့္တက္ေစမည့္ ျပည္တြင္းျပည္ပ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ၀င္ေရာက္လာႏိုင္ေအာင္ ဆြဲေဆာင္သင့္ေၾကာင္း ေဒါက္တာသီတာၾကဴက ေျပာၾကားသည္။

“ကိုယ့္ႏိုင္ငံက စီးပြားေရးကို ရွစ္ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ တိုးတက္ေအာင္လုပ္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ အေကာင္းဆံုးနည္းလမ္းကေတာ့ ထုတ္ကုန္ေတြျမႇင့္ဖို႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ တိုးလာေအာင္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈသာမက ျပည္တြင္းကသူေတြရဲ႕ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈကိုပါ စြမ္းေဆာင္ႏိုင္မယ့္ ပတ္၀န္းက်င္ေတြ လုပ္ေဆာင္ေပးဖို႔လိုပါတယ္” ဟု ၎က ေျပာၾကားသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္အကုန္အထိ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စုစုေပါင္း အေမရိကန္ေဒၚလာ ၆ ဒသမ ၁၁၅ ဘီလ်ံေက်ာ္ ၀င္ေရာက္ထားေၾကာင္း မတ္လ ၂၂ ရက္က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္တြင္ ျပဳလုပ္သည့္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွ သိရသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ မတ္လအကုန္အထိ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ လုပ္ငန္းေပါင္း ၂၂၂ ခုကို ခြင့္ျပဳေပးခဲ့ၿပီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စုစုေပါင္းပမာဏ ေဒၚလာ ၄ ဒသမ ၇၇၆ ဘီလ်ံေက်ာ္ႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈတိုးျမႇင့္ျခင္း အပါအ၀င္ စုစုေပါင္းပမာဏ ေဒၚလာ ၅ ဒသမ ၇၁၇ ဘီလ်ံေက်ာ္အထိ ရွိခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ထို႔အျပင္ အထူးစီးပြားေရးဇုန္ဥပေဒအရ သီလ၀ါအထူးစီးပြားေရးဇုန္တြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာသန္း ၄၀၀ ခန္႔ခြင့္ျပဳေပးခဲ့သည့္အတြက္ ယခုဘ႑ာႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စုစုေပါင္းေဒၚလာ ၆ ဒသမ ၁၁၅ ဘီလ်ံေက်ာ္အထိ ခြင့္ျပဳေပးထားၿပီးျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္အေနျဖင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္းမ်ားကို ခြင့္ျပဳေပးရာတြင္ လုပ္ငန္း၏စီးပြားေရးတြက္ေျခကိုက္မႈ၊ အလုပ္အကိုင္သစ္မ်ား ဖန္တီးေပးႏုိင္မႈ၊ အမ်ဳိးသား၀င္ေငြႏွင့္ အခြန္တိုးတက္ရရွိႏုိင္မႈ၊ ျပည္တြင္းျပည္ပ ေစ်းကြက္အေျခအေန၊ ျပည္တြင္းစားသံုးရန္လိုအပ္ခ်က္၊ နည္းပညာဆီေလ်ာ္မႈ၊ တီထြင္ဆန္းသစ္မႈ၊ နည္းပညာလြႊဲေျပာင္းရရွိမႈ၊ ပတ္၀န္းက်င္ထိခိုက္မႈႏွင့္ လူမႈေရးထိခိုက္မႈ ထိန္းသိမ္းကာကြယ္ေရး ေဆာင္ရြက္မႈအစီအမံမ်ား၊ တာ၀န္ယူမႈရွိေသာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈျဖစ္ျခင္းႏွင့္ တည္ဆဲဥပေဒမ်ားကို လိုက္နာျခင္းစသည့္ အခ်က္မ်ားကိုအေျခခံ၍ စိစစ္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

၂၀၃၀ ျပည့္ႏွစ္အထိ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္းသို႔ ႏုိင္ငံျခားတိုက္႐ိုက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ တန္ဖိုး ေဒၚလာသန္းေထာင္ေပါင္း ၁၄၀ အထိရရွိရန္ ရည္မွန္းထားေၾကာင္း စီမံကိန္းႏွင့္ ဘ႑ာေရး၀န္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ဦးေက်ာ္၀င္းက ေျပာၾကားသည္။

“ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား တိုးျမင့္လာဖို႔အတြက္ ရည္ရြယ္ၿပီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနအေနနဲ႔ ဂ်ပန္အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးေအဂ်င္စီ (JICA) ရဲ႕အကူအညီနဲ႔ ကာလရွည္ႏုိင္ငံျခား တိုက္႐ိုက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ တိုးျမႇင့္ေရးဆုိင္ရာစီမံကိန္း ေရးဆြဲရာမွာ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ကေန ၂၀၃၀ ျပည့္ႏွစ္အထိ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈတန္ဖိုး ေဒၚလာသန္းေထာင္ေပါင္း ၁၄၀ ရရွိရန္ ရည္မွန္းထားတယ္ဆိုတာ သံုးသပ္ေတြ႕ရွိရပါတယ္” ဟု စီမံကိန္းႏွင့္ ဘ႑ာေရး၀န္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ဦးေက်ာ္၀င္းက ေျပာၾကားသည္။

၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာ ၁ ရက္တြင္စတင္မည့္ ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ဘ႑ာႏွစ္အတြင္း ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းသို႔ အေျခခံအေဆာက္အအံုႏွင့္ ပတ္သက္သည့္လုပ္ငန္းမ်ား၌ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ပိုမို၀င္ေရာက္လာမည္ဟု ခန္႔မွန္းထား

ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီး ဒဂုံဆိပ္ကမ္းၿမိဳ႕နယ္ရွိ အိမ္ရာအေဆာက္အအံုတစ္ခုကုိ ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု-ေက်ာ္ဇင္ၿဖိဳး)

၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ေအာက္တုိဘာ ၁ ရက္မွ ၂၀၁၉ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာ ၃၀ ရက္တြင္ ကုန္ဆံုးမည့္ ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ အေျခခံအေဆာက္အအံုႏွင့္ ပတ္သက္သည့္လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ပိုမို၀င္ေရာက္လာမည္ဟု ခန္႔မွန္းထားေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ အတြင္းေရးမွဴး ဦးေအာင္ႏုိင္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

“၂၀၁၈-၂၀၁၉ ေပါ့ေနာ္။ ေအာက္တိုဘာ ၁ ရက္ေန႔ကေနစမယ့္ ဘတ္ဂ်က္က်ရင္ေတာ့ အေျခခံအေဆာက္အအံုနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့လုပ္ငန္းေတြ ပိုၿပီး၀င္လာမယ္လို႔ ေမွ်ာ္မွန္းထားပါတယ္” ဟု ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ အတြင္းေရးမွဴး ဦးေအာင္ႏုိင္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

လက္ရွိအခ်ိန္သည္ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ကုန္ဆံုးၿပီး ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ဘ႑ာႏွစ္ မစတင္ေသးသည့္ ၾကားကာလေျခာက္လျဖစ္ၿပီး ယင္းၾကားကာလအတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈက႑တြင္ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္း၊ အိမ္ရာအေဆာက္အအံု တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အမ်ားဆံုး၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္လ်က္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

“လက္ရွိမွာ အမ်ားဆံုး၀င္တာက ကုန္ထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္းေတြျဖစ္ပါတယ္။ ဒါက နံပါတ္တစ္ေပါ့ေနာ္။ နံပါတ္ႏွစ္ကေတာ့ Real Estate ေပါ့ေနာ္။ အိမ္ရာအေဆာက္အအံု ေဆာက္တဲ့လုပ္ငန္းေတြမွာ အ၀င္မ်ားပါတယ္။ နံပါတ္သံုးက႑၀င္တာကေတာ့ ၀န္ေဆာင္မႈနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ က႑ေတြမွာ ၀င္တာမ်ားပါတယ္။ အဲဒီအတုိင္းပဲ ဆက္၀င္ေနမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ ေျခာက္လအတြင္းမွာ ဒီက႑သံုးခုက အဓိက၀င္ေရာက္ၿပီးေတာ့ လာမယ့္ႏွစ္မွာေတာ့ အေျခခံအေဆာက္အအံုနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့လုပ္ငန္းေတြ ပိုၿပီး၀င္လာမယ္မွန္းပါတယ္” ဟု ဦးေအာင္ႏိုင္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ကုန္အထိ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စုစုေပါင္းေဒၚလာ ၆ ဒသမ ၁၁၅ ဘီလ်ံေက်ာ္ ၀င္ေရာက္ထားၿပီး ယခုဘ႑ာႏွစ္၏ လ်ာထားခ်က္ထက္ ေဒၚလာ ၁၁၅ သန္းေက်ာ္အထိ ပိုမို၀င္ေရာက္ထားသည္။ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ မတ္လကုန္အထိ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ လုပ္ငန္းေပါင္း ၂၂၂ ခုကို ခြင့္ျပဳေပးခဲ့ၿပီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စုစုေပါင္းပမာဏ ေဒၚလာ ၄ ဒသမ ၇၇၆ ဘီလ်ံေက်ာ္ႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈတိုးျမႇင့္ျခင္းအပါအ၀င္ စုစုေပါင္းပမာဏ ေဒၚလာ ၅ ဒသမ ၇၁၇ ဘီလ်ံေက်ာ္အထိ ၀င္ေရာက္ထားသည္။

