မဟာသီယာက ေဒၚလာ ၂၂ ဘီလ်ံတန္ဖုိးရွိ တ႐ုတ္အေထာက္အပံ့ ယူစီမံကိန္းမ်ားကုိ ဖ်က္သိမ္းမည္

ၾသဂုတ္ ၂၀ ရက္တြင္ ေပက်င္းရွိ ႏုိင္ငံေတာ္ဧည့္ေဂဟာ၌ မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ မဟာသီယာ (၀ဲ ဒုတိယေျမာက္) ႏွင့္ တ႐ုတ္သမၼတရွီက်င္ပင္း (ယာ) တို႔ ေဆြးေႏြးေနၾကစဥ္ (Photo – AFP)

ၾသဂုတ္ ၂၁ ရက္တြင္ ေပက်င္းသုိ႔ သြားေရာက္စဥ္အတြင္း မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ မဟာသီယာမုိဟာမက္က စုစုေပါင္းေဒၚလာ ၂၂ ဘီလ်ံတန္ဖုိးရွိ တ႐ုတ္အေထာက္အပံ့ယူထားသည့္ စီမံကိန္းသုံးခုကုိ မေလးရွားက ၎၏ ေၾကြးၿမီမ်ားအား ျပန္ဆပ္ႏုိင္ရန္ နည္းလမ္းရွာေတြ႕သည္အခ်ိန္အထိ ဖ်က္သိမ္းသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း အတည္ျပဳခဲ့သည္။ ထုိစီမံကိန္းမ်ားသည္ မေလးရွားအေရွ႕ဘက္ ကမ္း႐ုိးတန္းကုိ ထုိင္းေတာင္ပုိင္းႏွင့္ ကြာလာလမ္ပူႏွင့္ ခ်ိတ္ဆက္သည့္ ရထားလမ္းစီမံကိန္း ECRL ႏွင့္ ဓာတ္ေငြ႕ပုိက္လုိင္း စီမံကိန္းႏွစ္ခု ျဖစ္ၾကသည္။

ECRL စီမံကိန္းအား မလုပ္ေဆာင္ေတာ့သည့္ အေၾကာင္းရင္းမ်ားအား တ႐ုတ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားကုိ ရွင္းျပခဲ့ေၾကာင္း မဟာသီယာက ငါးရက္ၾကာ တ႐ုတ္ခရီးစဥ္အၿပီးတြင္ မေလးရွားသတင္းေထာက္မ်ားကုိ ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ေငြေၾကးအမ်ားအျပား ေခ်းယူရေသာ ယင္းစီမံကိန္းမ်ားသည္ ၎တုိ႔က မတတ္ႏုိင္ေသာ၊ ေၾကြးျပန္မဆပ္ႏုိင္ေသာ အေနအထားျဖစ္ေၾကာင္း၊ လက္ရွိတြင္ မေလးရွားအတြက္ ထုိစီမံကိန္းမ်ားလည္း မလုိအပ္ေသးေၾကာင္း၊ လတ္တေလာတြင္ ၎တုိ႔၏ ဘ႑ာေရးလုိေငြျပမႈကုိ ေျဖရွင္းရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း မဟာသီယာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ေဒၚလာဘီလ်ံ ၂၅၀ ခန္႔အထိ  ျမင့္တက္လာေသာ မေလးရွားအစုိးရေၾကြးၿမီကုိ ေလွ်ာ့ခ်ႏုိင္ရန္လည္း မဟာသီယာက ႀကိဳးပမ္းေနသည္။

ၾသဂုတ္ ၂၀ ရက္တြင္ တ႐ုတ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ လီခယ္က်င္းႏွင့္ ေတြ႕ဆုံခဲ့ၿပီးေနာက္ မဟာသီယာက တ႐ုတ္သည္ မေလးရွား၏ ဘ႑ာေရးျပႆနာမ်ားအား ေျဖရွင္းမႈတြင္ အကူအညီေပးမည္ဟု ယုံၾကည္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ထုိ႔ျပင္ လြတ္လပ္စြာ ကုန္သြယ္ေရးအေနအထား၌ ဆင္းရဲေသာႏုိင္ငံမ်ားသည္ ခ်မ္းသာေသာႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္ ယွဥ္ႏုိင္စြမ္းမရွိေသာေၾကာင့္ ကုိလုိနီပုံစံသစ္တစ္မ်ဳိး ျဖစ္ေပၚေနေၾကာင္းလည္း မဟာသီယာက သတိေပးခဲ့သည္။

