မိုးသည္းထန္စြာ ရြာသြန္းမႈေၾကာင့္ သေရေခတၱရာ ေရွးေဟာင္းဇုန္ အတြင္းရွိ လမ္းအခ်ိဳ႕ ပ်က္စီးမႈအား ျပန္လည္ျပဳျပင္

မိုးသည္းထန္စြာ ရြာသြန္းမႈေၾကာင့္ သေရေခတၱရာ ေရွးေဟာင္းဇုန္ အတြင္းရွိ လမ္းအခ်ိဳ႕ ပ်က္စီးခဲ့မႈအား မူလပံုစံ မပ်က္ေစဘဲ ကိုယ္ထူကိုယ္ထ ျပန္လည္ျပဳျပင္ျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ေနေၾကာင္း သိရသည္။

အဆိုပါလမ္းမ်ား ျပင္ဆင္ျခင္းကို စက္တင္ဘာ လဆန္းပိုင္းအတြင္း ျပဳလုပ္ေနျခင္းျဖစ္ၿပီး ေရွးေဟာင္းဇုန္ အတြင္းရွိ ရဟႏၲာကန္ အတက္ေနရာ၊ မိဖုရားသခ်ဳႋင္းႏွင့္ ကုန္းအမွတ္ (၅၃) ပ်ဴအ႐ိုးအိုးသခ်ဳႋင္းသို႔ သြားေရာက္ ေနရာမ်ားတြင္ ဌာနရွိ အမ်ိဳးသားမ်ား စုစည္းကာ ကုိယ္ထူကုိယ္ထ လမ္းျပင္ေနမႈမ်ားကို ျပဳလုပ္ေနေၾကာင္း သိရသည္။

“ဒီႏွစ္အတြင္းမွာ မိုးေတြတစ္အားႀကီးတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ လမ္းေတြပ်က္တာရွိတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဇုန္ပတ္လမ္းေတြ ပ်က္စီးမႈမွာ ဘတ္ဂ်က္ကလည္း မရွိေတာ့ ဌာနက အမ်ဳိးသားေတြစုၿပီး လမ္းျပင္တာေတြကို ျပဳလုပ္ေနပါတယ္။ ပ်က္စီးေနတဲ့ဟာေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ေနျပည္ေတာ္ကို တင္ျပထားတယ္” ဟု ကမၻာ့အေမြအႏွစ္ဌာနခြဲ သေရေခတၱရာဌာနစုမွ ဒုတိယညႊန္ၾကားေရးမွဴး ဦးေက်ာ္မ်ိဳး၀င္းက ေျပာၾကားသည္။

ယင္းေရွးေဟာင္းဇုန္ အတြင္းသို႔ ကားႀကီးမ်ား ၀င္ေရာက္ျခင္းကို တားျမစ္ထားၿပီး  ယာဥ္ငယ္အခ်ိဳ႕ႏွင့္ ေမာ္ေတာ္ဆုိင္ကယ္မ်ားသာ ၀င္ေရာက္ခြင့္ျပဳထားၿပီး လက္ရွိတြင္ ခြင့္ျပဳထားသည့္ယာဥ္မ်ား ၀င္ထြက္ရန္ပင္ လမ္းမ်ားမွာ ဆိုးရြားေနေၾကာင္း ေဒသခံမ်ားထံက သိရသည္။

“ေဒသတြင္း ဆုိင္ကယ္ကားေလးေတြ သြားေနတာက ျပႆနာမရွိဘူး။ တစ္ခါတေလက်ေတာ့ ေဖာကားလိုမ်ဳိး ကားႀကီးေတြ လာတတ္တယ္။ ေျမသယ္ကားေတြ လာတတ္တယ္။ ဒါမ်ိဳးဆိုပ်က္ေရာ မိုးကဒီႏွစ္ေကာင္းေတာ့ ေျမသားလမ္းလည္းျဖစ္ ကားႀကီးေတြကလည္း ေမာင္းေတာ့ အကုန္ယက္ထုတ္ လိုက္သလို ျဖစ္သြားတယ္။ အခုကေတာ့ တခ်ိဳ႕ေနရာေတြက ဆုိင္ကယ္ဘီး တစ္ေနရာေရွာင္ဖုိ႔ေတာင္ မလြယ္တဲ့ ေနရာေတြလည္း ရွိေနပါတယ္” ဟု ေဒသခံဦးမ်ဳိးက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

 

မႏၱေလးၿမိဳ႕ အမရပူရ ေရႊကူေက်ာင္းႀကီး ေက်ာင္းတိုက္အတြင္းရွိ ေရွးေဟာင္း အုတ္ေလွကားကုိ အဂၤေတမ်ားျဖင့္ ျပဳျပင္မႈအား ျပန္လည္ခြာခ်လ်က္ရွိ

