အာဆီယံႏုိင္ငံမ်ား ထုတ္လုပ္မႈ PMI ညႊန္းကိန္းတြင္ ႏွစ္လဆက္တုိက္ ထိပ္ဆံုး၌ ရပ္တည္ခဲ့ေသာ ျမန္မာႏုိင္ငံ စီးပြားေရးအရွိန္ ေပ်ာ့လာျခင္းေၾကာင့္ ေမလညႊန္းကိန္းတြင္ အဆင့္ေလးေနရာအထိ က်ဆင္း

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ စားေသာက္ကုန္ ထုတ္လုပ္ေသာ စက္႐ုံတစ္႐ုံကုိ ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု-ျပည့္ၿဖိဳးေအာင္)

၂၀၁၈ ခုႏွစ္ မတ္၊ ဧၿပီ အာဆီယံႏုိင္ငံမ်ား ထုတ္လုပ္မႈ PMI (Manufacturing Purchasing Manager’s Index – ၀ယ္ယူေရး မန္ေနဂ်ာမ်ား၏ အညႊန္းကိန္း) ညႊန္းကိန္းတြင္ ႏွစ္လဆက္တုိက္ ထိပ္ဆံုး၌ ရပ္တည္ခဲ့ေသာ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ စီးပြားေရးအရွိန္ ေပ်ာ့လာျခင္းေၾကာင့္ ေမလညႊန္းကိန္းတြင္ အဆင့္ေလးေနရာအထိ က်ဆင္းခဲ့ေၾကာင္း Nikkei ၏ ပံ့ပုိးမႈျဖင့္ ျပဳလုပ္ေသာ IHS Markit စစ္တမ္းတြင္ ေဖာ္ျပခ်က္အရ သိရသည္။

၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ေမလ အာဆီယံထုတ္လုပ္မႈ PMI ညႊန္းကိန္းတြင္ ဗီယက္နမ္ႏုိင္ငံက ၅၃ ဒသမ ၉၊ ဖိလစ္ပုိင္ႏုိင္ငံက ၅၃ ဒသမ ၇၊ စင္ကာပူႏုိင္ငံက ၅၂ ဒသမ ၈၊ ျမန္မာႏုိင္ငံက  ၅၂ ဒသမ ၆၊ အင္ဒုိနီးရွားႏုိင္ငံက ၅၁ ဒသမ ၇၊ ထုိင္းႏုိင္ငံက ၅၁ ဒသမ ၁၊ မေလးရွားႏုိင္ငံ က ၄၇ ဒသမ ၆ ရရွိခဲ့ၿပီး စစ္တမ္းေကာက္ယူသည့္ အာဆီယံႏုိင္ငံ ခုနစ္ႏုိင္ငံတြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံက အဆင့္ေလးသာ ရပ္တည္ႏုိင္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ထုတ္လုပ္ေရး PMI အလုိက္ ႏုိင္ငံမ်ား၏ ထိပ္သီးအဆင့္ကုိ ဗီယက္နမ္က ထုတ္လုပ္ေရးက႑ ေမလတြင္ အရွိန္ပုိရလာခဲ့ျခင္းျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံထံမွ ရယူလုိက္သည္။ ဖိလစ္ပုိင္သည္ လုပ္ကုိင္မႈ အေျခအေနမ်ား လ်င္ျမန္စြာ တုိးတက္လာေနေၾကာင္း မွတ္တမ္းတင္ႏုိင္ခဲ့လ်က္ ကပ္ၿပီးလုိက္ႏုိင္ခဲ့သည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ စီးပြားေရးသည္ အားေကာင္းေနဆဲ ျဖစ္ေသာ္လည္း ဧၿပီႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္လွ်င္  စီးပြားေရးအရွိန္ ေပ်ာ့လာခဲ့ေသာေၾကာင့္ အဆင့္သတ္မွတ္မႈတြင္ စတုတၳေနရာသုိ႔ ဆင္းေပးလုိက္ရျခင္းျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ ၀ယ္ယူေရး မန္ေနဂ်ာမ်ား၏ အညႊန္းကိန္းသည္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ မတ္လတြင္ ၅၃ ဒသမ ၁ အထိရွိခဲ့ရာမွ ဧၿပီ လတြင္ ၅၂ ဒသမ ၉၊ ေမလတြင္ ၅၂ ဒသမ ၀၀ ရွိခဲ့ကာ ဇြန္လတြင္ ၄၉ ဒသမ ၄၊ ဇူလုိင္ လတြင္ ၄၉ ဒသမ ၁ အထိ ဆက္တုိက္ျပန္လည္ က်ဆင္းခဲ့သည္။ ထုိ႔ေနာက္ ၾသဂုတ္လတြင္ ၄၉ ဒသမ ၃၊ စက္တင္ဘာလတြင္ ၄၉ ဒသမ ၄၊ ေအာက္တုိဘာလတြင္ ၅၁ ဒသမ ၁ အထိ၊ ႏုိ၀င္ဘာလတြင္ ၅၁ ဒသမ ၆ အထိ ျပန္လည္ ျမင့္တက္ခဲ့ေသာ္လည္း ဒီဇင္ဘာလတြင္ ၅၁ ဒသမ ၁ အထိ က်ဆင္းခဲ့သည္။ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလတြင္ ၅၁ ဒသမ ၇၊ ေဖေဖာ္၀ါရီ လတြင္ ၅၂ ဒသမ ၆ အထိ၊ မတ္လတြင္ ၅၃ ဒသမ ၇၊ ဧၿပီလတြင္ ၅၅ ဒသမ ၅ (၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာတြင္ စတင္ခဲ့သည့္ စစ္တမ္းကာလအတြင္း အျမင့္ဆံုး) အထိ ျမင့္တက္ခဲ့ကာ ေမလတြင္ ၅၂ ဒသမ ၆ အထိ ေလွ်ာဆင္းခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ေမလစစ္တမ္းေဒတာသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ထုတ္လုပ္ေရးက႑ တစ္၀န္း၌ တုိးတက္မႈအရွိန္ က်ဆင္းလာမႈကုိ အခ်က္ျပေနၿပီး သံုးလတာအတြက္ အားအေပ်ာ့ဆံုး ျဖစ္ခဲ့သည္။ ထုတ္လုပ္မႈႏွင့္ ေအာ္ဒါသစ္မ်ား ဦးေမာ့လာမႈမွာ ျခံဳေျပာရလွ်င္ တုိးတက္မႈႏႈန္း အျမင့္ပုိင္းတြင္ ရွိေသာ္လည္း အားေပ်ာ့လာခဲ့သည္။ လက္က်န္ အလုပ္မ်ားမွာ သိသာသည့္အရွိန္ျဖင့္ က်ဆင္းလာခဲ့ၿပီး အလုပ္ေနရာ တုိးတက္ခန္႔ထားမႈမွာ လြန္ခဲ့သည့္ ႏုိ၀င္ဘာမွစၿပီး အေႏွးဆံုးသုိ႔ အားေပ်ာ့သြားခဲ့သည္။ ယင္းအေတာအတြင္း ထည့္သြင္းကုန္ေစ်းႏႈန္း ေဖာင္းပြမႈသည္ အရွိန္ရလာၿပီး ကုန္က်စရိတ္မ်ားမွာ ေလးလအတြင္း အျမန္ဆံုးႏႈန္းျဖင့္ ျမင့္တက္ခဲ့သည္။

ထုိ႔အတူ ထုတ္လုပ္ေရး တုိးတက္မႈ မသိမသာ ေႏွးလာခဲ့သည္ႏွင့္အမွ် အလုပ္ေနရာ တုိးခန္႔မႈလည္း အနည္းငယ္ အားေပ်ာ့ခဲ့ရာ အလုပ္ေနရာသစ္ ဖန္တီးႏႈန္းသည္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာမွစၿပီး အေႏွးဆံုး ျဖစ္ခဲ့သည္။ ထုတ္လုပ္ေရး စြမ္းအားမ်ားအေပၚ ဖိအားေပးမႈ နည္းလာျခင္း၏ ေရာင္ျပန္ဟပ္မႈကုိ လက္က်န္အလုပ္မ်ား သိသာစြာ က်ဆင္းလာမႈတြင္ပါ ေတြ႕ျမင္ႏုိင္ခဲ့သည္။ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အေကာင္းျမင္စိတ္ မသိမသာ ျမင့္တက္ခဲ့ေသာ္လည္း လုပ္ငန္းဆုိင္ရာ ယံုၾကည္မႈမွာ အားနည္းလ်က္ရွိသည္။

စီးပြားက က်ပ္၊ လုပ္ရကုိင္ရ ခက္၊ ကုန္ေစ်းႏႈန္းက တက္

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ သံေစ်းတြင္ ေစ်းေရာင္းခ်ေနသူ တစ္ဦးအား ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပုံ-ေက်ာ္ဇင္ၿဖိဳး)

အစိုးရသစ္ တက္လာၿပီးေနာက္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး ဦးေမာ့လာရန္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေသာ္လည္း ႏွစ္ႏွစ္တာ ကုန္လြန္သြားခ်ိန္၌ စီးပြားေရး တိုးတက္မလာသည့္အျပင္ ၿပိဳလဲမသြားေအာင္ပင္ ႐ုန္းကန္ေနရသည္။

စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္ အမ်ားစုက ျမန္မာ့စီးပြားေရး အနာဂတ္အတြက္ မွန္းဆရခက္ၿပီး ထိလြယ္ရွလြယ္ ျဖစ္ေနသည္ဟု ဆိုၾကသည္။

စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအတြက္ အလားအလာေကာင္းမ်ား ရွိေနသည္ဟု ကမၻာ့ဘဏ္က ထုတ္ျပန္သည့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး ေစာင့္ၾကည့္ အစီရင္ခံစာတြင္ ခန္႔မွန္းခဲ့ၾကေသာ္လည္း ျပည္သူမ်ား ခံစားရမႈ မရွိသေလာက္ နည္းပါးေနသည္။

ပုဂၢလိကစီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား ႐ုန္းကန္ေနရသည္။ ျပည္သူအမ်ားစု စီးပြားေရး အက်ပ္အတည္းေအာက္ ေရာက္ေနသည္။ စက္သံုးဆီေစ်းႏႈန္း ျမင့္တက္ျခင္း၊ ႏုိင္ငံျခားေငြလဲႏႈန္း ျမင့္တက္လာျခင္း၊ ၀န္ထမ္းလစာ တိုးျမႇင့္ျခင္း၊ အခြန္တိုးျမႇင့္ ေကာက္ခံျခင္း၊ ကုန္ေစ်းႏႈန္း ျမင့္တက္လာျခင္း စသည္တို႔က ျပည္သူမ်ား၊ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအေပၚ ထိုးႏွက္ခ်က္မ်ား ျဖစ္လာျပန္သည္။

ႏုိင္ငံဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္ေရးအတြက္ စက္သံုးဆီမ်ားကို အရည္အေသြးႏွင့္ ေစ်းႏႈန္းမွန္ကန္စြာျဖင့္ သံုးစြဲႏုိင္ေရး အထူးအေရးႀကီးၿပီး ႏုိင္ငံတကာ ေစ်းႏႈန္းအေပၚ အေျခခံ၍ ျပည္တြင္းေစ်းႏႈန္းမ်ား ေျပာင္းလဲမည္ ျဖစ္ေသာ္လည္း ျဖစ္သင့္ျဖစ္ထိုက္သည့္ ေျပာင္းလဲမႈမ်ဳိး ျဖစ္ေစရန္ လိုအပ္ေနေၾကာင္း စီးပြားေရးႏွင့္ ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ေဒါက္တာသန္းျမင့္က ဆိုသည္။

 စက္သံုးဆီေစ်း ျမင့္တက္လာျခင္း

ကမၻာ့ေရနံစိမ္းႏွင့္အတူ ႏုိင္ငံျခားေငြလဲႏႈန္း ျမင့္တက္ခ့ဲသျဖင့္ ျပည္တြင္း စက္သံုးဆီေစ်းႏႈန္း ဧၿပီလကုန္ပိုင္းမွ စတင္ျမင့္တက္လာခဲ့ရာမွ ေမလတတိယပတ္အထိ တစ္လအတြင္း တစ္လီတာလွ်င္ က်ပ္ ၁၀၀ ၀န္းက်င္အထိ ျမင့္တက္ခဲ့သည္။

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ေအာက္တုိဘာ ဒုတိယပတ္မွစတင္၍ ကမၻာ့ေရနံေစ်းႏႈန္း သိသိသာသာ စတင္ျမင့္တက္ခဲ့ၿပီး ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လဆန္းပုိင္းက ၄၉ ေဒၚလာ၀န္းက်င္ရွိေသာ ကမၻာ့ေရနံေစ်းႏႈန္းသည္ ေအာက္တုိဘာ လဆန္းပုိင္းတြင္ ၅၁ ေဒၚလာ၊ ႏုိ၀င္ဘာလဆန္းတြင္ ၅၅ ေဒၚလာ၊ ဒီဇင္ဘာလဆန္းတြင္ ၅၈ ေဒၚလာ၊ ဇန္န၀ါရီလဆန္းတြင္ ၆၁ ေဒၚလာ၊ ေဖေဖာ္၀ါရီလဆန္းတြင္ ၆၄ ေဒၚလာ၊ ဧၿပီလကုန္ပုိင္းတြင္ ၆၈ ေဒၚလာ၊ ေမ ၁၀ ရက္တြင္ ၇၁ ေဒၚလာအထိ ဆက္လက္ ျမင့္တက္ခဲ့ကာ ဧၿပီလဆန္းပုိင္း ေစ်းႏႈန္းႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ပါက ၁၂ ရာခုိင္ႏႈန္း၀န္းက်င္ ျမင့္တက္ခဲ့သည္။

ျပည္တြင္းေစ်းကြက္အတြင္း ေရာင္းခ်လ်က္ရွိေသာ စက္သံုးဆီေစ်းႏႈန္းသည္ ကမၻာ့စက္သံုးဆီေစ်းႏႈန္း၊ ႏုိင္ငံျခားေငြလဲႏႈန္းႏွင့္ သယ္ယူပုိ႔ေဆာင္ေရး စရိတ္အေပၚ အေျခခံၿပီး ေစ်းႏႈန္းအေျပာင္းအလဲ ျဖစ္ေပၚျခင္းျဖစ္သည္။

ျပည္တြင္းေစ်းကြက္တြင္ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ေမ ၁၈ ရက္တြင္ ျဖစ္ေပၚေသာ စက္သံုးဆီ လက္လီေစ်းမ်ားမွာ ဒီဇယ္တစ္လီတာ က်ပ္ ၈၈၀  (တစ္ဂါ လန္ ၃၉၉၅ က်ပ္) ပရီမီယံဒီဇယ္ တစ္လီတာ  က်ပ္ ၈၉၅ (တစ္ဂါလန္ ၄၀၆၃ က်ပ္)၊ ေအာက္တိန္း 92 Ron တစ္လီတာ က်ပ္ ၈၄၅  (တစ္ဂါလန္ ၃၈၃၆ က်ပ္) ေအာက္တိန္း 95 Ron တစ္လီတာ ၈၉၅ က်ပ္ (တစ္ဂါလန္ ၄၀၆၃ က်ပ္) ျဖစ္သည္။

၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဧၿပီ ၃၀ ရက္တြင္ ျဖစ္ေပၚသည့္ ေစ်းႏႈန္းႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ပါက ဒီဇယ္တစ္လီတာ ၃၅ က်ပ္ (၄  ဒသမ ၁၄ ရာခုိင္ႏႈန္း)၊ ပရီမီယံဒီဇယ္ တစ္လီတာ ၃၅ က်ပ္ (၄ ဒသမ ၀၆ ရာခုိင္ႏႈန္း)၊ ေအာက္တိန္း 92 Ron တစ္လီတာ ၃၅ က်ပ္ (၄ ဒသမ ၃၂ ရာခုိင္ႏႈန္း)၊ ေအာက္တိန္း 95 Ron တစ္လီတာ ၄၀ က်ပ္ (၄ ဒသမ ၆၇ ရာခုိင္ႏႈန္း) ၁၈ ရက္အတြင္း ျမင့္တက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ျပည္တြင္းေစ်းကြက္တြင္ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီ ၁ ရက္တြင္ ျဖစ္ေပၚေသာ စက္သံုးဆီ လက္လီေစ်းမ်ားမွာ ဒီဇယ္တစ္လီတာ က်ပ္ ၈၀၀ (တစ္ဂါ လန္ ၃၆၃၂ က်ပ္) ပရီမီယံဒီဇယ္ တစ္လီတာ က်ပ္ ၈၂၀ (တစ္ဂါလန္ ၃၇၂၂ က်ပ္)၊ ေအာက္တိန္း 92 Ron တစ္လီတာ က်ပ္ ၈၀၀ (တစ္ဂါလန္ ၃၆၃၂ က်ပ္) ေအာက္တိန္း 95 Ron တစ္လီတာ ၈၄၅ က်ပ္ (တစ္ဂါလန္ ၃၈၃၆ က်ပ္) ျဖစ္ရာ ငါးလေက်ာ္အတြင္း ဒီဇယ္ ၁၀ ရာခုိင္ႏႈန္း၊ ပရီမီယံဒီဇယ္ ၉ ဒသမ ၁၄ ရာခုိင္ႏႈန္း၊ 92 Ron ၅ ဒသမ ၆၂ ရာခုိင္ႏႈန္း၊ 95 Ron ၅ ဒသမ ၉၁ ရာခုိင္ႏႈန္း ေစ်းႏႈန္းျမင့္တက္ခဲ့သည္။

ေမ ၂၆ ရက္တြင္ ျဖစ္ေပၚေသာ စက္သံုးဆီ လက္လီေစ်းမ်ားမွာ 92 Ron အျမင့္ဆံုးေစ်း ၈၇၀ က်ပ္၊ 95 Ron အျမင့္ဆံုးေစ်း ၉၂၀ က်ပ္၊ ပရီမီယံဒီဇယ္ ၉၂၀ က်ပ္၊ ဒီဇယ္ေစ်း ၉၀၅ က်ပ္အထိ ေပါက္ေစ်းရွိေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံ စက္သံုးဆီ တင္သြင္းေရာင္းခ် ျဖန္႔ျဖဴးေရးအသင္းမွ ထုတ္ျပန္ထားသည္။

“ကြၽန္ေတာ္တို႔က အလုပ္ကိစၥနဲ႔ ခရီးခဏခဏ ထြက္ရပါတယ္။ တစ္လီတာကို ၈၀၀ က်ပ္၀န္းက်င္ တုန္းက ခရီးေတြ ဆက္တိုက္သြားတယ္။ ၉၀၀ က်ပ္အထိ သြားႏုိင္ေသးတယ္။ အဲဒီထက္ ေက်ာ္သြားရင္ ခရီးမသြားႏုိင္ေတာ့ဘူး။ နယ္ေတြမွာ ဆီေစ်းပိုတက္တယ္။ အခု ဒီေစ်းနဲ႔တင္ ၿမိဳ႕ထဲ ဟိုနားဒီနားသြားတာ ကိုယ့္ကားနဲ႔ကိုယ္ သိပ္မသြားႏုိင္ေတာ့ဘူး။ လိုင္းကားနဲ႔ပဲ သြားရေတာ့မလို ျဖစ္ေနတယ္။ ဆီေစ်းဒီထက္ တက္လာရင္ေတာ့ ကားထုိးထားရေတာ့မယ္” ဟု ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ခံတစ္ဦးက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

“စက္သံုးဆီ ေစ်းတက္ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ကားသမားေတြ အရင္ခံရတယ္။ ကိုယ္ပိုင္နဲ႔ Taxi ေမာင္းေနတဲ့သူေတြက သိပ္အထိမနာေပမဲ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔လို အငွားေမာင္းေနရတဲ့သူေတြမွာ ေန႔တြက္ေတာင္ မကိုက္ေတာ့ဘူး။ ကားဆြဲမေကာင္းတာၾကာၿပီ။ Taxi ေစ်းကြက္ မေကာင္းတာ ၾကာၿပီ။ ဒီၾကားထဲ ဆီေစ်းတက္ေတာ့ ပိုဆိုးေပါ့ဗ်ာ” ဟု ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ Taxi ယာဥ္ေမာင္းတစ္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံက တစ္ႏွစ္လွ်င္ ဓာတ္ဆီ တန္ခ်ိန္ႏွစ္သိန္း၊ ဒီဇယ္ တန္ခ်ိန္ေလးသိန္းခန္႔ တင္သြင္းလ်က္ရွိသည္။ ဓာတ္ဆီကို ေမာ္ေတာ္ကားႏွင့္ ေမာ္ေတာ္ဆုိင္ကယ္၊ မီးစက္မ်ား စသည္တို႔တြင္ အသံုးျပဳသည္။ ဒီဇယ္ကိုမူ ေမာ္ေတာ္ကားမ်ား၊ အိမ္စီးကားမ်ား၊ ကုန္တင္ကားမ်ား၊ သေဘၤာမ်ား၊ ကုန္တင္သေဘၤာမ်ား၊ ငါးဖမ္းသေဘၤာ၊ သတၱဳတူးေဖာ္ေရးလုပ္ငန္း၊ ေက်ာက္မ်က္ တူးေဖာ္ေရးလုပ္ငန္း၊ ေရႊတူးေဖာ္ေရး လုပ္ငန္းမ်ား၊ စက္မႈလုပ္ငန္းမ်ား စသည္တို႔တြင္ အသံုးျပဳသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္အတြင္း ျပည္တြင္းသို႔ စက္သံုးဆီ တင္သြင္းမႈတန္ဖိုး ေဒၚလာသံုးဘီလ်ံအထိ စံခ်ိန္တင္ တင္သြင္းထားၿပီး ယခင္ႏွစ္ ကာလတူထက္ ေဒၚလာတစ္ဘီလ်ံေက်ာ္ ပိုမ်ားေနေၾကာင္း စီးပြားေရးႏွင့္ ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာနမွ သိရသည္။

စက္သံုးဆီေစ်းေတြ ျမင့္တက္မႈ ဘယ္လိုရင္ဆုိင္မလဲ

ကမၻာ့ေစ်းကြက္တြင္ ေရနံစိမ္း ေစ်းတက္လာခ်ိန္ ျပည္တြင္း၌ စက္သံုးဆီေစ်း ျမင့္တက္သည္။ ကမၻာ့ေစ်း က်ဆင္းခ်ိန္၌မူ ျပည္တြင္းေစ်းကြက္တြင္ စက္သံုးဆီေစ်း က်ဆင္းေလ့ မရွိျခင္းမွာလည္း ေမးခြန္းထုတ္စရာ ရွိလာခဲ့သည္။

လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ စက္သံုးဆီ အေရာင္းဆိုင္မ်ားမွ ႏိုင္ငံတကာ ေစ်းႏႈန္းထက္ ေလးရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ အ႐ံႈးခံ ေရာင္းခ်ေနေသာ္လည္း ယင္းအ႐ံႈးခံ ေရာင္းခ်မႈသည္ စာရြက္ေပၚ၌သာ အ႐ံႈးေပၚေနျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ေမ ၂၂ ရက္က ျမန္မာႏိုင္ငံ စက္သံုးဆီတင္သြင္း ျဖန္႔ျဖဴးေရာင္းခ်သူမ်ား အသင္း၌ ျပဳလုပ္သည့္ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲတြင္ အဆိုပါ အသင္း၏ အတြင္းေရးမွဴး ေဒါက္တာ၀င္းျမင့္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

“ေစ်းက ႏိုင္ငံျခားက တက္သြားတာက တစ္လီတာကို ၁၁၈ က်ပ္တက္သြားတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ျပည္တြင္းမွာ တက္တာက ၁၀၈ က်ပ္ပဲတက္ျဖစ္တယ္။ ၁၀ ေလာက္ ေတာင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ေစ်းႏႈန္းတက္တာ ေလ်ာ့တယ္။ အ႐ံႈးအျမတ္ ရာခိုင္ႏႈန္း အေနနဲ႔ကေတာ့ ဧၿပီလတုန္းက ၃ ဒသမ ၅ ရာခိုင္ႏႈန္းပဲ ႐ံႈးတယ္။ ခု ၄ ဒသမ ၂၃ ရာခိုင္ႏႈန္း စာရြက္ေပၚ မွာ အ႐ံႈးေပၚပါတယ္” ဟု ေဒါက္တာ၀င္းျမင့္က ေျပာၾကားသည္။

ယင္းကဲ့သို႔ အ႐ံႈးခံ ေရာင္းႏိုင္ျခင္းသည္ ယခင္က စက္သံုးဆီေစ်း ႏႈန္းအနိမ့္ျဖင့္ ရထားသည့္ ဆီမ်ားကို လက္ရွိေရာက္ရွိေနသည့္ ေစ်းႏႈန္းအတိုင္း ေစ်းႏႈန္းတက္ေရာင္းခ်ျခင္း မဟုတ္ဘဲ ေလးရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ ေလ်ာ့ေရာင္းျခင္းျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္လည္း ႏိုင္ငံတကာ စက္သံုးဆီေစ်း ျမင့္တက္လာသည့္ ကာလတြင္ စက္သံုးဆီ ေရာင္းခ်သည့္ ဆိုင္မ်ားအေနျဖင့္ ႐ံႈးႏိုင္ေၾကာင္း ၎က ရွင္းလင္းေျပာၾကားသည္။

“ကမၻာ့ေစ်း ဘယ္ေလာက္ရွိတယ္၊ ျမန္မာ့ေစ်း ဘယ္ေလာက္ရွိတယ္ဆိုတယ္။ ေဒၚလာေစ်း ဘယ္ေလာက္ရွိတယ္ ဆိုတာ တစ္ခ်က္ၾကည့္ရင္ သိတာပဲဗ်ာ။ ကမၻာ့ေစ်းတက္လို႔ ျမန္မာ့ေစ်း လိုက္တက္တာေတာ့ မေျပာလိုပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ကမၻာ့ေစ်းက်ၿပီး ျမန္မာ့ေစ်း မက်တာကေတာ့ မေကာင္းဘူးေပါ့ဗ်ာ၊ အခုဟာက လိမ္လို႔ညာလို႔ မရဘူးေလ။ အင္တာနက္ထဲမွာ သိခ်င္တာကို ေခါက္လိုက္ရင္ သိေနတာပဲဟာ။ ဒီအေပၚမွာ အာဏာရွိတဲ့ သူေတြက ထိန္းညႇိေပးဖို႔ လိုပါတယ္။ ထိန္းညႇိေပးပါ” ဟု စက္မႈဇုန္ လုပ္ငန္းရွင္ တစ္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကုန္စည္သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး က႑တြင္ မရွိမျဖစ္ အေရးပါသည့္ ဓာတ္ဆီ၊ ဒီဇယ္ဆီ စသည့္ စက္သံုးဆီဆိုင္မ်ားမွာ ႏုိင္ငံတကာႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ပါက ေစ်းႏႈန္းႀကီးျမင့္ျခင္း ၾကံဳေတြ႕ေနရၿပီး လက္ရွိတြင္ ႏိုင္ငံ့အေရးေပၚ အေျခအေန ၾကံဳလာရပါက တည္ၿငိမ္မႈ ထိန္းထားႏိုင္ရန္၊ စက္သံုးဆီ သိုေလွာင္ခြင့္ ရထားသူမ်ား၏ ထိန္းခ်ဳပ္မႈေအာက္ ေရာက္ရွိေနသည့္ အေျခအေနမ်ားကို ျပင္ဆင္ႏိုင္ရန္ လာမည့္ ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ဘ႑ာႏွစ္မွစ၍ အစိုးရက မျမင္ႏိုင္ေသာလက္ျဖင့္ ထိန္းေက်ာင္းသြားမည့္အျပင္ စက္သံုးဆီေစ်းႏႈန္း ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ေရးအတြက္ ကုမၸဏီထူေထာင္ရန္ ႀကိဳးစားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းက မတ္ ၇ ရက္တြင္ ေျပာၾကားသည္။

“ဒီဇယ္၊ ဓာတ္ဆီစက္သံုးဆီေတြဟာ ကုန္စည္စီးဆင္းမႈအတြက္ မရွိမျဖစ္ လိုအပ္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ယွဥ္ရင္ ေစ်းအင္မတန္ႀကီးပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ဆီက ႏုိင္ငံတကာထက္ နည္းနည္းပိုၿပီး ေစ်းမ်ားေနတဲ့ အေျခအေနမ်ဳိး ရွိပါတယ္။ ဒါကို စင္ကာပူကေန တင္သြင္းရတာပဲဆိုၿပီး စင္ကာပူ ပမာဏနဲ႔ သခ်ၤာနည္းနဲ႔ တြက္မယ္ဆိုရင္ ဒီအေျဖဟာ မွန္ေကာင္း မွန္ပါလိမ့္မယ္။ စီးပြားေရးအရ တြက္မယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ စက္သံုးဆီကို သန္းနဲ႔ခ်ီၿပီး သိုေလွာင္ထားမယ္ဆိုရင္ စက္သံုးဆီေစ်းကို ထိန္းႏိုင္မွာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အခုအေျခအေနမွာေတာ့ စက္သံုးဆီကို သိုေလွာင္ခြင့္ရွိတဲ့ သူေတြရဲ႕ထိန္းခ်ဳပ္မႈေအာက္မွာပဲ တခ်ဳိ႕အေျခအေနေတြက ေရာက္ေနတာ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒီအေျခအေနကို ၂၀၁၈-၂၀၁၉ မွာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔အတြက္ အစိုးရကိုယ္တိုင္က မျမင္ရတဲ့လက္နဲ႔ ထိန္းဖို႔ ျပင္ဆင္ေနပါတယ္” ဟု ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းက မတ္ ၇ ရက္က ေျပာၾကားသည္။