ေဒၚလာဘီလ်ံ ၂၀ တန္ဖုိးရွိ ECRL ရထားလမ္းစီမံကိန္းသည္ တ႐ုတ္အႀကီးဆုံး အင္ဂ်င္နီယာကုမၸဏီျဖစ္ေသာ China Communication Company ႏွင့္ ကန္ထ႐ုိက္စာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ထားျခင္းျဖစ္ၿပီး တ႐ုတ္ပုိ႔ကုန္သြင္းကုန္ဘဏ္မွ ေခ်းေငြျဖင့္ အမ်ားဆုံးေထာက္ပံ့ထားသည္။ ေဒၚလာ ၂ ဒသမ ၃၂ ဘီလ်ံကုန္က်မည့္ ဓာတ္ေငြ႕ပုိက္လုိင္း စီမံကိန္းကုန္က်စရိတ္၏ ၈၈ ရာခုိင္ႏႈန္းကုိ တ႐ုတ္ကန္ထ ႐ုိက္ကုမၸဏီထံ ေပးထားၿပီးျဖစ္ေသာ္လည္း စီမံကိန္းသည္ ၁၃ ရာခုိင္ႏႈန္းသာၿပီးစီးေသးေၾကာင္း မေလးရွားဘ႑ာေရး၀န္ႀကီးဌာနက ၿပီးခဲ့ေသာ ဇူလုိင္တြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ထုိပုိက္လုိင္းစီမံကိန္းတစ္ခုသည္ ေဘာ္နီယုိကြၽန္းစုရွိ ဆာဘားျပည္နယ္တြင္ လုပ္ေဆာင္ေနၿပီး အျခားစီမံကိန္းမွာ မေလးရွားကြၽန္းစုရွိ မလကၠာမွေျမာက္ဘက္ရွိ ကဒါးျပည္နယ္သုိ႔ ခ်ိတ္ဆက္ေဖာက္လုပ္မည္ ျဖစ္သည္။ တ႐ုတ္ႏွင့္ဆက္ႏႊယ္ေသာ သေဘာတူညီခ်က္မ်ားအား ျပန္လည္ျပင္ဆင္ရန္ ညႇိႏႈိင္းသြားမည္ဟု ၿခိမ္းေျခာက္ထားေသာ္လည္း မဟာသီယာက ႏွစ္ႏုိင္ငံအၾကား စီးပြားေရးဆက္ဆံေရး ခုိင္မာေစရန္ တ႐ုတ္ခရီးစဥ္အတြင္း ႀကိဳးပမ္းခဲ့သည္။

ၿပီးခဲ့ေသာေမတြင္လည္း မဟာသီယာသည္ စင္ကာပူႏွင့္ မေလးရွားတုိ႔အၾကား ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာက သေဘာတူညီခ်က္ရထားသည့္ အျမန္ရထားလမ္းတည္ေဆာက္ရန္ အစီအစဥ္အမ်ားအျပားကုိလည္း ကုန္က်စရိတ္မ်ားျပားသည္ဟုဆုိကာ ေရႊ႕ဆုိင္းခဲ့သည္။

Ref ; AFP

မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ မဟာသီယာ ဧရာမစီမံကိန္းႀကီးမ်ားအား အာ႐ံုစိုက္မည့္ တ႐ုတ္ခရီးစဥ္ ထြက္ခြာ

ၾသဂုတ္ ၁၃ ရက္က ပူထရာဂ်ာယာရွိ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္႐ံုးတြင္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ၌ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ မဟာသီယာက စကားေျပာေနစဥ္ (Photo – AFP)

အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ အ႐ႈပ္ေတာ္ပံု ၀ိုင္း ရံေနေသာ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း နာဂ်စ္ရာဇက္လက္ထက္ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့သည့္ တ႐ုတ္အေထာက္အပံ့ယူ စီမံကိန္းႀကီးမ်ားအား ျပန္လည္ညိႇႏႈိင္းရန္ သို႔မဟုတ္ ဖ်က္သိမ္းရန္အထိပင္ ႀကိဳးပမ္းႏုိင္သည့္ ခရီးစဥ္အျဖစ္ မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္သစ္မဟာသီယာမိုဟာမက္က ၾသဂုတ္ ၁၆ ရက္တြင္ တ႐ုတ္သို႔ စတင္ထြက္ခြာခဲ့သည္။