ေရွးေဟာင္း အုတ္ေလွကားကုိ အဂၤေတမ်ားျဖင့္ ျပဳျပင္မႈအား ျပန္လည္ခြာခ်ထားစဥ္

မႏၲေလးၿမိဳ႕ အမရပူရၿမိဳ႕နယ္ ေရႊကူေက်ာင္းႀကီးေက်ာင္းတိုက္ အတြင္းရွိ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀၀ ေက်ာ္ သက္တမ္းရွိၿပီ ျဖစ္ေသာ အုတ္ေက်ာင္းႀကီး အတက္ေလွကားအား အဂၤေတမ်ားျဖင့္ ျပဳျပင္ထားမႈကို ယခုအခါ ျပန္လည္ခြာခ် လ်က္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

ႏွစ္ေပါင္း ၂၀၀ ေက်ာ္သက္တမ္းရွိၿပီ ျဖစ္သည့္ အဆိုပါ ေရွးေဟာင္းအုတ္ေက်ာင္းႀကီးအား ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား ၀င္ေရာက္ေလ႔လာမႈ မ်ားျပားလာေသာေၾကာင္႔ လာေရာက္ေလ့လာသူမ်ား အတက္အဆင္း အဆင္ေျပေစရန္ အဂၤေတအေခ်ာကိုင္ကာ ျပဳျပင္ထားျခင္း ျဖစ္ေသာ္လည္း ေ၀ဖန္ကန္႔ကြက္မႈမ်ား ရွိေနသည့္အတြက္ ယခုအခါ အဆိုပါ အဂၤေတမ်ားအား ျပန္လည္ခြာခ်ထားၿပီးျဖစ္ေၾကာင္း ေရႊဂူႀကီးေက်ာင္းတုိက္မွ ဦးပဥၨင္းတစ္ပါးက မိန္႔ၾကားသည္။

“ဦးဇင္းတို႔ ဆရာေတာ္ႀကီးက ေစတနာနဲ႔ လုပ္ေပးတာပါ။ ဒီေက်ာင္းတိုက္ႀကီး ေရရွည္တည္ျမဲေအာင္ ဦးဇင္းတို႔ေတြ၊ ကိုရင္ေတြက အျမဲလုပ္အားေပး သန္႔ရွင္းေရး လုပ္ေနတာပါပဲ။ ႏိုင္ငံျခားသားေတြက အတက္အဆင္း လုပ္တဲ့အခါ ေလွကားက အုတ္ေတြက ေဆြးျမည့္ေနေတာ့ အဆင္မေျပၾကတာနဲ႔ အဂၤေတ ကိုင္လိုက္တာပါ။ အခုေတာ႔ ျပန္ခြာခ်ထားလိုက္ၿပီ” ဟု အဆိုပါ ေရႊဂူႀကီးေက်ာင္းတုိက္မွ ဦးပဥၨင္းက မိန္႔ၾကားသည္။

အမရပူရၿမိဳ႕နယ္ရွိ ေရႊကူႀကီးအုတ္ေက်ာင္းတြင္ ဘုန္းေတာ္ႀကီးမွ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား လာေရာက္ၾကည့္႐ႈရန္ ေရွးေဟာင္းေလွကားမွ အေပၚသုိ႔တက္ရာတြင္ အဆင္မေျပသျဖင့္ ခုိင္ခံ့ေစရန္ ေလွကားအေပၚဘက္ အဂၤေတျဖင့္ ကိုယ္ေတာ္ေလးမ်ားက ေစတနာျဖင့္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္မွာ ရက္ပိုင္းသာရွိေသးေၾကာင္း၊ ေရွးေဟာင္းသုေတသန အေနျဖင့္ ေရွးေဟာင္း အေဆာက္အအုံမ်ားကို ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ရာတြင္ ေရွးေဟာင္းလက္ရာအတိုင္း ထိန္းသိမ္းေနပါသျဖင့္ ေရွးေဟာင္းေလွကားကို နဂိုမူလလက္ရာအတိုင္းသာ ထားရွိရမွာ ျဖစ္ပါေၾကာင္း ရွင္းလင္းေျပာဆို ေဆြးေႏြးေလွ်ာက္ထားမႈ အေပၚမွ အဂၤေတမ်ားကို ျပန္လည္ခြာထုတ္ေနၿပီျဖစ္ၿပီး ေရွးေဟာင္းလက္ရာမ်ားကို မပ်က္စီး မေပ်ာက္ဆုံးေစေရးအတြက္ အဘက္ဘက္မွ ကူညီသတင္းေပးပို႔သူမ်ားကို အထူးေက်းဇူးတင္ရွိပါေၾကာင္း မႏၱေလးၿမိဳ႕ ေရွးေဟာင္းဌာနမွ ေဒၚေမျမင္႔မိုက ၎၏ေဖ႔ဘြတ္အေကာင္႔တြင္ ေရးသား ေဖာ္ျပထားသည္။

