အစုိးရသက္တမ္း ႏွစ္ႏွစ္ေက်ာ္ၿပီ ျဖစ္ေသာ္လည္း ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရး၊ တရားဥပေဒ စုိးမုိးေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတုိ႔သည္ ဆုတ္ယုတ္ဆုိးရြားသည့္ အေျခအေန ရွိေနေၾကာင္း SNLD ပါတီဥကၠ႒ ဦးခြန္ထြန္းဦး ေျပာၾကား

လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ အစုိးရသက္တမ္း ႏွစ္ႏွစ္ေက်ာ္သြားၿပီ ျဖစ္ေသာ္လည္း ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရး၊ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရရွိေရးတုိ႔သည္ ဆုတ္ယုတ္ဆုိးရြားသည့္ အေျခအေနတြင္ ရွိေနေၾကာင္း ၁၉၉၀ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ရွမ္းတုိင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္သူ ဦးခြန္ထြန္းဦးက ေျပာသည္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ျပည္လမ္းရွိ ယုဒႆန္ရိပ္သာတြင္ ၾသဂုတ္ ၇ ရက္ မြန္းလြဲပုိင္းတြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ ၁၉၉၀ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအဖြဲ႔ႏွင့္ မိတ္ဖက္ႏုိင္ငံေရး အင္အားစုမ်ား ညီလာခံ အဖြင့္မိန္႔ခြန္း ေျပာၾကားရာတြင္ ညီလာခံ သဘာပတိျဖစ္သူ ဦးခြန္ထြန္းဦးက ထုိသုိ႔ေျပာၾကားခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

“အခုဆုိရင္ အစုိးရသက္တမ္း ႏွစ္ႏွစ္ေက်ာ္ရွိခဲ့ၿပီ။ ဖြဲ႔စည္းပုံျပင္ဆင္ေရး၊ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရးနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတုိ႔ဟာ ဆုတ္ယုတ္ဆုိးရြားတဲ့ အေျခအေနကို ဆုိက္ေရာက္ေနပါတယ္။ အမ်ိဳးသား ျပန္လည္ရင္ၾကားေစ့ေရးနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဖာ္ေဆာင္မႈေတြဟာ မပီမျပင္ လုိအပ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ျပည့္ေနပါတယ္” ဟု ဦးခြန္ထြန္းဦးက ေျပာသည္။

၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒသည္ စစ္အစုိးရက ေရးဆြဲခဲ့သည့္ ဖြဲ႔စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒျဖစ္ၿပီး အဆုိပါ ဖြဲ႕စည္းပုံေအာက္မွ က်င္းပခဲ့သည့္ လႊတ္ေတာ္က ယင္းဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒကို ျပင္ဆင္မည္ဆုိျခင္းမွာ မျဖစ္ႏုိင္ေသာ လုပ္ေဆာင္မႈတစ္ခု ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း ၎ကအဖြင့္မိန္႔ခြန္း ေျပာၾကားရာတြင္ ထည့္သြင္းေျပာဆုိသည္။

ထုိ႔ျပင္ အမ်ိဳးသား ျပန္လည္ရင္ၾကားေစ့ေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ တုိင္းရင္းသားျပည္သူ အားလုံးႏွင့္ ရင္ၾကားေစ့ႏုိင္ေရး လုိအပ္ေနၿပီး အင္အားရွိသူကိုသာ အေလးေပး ရင္ၾကားေစ့ေနမည္ ဆုိပါက တုိင္းရင္းသား အားလုံးႏွင့္ အလွမ္းေ၀းလာမည္ျဖစ္ဟု ဦးခြန္ထြန္းဦးက သတိေပး ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ေဖာ္ေဆာင္ရာတြင္လည္း ပင္လုံစိတ္ဓာတ္ တစ္ခုတည္းျဖင့္ လုပ္၍မရေၾကာင္း၊ ပင္လုံစာခ်ဳပ္ ပင္လုံကတိက၀တ္မ်ားကုိ အေျခခံသည့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ိဳးျဖင့္သာ စစ္မွန္သည့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို တည္ေဆာက္ႏုိင္မည္ ျဖစ္သည္ဟု ဦးခြန္ထြန္းဦးက ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။