ၿပီးခဲ့ေသာ ေမတြင္ အံ့အားသင့္ဖြယ္ ေရြးေကာက္ပြဲ အႏုိင္ရခဲ့ၿပီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အျဖစ္ တစ္ေက်ာ့ျပန္ျဖစ္လာခဲ့သည့္ အသက္ ၉၃ ႏွစ္ရွိၿပီျဖစ္ေသာ မဟာသီယာသည္ ျဖဳတ္ခ်ခံ နာဂ်စ္အစိုးရက တ႐ုတ္အစိုးရပိုင္ကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ လက္မွတ္ထိုးခဲ့ေသာ သေဘာတူညီခ်က္မ်ားစြာအား ဆန္႔က်င္ပယ္ဖ်က္ရန္ ႀကိဳးပမ္းေနသည္။ အဓိက ရထားလမ္းတစ္ခုအပါအ၀င္ ေဒၚလာ ၂၂ ဘီလ်ံေက်ာ္ တန္ဖိုးရွိေသာ တ႐ုတ္အေထာက္ အပံ့ခံစီမံကိန္းမ်ားအား မေလးရွားအစိုးရသစ္က ဆိုင္းငံ့ထားသည္။ ထိုသေဘာတူညီခ်က္မ်ားအနက္ အခ်ဳိ႕သည္ တရားမွ်တမႈ မရွိဘဲ ရယူထားသည္ဟု မဟာသီယာက ႐ႈျမင္ေနသည္။ ၎၏ ငါးရက္ၾကာခရီးစဥ္အတြင္း ထိုကိစၥကို ေဆြးေႏြးသြားမည္ဟု မဟာသီယာက ကတိျပဳထားသည္။

သူ၏ ကိုးႏွစ္ၾကာ အုပ္ခ်ဳပ္မႈအတြင္း နာဂ်စ္သည္ ၎ထူေထာင္ခဲ့ေသာ အစိုးရ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္း 1 MDB ႏွင့္ ဆက္ႏႊယ္သည့္ အေၾကြးမ်ားအား ဆပ္ႏုိင္ရန္အတြက္ အကူအညီရေစရန္ အျပန္အလွန္အားျဖင့္ ေပက်င္းႏွင့္ သေဘာတူညီခ်က္အမ်ား အျပားကုိ အလ်င္အျမန္ ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့သည္ဟု စြပ္စြဲခံထားရသည္။ ယခင္အစိုးရက ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့ေသာ သေဘာတူညီခ်က္မ်ားအား ျပန္လည္စိစစ္ၿပီး ေလွ်ာ့သင့္သည့္ေနရာေလွ်ာ့၊ ျပန္ျပင္၍ရလွ်င္ ျပန္ျပင္သြားမည္ျဖစ္ၿပီး အေရးႀကီးဆံုးသည္ ကုန္က်စရိတ္သက္သာေစရန္ျဖစ္ေၾကာင္း မဟာသီယာက ယခုသီ တင္းပတ္တြင္ ေျပာၾကားထားသည္။

ခရီးစဥ္အတြင္း ဟန္က်ဳိးႏွင့္ ေပက်င္းတို႔သို႔ သြားေရာက္မည္ျဖစ္ၿပီး တ႐ုတ္သမၼတ ရွီက်င္ပင္းႏွင့္ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးမည့္ မဟာသီယာသည္ ေဒၚလာဘီလ်ံ ၂၅၀ အထိ ျမင့္တက္လာသည့္ မေလးရွားေၾကြးၿမီကို ေလွ်ာ့ခ်ႏုိင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းေနသည္။ ထိုင္းနယ္စပ္မွ  မေလးရွားၿမိဳ႕ေတာ္ ကြာလာလမ္ပူသို႔ ခ်ိတ္ဆက္ထားသည့္ ရထားလမ္းတစ္ခုအပါအ၀င္ စီမံကိန္းအတြက္ ေငြေၾကးအားလံုး သံုးစြဲထားေသာ္လည္း တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းသာ ၿပီးေသးသည့္ တ႐ုတ္အေထာက္အပံ့ယူ ဓာတ္ေငြ႕ပိုက္လိုင္း စီမံကိန္းကိုလည္း မေလးရွားက ဆုိင္းငံ့ထားသည္။ တ႐ုတ္စီမံကိန္းမ်ားအား ဖ်က္သိမ္းရန္ မဟာသီယာ၏ ၿခိမ္းေျခာက္မႈမ်ားအတြက္ ေမးျမန္းမႈကို တ႐ုတ္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးဌာနက ႏွစ္ႏိုင္ငံအၾကား စီးပြားေရးႏွင့္ ကုန္သြယ္ေရးပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈသည္ အျပဳသေဘာေဆာင္ေသာ တိုးတက္မႈအရွိန္ကို ထိန္းသိမ္းထားေၾကာင္း၊ ထိုပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈမွ ျဖစ္ေပၚလာေသာ ျပႆနာမ်ားကို ရင္းႏွီးစြာ ညိႇႏိႈင္းေဆြးေႏြးၿပီး စနစ္တက် ကုိင္တြယ္သင့္ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ကမၻာ့စီးပြားေရး ဒုတိယအင္အားအႀကီးဆံုးႏွင့္ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ ဆက္ဆံေရး ခိုင္မာေစရန္ ႀကိဳးပမ္းေနေသာ မဟာသီယာသည္ တ႐ုတ္အြန္လိုင္းကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး ကုမၸဏီႀကီး Alibaba ႐ံုးခ်ဳပ္ရွိေသာ ဟန္က်ဳိးသို႔ သြားေရာက္မည္ ျဖစ္သည္။