“ကြၽန္ေတာ္တို႔ ကုမၸဏီအေနနဲ႔လည္း ထူေထာင္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆို ကြၽန္ေတာ္တို႔ ထိန္းပါမယ္။ စက္သံုးဆီ သိုေလွာင္မႈဟာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ေျခာက္လစာေလာက္ ထိန္းထားႏိုင္မယ္ဆိုရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ေစ်းကို ေလွ်ာ့ခ်လို႔ရပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆို ေစ်းက ေန႔စဥ္ေပါက္ေနတဲ့ ေစ်းနဲ႔တြက္ၿပီး ေရာင္းရတဲ့ လုပ္ငန္းမဟုတ္ပါဘူး။ ဒီဥစၥာက ေစ်းကိုအနိမ့္ဆံုးအခ်ိန္မွာ တစ္ႏွစ္စာျဖတ္ၿပီး ၀ယ္ထားႏိုင္ပါတယ္။ ရန္ကုန္ကို ပို႔ထားလို႔လည္း ရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔မွာ ဒီပစၥည္းေတြကို သိုေလွာင္ႏိုင္တဲ့ အဆင့္ရွိဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ႏုိင္ငံေတာ္ရဲ႕ အေရးေပၚ အေျခအေန တစ္ခုခုမွာ စက္သံုးဆီကို ကာလၾကာရွည္ ထိန္းထားႏိုင္မွသာလွ်င္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံရဲ႕ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းမႈကို ပိုၿပီးထိန္းညိွ ေပးထားႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္” ဟု ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းက ေျပာၾကားသည္။

အဆိုပါ အေျခအေနမ်ားေၾကာင့္ စက္သံုးဆီမ်ား ေစ်းႏႈန္းက်ဆင္း လာႏိုင္ေရးႏွင့္ ကုန္စည္သယ္ယူ ပို႔ေဆာင္ေရးက႑တြင္ ေစ်းအမ်ားဆံုး ျဖစ္ေနသည့္ ႏုိင္ငံအျဖစ္မွ ဆင္းသက္ႏိုင္ရန္ တုိင္းေဒသႀကီး အစိုးရက စီစဥ္ေနေၾကာင္းႏွင့္ ေရေၾကာင္းပို႔ေဆာင္ေရးကိုပါ အဆင့္ျမႇင့္တင္ႏိုင္ရန္ ႀကိဳးစားရမည္ျဖစ္ၿပီး ကုန္းလမ္းတစ္ခုသာ အားျပဳေနမည္ ဆိုပါက ကုန္စည္သယ္ယူ ပို႔ေဆာင္မႈေစ်းႏႈန္း ႀကီးျမင့္ေနမည္ ျဖစ္ေၾကာင္းႏွင့္ စက္သံုးဆီဆိုင္မ်ား ဖြင့္လွစ္ခြင့္ျပဳရာတြင္ ပတ္၀န္းက်င္မွ လက္သင့္မခံမႈေၾကာင့္ ခ်ိန္ညိႇေနရသည့္အတြက္ ၾကန္႔ၾကာေနျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းက မတ္ ၇ ရက္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

စက္သံုးဆီေစ်းႏွင့္အတူ ႏုိင္ငံျခား ေငြလဲႏႈန္း ျမင့္တက္လ်က္ရွိသ ျဖင့္ ပို႔ကုန္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအတြက္ အဆင္ေျပေသာ္လည္း သြင္းကုန္လုပ္ငန္းရွင္မ်ား အတြက္မူ ပို၍ အခက္အခဲမ်ား ရွိလာသည္ဟု ဆိုၾကသည္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ၿမိဳ႕နယ္တစ္ခု အတြင္းရွိ ေစ်းတြင္ ေရာင္းခ်ေနသူမ်ားအား ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု-ၾကည္ႏုိင္)

ႏုိင္ငံျခားေငြလဲႏႈန္း အေျခအေန

ကမၻာ့ေဒၚလာေစ်း အညႊန္းကိန္းသည္ ေမ ၂၅  ရက္တြင္ ၉၄ ပြိဳင့္အထက္ေရာက္ၿပီး တစ္ပတ္တာ ေစ်းပိတ္ခဲ့ကာ ေမ ၂၆ ရက္ ျပည္တြင္းေစ်းကြက္၌ ႏုိင္ငံျခား ေငြလဲႏႈန္း တစ္ေဒၚလာ ၁၃၄၈ က်ပ္ ၀န္းက်င္ ျဖစ္ေပၚခဲ့ေၾကာင္း ႏုိင္ငံျခားေငြေၾကး ေရာင္း၀ယ္သူမ်ားထံမွ သိရသည္။

ကမၻာ့ေဒၚလာေစ်း အညႊန္းကိန္းသည္ သံုးႏွစ္ေက်ာ္အတြင္း အ နိမ့္ဆံုးႏႈန္းထားအျဖစ္ ဇန္န၀ါရီ ၂၅  ရက္တြင္ ၈၈ ဒသမ ၆၃ ပိြဳင့္အထိ က်ဆင္းခဲ့သည္။ ၿပီးခဲ့ေသာ ဒီဇင္ဘာ ၁၃ ရက္အထိ ၉၄ ပြိဳင့္အထက္သုိ႔ ေရာက္ခဲ့ေသာ္လည္း ဒီဇင္ဘာ ၁၈ ႏွင့္ ၂၀ ရက္တြင္ ၉၃ ပြိဳင့္ေအာက္သုိ႔ ေရာက္ရွိခဲ့ကာ ဒီဇင္ဘာ ၂၉ ရက္တြင္ ၉၂ ပြိဳင့္ေအာက္ စဆင္းခဲ့သည္။ ဇန္န၀ါရီ ၁၁ ရက္တြင္ ၉၁ ပြိဳင့္ေအာက္၊ ဇန္န၀ါရီ ၂၃ ရက္တြင္ ပြိဳင့္ ၉၀ ေအာက္၊ ဇန္န၀ါရီ ၂၅ ႏွင့္ ၃၁ ရက္တြင္ ၈၉ ပြိဳင့္ေအာက္သုိ႔ ေရာက္ခဲ့ၿပီး ေဖေဖာ္၀ါရီ ၅ ရက္တြင္ ၈၉ ပိြဳင့္ အထက္၊ မတ္ ၁၇ ရက္အထိ ပိြဳင့္ ၉၀ အထက္ ရွိေသာ္လည္း မတ္ ၁၉ ရက္တြင္ ပြိဳင့္ ၉၀ ေအာက္၊ မတ္ ၂၆ ရက္တြင္ ၈၉ ပြိဳင့္ေအာက္သုိ႔ က် ဆင္းကာ ဧၿပီ ၅ ၊ ၂၁ တြင္ ပြိဳင့္ ၉၀ အထက္၊ ဧၿပီ ၂၆ ရက္တြင္ ၉၁ ပြိဳင့္ အထက္ ေမ ၁ ရက္တြင္ ၉၂ ပြိဳင့္အထက္၊ ေမ ၁၅ ရက္တြင္ ၉၃ ပြိဳင့္အထက္၊ ေမ ၂၅ ရက္တြင္ ၉၄ ပြိဳင့္အထက္ ျပန္ေရာက္ခဲ့သည္။

အေမရိကန္ႏုိင္ငံ ေရြးေကာက္ပဲြ ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာလေနာက္ပုိင္း ဇန္န၀ါရီ ၃ ရက္ တြင္ ၁၀၃ ဒသမ ၈၂ ပြိဳင့္အထိအျမင့္ဆံုး ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဧၿပီလက စတင္ကာ ေဒၚလာေစ်း အညႊန္းကိန္းမ်ား ျပန္က်ျခင္းျဖစ္သည္။ ၿပီးခဲ့သည့္ ငါးလအတြင္း အျမင့္ဆံုး ျဖစ္ေပၚခဲ့ေသာ ညႊန္းကိန္းမ်ားမွာ ဒီဇင္ဘာတြင္ ၉၄ ဒသမ ၁၈ ပြိဳင့္၊ ဇန္န၀ါရီတြင္ ၉၂ ဒသမ ၃၆ ပြိဳင့္၊ ေဖေဖာ္၀ါရီတြင္ ၉၀ ဒသမ ၄၃ ပြိဳင့္၊ မတ္တြင္ ၉၀ ဒသမ ၃၇ ပြိဳင့္၊ ဧၿပီတြင္ ၉၁ ဒသမ ၇၁ ပြိဳင့္ျဖစ္သည္။

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ မတ္လလယ္မွ စတင္ကာ ကမၻာ့ေဒၚလာေစ်း အညႊန္းကိန္း သိသိသာသာ က်ဆင္းခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး ျပည္တြင္းေစ်းကြက္၌ ငါးလအတြင္း လအလုိက္ ျဖစ္ေပၚေသာ ႏုိင္ငံျခားေငြလဲႏႈန္း အနိမ့္ဆံုးႏွင့္ အျမင့္ဆံုးႏႈန္းမ်ားမွာ ဒီဇင္ဘာတြင္ ၁၃၅၄-၁၃၅၉ က်ပ္၊ ဇန္န၀ါရီ တြင္ ၁၃၂၃-၁၃၅၄ က်ပ္၊ ေဖေဖာ္၀ါရီတြင္ ၁၃၂၃-၁၃၃၁ က်ပ္၊ မတ္တြင္ ၁၃၂၆-၁၃၃၄ က်ပ္၊ ဧၿပီတြင္ ၁၃၂၄-၁၃၃၂ က်ပ္တုိ႔ျဖစ္ၿပီး ဇန္န၀ါရီတြင္ ကြာဟခ်က္ အမ်ားဆံုး ျဖစ္ေပၚခဲ့သည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ မတ္လအတြင္း အျမင့္ဆံုး ေစ်းႏႈန္းအျဖစ္ မတ္ ၂၁ ရက္ တြင္ ၁၃၃၄ က်ပ္ျဖစ္ေပၚခဲ့ေသာ ေဒၚလာေစ်းသည္ မတ္ ၂၉ ရက္ တြင္ ၁၃၂၈ က်ပ္အထိ၊ ဧၿပီလဆန္း တြင္ ၁၃၂၄ ၀န္းက်င္အထိ က်ဆင္းခဲ့သည္။ ထုိ႔ေနာက္ ဧၿပီလကုန္ပုိင္း ၂၈ ရက္တြင္ ၁၃၃၁  က်ပ္၊ ေမ ၂၁ ရက္တြင္ ၁၃၅၁ က်ပ္အထိ ျမင့္တက္ခဲ့ၿပီး ေမ ၂၆ ရက္တြင္ ၁၃၄၈ က်ပ္ျဖစ္ခဲ့သည္။ ေမ ၂၅ ရက္တြင္ သတ္မွတ္ထားေသာ ဗဟုိဘဏ္ ရည္ညႊန္းေငြလဲႏႈန္းမွာ ၁၃၅၆ က်ပ္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

NLD အစိုးရသစ္ တက္လာၿပီးေနာက္ ႏုိင္ငံျခားေငြလဲႏႈန္း အေျခအေနကို ေလ့လာၾကည့္ပါက ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ဧၿပီမွ ၾသဂုတ္လလယ္အထိ ႏုိင္ငံျခားေငြလဲႏႈန္း အတက္အက် နည္းပါးေသာ္လည္း ၾသဂုတ္လကုန္မွစၿပီး ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး သိသိသာသာ က်ဆင္းလာျခင္းျဖစ္ကာ စက္တင္ဘာ၊ ေအာက္တိုဘာလႏွင့္ ႏုိ၀င္ဘာလဆန္းအထိ အတက္ဘက္သို႔ ဆက္တိုက္ ဦးတည္လာခဲ့သည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ စံခ်ိန္တင္ ျဖစ္ေပၚခဲ့သည့္ အျမင့္ဆံုး ေငြလဲႏႈန္းမွာ ၁၃၆၅ က်ပ္ (၂၀၀၇ ခုႏွစ္၊ ဇူလုိင္ ၁ ရက္) ျဖစ္ၿပီး အနိမ့္ဆံုး ႏုိင္ငံျခားေငြလဲႏႈန္းမွာ ၇၂၅ က်ပ္ (၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္ ၁၇ ရက္) ျဖစ္သည္။

ျမန္မာ့စီးပြားေရး ေစာင့္ၾကည့္ အစီရင္ခံစာအရ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈႏႈန္းသည္ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ခုႏွစ္တြင္ ခုနစ္ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိခဲ့ရာမွ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ၅ ဒသမ ၅ ရာခိုင္ႏႈန္းသို႔ က်ဆင္းခဲ့ၿပီး ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ၄ ဒသမ ၉ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ က်ဆင္းသြားမည္ဟု ခန္႔မွန္းထားသည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္၏ ပထမႏွစ္၀က္တြင္ ေစ်းႏႈန္းမ်ားသည္ အသင့္အတင့္သာ ျမင့္တက္ခဲ့ေသာ္လည္း ဒုတိယႏွစ္၀က္ ကာလတြင္ ပိုမိုလ်င္ျမန္စြာ ျမင့္တက္ခဲ့သည္။ အစားအေသာက္ႏွင့္ ေလာင္စာဆီေစ်းႏႈန္းမ်ား ျမင့္တက္ရျခင္းမွာ အထူးသျဖင့္ ကမၻာ့ေလာင္စာဆီ ေစ်းႏႈန္းမ်ား ျမင့္တက္ခဲ့၍ျဖစ္သည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ တစ္ေလွ်ာက္တြင္ ႏုိင္ငံျခားသံုးေငြႏွင့္ ယွဥ္လွ်င္ ျပည္တြင္းက်ပ္ေငြတန္ဖိုး ျမင့္တက္ခဲ့ေသာ္လည္း က်ပ္ေငြ၏ ပကတိတန္ဖိုးမွာ က်ဆင္းခဲ့သည္။ ထိုင္း၊ မေလးရွားႏွင့္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံကဲ့သို႔ အဓိက ကုန္သြယ္ဖက္ ႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္ယွဥ္လွ်င္ ေငြေၾကးလဲလွယ္ႏႈန္းမ်ား က်ဆင္းခဲ့ၿပီး ေငြေဖာင္းပြမႈႏႈန္း ျမန္ဆန္ခဲ့ရာ လက္လီကုန္သည္မ်ားႏွင့္ သြင္းကုန္သံုးစြဲသူမ်ားအေပၚ ထိခိုက္မႈ ရွိခဲ့သည္ဟု ကမၻာ့ဘဏ္က ဆိုသည္။