 

လင္းဇင္းကုန္းသုသာန္ေဟာင္း အတြင္းမွ အမရပူရေခတ္ ေရွးေဟာင္းေစတီႏွင့္ အေဆာက္အအုံမ်ား ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းရန္ ကုန္က်စရိတ္ တြက္ခ်က္ၿပီး ေရွးေဟာင္းသုေတသန ဦးစီးဌာနသုိ႔ တင္ျပထား

အမရပူရေခတ္လက္ရာ ေရွးေဟာင္းေစတီႏွင့္ အေဆာက္အအုံအခ်ိဳ႕ကို ေတြ႕ရစဥ္

အမရပူရၿမဳိ႕နယ္ ေတာင္သမန္အင္းေျမာက္ဘက္ရွိ လင္းဇင္းကုန္းသုသာန္ေဟာင္း အတြင္းမွ အမရပူရေခတ္လက္ရာ ေရွးေဟာင္းေစတီႏွင့္ အေဆာက္အအုံမ်ားမွာ လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ ၿပဳိက်ပ်က္စီးမည့္ အေျခအေန ရင္ဆုိင္ေနရၿပီး ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းမႈမ်ား လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ရန္အတြက္ ကုန္က်စရိတ္တြက္ခ်က္၍ ေရွးေဟာင္းသုေတသနႏွင့္ အမ်ဳိးသားျပတုိက္ ဦးစီးဌာနသုိ႔ တင္ျပထားေၾကာင္း သိရသည္။

အမရပူရေခတ္ ဘုိးေတာ္ဘုရား လက္ထက္က တည္ေဆာက္ခဲ့သည့္ လင္းဇင္းကုန္း သုသာန္ေဟာင္း အတြင္းမွ ေရွးေဟာင္းေစတီႏွင့္ သာသနိက အေဆာက္အအုံမ်ားကုိ ယခင္အစုိးရလက္ထက္ အတြင္းက တူးေဖာ္သုေတသန ျပဳလုပ္ကာ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းမႈမ်ား လုပ္ေဆာင္ခဲ့ေၾကာင္း၊ ထုိသုိ႔ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းမႈမ်ား လုပ္ေဆာင္ခဲ့ေသာ္လည္း အေျခအေန အေၾကာင္းေၾကာင္းေၾကာင့္ လုပ္ငန္းမ်ား ရပ္ဆုိင္းထားခဲ့ရသည္မွာ ယခုအခ်ိန္အထိျဖစ္ေၾကာင္း၊ ထုိသုိ႔ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းျခင္း လုပ္ငန္းမ်ား ရပ္နားထားရျခင္းေၾကာင့္ ေရွးေဟာင္း အေဆာက္အအုံမ်ားမွာ ၾကံ့ခုိင္မႈအားနည္းလာၿပီး ၿပဳိက်ပ်က္စီးမည့္အႏၱရာယ္ႏွင့္ ရင္ဆုိင္ေနရေၾကာင္း ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းမႈမ်ား လုပ္ေဆာင္ခဲ့သည့္ ျမန္မာမႈ ဗိသုကာပညာရွင္ ဦး၀င္းေမာင္ (တမၸ၀တီ) က ေျပာၾကားသည္။

“လင္းဇင္းကုန္းအတြင္းက ေရွးေဟာင္းအေဆာက္အအုံေတြ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းႏုိင္ဖုိ႔အတြက္ ဘယ္ေလာက္ ကုန္က်ႏုိင္မလဲဆုိတာ တြက္ခ်က္ခုိင္းထားတာေၾကာင့္ ကုန္က်စရိတ္တြက္ခ်က္ၿပီး ေရွးေဟာင္းဌာနကုိ တင္ျပထားပါတယ္။ မၾကာခင္မွာေတာ့ ထိန္းသိမ္းသြားႏုိင္မယ္လုိ႔ ထင္ပါတယ္။ အေဆာက္အအုံေတြက မုိးတြင္းကာလမွာ အခ်ိန္မီ ထိန္းသိမ္းႏုိင္မႈ မရွိဘူးဆုိရင္ ၿပဳိက်သြားေတာ့မွာ။ ေစတီရဲ႕ အေနာက္ဘက္မွာရွိတဲ့ တုိင္ဆုိရင္ ေအာက္ေျခက ခံႏုိင္အားမရွိလုိ႔ ေဒါက္တုိင္ေတြနဲ႔ ကူေထာက္ထားရတယ္။ သူ႔ကုိအခ်ိန္မီ မထိန္းသိမ္းႏုိင္ဘူးဆုိရင္ မၾကာခင္မွာ ၿပဳိလဲေတာ့မွာပါ။ ဒါေၾကာင့္ ၿပိဳက်ပ်က္စီးႏုိင္မယ့္ အေဆာက္အအုံေတြကုိ အျမန္ဆုံး ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းခြင့္ရဖုိ႔ အေရးႀကီးပါတယ္” ဟု ျမန္မာမႈ ဗိသုကာပညာရွင္ ဦး၀င္းေမာင္ (တမၸ၀တီ) က ေျပာၾကားသည္။