Ref ; AFP

တ႐ုတ္ႏွင့္ အေျခခံအေဆာက္အအံု သေဘာတူညီခ်က္မ်ားအား ဖ်က္သိမ္းရန္ မဟာသီယာက ရည္မွန္းထား

ၾသဂုတ္ ၁၃ ရက္တြင္ ပူထရာဂ်ာယာ၌ ေအပီသတင္းဌာနႏွင့္ အင္တာဗ်ဴးျပဳလုပ္ေနသည့္ မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ မဟာသီယာ (ယာ) ကို ေတြ႕ရစဥ္ (Photo: AP)

မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း နာဂ်စ္ရာဇက္က လက္မွတ္ထိုးခဲ့သည့္ တ႐ုတ္ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံျပဳ အေျခခံအေဆာက္အအံု စီမံကိန္းမ်ားအား ဖ်က္သိမ္းရန္ လုပ္ေဆာင္သြားမည္ဟု မေလးရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္သစ္ မဟာသီယာမိုဟာမက္က ေအပီသတင္းဌာနႏွင့္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ အင္တာဗ်ဴးတြင္ ၾသဂုတ္ ၁၃ ရက္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ၿပီးခဲ့ေသာ သံုးလခန္႔က အံ့အားသင့္ဖြယ္ ေရြးေကာက္ပြဲ အႏုိင္ရခဲ့ၿပီးေနာက္ တ႐ုတ္သုိ႔ ပထမဆံုးအႀကိမ္ ခရီးစဥ္မသြားေရာက္မီ ရက္ပိုင္းအလိုတြင္ အသက္ ၉၃ ႏွစ္အရြယ္ရွိၿပီျဖစ္ေသာ မဟာသီယာက ျပည့္စံုက်ယ္ျပန္႔သည့္ ထိုအင္တာဗ်ဴးကို ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

စီမံကိန္းမ်ားသည္ မေလးရွားအတြက္ အက်ဳိးေက်းဇူးရွိေနသမွ် တ႐ုတ္၏ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအား ႀကိဳဆိုၿပီး တ႐ုတ္ႏွင့္ ေကာင္းမြန္ေသာ ဆက္ဆံေရးအား ထိန္းသိမ္းလိုေၾကာင္း မဟာသီယာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ေဒၚလာဘီလ်ံမ်ားစြာ ပါ၀င္သည့္ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ အ႐ႈပ္ေတာ္ပံုဆုိင္ရာ စြဲခ်က္မ်ား စြဲဆိုခံထားရသည့္ နာဂ်စ္လက္ထက္တြင္ သေဘာတူညီခ်က္ ရရွိခဲ့သည့္ တ႐ုတ္ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံျပဳ မေလးရွားအေရွ႕ဘက္ ကမ္း႐ိုးတန္းတစ္ေလွ်ာက္ ဓာတ္ေငြ႕ပိုက္လိုင္း စီမံကိန္းႏွင့္ ရထားလမ္းစီမံကိန္းတို႔အတြက္ မဟာသီယာက သေဘာထားတင္းမာစြာ ရပ္တည္ေနဆဲျဖစ္သည္။ မေလးရွားသည္ ထိုစီမံကိန္းႏွစ္ခုအား လိုအပ္သည္ဟု မထင္ေၾကာင္း၊ အကယ္၍ ျဖစ္ႏုိင္လွ်င္ ထိုစီမံကိန္းမ်ားအား ပယ္ဖ်က္လိုေၾကာင္း အုပ္ခ်ဳပ္ေရးၿမိဳ႕ေတာ္ ပူထရာဂ်ာယာရွိ ၎၏ ႐ံုးခန္းတြင္ အင္တာဗ်ဴး၌ မဟာသီယာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