“ပို႔ကုန္သမားေတြအတြက္ ေကာင္းေပမဲ့ သြင္းကုန္ေတြ ေစ်းႀကီးတဲ့အတြက္ အခက္အခဲ ျဖစ္ေပမဲ့ ဒါေတြက ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ စားသံုးသူေတြေတြဆီပဲ ေရာက္ပါတယ္” ဟု သြင္းကုန္လုပ္ငန္းရွင္ တစ္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

“ဒီႏွစ္ပိုင္းေတြမွာ လုပ္ငန္းေတြက မေကာင္းၾကဘူး၊ ၀န္ထမ္းစရိတ္၊ ႐ံုးစရိတ္၊ စက္႐ံုစရိတ္ေက်႐ံု အလုပ္လုပ္ေနၾကရတာ၊ ဆီေစ်းတက္ေတာ့ ၀င္ေငြပိုမရဘဲ စရိတ္ပိုေထာင္းတာေပါ့” ဟု ျမန္မာႏိုင္ငံ ဆန္စပါး အသင္းခ်ဳပ္၊ တြဲဖက္အတြင္းေရးမွဴး ဦးေနလင္းဇင္က ေျပာၾကားသည္။

ယင္းကဲ့သို႔ ႏုိင္ငံျခားေငြလဲႏႈန္းမ်ား ျမင့္တက္လာျခင္းေၾကာင့္ ျပည္ပမွ တင္သြင္းေနရသည့္ ႏုိ႔မႈန္႔၊ တစ္သွ်ဴး၊ ေကာ္ဖီ စသည့္ ကုန္စည္အမည္အခ်ဳိ႕ ယခင္ကထက္ က်ပ္ ၂၀၀ မွ ၅၀၀ အထိ ျမင့္တက္လာေၾကာင္း ေစ်းကြက္အတြင္းမွ သိရသည္။

လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ စက္သံုးဆီေစ်းႏႈန္းမ်ား ႀကီးျမင့္ေနမႈေၾကာင့္ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈစရိတ္၊ သယ္ယူပို႔ ေဆာင္ေရး စရိတ္မ်ား ျမင့္တက္လာၿပီး အေထြေထြ ကုန္ေစ်းႏႈန္းမ်ား အေပၚတြင္ပါ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈ ျဖစ္ေပၚေနေၾကာင္း စီးပြားေရးႏွင့္ ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ေဒါက္တာသန္းျမင့္က ဆိုသည္။

ကုန္ေစ်းႏႈန္း အေျခအေန

ၿပီးခ့ဲသည့္ ဧၿပီလဆန္းက သႀကၤန္ မတုိင္ခင္ကာလ ျဖစ္သည့္အတြက္ အေျခခံစားေသာက္ကုန္ ေစ်းႏႈန္းမ်ား စတင္ျမင့္တက္လာရာ သႀကၤန္ေက်ာ္ကာလတြင္ သမၼတသစ္ ဦး၀င္းျမင့္ တက္လာၿပီးေနာက္ ႏုိင္ငံ့၀န္ထမ္းမ်ားအား လစာတိုးျမႇင့္ေပးမည္ဆိုသည့္ သတင္းမ်ားေၾကာင့္ ကုန္ေစ်းႏႈန္း ျမင့္တက္ခဲ့သည္။

စက္သံုးဆီေစ်း ျမင့္တက္လာျခင္း၊ ေဒၚလာေစ်း အေျခအေနမ်ားေၾကာင့္လည္း ျပည္တြင္း၌ ကုန္စည္အခ်ဳိ႕ ေစ်းႏႈန္းလိုက္ပါ ျမင့္တက္လာေၾကာင္း ေစ်းကြက္အတြင္းမွ စံုစမ္းသိရွိရသည္။

“စားဆီ၊ စက္သံုးဆီေစ်းေတြ တက္လာပါတယ္။ အဲဒီအတြက္ ကုန္ေစ်းႏႈန္းေတြ တက္လာပါတယ္။ အျခားကုန္ေစ်းႏႈန္း ေတြကလည္း လစာတိုးအရွိန္နဲ႔ တက္လာၾကတယ္။ ၾကက္သြန္၊ မီးဖိုေခ်ာင္သံုး သီးႏွံေစ်းေတြလည္း တက္ေနတယ္” ဟု ျမန္မာႏုိင္ငံ ဆန္စပါးအသင္းခ်ဳပ္ တြဲဖက္အတြင္းေရးမွဴး ဦးေနလင္းဇင္က ေျပာၾကားသည္။

အေျခခံစားေသာက္ကုန္ အမ်ားစုမွာ ကုန္ေစ်းႏႈန္း ျမင့္တက္ၿပီးေနာက္ ျပန္လည္က်ဆင္းေလ့ မရွိသျဖင့္ လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ အတက္ေစ်းဘက္တြင္သာ ရွိေနခဲ့သည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ လမ်ားအတြင္း ျဖစ္ေပၚခဲ့သည့္ ကုန္စည္ေစ်းႏႈန္းမ်ားကို ေလ့လာၾကည့္ပါက သႀကၤန္ကာလ မတိုင္မီ ကုန္ေစ်းႏႈန္း ေစ်းကြက္အတြင္း အေျခခံ စားေသာက္ကုန္မ်ား ျဖစ္သည့္ ဆန္၊ ဆီႏွင့္ သားငါးေစ်း ျမင့္တက္ခဲ့သည္။

ဆန္ေစ်းႏႈန္း အေနျဖင့္ ေရႊဘိုေပၚဆန္း တစ္ျပည္လွ်င္ ယခင္က်ပ္ ၂၂၀၀-၂၅၀၀ မွ က်ပ္ ၂၃၀၀-၂၉၀၀၊ ယခင္တစ္အိတ္လွ်င္ ၅၃၀၀၀ မွ ၆၉၀၀၀၊ ဖ်ာပံုဆန္သစ္ ရွယ္တစ္ျပည္လွ်င္ ယခင္က်ပ္ ၁၈၀၀-၂၀၀၀ မွ က်ပ္ ၁၉၀၀-၂၂၀၀၊ တစ္အိတ္လွ်င္ ယခင္က်ပ္ ၄၅၀၀၀ မွ က်ပ္ ၅၀၀၀၀ သို႔ အသီးသီး ေစ်းတက္ခဲ့သည္။

ဆန္ၾကမ္းေစ်း အေနျဖင့္ ဧည့္မထဆန္ တစ္အိတ္လွ်င္ ယခင္က်ပ္ ၂၄၀၀၀ မွက်ပ္ ၃၁၀၀၀၊ ဇီယာဆန္ တစ္အိတ္လွ်င္ ယခင္က်ပ္ ၂၄၀၀၀ မွ က်ပ္ ၁၉၀၀၀ မွ ၃၀၀၀၀ က်ပ္သို႔ ေစ်းတက္ခဲ့သည္။

သား၊ ငါး ေစ်းႏႈန္းမ်ား အေနျဖင္႔ ေမြးျမဴေရး ၾကက္တစ္ပိႆာလွ်င္ ယခင္က်ပ္ ၅၀၀၀-၆၀၀၀ ၾကားရွိရာမွ ယခုက်ပ္ ၆၀၀၀-၇၀၀၀၊ ဗမာ ၾကက္တစ္ပိႆာလွ်င္ ယခင္က်ပ္ ၇၀၀၀-၈၀၀၀ ၾကားမွ ၉၀၀၀- ၁၀၀၀၀၊ ၀က္သားတစ္ပိႆာလွ်င္ ယခင္ က်ပ္ ၆၀၀၀- ၁၀၀၀၀ ၾကားမွ က်ပ္ ၇၀၀၀မွ ၁၂၀၀၀၊ အမဲသား တစ္ပိႆာလွ်င္ ယခင္ က်ပ္ ၇၀၀၀ -၉၀၀၀ ၾကားရွိခဲ့ရာမွ က်ပ္ ၁၀၀၀၀ ေက်ာ္အထိ ေစ်းတက္ခဲ့သည္။

ကုန္ေစ်းႏႈန္းမ်ား အေနျဖင့္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္မွ ေစ်းႏႈန္းသိသိသာသာ ျမင့္တက္လာျခင္းျဖစ္ၿပီး ေလးႏွစ္တာ ကာလအတြင္း ကုန္ေစ်းႏႈန္းမ်ား ႏွစ္ဆ၊ သံုးဆခန္႔ ေစ်းႏႈန္းျမင့္တက္ ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ကုန္ေစ်းႏႈန္း ျမင့္တက္မႈ အေနျဖင့္ ၂၀၁၅ ႏို၀င္ဘာလ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးကာလအတြင္းမွ စတင္ကာ သံုးႏွစ္တာ ကာလအတြင္း အေျခခံ စားေသာက္ကုန္ေစ်းႏႈန္းမ်ား အေနျဖင့္ စံခ်ိန္တင္ျမင့္တက္ ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ၂၀၁၅ ႏို၀င္ဘာလမွ ထပ္မံ စတင္ျမင့္တက္ခဲ့သည့္ ကုန္ေစ်းႏႈန္းမ်ားသည္ ၂၀၁၆ ဧၿပီ သႀကၤန္မတိုင္မီ ကာလတြင္ ေစ်းႏႈန္းထပ္မံျမင့္ခဲ့သည္။

အေျခခံ စားေသာက္ကုန္စည္မ်ား အေနျဖင့္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္မွ စတင္၍ ကုန္ေစ်းႏႈန္းမ်ား ေစ်းႏႈန္းစတင္ ျမင့္တက္လာျခင္းျဖစ္ၿပီး ၂၀၁၃-၂၀၁၄ ခုႏွစ္အတြင္း ကုန္ေစ်းႏႈန္းမ်ား အေနျဖင့္ ျမင့္တက္ခဲ့ေသာ္လည္း စံခ်ိန္တင္ ျမင့္တက္ခဲ့ျခင္း မရွိခဲ့ေပ။

သံုးႏွစ္တာကာလ ကုန္စည္ေစ်းႏႈန္းမ်ား ျမင့္တက္ျခင္း အေၾကာင္းရင္းမ်ား အေနျဖင့္ ၀န္ထမ္းလစာတိုးျခင္း၊ ေဒၚလာေစ်း ျမင့္တက္ျခင္း၊ ကုန္ပစၥည္း အ၀င္နည္းျခင္းႏွင့္ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး စသည့္ အခက္အခဲမ်ားေၾကာင့္ ေစ်းႏႈန္းျမင့္တက္ျခင္းျဖစ္ၿပီး ျပည္သူမ်ား အေနျဖင့္ ကုန္ေစ်းႏႈန္း တစ္ဟုန္ထိုး ျမင့္တက္သည့္ဒဏ္ကို ၂၀၁၃ ဇြန္လမွ စတင္၍ ခံစားလာရျခင္း ျဖစ္သည္။

သံုးႏွစ္တာ ကာလအတြင္း ျမင့္တက္ခဲ့သည့္ အေျခခံ စားေသာက္ကုန္စည္မ်ား အေနျဖင့္ တစ္ႀကိမ္တစ္ခါမွ ေစ်းႏႈန္းသိသိသာသာ ျပန္လည္က်ဆင္းျခင္း မရွိေသးဘဲ ေစ်းအနည္းငယ္ အတက္အက် ရွိရံုမွ်သာ ရွိခဲ့သည္။

ထို႔ျပင္ အေကာက္ခြန္ႏႈန္းမ်ား ျပင္ဆင္သတ္မွတ္ လုိက္ျခင္းေၾကာင့္ ျပည္ပက တင္သြင္းသည့္ အေျခခံ စားေသာက္ကုန္အခ်ဳိ႕ အေကာက္ခြန္ ပုိမုိေပးရမည္ ျဖစ္သျဖင့္ တင္သြင္းသူမ်ားက ေစ်းတိုးေရာင္းခ်မည္ ျဖစ္သည္။ ေနာက္ဆုံးတြင္မူ စားသုံးသူ ျပည္သူမ်ားသာ ေစ်းႏႈန္းႀကီးျမင့္သည့္ ဒဏ္ကုိ ခါးစည္းခံရမည္ ျဖစ္သည္ဟု ျမန္မာ့စီးပြားေရး ေလ့လာသူမ်ားက သံုးသပ္ၾကသည္။

အခြန္တိုးျမႇင့္ ေကာက္ခံျခင္း

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ေအာက္တုိဘာ ၁ ရက္ကစတင္ၿပီး ဘတ္စ္ကား၊ ထရပ္ကား၊ လူစီးေမာ္ေတာ္ယာဥ္၊ သတင္းစာစကၠဴ၊ ဟန္းဆက္မ်ား၊ ျပည္တြင္း၌ စိုက္ပ်ဳိးထြက္ရွိေသာ အသီးအႏွံမ်ား စသည္တို႔အေပၚ အခြန္ႏႈန္းထားမ်ား တိုးျမႇင့္ေကာက္ခံရန္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ျပင္ဆင္တုိးျမႇင့္လုိက္သည့္ အေကာက္ခြန္ႏႈန္းမွာ ဘိလပ္ေျမကုိ တစ္ရာခုိင္ႏႈန္းကေန သုံးရာခုိင္ႏႈန္း၊ အိမ္သုံးဆားကုိ ယခင္ ၁၀ ရာခုိင္ ႏႈန္းကေန ရာခုိင္ႏႈန္း ၂၀၊ အသင့္ ေသာက္သုံးႏုိင္သည့္ ေကာ္ဖီ (Instant Coffee) ကုိ ၁၅ ရာခုိင္ႏႈန္းမွ ရာခုိင္ႏႈန္း ၂၀၊ ျပည္တြင္းတြင္ စုိက္ပ်ဳိးထြက္ရွိသည့္ အသီးအႏွံမ်ားကုိ ၁၅ ရာခုိင္ႏႈန္းမွ ရာခုိင္ႏႈန္း ၃၀၊ ၾကက္သြန္နီ/ၾကက္သြန္ျဖဴကုိ ယခင္ ၀ ဒသမ ၅/၁ ရာခုိင္ႏႈန္းမွ ၁၀ ရာခုိင္ႏႈန္း၊ ပန္းမ်ဳိးစံုကုိ ယခင္ ငါးရာခုိင္ႏႈန္းမွ ၁၅ ရာခုိင္ႏႈန္း၊ ပရိေဘာဂမ်ားကုိ ယခင္ ၁၅ ရာခုိင္ႏႈန္းမွ ရာခုိင္ႏႈန္း ၂၀ တိုးျမႇင့္ ေကာက္ခံျခင္းျဖစ္သည္။

“လြယ္လြယ္ေျပာရရင္ အရင္ ၁၀၀ တန္ ေကာ္ဖီမစ္ဟာ ၁၂၀ ျဖစ္လာမွာျဖစ္ၿပီး သတ္မွတ္ရာခိုင္ႏႈန္း တုိးျမႇင့္မႈအလိုက္ ကုန္ေစ်းႏႈန္းျမင့္ တက္မယ့္ဒဏ္ကို ျပည္သူေတြ ခံရဦးမွာပါ” ဟု လုပ္ငန္းရွင္ တစ္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