ထို႔ျပင္ အထူးစီးပြားေရးဇုန္ဥပေဒအရ သီလ၀ါအထူးစီးပြားေရးဇုန္တြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာသန္း ၄၀၀ ခန္႔ ခြင့္ျပဳေပးခဲ့သည့္အတြက္ ယခုဘ႑ာႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စုစုေပါင္းေဒၚလာ ၆ ဒသမ ၁၁၅ ဘီလ်ံေက်ာ္အထိ ခြင့္ျပဳေပးထားၿပီးျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္အေနျဖင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္းမ်ားကို ခြင့္ျပဳေပးရာတြင္ လုပ္ငန္း၏စီးပြားေရးတြက္ေျခကိုက္မႈ၊ အလုပ္အကိုင္သစ္မ်ား ဖန္တီးေပးႏိုင္မႈ၊ အမ်ဳိးသား၀င္ေငြႏွင့္ အခြန္တိုးတက္ရရွိႏုိင္မႈ၊ ျပည္တြင္းျပည္ပေစ်းကြက္ အေျခအေန၊ ျပည္တြင္းစားသံုးရန္လိုအပ္ခ်က္၊ နည္းပညာဆီေလ်ာ္မႈ၊ တီထြင္ဆန္းသစ္မႈ၊ နည္းပညာလႊဲေျပာင္းရရွိမႈ၊ ပတ္၀န္းက်င္ထိခိုက္မႈႏွင့္ လူမႈေရးထိခိုက္မႈ ထိန္းသိမ္းကာကြယ္ေရး ေဆာင္ရြက္မႈအစီအမံမ်ား၊ တာ၀န္ယူမႈရွိေသာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈျဖစ္ျခင္းႏွင့္ တည္ဆဲဥပေဒမ်ားကို လိုက္နာျခင္း စသည့္အခ်က္မ်ားကို အေျခခံ၍ စိစစ္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္၏ ခြင့္ျပဳမိန္႔ရရွိၿပီး စတင္ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ ႏုိင္ငံျခားႏွင့္ ႏုိင္ငံသားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္းမ်ားအျပင္ အေကာင္အထည္မေဖာ္ႏုိင္ေသးသည့္ လုပ္ငန္းမ်ားအား စစ္ေဆးလ်က္ရွိ

ေရႊျပည္သာစက္မႈဇုန္အတြင္းရွိ အထည္ခ်ဳပ္စက္႐ုံ လုပ္ငန္းခြင္တစ္ခုကို ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု-ေဇယ်ာၿငိမ္း)

ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္မွ ခြင့္ျပဳမိန္႔ရရွိၿပီး စတင္ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ ႏုိင္ငံျခားႏွင့္ ႏုိင္ငံသားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္းမ်ားအျပင္ လုပ္ငန္းအေကာင္အထည္မေဖာ္ႏိုင္ေသးသည့္ လုပ္ငန္းမ်ားအား စစ္ေဆးလ်က္ရွိေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေကာ္မရွင္အတြင္းေရးမွဴး ဦးေအာင္ႏုိင္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

MIC ခြင့္ျပဳခ်က္ရၿပီး အေကာင္အထည္မေဖာ္ႏုိင္သည့္အပိုင္းတြင္ ႏွစ္မ်ဳိးရွိေၾကာင္း၊ ပထမတစ္မ်ဳိးမွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူ၏ အားနည္းခ်က္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ေငြေၾကးအျပင္ အျခားေသာအခက္အခဲမ်ားေၾကာင့္ မလုပ္ကိုင္ႏုိင္သည့္ အခက္အခဲမ်ားရွိေၾကာင္း၊ ဒုတိယအခက္အခဲမွာ သက္ဆုိင္ရာ၀န္ႀကီးဌာနမ်ားမွ ခြင့္ျပဳမိန္႔လိုင္စင္၊ ပါမစ္မ်ားမရေသးသည့္အတြက္ လုပ္ငန္းစတင္ႏုိင္ျခင္း မရွိေသးသည့္လုပ္ငန္းမ်ားလည္းရွိေၾကာင္း သိရသည္။

“ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြထဲမွာ မလုပ္ႏုိင္တဲ့လုပ္ငန္းမ်ားရွိသကဲ့သို႔ ႏုိင္ငံျခားသားထဲမွာလည္း ရွိပါတယ္။ ရွိတဲ့လုပ္ငန္းေတြထဲမွာ အေသးစိတ္ စာရင္းျပန္ေကာက္ပါတယ္။ ျပန္ေကာက္ၿပီးေတာ့ MIC အဖြဲ႕၀င္သံုးဦးပါ၀င္တဲ့ အဖြဲ႕ေတြက စစ္ပါတယ္။ စစ္ေတာ့ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ရပ္ေနတဲ့လုပ္ငန္းေတြအားလံုးကို စစ္ေဆးၿပီးပါၿပီ။ အခ်ဳိ႕လည္း ျပန္သိမ္းသင့္တဲ့လုပ္ငန္းရွိရင္ ျပန္သိမ္းဖို႔၊ တခ်ဳိ႕လည္း ဆက္ၿပီးလုပ္ကိုင္ဖို႔၊ တခ်ဳိ႕လည္း ၀န္ႀကီးဌာနမ်ားနဲ႔ ဆက္စပ္ၿပီးေတာ့ ၾကန္႔ၾကာေနတဲ့လုပ္ငန္းေတြရွိရင္ MIC က ၀ိုင္းကူၿပီးေတာ့ ဆက္ၿပီးေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္” ဟု ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ အတြင္းေရးမွဴး ဦးေအာင္ႏုိင္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

“ဒုတိယအပိုင္းကေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံသား လုပ္ငန္းေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဆက္လက္စစ္ေဆးေနပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံသားေတြကို စိစစ္တာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး မၿပီးေသးပါဘူး။ ေခၚယူညႇိႏႈိင္းတဲ့ကိစၥေတြ စစ္ေဆးတာေတြကို ဆက္တိုက္ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္” ဟု ၎က ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္၏ ခြင့္ျပဳမိန္႔ျဖင့္ CMP စနစ္ျဖင့္ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ျခင္းလုပ္ငန္း ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိသည့္ ေျမကြက္အမွတ္-၁၇၊ လႈိင္သာယာစက္မႈ ဇုန္-၂၊ လႈိင္သာယာၿမိဳ႕နယ္ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးရွိ Yoo Win Manufacturing Co.,Ltd သို႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာန၊ ပတ္၀န္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးဦးစီးဌာန၊ စက္မႈႀကီးၾကပ္ေရးႏွင့္ စစ္ေဆးေရးဦးစီးဌာနႏွင့္ အလုပ္သမားညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနတို႔မွ တာ၀န္ရွိပုဂၢိဳလ္မ်ားပါ၀င္သည့္ ကြင္းဆင္းစစ္ေဆးေရးအဖြဲ႕သည္ ကုမၸဏီ၏ သုံးလပတ္အစီရင္ခံစာ၊ စက္ပစၥည္းတပ္ဆင္ထားမႈ အေျခအေန၊ အလုပ္သမားခန္႔ထားမႈ၊ ပတ္၀န္းက်င္စီမံခန္႔ခြဲမႈ အစီအစဥ္၊ ပုဂၢလိကစက္မႈမွတ္ပုံတင္ အေျခအေန၊ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈထည့္၀င္မႈအေျခအေန စသည္မ်ားကို ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ မတ္ ၂၈ ရက္တြင္ သြားေရာက္စစ္ေဆးၿပီး လိုအပ္သည္မ်ားကို ညႇိႏိႈင္းေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့ေၾကာင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနမွ သိရသည္။

၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီတြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံသုိ႔ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေဒၚလာ ၃၄၇ သန္းေက်ာ္ ၀င္ေရာက္

ရန္ကင္းၿမိဳ႕နယ္တြင္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈျဖင့္ ေဆာင္ရြက္မည့္ စီမံကိန္းေျမေနရာကုိ ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပုံ-ေက်ာ္ဇင္ၿဖိဳး)

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီလတြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံသုိ႔ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေဒၚလာ ၃၄၇ သန္းေက်ာ္ ၀င္ေရာက္ခဲ့ေၾကာင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာန၏ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဆုိင္ရာ စာရင္းမ်ားအရ သိရသည္။

လက္ရွိဘ႑ာႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလကုန္တြင္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ ၄၉၆၀ ဒသမ ၃၃၄ သန္းရွိၿပီး ေဖေဖာ္၀ါရီလကုန္တြင္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ ၅၃၀၇ ဒသမ ၉၅၀ သန္းရွိသျဖင့္ ေဖေဖာ္၀ါရီတစ္လတည္းတြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံသုိ႔ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေဒၚလာ ၃၄၇ ဒသမ ၆၁၆ သန္း ၀င္ေရာက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