တ႐ုတ္ႏွင့္ ဆက္ဆံေရး အလြန္အမင္း နီးကပ္ခဲ့သည့္ နာဂ်စ္သည္ ၆၈၈ ကီလိုမီတာ (မိုင္ ၄၃၀) ရွည္လ်ားေသာ အေရွ႕ကမ္း႐ိုးတန္း ရထားလမ္းစီမံကိန္းႏွင့္ ဓာတ္ေငြ႕ပိုက္လိုင္းႏွစ္ခု သြယ္တန္းမည့္ စီမံကိန္းအတြက္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္တြင္ တ႐ုတ္ႏွင့္ သေဘာတူညီခ်က္ ရရွိခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ တ႐ုတ္အစိုးရ ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံျပဳ ကုမၸဏီမ်ားက တည္ေဆာက္ေနသည့္ ထိုစီမံကိန္းမ်ားအား မေလးရွားအစုိးရသစ္က ဆိုင္းငံ့ထားၿပီးျဖစ္ၿပီး ခန္႔မွန္းေျခ ေဒၚလာ ၂၂ ဘီလ်ံ ေက်ာ္ရွိသည့္ ျမင့္တက္လာေသာ ကုန္က်စရိတ္မ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ရန္လည္း ေတာင္းဆိုခဲ့သည္။

ထိုစီမံကိန္းမ်ားအား အလံုးစံု ဖ်က္သိမ္း၍မရလွ်င္ ထိုစီမံကိန္းမ်ားအား လိုအပ္ခ်က္ရွိလာသည့္အခ်ိန္အထိ အနည္းဆံုးအေနျဖင့္ ရပ္ဆုိင္းထားရန္လိုအပ္ေၾကာင္း မဟာသီယာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ တ႐ုတ္က မေလးရွား အပါအ၀င္ အာဆီယံႏုိင္ငံအခ်ဳိ႕ႏွင့္ ပိုင္ဆိုင္မႈ အျငင္းပြားေနသည့္ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္တြင္ လြတ္လပ္စြာ ေရေၾကာင္းသြားလာခြင့္အတြက္ ေလးစားမႈရွိရန္ မဟာသီယာက ေပက်င္းအား ေတာင္းဆိုခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ ပိုင္ဆိုင္မႈ အျငင္းပြားသည့္ ထိုိေနရာမ်ားတြင္ စစ္သေဘၤာမ်ားအား အျမဲတမ္း တပ္စြဲမထားသင့္ေၾကာင္း မဟာသီယာက ေတာင္းဆိုခဲ့ၿပီး စစ္ပံုသြင္းေနမႈမ်ားအား သတိေပးခဲ့သည္။

စစ္သေဘၤာမ်ားပင္ အပါအ၀င္ သေဘၤာအားလံုးက ျဖတ္သန္းသြားခြင့္ ရွိေသာ္လည္း တပ္စြဲထားခြင့္ မရွိေၾကာင္း၊ ယင္းသည္ အားလံုးကို သတိေပးမႈျဖစ္ေၾကာင္း၊ မလိုလားအပ္ဘဲ တင္းမာမႈကို မဖန္တီးၾကရန္ တုိက္တြန္းလိုေၾကာင္း မဟာသီယာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ၿပီးခဲ့ေသာႏွစ္တြင္ ေအပီသတင္းဌာနႏွင့္ အင္တာဗ်ဴးျပဳလုပ္စဥ္ မဟာသီယာက အေမရိကန္သမၼတထရန္႔အား ေ၀ဖန္ခဲ့ၿပီး ယခုအာဏာရရွိခ်ိန္တြင္ အေျပာင္းအလဲ ရွိသလားဟု ေမးျမန္းခဲ့ရာ စိတ္အေျပာင္းအလဲ ျမန္သူတစ္ဦးႏွင့္ ဆက္ဆံရန္ ခက္ခဲမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ၎က ေျဖၾကားခဲ့သည္။

Ref: AP

ေရြးေကာက္ပဲြတြင္ အံ့အားသင့္ဖြယ္ အႏုိင္ရရွိခဲ့ၿပီးေနာက္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း မဟာသီယာ က်မ္းသစၥာက်ိန္ဆို

ေမ ၁၀ ရက္က ကြာလာလမ္ပူတြင္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ တစ္ခုအတြင္း ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အျဖစ္ ေရြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ခံရသူ မဟာသီယာ စကားေျပာၾကားေနစဥ္ (Photo: AFP)