“အားလုံးကုိ ၿခဳံငုံသုံးသပ္ တင္ျပရမယ္ဆုိရင္ ဒီေန႔တုိင္းျပည္ကုိ စီမံခန္႔ခြဲအုပ္ခ်ဳပ္ေနတဲ့ အစုိးရအေနနဲ႔ တုိင္းျပည္ရဲ႕ အဓိက လုိအပ္ခ်က္ေတြကုိ ျဖည့္စြမ္းႏုိင္ျခင္း မရွိတာ လက္ေတြ႕ျဖစ္ရပ္မ်ားက ထင္ရွားေပၚလြင္ ေနပါတယ္” ဟု ၎ကေျပာသည္။

ယခုျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ ၁၉၉၀ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအဖြဲ႔ႏွင့္ မိတ္ဖက္ႏုိင္ငံေရး အင္အားစုမ်ား ညီလာခံတြင္ မိတ္ဖက္အဖြဲ႔အစည္းမ်ားမွ ေပးပုိ႔ေသာ သ၀ဏ္လႊာမ်ား ဖတ္ၾကားျခင္း၊ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒ ဖ်က္သိမ္းေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ ရွင္းလင္းတင္ျပျခင္းႏွင့္ သက္ဆုိင္ရာ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၏ အစီရင္ခံစာမ်ားအား ဖတ္ၾကားတင္သြင္း ခဲ့ၾကသည္။

ယခုညီလာခံတြင္ ပစ္ပယ္ခံထားရေသာ (သစ္ခုတ္သမားမ်ား) ႏုိင္ငံေရး လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္မ်ားအား ဖိတ္ေခၚလက္တြဲ ေဆာင္ရြက္သြားျခင္း၊ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒ ဖ်က္သိမ္းေရးအား ဆက္လက္ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္သြားျခင္းႏွင့္ လႊတ္ေတာ္တြင္း ႏုိင္ငံေရးျဖစ္သည့္ ၂၀၂၀ ေရြးေကာက္ပြဲအား ၀င္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္ျခင္းတုိ႔ကုိ ညီလာခံ အစည္းအေ၀း ဆုံးျဖတ္ခ်က္အျဖစ္ ေၾကညာခဲ့သည္။

NLD အစုိးရသည္ မူလရည္မွန္းခ်က္အတုိင္း ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကို ျပင္ဆင္မည္ဟူေသာ ေရြးေကာက္ပြဲ ကတိက၀တ္အတြက္ ျပန္လည္ေဆာင္ရြက္သင့္ေၾကာင္း ကရင္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အေထာက္အကူျပဳကြန္ရက္ အၾကံျပဳ

NLD အစုိးရသည္ မူလရည္မွန္းခ်က္အတုိင္း ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကို ျပင္ဆင္မည္ဟူေသာ ေရြးေကာက္ပြဲ ကတိက၀တ္အတြက္ ျပန္လည္ေဆာင္ရြက္သင့္ေၾကာင္း ကရင္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အေထာက္အကူျပဳကြန္ရက္ (KPSN) က အၾကံျပဳထားသည္။

ကရင္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အေထာက္အကူျပဳ ကြန္ရက္ (KPSN) က ထုတ္ျပန္သည့္ “ေရွ႕ဆက္ရန္ မျဖစ္ႏိုင္ေတာ့သည့္ ျမန္မာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးမႈခရီး ေျမယာက႑ေဆြးေႏြးမႈမွ ခ်ဥ္းကပ္ေလ့လာျခင္း အစီရင္ခံစာ” တြင္ ထုိသုိ႔ေဖာ္ျပထားျခင္းျဖစ္သည္။

လက္ရွိျမန္မာၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္စဥ္သည္ ေရရွည္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး (သို႔) ဒီမိုကရက္တစ္ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုသစ္ဆီသို႔ ဦးတည္ရန္ မျဖစ္ႏိုင္ေတာ့သည့္ အေျခအေနသုိ႔ ေရာက္ေနသည္မွာ အျငင္းပြားဖြယ္ရာမရွိ ရွင္းလင္းေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္း၊ လက္ရွိၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ကို စစ္ေရး၊ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ အာဏာရွင္ဆန္ေသာ စည္းမ်ဥ္းဥပေဒမ်ားျဖင့္ အက်ပ္ကိုင္ျခင္း၊ ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္း၊ လြန္စြာအေရးႀကီးေသာ အမ်ိဳးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈမ်ားအေပၚ အေႏွာင့္အယွက္ေပး ပိတ္ဆို႔ျခင္း၊ အေရးႀကီးအစုအဖြဲ႕တို႔၏ ပါ၀င္မႈအား ဖယ္ခ်န္ထားျခင္း၊ အေရးႀကီးလွေသာ ႏိုင္ငံေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈႏွင့္ ေရရွည္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရရွိရန္အတြက္ မျဖစ္မေန ေဆြးေႏြးရန္ လိုအပ္သည့္ အဓိကအခ်က္မ်ားကို ေဆြးေႏြးခြင့္မေပးျခင္း၊ တားျမစ္ျခင္း၊ အစရွိသည့္ လုပ္ေဆာင္မႈမ်ားျဖင့္ ႀကိဳးကိုင္လ်က္ရွိေၾကာင္း အစီရင္ခံစာတြင္ တပ္မေတာ္အား စြပ္စြဲထားသည္။