အေကာက္ခြန္ႏႈန္း ျပင္ဆင္မႈတြင္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္မ်ားလည္း မလြတ္ခဲ့ေပ။ ဘတ္စ္ကားႏွင့္ ကုန္တင္ယာဥ္မ်ားကို ယခင္ သုံးရာခုိင္ႏႈန္း ေကာက္ခံေနရာမွ ၁၀ ရာခုိင္ႏႈန္း CKD စနစ္ျဖင့္ တင္သြင္းထုတ္လုပ္မည့္ ဘတ္စ္ကားႏွင့္ ကုန္တင္ယာဥ္မ်ားကို ယခင္သံုးရာခုိင္ႏႈန္း ေကာက္ခံေနရာမွ ၇ ဒသမ ၅ ရာခုိင္ႏႈန္း တိုးေကာက္မည္ျဖစ္သည္။

အိမ္သုံးလူစီး ေမာ္ေတာ္ယာဥ္မ်ားကို ယခင္အတိုင္း မေျပာင္းလဲဘဲ အင္ဂ်င္ပါ၀ါ ၂၀၀၀ စီစီႏွင့္ေအာက္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္မ်ားကုိ ရာခုိင္ႏႈန္း ၃၀ အင္ဂ်င္ပါ၀ါ ၂၀၀၀ စီစီအထက္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္မ်ားကို ယခင္အတိုင္း ရာခုိင္ႏႈန္း ၄၀ ျဖင့္သာ ဆက္လက္ ေကာက္ခံမည္ျဖစ္သည္။

အေကာက္ခြန္ႏႈန္းမ်ား ျပင္ဆင္သတ္မွတ္ျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ “အေကာက္ခြန္ႏႈန္း တုိးျမႇင့္တယ္ ဆုိတာက အာဆီယံနဲ႔ လုိက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ လုပ္တယ္ဆုိတဲ့ သေဘာေတာ့ရွိတယ္။ ေနာက္တစ္ခုက တခ်ဳိ႕ေနရာေတြမွာ တုိင္းျပည္အတြက္ အက်ဳိးနည္းေစမယ့္ဟာေတြ ျမႇင့္တာကေတာ့ မွန္တာေပါ့ေလ။ အက်ဳိးမ်ားေစမယ့္ ဟာက်ေတာ့ ေလွ်ာ့သင့္တာ ေလ်ာ့ရမွာေပါ့။ အေကာက္ခြန္ ဆုိတာက ႏုိင္ငံတစ္ခုရဲ႕ သြင္းကုန္အေပၚမွာ ေကာက္တဲ့အခါမွာ ႏုိင္ငံရဲ႕ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ ပမာဏတုိ႔ ၀ယ္ယူစားသုံးႏုိင္မႈ ပမာဏတုိ႔ အေျခအေနတုိ႔ကုိ ၾကည့္ၿပီးေတာ့ အေျပာင္းအလဲ လုပ္တာကေတာ့ ထုံးစံပါပဲ” ဟု ေဒါက္တာေအာင္ကုိကုိ (စီးပြားေရးပညာ၊ စီးပြားေရး ေပၚလစီ) က သုံးသပ္ေျပာၾကားခဲ့သည္။

အႏၲရာယ္ စိန္ေခၚမႈမ်ားအၾကား အေကာင္းဘက္ ဦးတည္သည့္ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အရွိန္အား ဆက္လက္ ထိန္းသိမ္းထားႏုိင္ရန္မွာ ဦးစားေပး ေဆာင္ရြက္သင့္သည့္ အစိုးရက႑ သံုးစြဲမႈမ်ားႏွင့္ ပုဂၢလိကက႑ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားကို တည္ၿငိမ္သည့္ ေမခ႐ိုစီးပြားေရး အေျခအေန၊ အားေကာင္းခိုင္မာေသာ မူ၀ါဒမ်ားျဖင့္ အားေပးေထာက္ကူရန္ လိုအပ္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားခ ႏႈန္းထားမ်ားအား သင့္ေလ်ာ္စြာ ျပင္ဆင္သတ္မွတ္ျခင္း၊ ကုမၸဏီမ်ား ဥပေဒအား အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ အခြန္ထမ္းမ်ားအတြက္ ျပည္သူ႔ေရးရာ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ား တိုးတက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္း၊ ေငြေရးေၾကးေရး လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ လံုျခံဳစိတ္ခ်ရသည့္ ၀န္းက်င္ေကာင္းတစ္ခု ဖန္တီးေပးျခင္းတို႔က အေထာက္အကူ ျပဳႏိုင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ ကမၻာ့ဘဏ္႐ံုး၏ ဦးေဆာင္ ေဘာဂေဗဒ ပညာရွင္ ဟန္စ္အာနန္ဘက္ခ္က ေျပာၾကားသည္။

ထို႔ျပင္ “ဂယက္ကေတာ့ အားလံုးခံရတာေပါ့။ စက္႐ံုအလုပ္႐ံုဆိုတာ ႐ံႈးတာျမတ္တာ မေၾကာက္ပါဘူး၊ လုပ္လုိ႔ရေအာင္ပဲ လုပ္ခ်င္ၾကတာ။ အလုပ္လုပ္လို႔ မရေလာက္ေအာင္ ျဖစ္လာရင္ေတာ့ လုပ္ငန္းေတြ ရပ္ၾကမယ္၊ ေနာက္ဆုတ္ၾကမယ္၊ လုပ္လို႔ရတဲ့ တုိင္းျပည္မွာပဲ သြားလုပ္ၾကမွာေပါ့” ဟု စက္မႈဇုန္ လုပ္ငန္းရွင္ တစ္ဦးက ဆိုသည္။

“ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ေျပာတာကေတာ့ ဆီေစ်းတစ္ခုတည္းပဲ။ အဲဒီေနာက္ကြယ္မွာ ျပႆနာေပါင္း ေျမာက္ျမားစြာ ရွိလာႏုိင္တယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုရင္ အခ်ိန္နဲ႔ တစ္ေျပးညီေလ။ လခကို ၄၈၀၀ ေပးရၿပီ။ မီးကလည္း ဒီရက္ပိုင္းမွာ ေတာက္ေလွ်ာက္ ပ်က္ေနၿပီ။ ဒီၾကားထဲ လယ္သမားကိစၥေတြကလည္း တစ္စခန္းထေနၿပီ။ အဲဒီေတာ့ ဌာနဆုိင္ရာေတြကလည္း အရမ္းရစ္ေနၿပီ။ အရင္လို ျမန္ဆန္လြယ္ကူေအာင္ မဟုတ္ေတာ့ဘူး။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ အခက္အခဲေတြ ျဖစ္လာတဲ့ အခါက်ေတာ့ လူေတြလုပ္ရတာ မေပ်ာ္ၾကေတာ့ဘူး။ စိတ္ညစ္ကုန္ၾကၿပီ။ သူေဌးစိတ္ညစ္ရင္ ဘာျဖစ္လဲ စက္႐ံုပိတ္လိုက္ကြာဆိုၿပီး တစ္ခြန္းတည္းပဲ ေျပာလို႔ရတယ္။ သူေဌးက ငတ္မသြားဘူး။ မွီခိုေနတဲ့သူေတြ ဒုကၡေရာက္မွေတာ့ ကြၽန္ေတာ္ စိုးရိမ္တယ္ဗ်ာ” ဟု လုပ္ငန္းရွင္တစ္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

လက္ရွိ ျဖစ္ေပၚေနသည့္ အေျခအေနတြင္ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား လုပ္ရကိုင္ရ ပိုမိုခက္ခဲေနသည္။ ျမန္မာ့စီးပြားေရး တိုးတက္မႈႏႈန္း ႀကီးႀကီးမားမား ေလ်ာ့နည္းသြားမည္ ဆိုပါက မက္ခ႐ိုစီးပြားေရး မတည္ၿငိမ္မႈ ႀကီးထြားလာႏုိင္ကာ ႏုိင္ငံ၏ အေထြေထြ မတည္ၿငိမ္မႈကို ျဖစ္ႏုိင္ေၾကာင္း ကမၻာ့ဘဏ္မွ ထုတ္ျပန္သည့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး ေစာင့္ၾကည့္ အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

“ဒီအခ်ိန္က ကုစားရင္ မီပါေသးတယ္။ လုပ္တဲ့သူေတြကို ဥပေဒနဲ႔ အကာအကြယ္ေပးပါ။ ေစ်းကြက္ စီးပြားေရးအရ Floating ျဖစ္ေနတာကို နားလည္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သဘာ၀ မက်တဲ့ ဟာမ်ဳိးေတြကို ထိန္းညႇိေပးပါ။ ဒါဆိုရင္ ရပါၿပီ။ ႏုိင္ငံေတာ္က ဘာမွ ကုန္က်စရာ မလိုပါဘူး။ လုပ္တတ္တဲ့သူကိုသာ ေခါင္းေဆာင္တင္ၿပီး လုပ္ခုိင္းပါ။ အရည္အခ်င္းရွိတဲ့သူေတြ ျမန္မာျပည္မွာ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္” ဟု လုပ္ငန္းရွင္တစ္ဦးက ဆိုသည္။

အထက္ပါေစ်းႏႈန္းမ်ားသည္ ေစ်းကြက္အတြင္းမွ ရရွိေသာ ေစ်းႏႈန္းမ်ားကို ေဖာ္ျပထားျခင္းျဖစ္ၿပီး ေနရာကိုလိုက္၍ ေစ်းႏႈန္းအေျပာင္းအလဲ ရွိႏုိင္ပါသည္။

 

ႏွစ္ႏွစ္အတြင္း ကုန္သြယ္မႈႏွင့္ ဆန္တင္ပို႔မႈ စံခ်ိန္တင္ခဲ့ေသာ္လည္း ပို႔ကုန္တင္ပို႔ရန္အတြက္ အရည္အေသြး၊ အခ်ိန္မီတင္ပို႔ႏုိင္မႈ၊ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ သိုေလွာင္စရိတ္ႀကီးျမင့္မႈ အားနည္းခ်က္မ်ားရွိဟု သိရ

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ဆိပ္ကမ္းတစ္ခုကို ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု-ၾကည္ႏုိင္)

အစိုးရသစ္ ႏွစ္ႏွစ္အတြင္း ကုန္သြယ္မႈပမာဏႏွင့္ ဆန္တင္ပို႔မႈ စံခ်ိန္တင္ႏုိင္ခဲ့ေသာ္လည္း ပို႔ကုန္တင္ပို႔ရန္အတြက္ အရည္အေသြး၊ အခ်ိန္မီ တင္ပို႔ႏုိင္မႈ၊ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ စရိတ္ႀကီးျမင့္မႈ အားနည္းခ်က္မ်ားရွိေၾကာင္း စီးပြားေရးႏွင့္ ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ေဒါက္တာသန္းျမင့္က ေျပာၾကားသည္။

အစိုးရသစ္ ႏွစ္ႏွစ္အတြင္း ေအာင္ျမင္မႈမ်ား ရွိသကဲ့သို႔ အားနည္းခ်က္မ်ားလည္း ရွိခဲ့ေၾကာင္း၊ ေအာင္ျမင္မႈ အေနျဖင့္ ကုန္သြယ္မႈ ပမာဏ စံခ်ိန္တင္ တိုးတက္လာျခင္း၊ ဆန္တင္ပို႔မႈ ယခင္အျမင့္ဆံုး စံခ်ိန္နီးပါး တင္ပို႔ႏုိင္ျခင္းျဖစ္ၿပီး ပို႔ကုန္တင္ပို႔ရန္အတြက္ အရည္အေသြး၊ အခ်ိန္မီ တင္ပို႔ႏုိင္မႈ၊ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ သိုေလွာင္စရိတ္ ႀကီးျမင့္မႈ စသည့္အားနည္းခ်က္မ်ားလည္း ရွိေၾကာင္း ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ေဒါက္တာသန္းျမင့္က ဆိုသည္။

ႏိုင္ငံေတာ္၏ စီးပြားေရးမူ၀ါဒ၊ ကုန္သြယ္ေရးက႑၏ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား ခ်ိတ္ဆက္ၿပီး လုပ္ငန္းစဥ္ ၂၆ ရပ္ကို က႑ႀကီးေျခာက္ရပ္ ခြဲျခားၿပီး အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

စီးပြားေရးမူ၀ါဒမ်ားႏွင့္အညီ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ က႑ႀကီး ေျခာက္ရပ္ျဖစ္ေသာ ကုန္သြယ္မႈျမႇင့္တင္ေရး၊ ကုန္သြယ္မႈလြယ္ကူေရး၊ ကုန္သြယ္မႈ ေစ့စပ္ညႇိႏႈိင္းေရး၊ ကုန္သြယ္မႈဆုိင္ရာ ေျဖေလွ်ာ့ေပးေရး၊ ကုန္သြယ္မႈ ပညာေပးေရးႏွင့္ စားသံုးသူ အကာအကြယ္ေပးေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားအား ျပ႒ာန္းထားသည့္ဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒ လုပ္ထံုးလုပ္နည္း၊ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္း မ်ားႏွင့္အညီ ပိုမုိေဆာင္ရြက္ၾကရမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ျပည္ေထာင္စု၀န္ ႀကီး ေဒါက္တာသန္းျမင့္က ေျပာၾကားသည္။

အစိုးရသစ္ လက္ထက္၌ ခ်မွတ္ခဲ့သည့္ စီးပြားေရးမူ၀ါဒ ၁၂ ခ်က္ႏွင့္အညီ စီးပြားေရးႏွင့္ ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာန အေနျဖင့္ ကုန္သြယ္မႈလုပ္ငန္းမ်ားျဖင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ရန္ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္ ခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

စီးပြားေရးႏွင့္ ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာန၏ ကုန္သြယ္ေရး အေျခခံမူမ်ားျဖစ္သည့္ ကုန္သြယ္မႈ လုပ္ငန္းမ်ား ႏုိင္ငံေတာ္ႏွင့္ ႏုိင္ငံသားမ်ား၏ အက်ဳိးစီးပြားကို ေရွး႐ႈေရး၊ ကုန္သြယ္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားသည္ ျပည္သူမ်ားအေပၚ ဖိစီးမႈ မျဖစ္ေစေရး၊ ကုန္သြယ္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားကို အျမတ္အစြန္းရရွိမႈ အဓိကမထားဘဲ ေရရွည္တည္တံ့ခိုင္ျမဲမႈ ဦးတည္ခ်က္မ်ားျဖင့္ ေရွး႐ႈေဆာင္ရြက္ေရးတို႔ကို အေျခခံထား ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ား အေနျဖင့္ ေစ်းကြက္စီးပြားေရး စနစ္ႏွင့္အညီ ကုန္သြယ္ေရး မူ၀ါဒမ်ားကို စနစ္တက် ေရးဆြဲအေကာင္အထည္ေဖာ္ေရး၊ ပို႔ကုန္တိုးခ်ဲ႕ျမႇင့္တင္ေရး ေဆာင္ရြက္ရန္ႏွင့္ ကုန္သြယ္မႈ လုပ္ငန္းမ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေစေရး၊ ေခတ္မီသတင္း အခ်က္အလက္ႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး နည္းပညာ (ICT) အသံုးျပဳ၍ ေဆာင္ရြက္သြားႏုိင္ေရး၊ ေဒသတြင္း ႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္သာမက ႏုိင္ငံတကာႏွင့္ ပူးေပါင္း၍ ကုန္သြယ္မႈ တိုးခ်ဲ႕ေရး၊ ကုန္သြယ္မႈ ပတ္၀န္းက်င္ တိုးတက္ေကာင္းမြန္ေရး တို႔ကိုလည္း ေဆာင္ရြက္သြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ေဒါက္တာသန္းျမင့္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