၁၉၈၈-၈၉ ဘ႑ာႏွစ္မွ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီလအထိ ခြင့္ျပဳေပးခဲ့သည့္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ ၇၅ ဘီလ်ံေက်ာ္ရွိၿပီး တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက ပမာဏအမ်ားဆုံးရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံထားၿပီး စင္ကာပူက ဒုတိယအမ်ားဆုံး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံထားေၾကာင္း သိရသည္။ က႑အလုိက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈတြင္ ေရနံႏွင့္ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႕က႑တြင္ အမ်ားဆုံးျဖစ္ၿပီး စြမ္းအင္က႑တြင္ ဒုတိယအမ်ားဆုံးရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံထားေၾကာင္း သိရသည္။

၂၀၁၆-၂၀၁၇ ဘ႑ာႏွစ္မွ ၂၀၂၀-၂၀၂၁ ဘ႑ာႏွစ္အထိ ေဆာင္ရြက္မည့္ အမ်ဳိးသားဖြ႔ံၿဖိဳးတုိးတက္မႈ ဒုတိယကာလတုိ ငါးႏွစ္စီမံကိန္းတြင္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏံွမႈျဖင့္ တြန္းအားေပး၍ ပုိ႔ကုန္ျမႇင့္တင္ေရး၊ ပုဂၢလိကက႑ျမႇင့္တင္ေရး၊ ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးေရး စီမံခ်က္မ်ားအား စီးပြားျဖစ္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈအျဖစ္သုိ႔ ကူးေျပာင္းေစေရး၊ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအား ျပည္သူမ်ားအက်ဳိးေက်းဇူး ျဖစ္ထြန္းေစရန္အတြက္ ညႇိႏႈိင္းျခင္းတုိ႔ကုိ ေဆာင္ရြက္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ဘ႑ာႏွစ္အလုိက္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ၀င္ေရာက္သည့္ပမာဏမွာ ၁၉၈၈-၁၉၈၉ ဘ႑ာႏွစ္မွ ၂၀၀၄-၂၀၀၅ ဘ႑ာႏွစ္အထိ ေဒၚလာ ၇၇၅၁ ဒသမ ၃၇၈ သန္း၊ ၂၀၀၅-၂၀၀၆ တြင္ ေဒၚလာ ၆၀၆၅ ဒသမ ၆၇၅ သန္း၊ ၂၀၀၆-၂၀၀၇ တြင္ ေဒၚလာ ၇၁၉ ဒသမ ၇၀၂ သန္း၊ ၂၀၀၇-၂၀၀၈ တြင္ ေဒၚလာ ၂၀၅ ဒသမ ၇၂၀ သန္း၊ ၂၀၀၈-၂၀၀၉ တြင္ ေဒၚလာ ၉၈၄ ဒသမ ၇၆၄ သန္း၊ ၂၀၀၉- ၂၀၁၀ တြင္ ေဒၚလာ ၃၂၉ ဒသမ ၅၈၀ သန္း၊ ၂၀၁၀-၂၀၁၁ တြင္ ေဒၚလာ ၁၉၉၉၈ ဒသမ ၉၆၅ သန္း၊ ၂၀၁၁-၂၀၁၂ တြင္ ေဒၚလာ ၄၆၄၄ ဒသမ ၄၆၀ သန္း၊ ၂၀၁၂-၂၀၁၃ တြင္ ေဒၚလာ ၁၄၁၉ ဒသမ ၄၆၇ သန္း၊ ၂၀၁၃-၂၀၁၄ တြင္ ေဒၚလာ ၄၁၀၇ ဒသမ ၀၅၅ သန္း၊ ၂၀၁၄-၂၀၁၅ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ၈၀၁၀ ဒသမ ၅၃၃ သန္း၊ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ၉၄၈၅ ဒသမ ၆၂၃ သန္း၊ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ၆၆၄၉ ဒသမ ၈၁၂ သန္း၊ ၂၀၁၇- ၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီလကုန္အထိ ေဒၚလာ ၅၃၀၇ ဒသမ ၉၅၀ သန္း ၀င္ေရာက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ ၁၉၈၈-၈၉ ဘ႑ာႏွစ္မွ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီလကုန္အထိ ခြင့္ျပဳထားသည့္ စုစုေပါင္းႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ ၇၅၆၂၁ ဒသမ ၈၇၄ သန္းရွိေၾကာင္း သိရသည္။