ဒီမိုကရက္တစ္ဖက္ဒရယ္ဆီသုိ႔ လွမ္းခ်ီျပဳျပင္ေျပာင္းလဲႏိုင္ေရးသည္ လက္ရွိၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးမႈ၏ အဓိကက်ေသာအပိုင္းျဖစ္ၿပီး ေျမယာႏွင့္သဘာ၀ အရင္းအျမစ္မ်ားအေပၚ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရကို အာဏာႏွင့္ လုပ္ပိုင္ခြင့္ အျပည့္အ၀ ေပးထားေသာ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ အပါအ၀င္ တည္ဆဲဥပေဒမ်ားအား ျပင္ဆင္ျခင္းႏွင့္ ဖ်က္သိမ္းျခင္းဆိုင္ရာ လုပ္ေဆာင္ျခင္းမ်ားအေပၚတြင္ မ်ားစြာမူတည္လ်က္ရွိေၾကာင္း အစီရင္ခံစာတြင္ ပါရွိသည္။

ထုိ႔ျပင္ လက္ရွိေျမယာႏွင့္သဘာ၀ အရင္းအျမစ္က႑ စီမံခန္႔ခြဲမႈစနစ္မွ ဖက္ဒရယ္က်က် စီမံခန္႔ခြဲမႈစနစ္ဆီသို႔ ေျပာင္းလဲႏိုင္ေရးသည္ စစ္မွန္ေသာၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ တိုက္႐ိုက္ ဆက္စပ္လ်က္ရွိၿပီး ဤသို႔ေသာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားကို လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မႈမရွိျခင္းသည္ ပဋိပကၡ၏ အဓိက တြန္းအားျဖစ္ေနေၾကာင္းလည္း အစီရင္ခံစာတြင္ ပါရွိသည္။

KPSN ၏ အၾကံျပဳခ်က္တြင္ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ၏ အကန္႔အသတ္ႏွင့္ ကင္းလြတ္ေသာ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈႏွင့္ ေဆြးေႏြးအေျဖရွာမႈမ်ား ပါ၀င္ေသာ မူေဘာင္အသစ္တခုကို ေရးဆြဲေဖာ္ထုတ္ရမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ပါရွိသည္။

ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးမႈမ်ား လုပ္ငန္းစဥ္တစ္ေလွ်ာက္ အႀကီးစားဖြံ႕ၿဖိဳးေရး စီမံကိန္းမ်ားကို ဖက္ဒရယ္ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒအသစ္ က်င့္သံုးႏိုင္သည္အထိ ေခတၱရပ္ဆိုင္းထားရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ လူမႈအသိုင္းအ၀ုိင္းမ်ားအၾကား ေတြ႕ဆံု ေဆြးေႏြးမႈမ်ားကိုေသာ္လည္းေကာင္း၊ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္း အခ်င္းခ်င္းအၾကား ေတြ႕ဆံုမႈမ်ားကိုေသာ္လည္းေကာင္း၊ ကန္႔သတ္ပိတ္ပင္ျခင္း လံုး၀မရွိရန္လည္း အစီရင္ခံစာတြင္ အၾကံျပဳ ေတာင္းဆုိထားသည္။

