အေမရိကန္သံ႐ံုးကို ေဂ်႐ုစလင္ေရႊ႕မွာ ဘာလို႔အဲဒီေလာက္ေတာင္ အျငင္းပြားစရာ ျဖစ္ေနရတာလဲ

 

အေမရိကန္သမၼတေဒၚနယ္ထရန္႔က ေဂ်႐ုစလင္ကို အစၥေရးၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳေၾကာင္း ေၾကညာလိုက္တာဟာ တစ္ကမၻာလံုးမွာ အျငင္းပြားစရာ ျဖစ္သြားေစခဲ့ပါတယ္။ အာရပ္ကမၻာမွာ ေဒါသတႀကီး တံု႔ျပန္မႈေတြျဖစ္လာၿပီး အေမရိကန္ရဲ႕ အေနာက္တိုင္းမဟာမိတ္ေတြက စိုးရိမ္လာၾကခ်ိန္မွာ ကုလသမဂၢလံုျခံဳေရးေကာင္စီက ဒီဇင္ဘာ ၈ ရက္မွာ အစည္းအေ၀း ေခၚယူခဲ့ရပါတယ္။ လံုျခံဳေရးေကာင္စီအဖြဲ႕၀င္ ၁၅ ႏိုင္ငံထဲက ရွစ္ႏိုင္ငံျဖစ္တဲ့ ၿဗိတိန္၊ ျပင္သစ္၊ ဆြီဒင္၊ ဘိုလစ္ဗီးယား၊ ဥ႐ုေဂြး၊ အီတလီ၊ ဆီနီေဂါနဲ႔ အီဂ်စ္တို႔က ေတာင္းဆိုခဲ့လို႔ပါ။

 

■ ဘာလို႔ သံ႐ံုးေရႊ႕တ့ဲကိစၥက အဲဒီေလာက္ ႀကီးက်ယ္ေနရတာလဲ

အေမရိကန္က သူ႔သံ႐ံုးကို ေဂ်႐ုစလင္ ေရႊ႕လိုက္တာနဲ႔ အစၥေရးႏုိင္ငံရဲ႕ၿမိဳ႕ေတာ္ဟာ ေဂ်႐ုစလင္ပါလို႔ တရား၀င္အသိအမွတ္ျပဳလိုက္သလို ျဖစ္သြားပါၿပီ။ အဲဒီေတာ့ ဒီဆံုးျဖတ္ခ်က္ဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၇၀ က တည္းကရွိခဲ့တဲ့ ႏုိင္ငံတကာသေဘာတူညီခ်က္ကို ေျပာင္းျပန္လွန္ပစ္လိုက္တာပါပဲ။ ဒါဟာ  အစၥေရးနဲ႔ ပါလက္စတိုင္းေတြအၾကား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရယူႏိုင္ဖို႔ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြ အဆံုးသတ္သြားေၾကာင္း ထိေရာက္တဲ့ အခ်က္ျပမႈလို႔ အမ်ားက ဆိုၾကပါတယ္။

 