စီးပြားေရးႏွင့္ ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာန၏ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္အေနျဖင့္ “ကုန္သြယ္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားျဖင့္ အမ်ဳိးသားစီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ရန္” ခ်မွတ္ထားၿပီး ကုန္သြယ္မႈပမာဏ တိုးတက္ေရး၊ ေစ်းကြက္စီးပြားေရး စနစ္ႏွင့္အညီ ပုဂၢလိက အခန္းက႑ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္ အားေပးျမႇင့္တင္ ေဆာင္ရြက္ေရး၊ ႏုိင္ငံတကာ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖင့္ ႏုိင္ငံတကာ ေစ်းကြက္တြင္ ျမန္မာ့ထြက္ကုန္မ်ား ေစ်းကြက္ေ၀စု ပိုမိုရရွိေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေရး၊ ကုန္သြယ္မႈလုပ္ငန္းမ်ား အဆင္ေျပ ေခ်ာေမြ႕စြာ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ေရး အတြက္ ပံ့ပိုးကူညီရန္ စသည့္ ရည္မွန္းခ်က္ ေလးရပ္တို႔ကို ခ်မွတ္အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိေၾကာင္း ၎ကဆက္လက္ ေျပာၾကားသည္။

 

ျမန္မာ့စီးပြားေရး တိုးတက္မႈႏႈန္း ႀကီးႀကီးမားမား ေလ်ာ့နည္းသြားမည္ ဆိုပါက မက္ခ႐ိုစီးပြားေရး မတည္ၿငိမ္မႈ ႀကီးထြားလာႏုိင္ၿပီး ႏုိင္ငံ၏ အေထြေထြ မတည္ၿငိမ္မႈကို ျဖစ္ႏုိင္ေၾကာင္း ကမၻာ႔ဘဏ္ခန္႔မွန္း

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ ဆိပ္ကမ္းတစ္ခုကို ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပုံ-ၾကည္ႏိုင္)

ျမန္မာ့စီးပြားေရး တိုးတက္မႈႏႈန္း ႀကီးႀကီးမားမား ေလ်ာ့နည္းသြားမည္ဆိုပါက မက္ခ႐ို စီးပြားေရး မတည္ၿငိမ္မႈ ႀကီးထြားလာႏုိင္ကာ ႏုိင္ငံ၏ အေထြေထြ မတည္ၿငိမ္မႈကို ျဖစ္ႏုိင္ေၾကာင္း ကမၻာ့ဘဏ္မွ ထုတ္ျပန္သည့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး ေစာင့္ၾကည့္အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

၂၀၁၈-၂၀၁၉ဘ႑ာႏွစ္တြင္ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈသည္ ၆ ဒသမ ၈ ရာခိုင္ႏႈန္းသို႔ ျမင့္တက္မည့္ အလားအလာရွိေၾကာင္း၊ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ေယဘုယ်စီးပြားေရး အေျခအေန ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္မွာမူ အေကာင္းဘက္တြင္ ရွိေနဆဲျဖစ္သည္ဟု အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

သို႔ေသာ္လည္း ေယဘုယ်စီးပြားေရး အေျခအေန ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္ကို ေႏွာင့္ယွက္မည့္ အေၾကာင္းမ်ားလည္း ႀကီးထြားလာေနေၾကာင္း၊ ရခိုင္ျပည္နယ္ အေရးအခင္းမ်ားႏွင့္ ဆက္စပ္ၿပီး မေရရာမႈမ်ား ဆက္လက္ေပၚေပါက္ ေနျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို ေႏွာင့္ေႏွးတိုးတက္ ေစႏုိင္သည္ ဟုဆိုသည္။ ျဖစ္ႏုိင္ေျခနည္းသည္ ဆိုေသာ္လည္း စီးပြားေရး တိုးတက္မႈႏႈန္း ႀကီးႀကီးမားမား ေလ်ာ့နည္းသြားမည္ဆိုပါက မက္ခ႐ိုစီးပြားေရး မတည္ၿငိမ္မႈ ႀကီးထြားလာႏုိင္ကာ ႏုိင္ငံ၏ အေထြေထြ မတည္ၿငိမ္မႈကို ျဖစ္ေစႏုိင္သည္ဟု ကမၻာ့ဘဏ္က ခန္႔မွန္းထားသည္။

ထို႔ျပင္ ႏုိင္ငံျခား တိုက္႐ိုက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ (FDI) ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း စီး၀င္မႈ အလ်င္အျမန္ က်ဆင္းသြားျခင္းႏွင့္ ႏုိင္ငံတကာ ခရီးသြားလုပ္ငန္းမ်ား အရွိန္ေႏွးေကြးသြားျခင္းမ်ားကလည္း (External Balance) ႏွင့္ ေငြလဲလွယ္ႏႈန္းမ်ားကို ထိခိုက္ေစႏုိင္သည္ ဟုဆိုသည္။

ဘဏ္လုပ္ငန္းက႑ အေနျဖင့္ဆိုလွ်င္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လက ထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္ စည္းမ်ဥ္းမ်ားကို လိုက္နာႏုိင္ေအာင္ ခက္ခက္ခဲခဲႀကိဳးပမ္း အသြင္ေျပာင္းေနရေၾကာင္း၊ ကမၻာလံုး အတိုင္းအတာျဖင့္ စီးပြားေရး ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္အျမင္ကို အေႏွာင့္အယွက္ေပးမည့္ အရာမ်ား သိသိသာသာ ေလ်ာ့နည္းသြားေသာ္လည္း အေရးတႀကီး ကိုင္တြယ္ရမည့္ စီးပြားေရး အႏၲရာယ္မ်ား ရွိေနဆဲျဖစ္သည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။

ကမၻာ့ကုန္သြယ္ေရးမူ၀ါဒပိုင္း မၿငိမ္သက္မႈ ျမင့္မားလာေနျခင္းေၾကာင့္ ကမၻာလံုး အတိုင္းအတာ ကုန္သြယ္ေရး ျပန္လည္ဦးေမာ့ႏုိင္မႈကို ထိခိုက္ႏုိင္သကဲ့သို႔  ျမန္မာႏုိင္ငံအေပၚတြင္လည္း ၎၏ဆိုးက်ဳိးမ်ားက အတန္အသင့္ အက်ဳိးသက္ေရာက္ႏုိင္သည္ဟု ကမၻာ့ဘဏ္က ခန္႔မွန္းထားသည္။

အႏၲရာယ္ စိန္ေခၚမႈမ်ားအၾကား အေကာင္းဘက္ ဦးတည္သည့္ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အရွိန္အား ဆက္လက္ ထိန္းသိမ္းထားႏုိင္ရန္မွာ ဦးစားေပး ေဆာင္ရြက္သင့္သည့္ အစိုးရက႑ သံုးစြဲမႈမ်ားႏွင့္ ပုဂၢလိကက႑ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားအား တည္ၿငိမ္သည့္ မက္ခ႐ိုစီးပြားေရး အေျခအေန၊ အားေကာင္းခိုင္မာေသာ မူ၀ါဒမ်ားျဖင့္ အားေပးေထာက္ကူရန္ လိုအပ္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားခ ႏႈန္းထားမ်ားအား သင့္ေလ်ာ္စြာ ျပင္ဆင္သတ္မွတ္ျခင္း၊ ကုမၸဏီမ်ား ဥပေဒအား အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ အခြန္ထမ္းမ်ားအတြက္ ျပည္သူ႔ေရးရာ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ား တိုးတက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္း၊  ေငြေရးေၾကးေရး လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ လံုျခံဳစိတ္ခ်ရသည့္ ၀န္းက်င္ေကာင္းတစ္ခု ဖန္တီးေပးျခင္းတို႔က အေထာက္အကူ ျပဳႏိုင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ ကမၻာ့ဘဏ္႐ံုး၏ ဦးေဆာင္ေဘာဂေဗဒပညာရွင္ ဟန္စ္အာနန္ဘက္ခ္က ေျပာၾကားသည္။

 

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးတြင္ ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေဒၚလာ ၃၂၂၁ သန္းႏွင့္ ျပည္တြင္းရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ က်ပ္ ၈၅၁ ဘီလ်ံရွိေၾကာင္း စီမံကိန္းႏွင့္ ဘ႑ာေရး၀န္ႀကီး ေျပာၾကား

စီးပြားေရးၿမိဳ႕ေတာ္ဟု သတ္မွတ္ထားသည့္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တစ္ေနရာအား ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု- ဆန္းထူးေအာင္)

ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးအတြင္း ၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ မတ္လအထိ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေဒၚလာ ၃၂၂၁ သန္းႏွင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံသားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ က်ပ္ ၈၅၁ ဘီလ်ံရွိေၾကာင္း ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးအစုိးရအဖဲြ႕ စီမံကိန္းႏွင့္ ဘ႑ာေရး၀န္ႀကီး ဦးျမင့္ေသာင္းက ေမ ၈ ရက္တြင္ ျပဳလုပ္သည့္ ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးလႊတ္ေတာ္ ဒုတိယအႀကိမ္ ဆ႒မပံုမွန္အစည္းအေ၀း (၂၅ရက္ေျမာက္ေန႔) တြင္ ေျပာၾကားသည္။

မဂၤလာေတာင္ညြန္႔ၿမိဳ႕နယ္ မဲဆႏၵနယ္ အမွတ္ (၁) လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးလွေဌး၏ “ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးအတြင္း စီးပြားေရး ပိုမိုဖံြ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေစေရးႏွင့္ ကုန္ေစ်းႏႈန္း က်ဆင္းေစေရးတို႔အတြက္ တိုင္းေဒသႀကီးႏွင့္ဆိုင္ေသာ စီမံခ်က္၊ စီမံကိန္းမ်ားခ်မွတ္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္ရြက္ရန္ အစီအစဥ္ရိွ/ မရိွ” ေမးခြန္းအား ျပန္လည္ေျဖၾကားရာတြင္ စီမံကိန္းႏွင့္ ဘ႑ာေရး၀န္ႀကီး ဦးျမင့္ေသာင္းက ထည့္သြင္းေျပာၾကားခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

“ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး၏ ၂၀၁၇-၂၁၀၈ ဘ႑ာႏွစ္ မတ္လအထိ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဥပေဒအရ လုပ္ငန္းအေရအတြက္မွာ ၁၄၃ ခုႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏက ေဒၚလာ ၃၂၂၁ သန္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံသား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအရ ခြင့္ျပဳထားတာေတာ့ လုပ္ငန္းအေရအတြက္မွာ ၄၅ ခုႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ က်ပ္ဘီလ်ံ ၈၅၁ ရွိပါတယ္။ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းမ်ားကေတာ့ ၈၀၃၄ ဦးခန္႔ အလုပ္အကိုင္ရရွိလာမယ္လုိ႔ ခန္႔မွန္းထားပါတယ္” ဟု ၀န္ႀကီး ဦးျမင့္ေသာင္းက ေျပာၾကားသည္။

ထို႔ျပင္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ (FDI) အေနျဖင့္အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းမ်ား တိုးတက္မ်ားျပားၿပီး အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းမ်ားလည္း ပိုမိုရရွိလာႏိုင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ စီးပြားေရး ပိုမိုဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေစေရးႏွင့္ ကုန္ေစ်းႏႈန္း က်ဆင္းေစေရးကို အေထာက္အကူျပဳႏိုင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ၀န္ႀကီးဦးျမင့္ေသာင္းက ျပန္လည္ေျဖၾကားခဲ့သည္။

၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္အတြင္း ပံုမွန္ေစ်းႏႈန္းအရ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး၏ GDP တိုးတက္မႈႏႈန္းမ်ားမွာ မူလလ်ာထားခ်က္အရ ၈ ဒသမ ၅ ရာခုိင္ႏႈန္းျဖစ္ၿပီး ႏွစ္ကုန္ခန္႔မွန္းေျခ (ယာယီ) စာရင္းအရ ၈ ဒသမ ၆ ရာခုိင္ႏႈန္းျဖစ္၍ တိုင္းေဒသႀကီး / ျပည္နယ္မ်ားႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္ပါက တိုးတက္မႈႏႈန္းအမ်ားဆံုးျဖစ္သည္ကို ေတြ႕ရွိရပါေၾကာင္း၊ တိုင္းေဒသႀကီး အစုိးရအဖြဲ႕အေနျဖင့္ ၿမိဳ႕သစ္စီမံကိန္းမ်ား၊ ႏိုင္ငံ့၀န္ထမ္း အငွားအိမ္ရာ၊ အေရာင္းအိမ္ရာမ်ား၊ စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ ေမြးျမဴေရးအဆင့္ျမႇင့္တင္ရန္အတြက္ သင္တန္းေက်ာင္းမ်ား၊ လယ္ယာစီးပြားေရး၀န္ေဆာင္မႈစင္တာ စီမံကိန္းမ်ား၊ ငါးလုပ္ငန္းဖြံ႕ၿဖိဳးရန္ ငါးကန္၊ ပုစြန္ကန္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးကို ျမန္မာႏိုင္ငံငါးလုပ္ငန္းအဖြဲ႕ခ်ဳပ္မွ ဦးေဆာင္၍ ေဆာင္ရြက္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ Vocational Training သင္တန္းေက်ာင္းမ်ား၊ စက္မႈဇုန္စီမံကိန္းမ်ား၊ ရန္ကုန္အထူးစီးပြားေရးဇုန္ (Yangon Special Economic Zone) မ်ားကိုလည္း ေဆာင္ရြက္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ၀န္ႀကီးျမင့္ေသာင္းက ေျပာၾကားသည္။

၂၃ ႏွစ္တာ ကာလအတြင္း ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးသို႔ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာဘီလ်ံ ၂၀ ေက်ာ္ ၀င္ေရာက္ထား