“အမရပူရ ေရွးေဟာင္းေစတီေတာ္နဲ႔ အေဆာက္အအုံေတြ အခ်ိန္မီျပဳျပင္ ထိန္းသိမ္းခြင့္ ရရွိဖုိ႔အတြက္ ၿပီးခဲ့တဲ့ တစ္ပတ္ကပဲ မႏၱေလးေရွးေဟာင္းဌာနကေန ေနျပည္ေတာ္ကုိ တင္ျပထားတယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ ဒါေတြကုိ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းသြားမွာက ဘယ္အဖြဲ႕အစည္းမွ ပါ၀င္မွာ မဟုတ္ဘဲ ကြၽန္ေတာ့္အေနနဲ႔ အလွဴေငြ ေပးအပ္လွဴဒါန္းၿပီး  ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းဖုိ႔ လုပ္ေဆာင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ လက္ရွိ မူလပ်က္ပုံအတုိင္းပုိၿပီးေတာ့ မပ်က္စီးသြားေစဖုိ႔ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းဖုိ႔ လုပ္ေဆာင္သြားမွာပါ” ဟု ေရွးေဟာင္းအေဆာက္အအုံမ်ား ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းႏုိင္ရန္ အလွဴေငြေပးအပ္ လွဴဒါန္းမည့္ ဦးေအာင္ကုိလင္းက ေျပာၾကားသည္။

အမရပူရၿမဳိ႕နယ္ လင္းဇင္းကုန္းသုသာန္အတြင္းရွိ ဘုိးေတာ္ဘုရားလက္ထက္က တည္ေဆာက္ခဲ့သည့္ ေရွးေဟာင္းအေဆာက္အအုံမ်ားမွာ ေခတ္အဆက္ဆက္ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းမႈ မျပဳလုပ္ႏုိင္ခဲ့သျဖင့္ လက္ရွိတြင္ ၿပဳိက်ပ်က္စီးမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚေနေၾကာင္း သိရသည္။

အဆုိပါ အမရပူရေခတ္လက္ရာ အေဆာက္အအုံမ်ား ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းႏုိင္ရန္အတြက္ ေရွးေဟာင္းသုေတသနႏွင့္ အမ်ဳိးသားျပတုိက္ ဦးစီးဌာန (မႏၱေလးဌာနခြဲ) က ကြင္းဆင္းစစ္ေဆးမႈမ်ား ျပဳလုပ္ထားေၾကာင္း သိရသည္။

ဓည၀တီ ေရွးေဟာင္းဇုန္အတြင္း က်ေရာက္သည့္ ေက်ာက္ေတာ္-ေျမာက္ဦး ရထားလမ္းပုိင္း ျပန္လည္ ဖ်က္သိမ္းျခင္းလုပ္ငန္း စတင္

ဖ်က္သိမ္းၿပီး ရထားလမ္းပိုင္းအား ေျမညႇိေပးေနစဥ္ (Photo : Khaing Morn Twan)

ဓည၀တီ ေရွးေဟာင္းဇုန္ထဲတြင္ က်ေရာက္သည့္ ေက်ာက္ေတာ္-ေျမာက္ဦး ရထားလမ္းပုိင္း ျပန္လည္ဖ်က္သိမ္းျခင္းႏွင့္ ရထားလမ္းအား စိုက္ပ်ဳိးအျဖစ္ ေျမညႇိျခင္းလုပ္ငန္းကို စတင္ေဆာင္ရြက္ေနၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ဓည၀တီေရွးေဟာင္းဇုန္ထဲတြင္ က်ေရာက္သည့္ ေက်ာက္ေတာ္-ေျမာက္ဦး ရထားလမ္းပုိင္း ျပန္လည္ဖ်က္သိမ္းျခင္း လုပ္ငန္းတြင္ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္ မဟာမုနိ ဘူတာမွ ေျမာက္ဦးဘက္သို႔ လမ္းပိုင္းအား လယ္ယာေျမအျဖစ္ ျပန္လည္လုပ္ကိုင္ႏိုင္ရန္ ေျမညႇိျခင္းလုပ္ငန္းကို ေမ ၁၆ ရက္ကစၿပီး လက္ရွိ တြင္ ေပ ၅၀၀ အထိ ၿပီးစီးေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္းႏွင့္ ေျမညွိေပးေနသည္မွာ မဟာျမတ္မုနိဘူတာကေန ေျမာက္ဦးဘက္သုိ႔ တစ္မုိင္ခန္႔ ေျမညိႇေပးမည္ျဖစ္ၿပီး ဘ႑ာႏွစ္အလုိက္ ဘတ္ဂ်က္အေပၚမူတည္ၿပီး ရထားလမ္းပုိင္းကုိ ေျမညိႇေပးသြားမည္ဟု စစ္ေတြ-မင္းဘူး ရထားလမ္း စီမံကိန္း႐ုံးမွ မန္ေနဂ်ာ ဦး၀င္းထြဋ္က ေျပာၾကားသည္။