အသက္ ၉၂ ႏွစ္အရြယ္ရွိ မဟာသီယာ မိုဟာမက္သည္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အံ့အားသင့္ဖြယ္ အႏုိင္ရရွိခဲ့ၿပီးေနာက္ ေမ ၁၀ ရက္တြင္ ကမၻာ့အသက္အႀကီးဆံုး ေရြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ခံ ႏုိင္ငံေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ က်မ္းသစၥာ က်ိန္ဆိုခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

က်မ္းသစၥာက်ိန္ဆိုသည့္ အခမ္းအနားကို ႏုိင္ငံေတာ္နန္းေတာ္၌ ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ရာစုႏွစ္မ်ားခ်ီ၍ ၾကာၿပီျဖစ္ေသာ မြတ္စလင္ မေလးအစဥ္အလာမ်ားႏွင့္ ျပည့္ႏွက္လ်က္ ရွိသည္။ မဟာသီယာသည္ ဘုရင္ဆူလ္တန္ မူဟာမက္-၅ ၏ ေရွ႕ေမွာက္တြင္ တရား၀င္ က်မ္းသစၥာက်ိန္ဆိုခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

မေလးရွား႐ိုးရာ၀တ္စံုကို ၀တ္ဆင္ထားသည့္ မဟာသီယာသည္ ခမ္းနားႀကီးက်ယ္စြာ တန္ဆာဆင္ထားေသာ အခန္းတစ္ခန္းအတြင္း က်မ္းသစၥာက်ိန္ဆိုခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး သူ၏ ႏုိင္ငံေရးမဟာမိတ္မ်ားႏွင့္ အႀကီးတန္း အစိုးရအရာရွိမ်ား တက္ေရာက္ခဲ့သည္။

မဟာသီယာ က်မ္းသစၥာက်ိန္ဆိုသည့္အခါ နန္းေတာ္အျပင္ဘက္ရွိ ေပ်ာ္ရႊင္ျမဴးတူးေနသည့္ ရာႏွင့္ခ်ီေသာ လူမ်ားက ေကာင္းခ်ီးၾသဘာေပးၾကၿပီး ႏုိင္ငံေတာ္သီခ်င္းကို သီဆိုကာ လူအခ်ဳိ႕သည္ မ်က္ရည္မ်ားပင္ က်ခဲ့ၾကသည္။ မီး႐ွဴးမီးပန္းမ်ားသည္လည္း ကြာလာလမ္ပူၿမိဳ႕၏ ညေကာင္းကင္ယံ၌ ထြန္းလင္း၍ေနခဲ့သည္။

“ဒီညမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အရမ္းကို ေသြးစည္းညီညြတ္ေနသလို ခံစားရပါတယ္။ သူက ဒီေနရာကို အရင္က ေရာက္ခဲ့ဖူးတာမို႔ မဟာသီယာဟာ အလြန္ကို ထိုးထြင္းသိျမင္ႏုိင္ၿပီး အေတြ႕အၾကံဳလည္း ရင့္က်က္ပါတယ္” ဟု လူအုပ္ႀကီးအတြင္း၌ ရွိေနေသာ အသက္ ၂၄ ႏွစ္အရြယ္ရွိ ေက်ာင္းသားတစ္ဦးျဖစ္သည့္ အဗၺဒူအဇစ္ဟာမားက ေအအက္ဖ္ပီသတင္းဌာနသို႔ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

မဟာသီယာ ျပန္လာျခင္းႏွင့္ပတ္သက္၍ မွတ္သားဖြယ္ အေကာင္းဆံုး လကၡဏာ တစ္ရပ္မွာ ေထာင္ဒဏ္က်ခံေနရသည့္ အတိုက္အခံေခါင္းေဆာင္ အန္၀ါအီဘရာဟင္ႏွင့္ ျပန္လည္သင့္ျမတ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ၎တို႔ႏွစ္ဦး၏ ဆက္ဆံေရးသည္ မေလးရွားႏုိင္ငံေရး အခင္းအက်င္းကို ဆယ္စုႏွစ္ အတန္ၾကာေအာင္ အႀကီးအက်ယ္ လႊမ္းမိုးထားခဲ့သည္။

အန္၀ါသည္ မဟာသီယာ၏ အ႐ိုက္အရာကို ေသခ်ာေပါက္ ဆက္ခံမည့္သူအျဖစ္ သတ္မွတ္ခံထားရေသာ္လည္း ႏုိင္ငံေရးအရ သေဘာထားကြဲလြဲကာ ၁၉၉၈ ခုႏွစ္တြင္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္က သူ႔အား ထုတ္ပယ္ခဲ့သည္။