ႏွစ္ဆယ့္သံုးႏွစ္တာ ကာလအတြင္း ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးအတြင္းသို႔ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ အေမရိကန္ေဒၚလာ ဘီလ်ံႏွစ္ဆယ္ေက်ာ္အထိ ၀င္ေရာက္ထားေၾကာင္း ေမလ ၂ ရက္က Cooperative Business Centre တြင္ ျပဳလုပ္သည့္ Yangon Investment Forum 2018 ႀကိဳတင္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွ သိရသည္။

၁၉၉၄-၁၉၉၅ ဘ႑ာႏွစ္မွ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္အထိ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး အတြင္းသို႔ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္းေပါင္း ၈၅၄ ခုအထိ ၀င္ေရာက္ထားကာ ရင္ႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ေဒၚလာ ၂၀ဒသမ ၂၇၆ ဘီလ်ံအထိ ၀င္ေရာက္ထားျခင္းျဖစ္သည္။

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒအသစ္အရ ေဒၚလာငါးသန္း (သို႔မဟုတ္) က်ပ္ေငြသန္း ေျခာက္ေထာင္အထိ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ ရွိေသာ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားကို တိုင္း ေဒသႀကီး ျပည္နယ္အစိုးရ၏ ခြင့္ျပဳေပးႏိုင္ေၾကာင္း သိရသည္။

လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ အဆိုပါေဒၚလာ ငါးသန္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏရွိေသာ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားကို ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မတီမွ တစ္လမွ တစ္လခြဲ အတြင္း ပါမစ္ရရွိေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးေနျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လမွ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဧၿပီ ၁၁ ရက္အထိ ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မတီ အေနျဖင့္ စက္မႈက႑ ႏွင့္ အျခား၀န္ေဆာင္မႈက႑တို႔တြင္  မတည္ ေငြရင္းပမာဏ ေဒၚလာ ၅၉ သန္းေက်ာ္ႏွင့္ က်ပ္ ၂၃ ဘီလ်ံေက်ာ္အထိ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံခြင့္ျပဳ လိုက္ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ထားသည္။

၂၀၁၇ ခုနွစ္ ၾသဂုတ္လမွ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဧၿပီ ၁၁ ရက္အထိ ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေကာ္မတီအေနျဖင့္ စက္မႈက႑နွင့္ အျခား၀န္ေဆာင္မႈ က႑တို႔တြင္ စင္ကာပူႏိုင္ငံ၊ တ႐ုတ္ျပည္သူ႔သမၼတႏိုင္ငံ၊ ကိုရီးယားသမၼတႏိုင္ငံ၊ ထိုင္၀မ္၊ ေဟာင္ေကာင္၊ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ၊ မေလးရွားႏိုင္ငံႏွင့္ British Virgin Islands  ႏုိင္ငံတို႔မွ ႏုိင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ၀င္ေရာက္ခဲ့သည္။

အဂတိလုိက္စားမႈ တိုက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္ ဥကၠ႒မွစ၍ ၀န္ထမ္းအားလံုး ေကာ္မရွင္၏ရည္မွန္းခ်က္ႏွင့္ ဂုဏ္သိကၡာထိခိုက္ေစမည့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ပါ၀င္ပတ္သက္မႈမရွိေစေရး COC တြင္ ထည့္သြင္းေရးဆြဲထား

ဧၿပီ ၁၀ ရက္က ေနျပည္ေတာ္ရွိ Park Royal ဟိုတယ္တြင္ ျပဳလုပ္သည့္ အဂတိလိုက္စားမႈ တိုက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္၏ က်င့္၀တ္ေရးဆြဲသည့္ စာအုပ္ႏွင့္ပတ္သက္၍ ေဆြးေႏြးပြဲအခမ္းအနားကို ေတြ႕ရစဥ္

အဂတိလိုက္စားမႈတိုက္ဖ်က္ေရး ေကာ္မရွင္ဥကၠ႒မွစ၍ ၀န္ထမ္းမ်ားအားလံုး ေကာ္မရွင္၏ ရည္မွန္းခ်က္ႏွင့္ ဂုဏ္သိကၡာကို ထိခိုက္ေစမည့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ပါ၀င္ပတ္သက္မႈမရွိေစေရး COC (Code of Conduct) တြင္ ထည့္သြင္းေရးဆြဲ ထားေၾကာင္း အဂတိလိုက္စားမႈတုိက္ဖ်က္ ေရးေကာ္မရွင္အဖြဲ႕၀င္ ဦးေဇာ္၀င္းက ေျပာၾကားသည္။

ဧၿပီ ၁၀ ရက္က ေနျပည္ေတာ္ရွိ Park Royal ဟိုတယ္တြင္ ျပဳလုပ္သည့္ အဂတိ လိုက္စားမႈ တိုက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္၏ က်င့္၀တ္ေရးဆြဲသည့္ စာအုပ္ႏွင့္ပတ္သက္၍ ေဆြးေႏြးပြဲအခမ္းအနားတြင္ အဂတိလိုက္စားမႈ တုိက္ဖ်က္ေရး ေကာ္မရွင္အဖြဲ႕၀င္ ဦးေဇာ္၀င္းက အထက္ပါကဲ့သို႔ ေျပာၾကားခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

“ေကာ္မရွင္မွာလုပ္တဲ့သူရဲ႕  ေနာက္ကြယ္အဆက္အသြယ္က ေကာ္မရွင္လုပ္ငန္းနဲ႔ ရည္မွန္းခ်က္ေတြကို ဂုဏ္သိကၡာကို ထိခိုက္ေစႏိုင္မယ့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ ပါ၀င္ပတ္သက္မႈရွိရဲ႕လား။ သူ႔ရဲ႕အက်ဳိးစီးပြားေတြပါေနတဲ့ ကုမၸဏီဟာ ဒီေန႔ အဂတိလိုက္စားမႈနဲ႔ပတ္သက္လို႔ စစ္ေဆးခံေနတဲ့ ကုမၸဏီမွာ ရွယ္ယာေတြပါေနသလား စသည္ျဖင့္ေပါ့ေနာ္။ အဲဒီလို အက်ဳိးစီးပြား ပဋိပကၡေတြကို ဘယ္လိုေရွာင္ရွားၾကမလဲ။ ဘယ္လိုစဥ္းစားမလဲ။ ဒါေတြကိုလည္း ကြၽန္ေတာ္တို႔ ထည့္သြင္းစဥ္းစားထားပါတယ္” ဟု ဦးေဇာ္၀င္းက ေျပာၾကားသည္။

ဆက္လက္၍ “ေကာ္မရွင္ဥကၠ႒ကအစ ၀န္ထမ္းေတြအဆံုး အားလံုးလိုက္နာဖို႔ပံုစံနဲ႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ေရးဆြဲထားတယ္ဆိုတာ တင္ျပခ်င္ပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ရဲ႕လူေတြကို ပိုမိုေကာင္းမြန္တဲ့ အရည္အေသြးေတြရွိလာဖို႔။ ပိုမိုေကာင္းမြန္တဲ့ လမ္းေၾကာင္းကိုေလွ်ာက္ႏုိင္ဖို႔အတြက္ Guide Line တစ္ခုျဖစ္ရပါမယ္။ ေျပာရရင္ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ေရး Tool တစ္ခုလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ လိုက္နာႏုိင္ဖို႔လည္း လိုပါတယ္။ အရမ္းေကာင္းၿပီး မလိုက္နာႏုိင္ဘဲနဲ႔ ဖိုင္တြဲဖို႔ေရးတဲ့ COC ျဖစ္ဖို႔ မသင့္ပါဘူး။ COC ဆိုတာနဲ႔ (၁) အခ်က္က ႏုိင္ငံသားတို႔က အစိုးရကိုယံုၾကည္မႈေတြ တက္လာေစရမယ္။ (၂) ဂုဏ္သိကၡာကို ေလးစားတန္ ဖိုးထားမႈေတြကို ျပေနရမယ္။ (၃) ျပည္သူ႔ ၀န္ထမ္းပီသစြာ ျပဳမူေနထိုင္ႏုိင္ေစရန္ အခ်က္နဲ႔လည္း ျပည့္စံုရမယ္။ ဒီအခ်က္သံုးခ်က္နဲ႔ ျပည့္စံုေအာင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ စဥ္းစားထားပါတယ္” ဟု ၎က ေျပာၾကားသည္။

ထို႔ျပင္ ေကာ္မရွင္တြင္ရွိသည့္ ရာထူးကိုအသံုးခ်ၿပီး ေနာက္ထပ္ လုပ္ငန္းမ်ားရွာ ေဖြျခင္းမျပဳရန္၊ ေကာ္မရွင္မွအနားယူၿပီး ေကာ္မရွင္ႏွင့္ အမႈစစ္ေဆးေနသည့္ကုမၸဏီတြင္ သြားေရာက္အလုပ္လုပ္ျခင္းႏွင့္ အလုပ္ ထြက္ၿပီးခ်ိန္မွစ၍ မည္ကဲ့သို႔ ျပဳမူဆက္ဆံရမည္ဆိုသည့္ အခ်က္မ်ားအား အေျခခံမူ ေျခာက္ခ်က္ေအာက္တြင္ လိုအပ္သလိုထည့္ သြင္းစဥ္းစားကာ ေဆာင္ရြက္ထားေၾကာင္း ေကာ္မရွင္အဖြဲ႕၀င္ ဦးေဇာ္၀င္းက ဆိုသည္။

“ျပည္သူ႕၀န္ထမ္းထဲမွာမွ အမ်ားျပည္သူရဲ႕ အက်ဳိးကိုေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာ အကာအကြယ္ေပးၾကရတဲ့ အဂတိလိုက္စားမႈ တိုက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္ကဲ့သို႔ အဖြဲ႕အစည္းေတြက အင္မတန္မွ အေရးပါပါတယ္။ ႏုိင္ငံ့အက်ဳိး၊ ျပည္သူ႕အက်ဳိးကို ကြၽန္ေတာ္တို႔က ေစာင့္ၾကည့္ထိန္းေက်ာင္းမယ့္အဖြဲ႕ဟာ သူတို႔ကို ဘယ္လိုေစာင့္ၾကည့္မလဲဆိုတဲ့အခ်က္က အင္မတန္မွ အေရးႀကီးတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အျခားသူေတြရဲ႕ လုပ္မႈကိုင္မႈေတြကို ေစာင့္ၾကည့္မယ့္သူဟာ အဲဒီေစာင့္ၾကည့္မယ့္သူကို ဘယ္သူက ေစာင့္ၾကည့္မွာလဲ။ ဒါက အင္မတန္မွ အေရးႀကီးတဲ့ အခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။ ေကာ္မရွင္ရဲ႕ ႐ံုး၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ ႐ိုးသားမႈ၊ ေျဖာင့္မတ္မႈဟာ အလြန္မွအေရးႀကီးပါတယ္။ ႐ိုးသားေျဖာင့္မတ္မႈကိုလည္း ကြၽန္ေတာ္တို႔က ေသခ်ာေအာင္ေတာ့ လုပ္ေပးရပါမယ္” ဟု ေကာ္မရွင္အဖြဲ႕၀င္ ဦးေဇာ္၀င္းက ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။

အဆိုပါက်င့္၀တ္စာအုပ္သည္ အဂတိ လိုက္စားမႈတိုက္ဖ်က္ေရးတြင္ အလြန္အေရးပါၿပီး ယင္းစာအုပ္အား ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ မတ္လမွ စတင္ေရးဆြဲကာ လာမည့္ႏွစ္လအတြင္း ထြက္ေပၚႏုိင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္း အဂတိလိုက္စားမႈတိုက္ဖ်က္ေရး ေကာ္မရွင္အဖြဲ႕၀င္ ဦးဟန္ညြန္႔က ေျပာၾကားသည္။

လက္ရွိအစိုးရလက္ထက္တြင္ အသစ္ျပန္လည္ဖြဲ႕စည္းသည့္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာ ၂၄ ရက္မွစ၍ မတ္ ၃၀ ရက္အထိ အဂတိလိုက္စားမႈတိုက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္သို႔ တိုင္ၾကားစာေပါင္း ၂၁၀၁ ေစာင္ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး ေကာ္မရွင္ဥပေဒျဖင့္ အေရးယူႏိုင္သည့္ တိုင္ၾကားစာ ၁၅ ေစာင္ရွိကာ လက္ရွိတြင္ စိစစ္ဆဲအမႈ ရွစ္ေစာင္ရွိေၾကာင္း အဂတိလိုက္စားမႈ တိုက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္ ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ သိရသည္။

ျမန္မာ့စီးပြားေရး ကာလတုိအားျဖင့္ ၇ ဒသမ ၅ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ တုိးတက္ဖြယ္ရွိဟု IMF က ခန္႔မွန္းထားၿပီး ဘဏ္လုပ္ငန္းစည္းမ်ဥ္းသစ္မ်ား လုိက္နာႏုိင္မႈ၊ ရခုိင္အေရးေၾကာင့္ ဘ႑ာေရးႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအေပၚ ထိခုိက္ႏုိင္မႈ၊ ကုန္ေစ်းႏႈန္းျမင့္တက္မႈ စသည့္စိန္ေခၚမႈမ်ား ရွိေနဟုဆို

ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ စီးပြားေရးကာလတုိအားျဖင့္ ၇ ဒသမ ၅ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ တုိးတက္ဖြယ္ရွိသည္ဟု အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ေငြေၾကးရန္ပံုေငြအဖြဲ႕ (IMF) က ခန္႔မွန္းေသာ္လည္း ဘဏ္လုပ္ငန္းမ်ား စည္းမ်ဥ္းသစ္မ်ား လုိက္နာႏုိင္မႈ၊ ရခုိင္အေရးအေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ဘ႑ာေရးႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအေပၚ ထိခုိက္ႏုိင္မႈ၊ ကုန္ေစ်းႏႈန္းျမင့္တက္မႈ စသည့္စိန္ေခၚမႈမ်ားရွိေနေၾကာင္း မတ္ ၂၈ ရက္က ထုတ္ျပန္သည့္ IMF Article IV Consultation ဆုိင္ရာအစီရင္ခံစာအရ သိရသည္။