လက္ရွိဘ႑ာႏွစ္အတြင္း ကုန္ထုတ္လုပ္မႈႏွင့္ အိမ္ျခံေျမလုပ္ငန္းက႑တို႔၌ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ အမ်ားဆံုး ၀င္ေရာက္ထားၿပီး ယင္းက႑ႏွစ္ခုတြင္ စုစုေပါင္းရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၏ ထက္၀က္ေက်ာ္ ျမႇဳပ္ႏွံထားျခင္းျဖစ္

ႏိုင္ငံတကာမွ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား ၀င္ေရာက္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံေနသည့္ သီလ၀ါအထူးစီးပြားေရးဇုန္ တစ္ေနရာကို ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု-ေက်ာ္ဇင္ၿဖိဳး)

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ လက္ရွိအခ်ိန္အထိ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈက႑တြင္ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္းႏွင့္ အိမ္ျခံေျမလုပ္ငန္းက႑တို႔၌ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ အမ်ားဆံုး၀င္ေရာက္ထားၿပီး ယင္းက႑ႏွစ္ခုတြင္ စုစုေပါင္း ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၏ ထက္၀က္ေက်ာ္ ၀င္ေရာက္ထားၿပီး ရာခိုင္ႏႈန္းအားျဖင့္ ၅၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ ျမႇဳပ္ႏွံထားျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ား ညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနမွ ထုတ္ျပန္ထားသည္။

လက္ရွိ ဘ႑ာႏွစ္အတြင္း ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလကုန္အထိ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္းက႑တြင္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ ၁၅၈၀ ဒသမ ၁၉၄ သန္းျဖင့္ အမ်ားဆံုးျမႇဳပ္ႏွံထားၿပီး အိမ္ျခံေျမလုပ္ငန္းက႑တြင္ ေဒၚလာ ၁၁၃၄ ဒသမ ၄၃၇ သန္းျဖင့္ ဒုတိယအမ်ားဆံုး ျမႇဳပ္ႏွံထားျခင္းျဖစ္သည္။

အျခားက႑တြင္ ေဒၚလာ ၈၃၉ ဒသမ ၅၁၇ သန္းျဖင့္ တတိယ အမ်ားဆံုးျမႇဳပ္ႏွံထားၿပီး ဇန္န၀ါရီလကုန္အထိ စုစုေပါင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ပမာဏေဒၚလာ ၄၉၆၀ ဒသမ ၃၃၄ သန္းအထိ ၀င္ေရာက္ျမႇဳပ္ႏွံထားေၾကာင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ား ညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနမွ သိရသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီ ပထမပတ္အထိ ျပည္နယ္ႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီးမ်ားတြင္ ၀င္ေရာက္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ အပါအ၀င္ စုစုေပါင္း ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ ၅ ဒသမ ၄ ဘီလ်ံေက်ာ္အထိ ၀င္ေရာက္ျမႇဳပ္ႏွံထားေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ အမွတ္စဥ္ (၂/၂၀၁၈) အရ သိရသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္အတြက္ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ခြင့္ျပဳ၊ အတည္ျပဳေပးခဲ့မႈမွာ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီလ ပထမပတ္အထိ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္း ၁၉၅ ခု၊ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ ၄၄၁၈ ဒသမ ၁၁၇ သန္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ တိုးျမႇင့္ျခင္း အပါအ၀င္ စုစုေပါင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏမွာ ေဒၚလာ ၅၁၁၂ ဒသမ ၄၃၃ သန္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္အတြင္း အထူးစီးပြားေရးဇုန္ဥပေဒအရ သီလ၀ါအထူးစီးပြားေရးဇုန္တြင္ ခြင့္ျပဳေပးမႈလည္း ပါ၀င္သျဖင့္ စုစုေပါင္းခြင့္ျပဳၿပီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ ၅၄၀၄ ဒသမ ၃၇၃ သန္းျဖစ္ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေကာ္မရွင္အေနျဖင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ လုပ္ငန္းမ်ားကို ခြင့္ျပဳေပးရာတြင္ လုပ္ငန္း၏ စီးပြားေရး တြက္ေျခကိုက္မႈ၊ အလုပ္အကိုင္သစ္မ်ား ဖန္တီးေပးႏုိင္မႈ၊ အမ်ဳိးသား၀င္ေငြႏွင့္ အခြန္တိုးတက္ရရွိႏုိင္မႈ၊ ျပည္တြင္း ျပည္ပေစ်းကြက္အေျခအေန၊ ျပည္တြင္းစားသံုးရန္ လိုအပ္ခ်က္၊ နည္းပညာဆီေလ်ာ္မႈ၊ တီထြင္ဆန္းသစ္မႈ၊ နည္းပညာလႊဲေျပာင္းရရွိမႈ၊ ပတ္၀န္းက်င္ ထိခိုက္မႈႏွင့္ လူမႈေရးထိခိုက္မႈ ထိန္းသိမ္းကာကြယ္ေရးေဆာင္ရြက္မႈ အစီအမံမ်ား၊ တာ၀န္ယူမႈရွိေသာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈျဖစ္ျခင္းႏွင့္ တည္ဆဲဥပေဒမ်ားကို လိုက္နာျခင္းစသည့္ အခ်က္မ်ား အေျခခံ၍ စိစစ္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ျပည္နယ္ႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီးမ်ားရွိ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မတီမ်ားက ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ ငါးသန္း သို႔မဟုတ္ က်ပ္သန္း ၆၀၀၀ အထိရွိသည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္းမ်ားကို ခြင့္ျပဳေပးလ်က္ရွိေၾကာင္း၊ လက္ရွိတြင္ ျပည္နယ္ႏွင့္တုိင္းေဒသႀကီးမ်ား၌လည္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ား ညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာန (DICA) တစ္နည္းအားျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ (MIC) ႐ံုးမ်ား ဖြင့္လွစ္ထားၿပီ ျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဥပေဒထက္ ႏိုင္ငံတကာႏွင့္ အာဆီယံေဒသတြင္းမွ ခ်မွတ္ထားသည့္ ဥပေဒစံခ်ိန္စံညႊန္းျဖင့္သာ အကာအကြယ္ ယူလိုသည့္အတြက္ ႏိုင္ငံတကာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား စင္ကာပူႏိုင္ငံမွ တစ္ဆင့္ခံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ေဆာင္ရြက္ေနဟုဆို