ထုိ႔ျပင္ NLD အစိုးရသည္ ၎၏ မူလရည္မွန္းခ်က္မ်ားအတိုင္း ျပန္လည္ေဆာင္ရြက္သင့္ၿပီး “တိုင္းရင္းသားမ်ား၏ အခြင့္အေရးႏွင့္ ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ေရးအတြက္ အာမခံႏိုင္ရန္” ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒကို ျပင္ဆင္မည္ဟူေသာ ေရြးေကာက္ပြဲ ကတိက၀တ္အတြက္ စတင္တိုက္ပြဲ၀င္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း အၾကံျပဳခ်က္ပါရွိသည္။

ထုိ႔အတူ လက္ရွိတိုင္းရင္းသားလူထု ကိုယ္တိုင္ စီမံအုပ္ခ်ဳပ္ေနေသာ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး၊ ေျမယာႏွင့္ သဘာ၀သယံဇာတ စီမံခန္႕ခြဲမႈစနစ္မ်ားႏွင့္ တရားေရးယႏၲရားမ်ားကို ျမန္မာအစိုးရ၊ ကုလသမဂၢေအဂ်င္စီမ်ားႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ကူညီပံ့ပိုးေနေသာ အလွဴရွင္မ်ားက အသိအမွတ္ျပဳရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ႏိုင္ငံတကာ၏ပံ့ပိုးကူညီမႈ ျဖတ္ေတာက္ျခင္းခံထားရေသာ ဒုကၡသည္မ်ားႏွင့္ IDP ျပည္သူမ်ားအတြက္ ႏိုင္ငံတကာ အေထာက္အပ့ံမ်ားကို ခ်က္ခ်င္းျပန္လည္ကူညီေပးရန္ႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာစံသတ္မွတ္ခ်က္အတိုင္း ေထာက္ပံ့ေပးရမည္ ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း အစီရင္ခံစာတြင္ ေတာင္းဆုိထားသည္။

ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးမႈ လုပ္ငန္းစဥ္အား ေငြေၾကးကူညီေထာက္ပံ့ေပးေသာ အလွဴရွင္မ်ားအေနျဖင့္ ၎တို႔ ေထာက္ပံ့ေပးေသာေငြမ်ားသည္ လက္ရွိလမ္းဆံုးေရာက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ကို ေထာက္ပ့ံေပးျခင္းထက္ စစ္မွန္ၿပီး အဓိပၸာယ္ျပည့္၀ေသာ ႏိုင္ငံေရးအေျပာင္းအလဲကို ဦးတည္ေစႏိုင္သည့္ အလွဴေငြမ်ားျဖစ္ေရးကို ဦးတည္ ေဆာင္ရြက္သင့္သည္ဟု KPSN ၏ အစီရင္ခံစာတြင္ ပါရွိသည္။

KPSN အစီရင္ခံစာတြင္ တိုင္းျပည္အတြင္း ဒီမိုကေရစီ၊ ဖက္ဒရယ္မူႏွင့္ ကိုက္ညီေသာ ေျမယာက႑ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈသုိ႔ အေရာက္သြားႏိုင္ရန္ လႊတ္ေတာ္အတြင္း ေျမယာျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ လုပ္ငန္းစဥ္ကိုေပးေသာ ေငြေၾကး သို႔မဟုတ္ နည္းပညာ အေထာက္အပံ့မ်ားသည္ ဒီမိုကေရစီစနစ္က်က်ႏွင့္ ဖက္ဒရယ္အေပၚအေျခခံေသာ ေျမယာက႑ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲႏိုင္မႈ အခြင့္အလမ္းမ်ားကို ဆန္႔က်င္ျခင္းမျဖစ္ေအာင္ သို႔မဟုတ္ ထိခိုက္မႈ တစံုတရာမရွိေအာင္ သတိထား ေဆာင္ရြက္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း အၾကံျပဳထားသည္။

ျပည္သူအတြက္ ဒီမိုကေရစီသည္ အေရးႀကီးေၾကာင္းႏွင့္ ဒီမိုကေရစီေဖာ္ေဆာင္ႏုိင္သည့္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒတစ္ခု ရေအာင္ျပင္ရန္ ရည္ရြယ္ေၾကာင္း NLD ပါတီမွ ဦးဥာဏ္၀င္း ေျပာၾကား

NLD ပါတီတာ၀န္ရွိသူမ်ား ဒုတိယအႀကိမ္ ႏိုင္ငံလံုးဆုိင္ရာပါတီ ညီလာခံႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး သတင္းစာ ရွင္းလင္းေနစဥ္