စစ္ေတြ-မင္းဘူး ရထားလမ္းစီမံကိန္း႐ုံးမွ မန္ေနဂ်ာ ဦး၀င္းထြဋ္က “အခုေတာ့ ဓည၀တီ ေရွးေဟာင္းနယ္ေျမထဲကဟာကို ဖ်က္သိမ္းေနပါၿပီ။ ေလာေလာဆယ္ ေပ ၅၀၀၊ ေပ ၇၅၀ ေလာက္ေတာ့ ေျမညိႇၿပီးပါၿပီ။ လမ္းပိုင္းစလုပ္တာက ၂၀၀၉ ခုႏွစ္က စတယ္။ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္မွာ ေဒသခံေတြက ေတာင္းဆိုတဲ့အတြက္ ရထားလမ္းကို ယာယီရပ္ဆိုင္းလိုက္တယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွာက်ေတာ့ ေက်ာက္ေတာ္-ေျမာက္ဦး ရထားလမ္းပိုင္းကို ဖ်က္သိမ္းဖို႔ ၫႊန္ၾကားခ်က္ ေရာက္တယ္။ အဲဒီကတည္းကစၿပီး ဖ်က္သိမ္းလိုက္တာပါ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ဖ်က္သိမ္းလိုက္တဲ့အခါ ေဒသခံေတာင္သူေတြက ဒီလမ္းေျမေတြကို ျပန္ၿပီး စိုက္ပ်ဳိးလို႔ရေအာင္ လုပ္ေပးပါဆိုၿပီး ေတာင္းဆိုပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ၀န္ႀကီးဌာနက ရထားလမ္းေျမေတြကို ျပန္ညႇိေပးေနတာပါ” ဟု ေျပာၾကားသည္။

ေျမညႇိျခင္းကို ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဧၿပီလမွ စက္တင္ဘာလထိ ေျခာက္လဘတ္ဂ်က္တြင္ တစ္မုိင္ေလာက္ ညိႇေပးမည္ျဖစ္ၿပီး ဘ႑ာေငြရရွိမူ အေပၚမွာ မူတည္ၿပီး ဆက္လက္ေျမညိႇ ေပးသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ေတာင္သူလယ္သမားမ်ား ဥပေဒအေထာက္အကူျပဳကြန္ရက္ (ရခိုင္ျပည္နယ္) မွ စီမံကိန္းမန္ေနဂ်ာ ကိုေက်ာ္ထီြးက “အခုေတာ့ ဘတ္ဂ်က္အလိုက္ ေျမညိႇေပးေနတ့ဲအတြက္ အမ်ားႀကီး ၀မ္းသာပါတယ္။ ဆက္ၿပီးေတာ့ လယ္သမားေတြ စိုက္ပ်ဳိးႏိုင္ေအာင္အထိ ျပဳလုပ္ေပးဖို႔ကိုလည္း ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရထံ ေတာင္းဆိုခ်င္ပါတယ္။ အခုေျမညႇိေပးတဲ့ေျမေတြမွာ သီးႏွံစိုက္လို႔ေတာ့ မျဖစ္ေသးပါဘူး။ အနည္းဆံုး တစ္ႏွစ္ႏွစ္ႏွစ္ထိ ေစာင့္ရပါ မယ္” ဟု ေျပာၾကားသည္။

ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ စစ္ေတြ -ေရခ်မ္းျပင္ ၁၁ မိုင္ လမ္းပိုင္း၊ ပုဏၰားကြၽန္း (ကြမ္းေတာင္)  – ေက်ာက္ေတာ္ ၄၃ မိုင္ လမ္းပိုင္း စုစုေပါင္း ၅၄ မိုင္တြင္ရထားမ်ား ပံုမွန္ေျပးဆြဲေပးေနေၾကာင္းႏွင့္ ဖ်က္သိမ္းလိုက္သည့္ ေက်ာက္ေတာ္ -ေျမာက္ဦး လမ္းပိုင္းသည္ ၃၂ မိုင္ခြဲရွိေၾကာင္း သိရသည္။

ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္တြင္ လုိဏ္ေခါင္းတစ္ခု တူးေဖာ္ရာမွ ေရွးေဟာင္းဆင္းတုေတာ္မ်ားႏွင့္ ႐ုပ္တုမ်ား တူးေဖာ္ေတြ႕ရွိ