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ လာေရာက္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမည့္ ႏိုင္ငံတကာမွ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူအခ်ိဳ႕သည္  ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ခ်မွတ္ထားသည့္ ဥပေဒထက္ ႏိုင္ငံတကာႏွင့္ ေဒသတြင္းႏိုင္ငံမ်ား၏ ဥပေဒစံႏႈန္းမ်ားျဖင့္သာ အကာအကြယ္  ျပဳလုပ္လိုသည့္အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံသုိ႔ တိုက္႐ိုက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈထက္ စင္ကာပူႏိုင္ငံမွ တစ္ဆင့္ခံ၍ လာေရာက္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိေၾကာင္း ဇန္န၀ါရီ ၁၉ ရက္က ျပဳလုပ္သည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေကာ္မရွင္၏ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲမွ သိရသည္။

“သူကေတာ့ အခြန္သက္သာခြင့္ေတာ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒႀကီးမွာ ရွိထားတဲ့အတိုင္းပဲ အဲဒီဖရိန္ထဲကပဲ ေပးတာ။ ဒါေပမဲ့ တစ္ခုရွိတာက ဒီမွာထုတ္လုပ္ၿပီးေတာ့ အာဆီယံႏိုင္ငံထဲ သြားေရာင္းတာတို႔ ခ်တာတို႔က်ေတာ့ သူရဲ႕ Comprehensive အရ အခြန္ကင္းလြတ္ သက္သာခြင့္ေတြ၊ သေဘာတူထားတာေတြ ရွိတယ္။ တစ္ခုခု ျဖစ္လာရင္လည္း ခုနက ASEAN Comprehensive Agreement ေအာက္မွာ အဲဒီဖရိန္ထဲကမွ ရွင္းရမွာ။ အဲဒီဥပေဒတစ္ခု အာဆီယံ အခ်င္းခ်င္းမွာ အခ်င္းခ်င္း သေဘာတူထားတဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ အကာအကြယ္ေပး အဲဒီစာခ်ဳပ္အရ အကာအကြယ္ရမွာပဲ။ တို႔ရဲ႕ ဒီစာခ်ဳပ္ကလည္း အကာအကြယ္ မေပးဘူးလား ဆိုေတာ့လည္း ေပးတယ္ေလ။ သုိ႔ေသာ္ျငားလည္း ႏွစ္ထပ္ရွိတာေပါ့။ ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ ထုိးထားတဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စာခ်ဳပ္ေတြက မိမိႏိုင္ငံမွာ ခ်ထားတဲ့ ဥပေဒေတြထက္ ႏွစ္ခုယွဥ္ရင္ ငါတို႔ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒမွာ ေရးထားတယ္။ ႏိုင္ငံတကာ သေဘာတူညီခ်က္ေတြနဲ႔ ေဒသတြင္း သေဘာတူညီခ်က္ေတြနဲ႔ မိမိဥပေဒနဲ႔ ယွဥ္လာရင္ ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ ေပးထားတဲ့ ကတိက၀တ္ကို လိုက္နာရမယ္။ အေလးေပးရမယ္” ဟု ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ား ညႊန္ၾကားမႈ ဦးစီးဌာန ဒုတိယညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးသန္းေအာင္ေက်ာ္က ဆိုသည္။