NLD အစုိးရသည္ ၿပီးခဲ့သည့္ဘ႑ာႏွစ္အတြင္း ေဆာက္လုပ္ေရးစီမံကိန္းမ်ား ယာယီရပ္ဆုိင္းခဲ့ျခင္း၊ လယ္ယာစုိက္ပ်ဳိးေရးထြက္ ကုန္ေလ်ာ့နည္းခဲ့ျခင္း၊ ပုိ႔ကုန္တင္ပုိ႔မႈ က်ဆင္းခဲ့ျခင္းတုိ႔ေၾကာင့္ စိန္ေခၚမႈအမ်ားအျပားႏွင့္ ၾကံဳေတြ႕ခဲ့ကာ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ဘ႑ာႏွစ္အတြင္း ေမွ်ာ္မွန္းထားသည္ထက္ ေလ်ာ့နည္းသည့္ စီးပြားေရးတုိးတက္မႈႏႈန္း ၅ ဒသမ ၉ ရာခုိင္ႏႈန္းသာျဖစ္ေပၚခဲ့သည္။ အျခားတစ္ဖက္တြင္လည္း ဘ႑ာေရးအသံုးစရိတ္လုိ ေငြကုိ ဂ်ီဒီပီ (ျပည္တြင္းအသားတင္ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈတန္ဖုိး) ၏ ၂ ဒသမ ၅ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ ေလွ်ာ့ခ်ႏုိင္ခဲ့ၿပီး ပ်မ္းမွ်ေငြေၾကးေဖာင္းပြႏႈန္း ၆ ဒသမ ၈ ရာခုိင္ႏႈန္းသာျဖစ္ေပၚခဲ့သည္။ ထုိ႔ျပင္ ႏုိင္ငံျခားစာရင္းရွင္ေငြ စာရင္းလုိေငြကုိလည္း ယခင္ဘ႑ာႏွစ္က ဂ်ီဒီပီ၏ ၅ ဒသမ ၁ ရာခုိင္ႏႈန္းရွိရာမွ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ၃ ဒသမ ၉ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ခဲ့ၿပီး ႏုိင္ငံျခားအရန္ေငြကုိလည္း သြင္းကုန္တန္ဖုိး၏ ၃ ဒသမ ၂ လစာထိန္းထားႏုိင္ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

လာမည့္ႏွစ္မ်ားအတြင္း ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ကာလလတ္ မက္ခ႐ုိစီးပြားေရးအေျခအေနကုိ IMF က အေကာင္းဘက္ျဖစ္လာေရးအတြက္ ေမွ်ာ္မွန္းထားၿပီး စုိက္ပ်ဳိးေရးက႑ႏွင့္ ျပည္ပပုိ႔ကုန္အား ျပန္ေကာင္းလာႏုိင္ေသာေၾကာင့္ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ၆ ဒသမ ၇ ရာခုိင္ႏႈန္းတုိးတက္ႏုိင္ေၾကာင္း ခန္႔မွန္းထားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ စီးပြားေရးတုိးတက္မႈအတြက္ အခြန္အခေကာက္ခံရရွိမႈႏႈန္း မ်ားျပားလာျခင္းက အေထာက္အကူျဖစ္လာခဲ့ေသာ္လည္း အျခားတစ္ဖက္တြင္လည္း ရခုိင္ျပည္နယ္တြင္ ျဖစ္ေပၚေနေသာ အေရးကိစၥမ်ားေၾကာင့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးကုိ တုိက္႐ုိက္အားျဖင့္ ထိခုိက္မႈရွိေစသကဲ့သုိ႔ လူမႈေရးအရ ဆံုး႐ႈံးမႈမ်ားလည္းျဖစ္ေပၚလ်က္ရွိကာ အဆုိပါထိခုိက္ဆံုး႐ႈံးမႈမ်ား အားလံုးကုိမူ မျမင္ေတြ႕ရေသးေၾကာင္း IMF ၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ စီးပြားေရးအေျခအေနအား စိစစ္သံုးသပ္ခ်က္မ်ားအရ ႏုိင္ငံျခားတုိက္႐ုိက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားေၾကာင့္ႏွင့္ အမ်ားျပည္သူဆုိင္ရာက႑မ်ားတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပံုစံ တုိးတက္ေကာင္းမြန္ ထိေရာက္လာျခင္းေၾကာင့္ ကာလတုိအားျဖင့္ တုိးတက္မႈႏႈန္း ၇ ရာခုိင္ႏႈန္းမွ ၇ ဒသမ ၅ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ တုိးတက္ရန္အလားအလာရွိသည္ဟု ခန္႔မွန္းထားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံစီးပြားေရးကုိ အေကာင္းဘက္သုိ႔ ႐ႈျမင္ထားေသာ္လည္း စီးပြားေရးေကာင္းမြန္မႈ ေနာက္ဆုတ္သြားႏုိင္သည့္ စိန္ေခၚမႈမ်ားအျဖစ္ အသစ္ခ်မွတ္ထားသည့္ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းသစ္မ်ားအတုိင္း ဘဏ္လုပ္ငန္းမ်ား လုိက္နာႏုိင္မႈ၊ ရခုိင္အေရးကိစၥေၾကာင့္ ႏုိင္ငံ့ဘ႑ာေရးႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအပုိင္းတြင္ ဆက္လက္ထိခုိက္မႈမ်ားျဖစ္ေပၚမႈ၊ ကုန္ေစ်းႏႈန္းျမင့္တက္မႈ၊ ကမၻာ့ဘ႑ာေရးေစ်းကြက္ မတည္မၿငိမ္ျဖစ္ႏုိင္ေျခရွိမႈ၊ တ႐ုတ္၏ စီးပြားေရးဖိအားသက္ေရာက္မႈႏွင့္ သဘာ၀ေဘးအႏၲရာယ္မ်ားရွိေနေၾကာင္း သံုးသပ္ထားသည္။

ထုိ႔အတူ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ စီးပြားေရးတုိးတက္မႈႏႈန္းကုိ တြန္းတင္ႏုိင္ေရးအတြက္ ႏုိင္ငံ၏ မဟာဗ်ဴဟာေျမာက္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအစီအစဥ္ကုိ ယခုထက္ပုိမုိ၍ အေသးစိတ္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရန္ရြက္ႏွင့္ အာဆီယံႏုိင္ငံမ်ားအတြင္း အနိမ့္က်ဆံုးျဖစ္ေနသည့္ အေျခခံအေဆာက္အအံုအရည္အေသြးကုိ ဆက္လက္ျမႇင့္တင္သြားရန္ လုိအပ္ေၾကာင္း IMF က အၾကံျပဳထားေၾကာင္း သိရသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လက္ရွိစီးပြားေရး အေျခအေနမွာ အလြန္ဆိုးရြားေနသည္ဟု ၈၃ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ ဆႏၵျပဳၿပီး အစိုးရက စီးပြားေရးတိုးတက္မႈထက္ အခြန္ေကာက္ခံရန္သာ အာ႐ံုစိုက္ေနေၾကာင္း Myanmar Insider စစ္တမ္းတြင္ ေဖာ္ျပ

Myanmar Insider က ထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္ ၂၀၁၇ ဒီဇင္ဘာ စစ္တမ္းႏွင့္ ၂၀၁၈ မတ္လ စစ္တမ္း ႏႈိင္းယွဥ္မႈကို ေတြ႕ရစဥ္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လက္ရွိစီးပြားေရးအေျခအေနမွာ ၿပီးခဲ့သည့္ သံုးလကထက္ အလြန္ဆိုးရြားေနသည္ဟု ၈၃ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္က ဆႏၵျပဳထားၿပီး လက္ရွိအစိုးရက စီးပြားေရးတိုးတက္မႈထက္ အခြန္ေကာက္ခံရန္သာ အာ႐ံုစိုက္ေနေၾကာင္း Myanmar Insider Business ဂ်ာနယ္က ထုတ္ျပန္သည့္ သံုးလတစ္ႀကိမ္ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ ယံုၾကည္မႈညႊန္းကိန္း စစ္တမ္း (၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီ-မတ္) တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာ-ဒီဇင္ဘာတြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္ စစ္တမ္း၌ ေနာက္လာမည့္ သံုးလအတြင္း စီးပြားေရးအေျခအေနအေပၚ စစ္တမ္းေကာက္ယူရာ ပိုမိုဆုိးရြားလာမည္ထင္ျမင္မႈ ေလးရာခိုင္ႏႈန္း၊ အနည္း ငယ္ ဆိုးရြားမည္ထင္ျမင္မႈ ၄၆ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ အနည္းငယ္ ေကာင္းလာမည္ဟု ထင္ျမင္မႈ ၃၈ ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ ပို၍ေကာင္းလာမည္ဟု ထင္ျမင္မႈ ေလးရာခိုင္ႏႈန္းက ဆႏၵျပဳခဲ့သည္ဟု စစ္တမ္းတြင္ေဖာ္ျပခဲ့ၿပီး လက္ရွိတြင္ အမွန္တကယ္ လုပ္ငန္းလုပ္ေဆာင္သူမ်ား၏ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီ-မတ္စစ္တမ္းတြင္ ေျဖဆိုမႈအရ ျမန္မာ့စီးပြားေရးအေျခအေနမွာ ၿပီးခဲ့သည့္ သံုးလကထက္ ပိုမိုဆိုးရြားခဲ့ေၾကာင္း ေျဖဆိုခဲ့ၾကသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ ၅၀ အထက္ကို အေျခခံကာ စစ္တမ္းေကာက္ယူထားသည့္ အဆုိပါညႊန္းကိန္းတြင္ ယခုသံုးလအတြင္း သံုးလတစ္ႀကိမ္ စီးပြားေရးညႊန္းကိန္း၌ အႏုတ္ ၁၄ ျပခဲ့ၿပီး လက္ရွိ ဇန္န၀ါရီ-မတ္ စစ္တမ္းတြင္ အႏုတ္ ၂၅ ျပခဲ့ကာ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ ယံုၾကည္မႈညႊန္းကိန္း သိသိသာသာ က်ဆင္းမႈျဖစ္ေပၚခဲ့သည္။

ေနာက္လာမည့္သံုးလအတြက္ ႀကိဳတင္ေျဖဆိုရာတြင္ လက္ရွိကာလထက္ ပို၍ ဆိုးရြားမည္ဟု ေျဖဆိုမႈ ၆ ဒသမ ၆၇ ရာခိုင္ ႏႈန္း၊ အနည္းငယ္ ဆိုးရြားမည္ေျဖဆိုမႈ ရာခိုင္ႏႈန္း ၄၀ ႏွင့္ အနည္းငယ္ေကာင္းလာမည္ဟု ေျဖဆိုမႈ ၅၃ ဒသမ ၃၃ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ရွိခဲ့ၿပီး ယခင္သံုးလကထက္ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္ ျမင့္တက္ခဲ့သည္။ ထိုသို႔ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္ ျမင့္တက္ခဲ့ေသာ္လည္း မိမိတို႔၏ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ ယံုၾကည္မႈမွာ ယခင္ သံုးလကထက္ က်ဆင္းေနသည္ဟု စစ္တမ္းက ဆိုသည္။

လက္ရွိစီးပြားေရးအေျခအေနအေပၚ  အက်ဳိးသက္ေရာက္ေစႏိုင္မည့္ အခ်က္မ်ားအျဖစ္ အခြန္အပါအ၀င္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား၏ ကုန္က်စရိတ္မ်ားကို ၆၃ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ဆႏၵျပဳခဲ့ၿပီး အစိုးရက စီးပြားေရးတုိး တက္ရန္ထက္ အခြန္ေကာက္ခံရန္သာ အာ႐ံုစိုက္ေနေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားၿပီး ျမန္မာ့ေငြ ေၾကးအားနည္းလာမႈအေပၚ ၆ ဒသမ ၆၇ ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ ကမၻာ့စီးပြားေရးမေသခ်ာမႈမ်ားက ၁၃ ဒသမ ၃၃ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ အက်ဳိးသက္ေရာက္ႏိုင္မည္ဟု ေျဖဆိုခဲ့ၾကသည္။

ဦးသိန္းစိန္အစိုးရလက္ထက္ စီးပြားေရးစီမံခန္႔ခြဲမႈ ေကာင္းမြန္ျခင္း ၄၆ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ပံုမွန္အေျခအေန ၂၇ ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ စီမံခန္႔ခြဲျခင္း ေကာင္းမြန္ျခင္းမရွိမႈ ၁၉ ရာ ခိုင္ႏႈန္းသာရွိေသာ္လည္း NLD အစိုးရလက္ထက္ စီးပြားေရးစီမံခန္႔ခြဲျခင္း မေကာင္းမြန္မႈမွာ ၅၉ ရာခိုင္ႏႈန္းသာ ရွိခဲ့ေသာ္လည္း လက္ရွိစစ္တမ္းတြင္ ၆၇ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ျမင့္တက္လာၿပီး လက္ရွိအစိုးရ၏ စီးပြားေရးစြမ္းေဆာင္ရည္အေပၚ အေကာင္းျမင္မႈ ထပ္မံ က်ဆင္းခဲ့ေၾကာင္း Myanmar Insider Business ဂ်ာနယ္က ထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္ သံုးလတစ္ႀကိမ္ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ ယံုၾကည္မႈညႊန္းကိန္း စစ္တမ္းႏွစ္ေစာင္ ရလဒ္တြင္ ႏႈိင္းယွဥ္ေဖာ္ျပထားသည္။

“ၿပီးခဲ့တဲ့ အစိုးရနဲ႔ လက္ရွိအစိုးရရဲ႕ စီးပြားေရးစီမံခန္႔ခြဲမႈ ႏႈိင္းယွဥ္ရာမွာ လက္ရွိအစိုးရရဲ႕ စီးပြားေရးစီမံခန္႔ခြဲျခင္း မေကာင္းမြန္မႈက ပထမအႀကိမ္ စစ္တမ္းမွာ ၅၉ ရာခိုင္ႏႈန္းပဲ ရွိခဲ့ရာကေန လက္ရွိစစ္တမ္းမွာ ၆၇ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ျမင့္တက္သြားၿပီး ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ NLD အစိုးရဟာ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ ရလဒ္ေတြကို ဆြဲေဆာင္ႏိုင္မႈ မရွိတာေၾကာင့္ မေကာင္းဘူးလို႔ ေျဖဆိုသူမ်ားလာတာ ေတြ႕ရတယ္” ဟု  Myanmar Insider Business ဂ်ာနယ္၏ စစ္တမ္းတြင္ ေျပာၾကားထားသည္။

ဦးသိန္းစိန္အစိုးရလက္ထက္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီတြင္ ေကာက္ခံခဲ့သည့္ အခ်က္အလက္မ်ားအရ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ အေျခအေန အရပ္ရပ္မွာ အေကာင္းဘက္တြင္ ရွိေနသည္ဟု ေျဖဆိုသူမွာ ၈၈ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ရွိေနၿပီး လက္ရွိအစိုးရလက္ထက္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အေျခအေနအရပ္ရပ္မွာ အ ေကာင္းဘက္တြင္ ရွိေနသည္ဟု ယူဆသူမွာ ၇၅ ရာခိုင္ႏႈန္းသာ ရွိေနသည္ဟု ေျဖဆိုခဲ့သျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ လက္ရွိအေျခအေနအေပၚ အေကာင္းျမင္မႈ က်ဆင္းသြားေၾကာင္း အေမရိကန္အေျခစိုက္ International Rupublican Institute (IRI) က ထုတ္ျပန္သည့္ ျမန္မာႏုိင္ငံဆိုင္ရာ လူထုစစ္တမ္းတြင္ ယခင္အစိုးရလက္ထက္ ေကာက္ခံခဲ့သည့္ စစ္တမ္းႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ေဖာ္ျပမႈအရ သိရသည္။