တူးေဖာ္ေတြ႕ရွိခဲ့ေသာ ဗုဒၶဆင္းတုေတာ္ (ပံုေသး) ႏွင့္ အုတ္နံရံမ်ား (ပံုႀကီး) ကို ေတြ႕ရစဥ္

ရခုိင္ျပည္နယ္ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္း ရြက္မညႇိဳးေတာင္တန္းရွိ ၿပိဳင္းေတာင္၊ ေတာင္ဦးတြင္ အုတ္နံရံမ်ားႏွင့္ ဂူတစ္ခုအား တူးေဖာ္ၾကည့္ရာမွ ေရွးေဟာင္းဗုဒၶဆင္းတုေတာ္မ်ားႏွင့္ ႐ုပ္တုမ်ား တူးေဖာ္ေတြ႕ရွိခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ယင္းဆင္းတုေတာ္မ်ားကုိ မတ္ ၃၁ ရက္က တူးေဖာ္ေတြ႕ရွိခဲ့ျခင္းျဖစ္ကာ ေရွးမူလက္ရာမပ်က္ေအာင္ ဆက္လက္တူးေဖာ္မႈမ်ား ျပဳလုပ္လ်က္ရွိၿပီး သက္ဆုိင္ရာ ေရွးေဟာင္းသုေတသန ဌာနသုိ႔လည္း အေၾကာင္းၾကားထားေၾကာင္း သိရသည္။

“အဲဒီအနီးအနားမွာေတာ့ ရြာမရွိဘူး။  ပုဏၰားကြၽန္းနဲ႔ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္အစပ္ အနီးမွာရွိတဲ့ ေတာင္တန္းတစ္ခုရဲ႕ ေတာင္ဦးဆုိတဲ့ေတာင္မွာ ဂူတစ္ခုကုိေတြ႕လုိ႔ တူးေဖာ္ၾကည့္ေတာ့ ဂူက ေျမေအာက္ ၁၀ ေပေလာက္ အနက္မွာ ရွိေနတာ။ အဲဒီအတြင္းဘက္မွာ ဆင္းတုေတာ္ေတြကုိ ေတြ႕တာ။ ေျမႀကီးေအာက္ကုိ တူးလုိက္ေတာ့ ဗုဒၶဆင္းတုေတာ္ အက်ဳိးအပဲ့ေတြကုိ ေတြ႕တယ္။ ပလႅင္ေတြ ေတြ႕တယ္။ ၿပီးေတာ့ ေက်ာက္ထြင္း ပန္းပုလက္ရာေတြကုိေတြ႕တယ္။ လက္ရာေတြကေတာ့ ေရွးေခတ္လက္ရာေတြေပါ့။ အုတ္ခ်ပ္ေတြကလည္း အႀကီးႀကီးေတြကုိ ေတြ႕တယ္။  ေက်ာက္နံရံမွာလည္း ထြင္းထားတဲ့ ႐ုပ္တုမ်ဳိးစုံကုိ ေတြ႕ရတယ္။ ကြၽန္ေတာ့္အျမင္ကေတာ့ ဂူထဲမွာ တည္ထားခဲ့တဲ့ ဘုရားလုိ႔သာ ျမင္တယ္။ ဘယ္ေခတ္ကလုပ္တယ္ ဆုိတာေတာ့ ပညာရွင္ေတြလာၿပီး ေလ့လာမွ သိရမွာပါ။ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔က ပညာရွင္ မဟုတ္ေတာ့ ေျပာဖုိ႔ခက္ပါတယ္” ဟု ပက္ခြက္ဆိပ္ေက်းရြာမွ ကုိေနမ်ဳိးေအာင္က ေျပာၾကားသည္။

ပက္ခြက္ဆိပ္၊ ရြက္မညိဳးေတာင္၊ ေမာ္ရြာ၊ ေဒ၀န္း၊ ခေမာင္းေတာ စသည့္ေက်းရြာမ်ားမွ ေက်းရြာလူႀကီးမ်ား ဦးေဆာင္ၿပီး တူးေဖာ္ေနျခင္းျဖစ္ကာ ေက်းရြာသူ ရြာသားမ်ားကလည္း တူးေဖာ္မႈကုိ လာေရာက္ ကူညီေပးၾကေၾကာင္း၊ အဆုိပါေတာင္သည္ ရန္ကုန္-စစ္ေတြ ကားလမ္းနံေဘးတြင္ တည္ရွိၿပီး ပုဏၰားကြၽန္းၿမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ၿမိဳ႕နယ္ျခားစည္းအတြင္း တည္ရွိေသာ ေတာင္တစ္ခုျဖစ္ကာ လာေရာက္ ၾကည့္႐ႈသူ မ်ားျပားလ်က္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