အာဆီယံႏိုင္ငံမ်ား အခ်င္းခ်င္း ေပးထားေသာ ASEAN Comprehensive Investment Agreement သေဘာတူညီခ်က္အရ အာဆီယံေဒသအတြင္း မည့္သည့္ႏိုင္ငံတြင္မဆို ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံပါက တန္းတူအခြင့္အေရး ရရွိမည္ျဖစ္သည္ အတြက္ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ တိုက္႐ိုက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ မျပဳလုပ္ဘဲ စင္ကာပူႏိုင္ငံမွ တစ္ဆင့္ခံကာ လာေရာက္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

“စင္ကာပူမွာ ေထာင္ရတဲ့ အေၾကာင္းတရားကေတာ့ အဓိကေထာင္ရတဲ့ အေၾကာင္းတရား ေျပာရရင္ေတာ့ အာဆီယံႏိုင္ငံ အခ်င္းခ်င္းေတြ ေပးတဲ့စာခ်ဳပ္ေတြနဲ႔ အခြင့္အလမ္းေတြကို လိုခ်င္လို႔ပဲ” ဟု ဦးသန္းေအာင္ေက်ာ္က ေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံသို႔ တစ္ႏွစ္အတြင္း ၀င္ေရာက္လာသည့္ ႏုိင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စုစုေပါင္း၏ ရာခိုင္ႏႈန္း ၄၀ မွာ စင္ကာပူႏုိင္ငံမွျဖစ္ၿပီး အျခားတတိယႏုိင္ငံမ်ားက စင္ကာပူတစ္ဆင့္ခံ၍ ၀င္ေရာက္ျမႇဳပ္ႏွံေနျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေကာ္မရွင္ အတြင္းေရးမွဴး ဦးေအာင္ႏုိင္ဦးက ေျပာၾကားထားသည္။

“လတ္တစ္ေလာမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံကို ၀င္ေရာက္ခဲ့တဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကိုၾကည့္ရင္ ႏွစ္ႏွစ္အတြင္း အမ်ားဆံုးလာတာ စင္ကာပူက။ စင္ကာပူက ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ တစ္ႏွစ္တစ္ႏွစ္ ၀င္လာသမွ် ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ အားလံုးရဲ႕ ရာခိုင္ႏႈန္း ၄၀ ေလာက္က စင္ကာပူက ၀င္ပါတယ္။ စင္ကာပူရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ဆိုေသာ္ျငားလည္း စင္ကာပူႏုိင္ငံသားေတြ လုပ္တဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြခ်ည္း မဟုတ္ပါဘူး။ အျခားတတိယႏုိင္ငံေတြက တစ္ဆင့္ခံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ ပါပါတယ္။ အျခားတတိယႏုိင္ငံေတြက စင္ကာပူမွာ ကုမၸဏီေကာ္ပိုရိတ္လုပ္တယ္။ လုပ္ၿပီးမွ ျမန္မာျပည္ကို စင္ကာပူကတစ္ဆင့္ ၀င္လာတယ္ေပါ့ေနာ္” ဟု ဦးေအာင္ႏုိင္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

စင္ကာပူႏိုင္ငံမွ တစ္ဆင့္ခံကာ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ လာေရာက္ ရင္းႏွီးျမဳႇပ္ႏွံေနသည့္ ႏိုင္ငံမ်ားသည္ အေမရိကန္၊ ဥေရာပသမဂၢ အဖြဲ႕၀င္ ႏိုင္ငံတို႔မွ အမ်ားဆံုး ၀င္ေရာက္ထားေၾကာင္း သိရသည္။

စင္ကာပူႏိုင္ငံ အေနျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ အမ်ားဆံုး ျပဳလုပ္ထားေသာ္လည္း အနာဂတ္တြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ပိုမိုတိုးျမႇင့္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ရန္အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ စင္ကာပူသမၼတႏိုင္ငံ သံအမတ္ႀကီးမွ ျမန္မာႏိုင္ငံ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ဒုတိယဥကၠ႒ႏွင့္ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးခဲ့ေၾကာင္း ျပန္ၾကားေရး ၀န္ႀကီးဌာနမွ သိရသည္။