ျပည္သူအတြက္ ဒီမိုကေရစီသည္ အေရးႀကီးေၾကာင္းႏွင့္ ဒီမိုကေရစီေဖာ္ေဆာင္ႏုိင္သည့္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒတစ္ခု ရေအာင္ျပင္ရန္ ရည္ရြယ္ေၾကာင္း NLD ပါတီမွ ဦးဥာဏ္၀င္းက ေျပာၾကားသည္။

ဇြန္ ၂၄ ရက္က ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ NLD ၏ ဒုတိယအႀကိမ္ ႏိုင္ငံလံုးဆိုင္ရာပါတီ ညီလာခံအၿပီး သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲတြင္ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕ စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ မီဒီယာမ်ား၏ ေမးျမန္းမႈအေပၚ ျပန္လည္ေျဖၾကားရာတြင္ ဦးဥာဏ္၀င္းက ထုိသို႔ ထည့္သြင္း ေျပာၾကားျခင္းျဖစ္သည္။

“ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကို ကာကြယ္တာနဲ႔ ျပင္ဆင္တာနဲ႔ ႏွစ္ခုၾကားမွာ ကြာျခားခ်က္ ရွင္းလင္းရေအာင္ အခ်က္တစ္ခုမွ မေတြ႕ဘူး။ ကာကြယ္မယ္ဆိုတာ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒက တပ္မေတာ္အေနနဲ႔ တပ္မေတာ္ရဲ႕က႑ေတြ အမ်ားႀကီးပါေနတယ္။ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒမွာ။ သူတို႔က ဒါကို ကာကြယ္မယ္လို႔ေျပာတယ္။ အန္ကယ္တို႔က ျပင္ဆင္မယ္ဆိုေတာ့ ဒီမိုကေရစီအတြက္ ျပင္ဆင္မွာ။ တပ္မေတာ္အတြက္လည္း မဟုတ္ဘူး။ တပ္မေတာ္ကို ႏွိမ္ဖို႔လည္း မဟုတ္ဘူး။ သို႔ေသာ္ ျပည္သူအတြက္ ဒီမိုကေရစီ အေရးႀကီးတယ္။ ဒီမိုကေရစီ ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္တဲ့ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒတစ္ခု ရေအာင္ျပင္ဖို႔ အန္ကယ္တို႔ ရည္ရြယ္ခ်က္က အဲဒါပါပဲ” ဟု ဦးဥာဏ္၀င္းက ေျပာၾကားသည္။

NLD ပါတီ၏ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲ ေၾကညာစာတမ္းတြင္ “တိုင္းရင္းသား ျပည္သူလူထုတစ္ရပ္လံုး ေအးခ်မ္းလံုျခံဳစြာ လက္တြဲေနထိုင္ေရးကို အာမခံခ်က္ေပးႏိုင္မည့္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒတစ္ရပ္ ေပၚထြန္းေရး” ဟူသည့္ အခ်က္တစ္ခ်က္လည္း ပါ၀င္ခဲ့သည္။

ထိုသို႔ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကို ျပင္ဆင္ရာတြင္ ျပည္သူမ်ား နစ္နာမႈမျဖစ္ေစႏုိင္ေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းသည့္နည္းလမ္းျဖင့္သာ ေဆာင္ရြက္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း NLD ပါတီ ဒုတိယဥကၠ႒ (၂) ႏွင့္ မႏၲေလးတိုင္းေဒသႀကီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာေဇာ္ျမင့္ေမာင္က ေျပာၾကားသည္။