ရတနာပုံေခတ္လက္ရာ ေရႊနန္းေတာ္ေက်ာင္းျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းမႈ ရာခုိင္ႏႈန္း ၅၀ ေက်ာ္ၿပီးစီးၿပီျဖစ္ကာ က်န္ရွိအစိတ္အပုိင္းအခ်ဳိ႕ျပဳျပင္ရန္ ေရွးေဟာင္းသုေတသနဌာန၏ ခြင့္ျပဳခ်က္ေစာင့္ဆုိင္းေန

ေရႊနန္းေတာ္ေက်ာင္းသို႔ ကမၻာလွည့္ခရီးသြားမ်ား လာေရာက္ေလ့လာေနစဥ္

မႏၲေလးၿမိဳ႕ရွိ ရတနာပုံ ေခတ္ေႏွာင္းပုိင္းလက္ရာတစ္ခုျဖစ္သည့္ ေရႊနန္းေတာ္ေက်ာင္းအား မူလလက္ရာမပ်က္ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းမႈမ်ား လုပ္ေဆာင္လ်က္ရွိၿပီး ေအာက္ေျခၾကမ္းခင္းႏွင့္ ေဘး၀ရန္တာမ်ားကုိ အရည္အေသြးမီ ကြၽန္းသစ္မ်ားျဖင့္ မူလလက္ရာအတုိင္း အစားထုိးျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းသြားမည္ျဖစ္ကာ လက္ရွိျပဳျပင္ထိန္းသိမ္ျခင္းလုပ္ငန္းမ်ား ၿပီးစီးမႈမွာ ရာခုိင္ႏႈန္း ၅၀ ေက်ာ္ရွိၿပီျဖစ္ေၾကာင္းႏွင့္ အေဆာက္အအုံ၏အစိတ္အပုိင္းအခ်ဳိ႕ကုိ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းခြင့္ရရွိရန္အတြက္ ေရွး ေဟာင္းသုေတသနဦးစီးဌာန၏ ခြင့္ျပဳခ်က္က်ပါက စတင္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းေရးလုပ္ငန္းမ်ားလုပ္ေဆာင္ေနသည့္ အေမရိကန္ႏုိင္ငံအေျခစုိက္ World Monuments Fund (ကမၻာ့အေဆာက္အအုံမ်ား ရန္ပုံေငြအဖြဲ႕) ထံမွ သိရသည္။

မႏၲေလးၿမိဳ႕ရွိ ေရႊနန္းေတာ္ေက်ာင္းအား ႏုိင္ငံတကာအဆင့္မီျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းမႈမ်ား လုပ္ေဆာင္ရန္အတြက္ ယဥ္ေက်းမႈ၀န္ႀကီးဌာနသုိ႔ အေမရိကန္အစုိးရက ၂၀၁၃ ခုႏွစ္တြင္ ကမ္းလွမ္းမႈမ်ားျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ ယင္း ေနာက္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီမွစတင္ကာ အေမရိကန္ႏုိင္ငံအေျခစုိက္ World Monuments Fund (ကမၻာ့အေဆာက္အအုံမ်ားရန္ပုံေငြအဖြဲ႕) မွ ေရႊနန္းေတာ္ေက်ာင္း၏ ပ်က္စီးေနမႈအစိတ္အပုိင္းမ်ားအား 3D Laser Scanner ပုံရိပ္ဖမ္းစက္မ်ားျဖင့္ အေသးစိတ္ မွတ္တမ္းမ်ားရယူျခင္း၊ သစ္သားေဆြးျမည့္မႈမ်ားေလ့လာျခင္း၊ ေက်ာင္းအတြင္းေရစီးေရလာ စနစ္မ်ားေလ့လာျခင္းႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ဆုိင္ရာ အခ်က္အလက္မ်ားရယူျခင္း အစရွိသည့္ နည္းလမ္းမ်ဳိးစုံျဖင့္ ေလ့လာမွတ္တမ္းရယူမႈမ်ားႏွင့္ ေက်ာင္းေဆာင္အေနာက္ဘက္ရွိ ပ်က္စီးမႈမ်ားျဖစ္ေပၚေနသည့္ ေအာက္ေျခၾကမ္းခင္းမ်ားႏွင့္ ေဘး၀ရန္တာမ်ားကုိ အစားထုိးလဲလွယ္ျခင္းအစရွိသည့္ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းျခင္းလုပ္ငန္းမ်ားကုိ သံုးႏွစ္ေက်ာ္ အခ်ိန္ယူျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ ေက်ာင္းေဆာင္ေအာက္ေျခတုိင္၌ တပ္ဆင္ထားသည့္ နယားအ႐ုပ္မ်ားကုိ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းျခင္းမ်ား လုပ္ေဆာင္လ်က္ရွိၿပီး ေရွးေဟာင္း သုေတသနဌာန၏ခြင့္ျပဳခ်က္က်ပါက အေရွ႕၊ ေျမာက္ဘက္ႏွင့္ ေတာင္ဘက္တုိ႔ရွိ ေအာက္ေျခၾကမ္းခင္းမ်ားႏွင့္ ေဘး၀ရန္တာမ်ားအား မူလလက္ရာမပ်က္ အရည္အေသြးမီ ကြၽန္းသစ္မ်ားျဖင့္ အစားထုိးျပဳျပင္ လဲလွယ္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