လက္ရွိ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ နာဂ်စ္ရာဇက္လက္ထက္၌ ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ခံခဲ့ရၿပီး လာမည့္ဇြန္တြင္ ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္လာမည့္ အတုိက္အခံၾသဇာႀကီးပုဂိၢဳလ္ အန္၀ါအီဘရာဟင္ကို ေတာ္၀င္လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ ရရွိေစရန္အတြက္ ႀကိဳးပမ္းေပးမည္ဟု မဟာသီယာက ကတိျပဳခဲ့သည္။ ယင္းမွသာ အန္၀ါက ေရြးေကာက္ပဲြ ထပ္မံယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္မည္ျဖစ္ၿပီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္လာရန္ အလားအလာ ရွိမည္ျဖစ္သည္။

ပါလီမန္တြင္ အမတ္ေနရာအမ်ားစု ရရွိႏိုင္ရန္အတြက္ ပါတီ သို႔မဟုတ္ ညြန္႔ေပါင္းသည္ အမတ္ေနရာ ၁၁၂ ေနရာကို ရရွိရန္ လိုအပ္သည္။ ေမ ၉ ရက္က ေရြးေကာက္ပဲြတြင္ မဟာသီယာ၏ အတုိက္အခံညြန္႔ေပါင္း Pact of Hope က ေဘာ္နီယိုကြၽန္းရွိ မိတ္ဖက္ပါတီငယ္တစ္ခုႏွင့္အတူ အမတ္ေနရာ ၁၂၁ ေနရာအထိ ရရွိခဲ့သည္။ ၿပီးခဲ့ေသာ ေရြးေကာက္ပဲြတြင္ အမတ္ေနရာ ၁၃၃ ေနရာ အထိရရွိခဲ့ေသာ အာဏာရညြန္႔ေပါင္း BN ကမူ ၇၉ ေနရာသာ ရရွိခဲ့သည္။

Ref: AFP

အံ့အားသင့္ဖြယ္ ေရြးေကာက္ပဲြေအာင္ပဲြအၿပီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း မဟာသီယာက ဘုရင္ႏွင့္ေတြ႕ဆံု

ေမ ၁၀ ရက္က ကြာလာလမ္ပူတြင္ မဟာသီယာႏွင့္ ဘုရင္တုိ႔ ေတြ႕ဆံုမည့္ နန္းေတာ္အျပင္ဘက္၌ အတုိက္အခံ ေထာက္ခံသူမ်ားက ေစာင့္ဆုိင္းေနၾကစဥ္ (Photo: AFP)

မေလးရွားေခါင္းေဆာင္ေဟာင္း မဟာသီယာမိုဟာမက္သည္ ၎၏အတုိက္အခံ ညြန္႔ေပါင္းက ေမ ၉ ရက္ ေရြးေကာက္ပဲြတြင္ အႏုိင္ရခဲ့ၿပီးေနာက္ ေမ ၁၀ ရက္တြင္ ဘုရင္ႏွင့္ေတြ႕ဆံုခဲ့ကာ အစိုးရအဖဲြ႕အား အလ်င္အျမန္ ဖဲြ႕စည္းရန္အတြက္ ခြင့္ျပဳခ်က္ရရွိရန္ ႀကိဳးပမ္းခဲ့ကာ အံ့အားသင့္ဖြယ္ ေရြးေကာက္ပဲြေအာင္ပဲြအၿပီး အာဏာဆက္ခံေရးအတြက္ စိုးရိမ္မႈမ်ားကို အဆံုးသတ္ပစ္ခဲ့သည္။ မဟာသီယာႏွင့္ ၎၏ဇနီးဆီတီဟက္မက္မိုဟာမက္အလီတုိ႔သည္ ဘုရင္ႏွင့္ေတြ႕ဆုံႏုိင္ရန္ အတြက္ ကြာလာလမ္ပူရွိ နန္းေတာ္သို႔ သြားေရာက္ခဲ့ၿပီး လမ္းတစ္ေလွ်ာက္တြင္ ေထာက္ခံသူရာေပါင္းမ်ားစြာက အလံမ်ားေ၀ွ႔ယမ္းၿပီး ႏုိင္ငံေတာ္သီခ်င္းကို သီဆိုခဲ့ၾကသည္။