“ကြၽန္ေတာ္တို႔ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒျပင္ဆင္ေရးဆိုတာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ၂၀၁၂ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္ကတည္းကိုက ျပည္သူကိုတင္ျပခဲ့တဲ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ မူ၀ါဒတစ္ရပ္ ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒျပင္ဆင္ေရးကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဘယ္ပံုဘယ္နည္းနဲ႔ ျပင္ဆင္မယ္ဆိုတာ ျပည္သူေတြ မထိခိုက္တဲ့ ျပည္သူေတြ ပြန္းပဲ့မႈအနည္းဆံုးျဖစ္ႏိုင္တဲ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ မူ၀ါဒျဖစ္တဲ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ေတြဟာ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းစြာနဲ႔ေနာ္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ႏုိင္ငံေရးနည္းလမ္းကို ႏိုင္ငံေရးနည္းနဲ႔ ေျဖရွင္းျခင္းဆိုတဲ့ နည္းလမ္းကိုပဲ သံုးမွာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ဒီေန႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးေနတာမွာလည္း ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ဟာေတြ ပါပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဒီၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံႀကီးကေန ခ်မွတ္လာမယ့္မူေတြအေပၚမွာ မူတည္ၿပီးလို႔ရွိရင္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကေနၿပီးေတာ့ ျပည္ေထာင္စု Accord ဆိုတာ သေဘာတူညီၿပီးလို႔ရွိရင္ အဲဒီမွာ အေျခခံဥပေဒျပင္ဆင္ေရးဆိုတာ ပါပါတယ္။ ဒီနည္းလမ္းဟာ ေနာက္တစ္နည္းလမ္းဆင္းရမွာ။ ဒါေပမဲ့ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ရဲ႕မူ၀ါဒ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ျပင္တာကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ျပင္ကိုျပင္မွာပါ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ကတိလည္း ေပးၿပီးသားပါ။ ႀကိဳးပမ္းလည္း ႀကိဳးစား ေဆာင္ရြက္ခဲ့ၿပီးပါၿပီ။ ဥပမာဆိုရင္ ၄၃၆ ျပင္ဆင္ေရးကို တင္ျပခဲ့ၿပီးျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီတုန္းက ကြၽန္ေတာ္တို႔ အေကာင္အထည္ မေဖာ္ခဲ့ႏိုင္ဘူး။ ေျပာရရင္ေတာ့ ျပည္သူေတြ မထိခိုက္တဲ့ ျပည္သူေတြကို နစ္နာမႈမျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေသာနည္းလမ္းနဲ႔ပဲ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ဟာ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒျပင္ဆင္မယ္ဆိုတာ ေျဖၾကားခ်င္ပါတယ္” ဟု ေဒါက္တာေဇာ္ျမင့္ေမာင္က ေျပာၾကားသည္။

သို႔ေသာ္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒသည္ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားေၾကာင့္ ျပင္ဆင္၍ မရေသးေသာ္လည္း ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ျခင္းမွာ ပါတီ၏ အျမဲလက္ကုိင္စြဲထားသည့္ မူ၀ါဒျဖစ္ေၾကာင္းလည္း ဦးဉာဏ္၀င္းက ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။

“ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒရဲ႕ ကန္႔သတ္ခ်က္ေၾကာင့္ ျပင္လုိ႔မရေသးဘူး။ ျပင္လို႔မရေသးဘူးဆိုရင္ တစ္သက္လံုးျပင္လို႔ မရဘူးလားဆိုရင္ ေလာကႀကီးမွာ ထာ၀ရဆိုတာ ဘယ္သူမွမရွိဘူး။ မျမဲဘူး။ အကုန္လံုး အခ်ိန္က်ရင္ ေျပာင္းမွာပဲ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ထိုင္ၾကည့္ေနတာ မဟုတ္ဘူး။ ထိုင္ေစာင့္ေနတာ မဟုတ္ဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ႀကိဳးစားသင့္တာကို အျမဲတမ္းႀကိဳးစားတယ္။ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒကို အျပည့္အစံုမျပင္ႏိုင္မခ်င္း ကြၽန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ ဒီမူ၀ါဒဟာ အျမဲတမ္း ကိုင္စြဲထားမယ့္ မူ၀ါဒပဲျဖစ္ပါတယ္” ဟု ဦးဉာဏ္၀င္းက ေျပာၾကားသည္။

၂၀၀၈ ခုႏွစ္ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ -၂၀ (စ) တြင္ “တပ္မေတာ္သည္ ႏုိင္ငံေတာ္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကို ကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ရန္ အဓိက တာ၀န္ရွိသည္” ဟု ေဖာ္ျပထားသည္ကို ေတြ႕ရသည္။

၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ အလုိမရွိေၾကာင္းႏွင့္ ၂၁ ရာစု ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ ေအာင္ျမင္ေရးအတြက္ မႏၱေလးၿမိဳ႕တြင္ ဆႏၵျပ

၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒကုိ အလုိမရွိေၾကာင္းႏွင့္ ၂၁ ရာစု ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံေအာင္ျမင္ေရးအတြက္ မႏၲေလးၿမဳိ႕တြင္ မတ္ ၁၈ ရက္ မြန္းလြဲပုိင္းက ေတာင္းဆုိဆႏၵျပေနၾကစဥ္

၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒကုိ အလုိမရွိေၾကာင္းႏွင့္ ၂၁ ရာစု ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ ေအာင္ျမင္ေရးအတြက္ မႏၲေလးၿမဳိ႕တြင္ မတ္ ၁၈ ရက္ မြန္းလြဲပုိင္းက ေတာင္းဆုိဆႏၵျပခဲ့ၾကသည္။

အဆုိပါ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္မႈကုိ မဟာေအာင္ေျမၿမဳိ႕နယ္အတြင္းရွိ မေနာ္ရမၼံဟစ္တုိင္ကြင္းတြင္ လူအင္အား ၅၀ ေက်ာ္က စုေ၀းေတာင္းဆုိဆႏၵထုတ္ေဖာ္ခဲ့ၾကၿပီး ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ အလုိမရွိ၊ ၂၁ ရာစု ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံေအာင္ျမင္ေရး၊ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ေရး အစရွိသည့္ ဗီြႏုိင္းဆုိင္းဘုတ္မ်ား၊ ေၾကြးေၾကာ္သံမ်ားျဖင့္ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ခဲ့ ၾကသည္။

“၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္ မတုိင္မီမွာ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုစနစ္ကုိ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ ျပည္သူေတြက လုိခ်င္ပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ ျပည္ သူေတြကတင္တဲ့အစုိးရကုိ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ ေထာက္ခံပါတယ္။ ျပည္သူေတြရဲ႕ မွန္ကန္တဲ့ ေထာက္ခံဆႏၵမဲမပါဘဲနဲ႔ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ အမတ္ေနရာ၀င္ယူထားတဲ့ ၂၅ ရာခုိင္ႏႈန္း အမတ္ေတြနဲ႔ပတ္သက္ေနတဲ့ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒကုိ ကြၽန္ေတာ့္အေနနဲ႔ မႏွစ္သက္လုိ႔ ပါ၀င္ဆႏၵျပတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဦးသိန္းစိန္ အစုိးရလက္ထက္ကတည္းက ျပည္သူေတြရဲ႕ဆႏၵနဲ႔အညီ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒကုိ ျပင္ဆင္ေပးပါမယ္လုိ႔ ေျပာခဲ့တယ္။ အခု ျပည္သူ႕အစုိးရသစ္လက္ထက္အထိ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒက ျပင္ဆင္လုိ႔မရေသးပါဘူး။ ျပည္သူေတြရဲ႕ သေဘာထားဆႏၵနဲ႔ ကုိက္ညီတဲ့ ဖြဲ႕စည္းပုံတစ္ရပ္ မေပၚေပါက္ေသးပါဘူး” ဟု ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ရာတြင္ ပါ၀င္သူတစ္ဦးျဖစ္သူ ကုိတင္ေမာင္ေထြးက ေျပာၾကားသည္။

၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ အလုိမရွိေၾကာင္း ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ရာတြင္ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုတည္ေဆာက္ေရး တုိ႔အေရး၊ ၂၁ ရာစု ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံေအာင္ျမင္ေရး တုိ႔အေရး၊ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ အလုိမရွိ အစရွိသည့္ ေၾကြးေၾကာ္သံမ်ား၊ စစ္မွန္ဒီမုိ ဥပေဒျပဳဖုိ႔ ၂၀၀၈ ေျခဥ ေျပာင္းလဲပစ္စုိ႔၊ ျပည္တြင္းစစ္ပြဲ ခ်က္ခ်င္းရပ္၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရရွိေရး တုိ႔အေရး၊ ပင္လုံညီလာခံေအာင္ျမင္ေရး တုိ႔အေရး၊ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုတည္ေဆာက္ေရး တုိ႔အေရး၊ စစ္ေဘးဒုကၡသည္မ်ားကုိ စာနာပါ အစရွိသည့္ ဗီြႏုိင္းဆုိင္းဘုတ္မ်ားကုိ ကုိင္ေဆာင္၍ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ခဲ့ၾကသည္။ ထုိ႔ျပင္ အဆုိပါ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ပြဲသုိ႔ တက္ေရာက္လာသူအခ်ဳိ႕က ၂၀၀၈ ဖြဲ႕ စည္းပုံအေျခခံဥပေဒႏွင့္ပတ္သက္၍ ေဟာေျပာေဆြးေႏြးျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကသည္။