“ေရႊနန္းေတာ္ေက်ာင္းရဲ႕ နယားအ႐ုပ္ေတြနဲ႔ ေက်ာင္းေဆာင္ရဲ႕ သစ္သားအစိတ္အပုိင္းအခ်ဳိ႕ကုိ ျပဳျပင္ေနတယ္။ ျပဳျပင္ၿပီးသြားရင္ နယားအ႐ုပ္ေတြကုိ သူ႔ရဲ႕မူလလက္ရာအတုိင္း မူလေနရာကုိ ျပန္ထားသြားမယ္။ ေရႊ နန္းေတာ္ေက်ာင္းျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းမႈရာခုိင္ႏႈန္းက ရာခုိင္ႏႈန္း ၅၀ ေက်ာ္ၿပီးစီးေနပါၿပီ။ ေက်ာင္းေဆာင္ရဲ႕ အေရွ႕၊ ေျမာက္ဘက္နဲ႔ ေတာင္ဘက္တုိ႔က ေအာက္ေျခၾကမ္းခင္းေတြ နဲ႔ ေဘး၀ရန္တာေတြကုိ အရည္အေသြးမီတဲ့ ကြၽန္းသစ္နဲ႔ အစားထုိးျပဳျပင္လဲလွယ္သြားဖုိ႔ ေရွးေဟာင္းသုေတသနဌာနကုိ ခြင့္ျပဳခ်က္တင္ထားတယ္။ ခြင့္ျပဳခ်က္ရတာနဲ႔ စတင္ႏုိင္ဖုိ႔ ျပင္ဆင္ထားပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ လုပ္ငန္းအေတြ႕အၾကံဳေတြအရ ေျပာရမယ္ဆုိရင္ ဥေရာပမွာ ဒီလုိအေဆာက္အအုံေတြ ျပဳျပင္ ထိန္းသိမ္းမယ္ဆုိရင္ အခ်ိန္ကာလက ငါးႏွစ္ေလာက္ သတ္မွတ္ထားတယ္ဆုိရင္ သတ္မွတ္ခ်က္အတုိင္း ၿပီးစီးေအာင္လုပ္ႏုိင္ပါတယ္။ သည္မွာ (ျမန္မာႏုိင္ငံ) က အခ်ိန္ကာလ သတ္မွတ္ခ်က္က ေျပာရခက္ခဲပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ဆုိ အခုလုိ ႏုိင္ငံတကာအဖြဲ႕အစည္းေတြနဲ႔ အလုပ္လုပ္ေဆာင္တဲ့အေတြ႕အၾကံဳ အားနည္းခ်က္ေတြရွိေတာ့ လုပ္ငန္းလုပ္ေဆာင္ရတာ အားနည္းခ်က္ေလးေတြရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သက္ဆုိင္ရာခြင့္ျပဳခ်က္ရ တာနဲ႔ က်န္ရွိေနတဲ့ အေဆာက္အအုံပုိင္းေတြကုိ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းမႈေတြ စတင္သြားမွာပါ” ဟု World Monuments Fund ၏ Program Director Mr. Jeffery Allen က ေျပာၾကားသည္။

ေရႊနန္းေတာ္ေက်ာင္း ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းေရး စီမံကိန္းအတြက္ အေမရိကန္အစုိးရမွ ကနဦးကူညီေထာက္ပံ့ေငြ ေဒၚလာ ငါးသိန္း ေထာက္ပ့ံခဲ့ၿပီးေနာက္ စီမံကိန္းအေကာင္အထည္ေဖာ္ေနစဥ္အတြင္း ဘတ္ဂ်က္ေငြအခက္အခဲေၾကာင့္ စီမံကိန္းကုိ ေခတၱရပ္နားထားခဲ့ရေၾကာင္း သိရသည္။ လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ ဒုတိယပုိင္းစီမံကိန္းအတြက္ အေမရိကန္အစုိးရက ေဒၚလာ သုံးသိန္း ေထာက္ပ့ံေပးထားေၾကာင္း WMF က ထုတ္ျပန္ထားသည္။ ေရႊနန္းေတာ္ေက်ာင္း၏ ပ်က္စီးယုိယြင္းမႈမ်ား၊ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းျခင္းလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ စီမံကိန္းတစ္ခုလုံးအတြက္ စုစုေပါင္းကုန္က်ေငြမွာ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၁၅ သိန္းခန္႔ ကုန္က်ႏုိင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း WMF ထံမွ သိရသည္။