လက္ရွိ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္နာဂ်စ္ရာဇက္လက္ထက္၌ ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခံခဲ့ရၿပီး လာမည့္ဇြန္တြင္ ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္လာမည့္ အတုိက္အခံ ၾသဇာႀကီးပုဂိၢဳလ္ အန္၀ါအီဘရာဟင္ကို ေတာ္၀င္လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ ရရွိေစရန္အတြက္ ႀကိဳးပမ္းေပးမည္ဟု မဟာသီယာက ကတိျပဳခဲ့သည္။ ယင္းမွသာ အန္၀ါက ေရြးေကာက္ပဲြ ထပ္မံယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္မည္ျဖစ္ၿပီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္လာရန္ အလားအလာ ရွိမည္ျဖစ္သည္။

ႏုိင္ငံေရးဆုိင္ရာ ဧရာမ ကေမာက္ကမျဖစ္မႈအျဖစ္ မဟာသီယာ၏ အတိုက္အခံ ညြန္႔ေပါင္းသည္ ၁၉၅၇ ခုႏွစ္တြင္ ႏုိင္ငံလြတ္လပ္ေရးရရွိခဲ့ၿပီးေနာက္ပိုင္း အတားအဆီးမရွိ အုပ္ခ်ဳပ္လာႏိုင္ခဲ့သည့္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ နာဂ်စ္ရာဇက္၏ အာဏာရညြန္႔ေပါင္း Barisan Nasional (BN) ၏ အာဏာခ်ဳပ္ကိုင္ထားမႈကို အဆံုးသတ္ပစ္ႏုိင္ခဲ့သည္။

ပါလီမန္တြင္ အမတ္ေနရာအမ်ားစု ရရွိႏိုင္ရန္အတြက္ ပါတီ သို႔မဟုတ္ ညြန္႔ေပါင္းသည္ အမတ္ေနရာ ၁၁၂ ေနရာကို ရရွိရန္ လိုအပ္သည္။ ေမ ၉ ရက္က ေရြးေကာက္ပဲြတြင္ မဟာသီယာ၏ အတုိက္အခံညြန္႔ေပါင္း Pact of Hope က ေဘာ္နီယိုကြၽန္းရွိ မိတ္ဖက္ပါတီငယ္ တစ္ခုႏွင့္အတူ အမတ္ေနရာ ၁၂၁ ေနရာအထိ ရရွိခဲ့သည္။ ၿပီးခဲ့ေသာ ေရြးေကာက္ပဲြတြင္ အမတ္ေနရာ ၁၃၃ ေနရာ အထိရရွိခဲ့ေသာ အာဏာရညြန္႔ေပါင္း BN ကမူ ၇၉ ေနရာသာ ရရွိခဲ့သည္။

ထိတ္လန္႔ဖြယ္ အေရးနိမ့္ခဲ့မႈအၿပီး နာဂ်စ္က ျပည္သူမ်ား၏ ဆႏၵကို လက္သင့္ခံေၾကာင္း ပထမဆံုးအႀကိမ္ မွတ္ခ်က္ျပဳ ေျပာၾကားခဲ့ေသာ္လည္း ႐ံႈးနိမ့္ေၾကာင္းကို ၀န္ခံျခင္းမရွိေသးေပ။ မည္သည့္ပါတီကမွ် အမတ္ေနရာအမ်ားစုကို မရရွိခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ကို ေရြးခ်ယ္ရန္ ဘုရင္၏ဆံုးျဖတ္ခ်က္အေပၚ မူတည္ေနေၾကာင္း နာဂ်စ္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။ အျပတ္အသတ္ အေရးနိမ့္ခဲ့ေသာ္လည္း အာဏာဆက္လက္ ဆုပ္ကိုင္ထားႏုိင္ရန္အတြက္ နာဂ်စ္သည္ BN သို႔ အျခားပါတီမ်ား ဘက္ေျပာင္း၀င္ေရာက္လာရန္အတြက္ အခ်ိန္ဆဲြထားႏိုင္ေၾကာင္း ေလ့လာသူမ်ားက သံုးသပ္ခဲ့ၾကသည္။

နာဂ်စ္ထူေထာင္ခဲ့ေသာ အစိုးရရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္း 1 MDB မွ ေဒၚလာဘီလ်ံမ်ားစြာ ခုိးယူမႈဆုိင္ရာ စြပ္စဲြခ်က္မ်ားအတြက္ ၎အား တရားခြင္သို႔ပို႔မည္ဟု မဟာသီယာက ကတိျပဳထားသည္။ သို႔ေသာ္ မဟာသီယာသည္လည္း ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အျဖစ္ ထမ္းေဆာင္စဥ္အတြင္း အာဏာရွင္ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္သည္ဟု စြပ္စဲြခံထားရသည္။

Ref: AFP