■ သမိုင္းေၾကာင္းတခ်ဳိ႕

ကုလသမဂၢရဲ႕ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္မွာ ေရးဆြဲခဲ့တဲ့ ႏိုင္ငံပိုင္းျခားျခင္းအစီအစဥ္အရ ေဂ်႐ုစလင္ကို သီးျခားႏုိင္ငံတကာ ၿမိဳ႕တစ္ၿမိဳ႕အျဖစ္ပဲ ရည္မွန္းထားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေနာက္တစ္ႏွစ္အၾကာမွာ အစၥေရးက လြတ္လပ္ေရး ေၾကညာမႈကိုျဖစ္ေစတဲ့စစ္ပြဲက ၿမိဳ႕ကို ခြဲျခမ္းပစ္လိုက္ပါတယ္။ ၁၉၄၉ ခုႏွစ္မွာ စစ္ပြဲၿပီးသြားတဲ့အခါ အစိမ္းေရာင္မင္နဲ႔ ေရးဆြဲထားတာေၾကာင့္ အစိမ္းေရာင္လိုင္းလို႔ ေခၚေလ့ရိွတဲ့ စစ္ရပ္ဆိုင္းေရးနယ္ျခားမ်ဥ္းအရ အစၥေရးဟာ ၿမိဳ႕ရဲ႕အေနာက္ျခမ္းကိုထိန္းခ်ဳပ္ၿပီး ေက်ာ္ၾကားလွတဲ့ ၿမိဳ႕ေဟာင္းပါ၀င္တဲ့ ၿမိဳ႕ရဲ႕ အေရွ႕ျခမ္းကို ေဂ်ာ္ဒန္က ထိန္းခ်ဳပ္ပါတယ္။

 

■ ဘယ္အခ်ိန္မွာ ေျပာင္းလဲသြားတာလဲ

၁၉၆၇ ခုႏွစ္ ေျခာက္ရက္စစ္ပြဲအတြင္း အစၥေရးက အေရွ႕ေဂ်႐ုစလင္ကို သိမ္းပိုက္လိုက္ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ ၿမိဳ႕တစ္ၿမိဳ႕လံုးဟာ အစၥေရးအာဏာပိုင္ေတြရဲ႕ လက္ေအာက္ကို က်ေရာက္သြားခဲ့ပါတယ္။ ၿမိဳ႕ဟာ ေမလေႏွာင္းပိုင္း ဒါမွမဟုတ္ ဇြန္လ အေစာပိုင္းမွာ ‘ေဂ်႐ုစလင္ေန႔’ ရယ္လို႔ အထိမ္းအမွတ္ က်င္းပေလ့ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ပါလက္စတိုင္းေတြနဲ႔ ႏုိင္ငံတကာအသိုင္းအ၀ိုုင္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကေတာ့ အေရွ႕ေဂ် ႐ုစလင္ကို အနာဂတ္ ပါလက္စတိုင္းႏုိင္ငံေတာ္ရဲ႕ ၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ ႐ႈျမင္ထားၾကပါတယ္။

 

■ ေဂ်႐ုစလင္မွာ သံ႐ံုးထားခဲ့တဲ့ႏုိင္ငံေတြရွိသလား

ရွိခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၈၀ ျပည့္ႏွစ္မတိုင္မီက နယ္သာလန္နဲ႔ ေကာ္စတာရီကာအပါအ၀င္ ႏိုင္ငံေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ထားခဲ့ပါတယ္။

 

■ ဒါဆို ဘယ္လိုျဖစ္သြားတာလဲ

၁၉၈၀ ျပည့္ႏွစ္ ဇူလိုင္လမွာ အစၥေရးက ေဂ်႐ုစလင္ကို သူတို႔ႏိုင္ငံရဲ႕ၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ ေၾကညာတဲ့ ဥပေဒတစ္ရပ္ကို အတည္ျပဳလိုက္ပါတယ္။ ကုလသမဂၢလံုျခံဳေရးေကာင္စီက အေရွ႕ေဂ်႐ုစလင္ကို အစၥေရးပုိင္နက္ထဲ သြတ္သြင္းမႈကို ျပစ္တင္႐ႈတ္ခ်တဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကိုထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး ဒါဟာ ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒကို ခ်ဳိးေဖာက္တာလို႔ ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။

 

■ ဒါနဲ႔ ႏုိင္ငံေတြက သံ႐ံုးေရႊ႕ၾကေရာလား

ဟုတ္ပါတယ္။ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္မွာ သူတို႔ရဲ႕ သံ႐ံုးေတြကို ေဂ်႐ုစလင္ကေန ေရႊ႕ခဲ့တဲ့ ေကာ္စတာရီကာနဲ႔ အယ္ဆာေဗဒိုတို႔ဟာ ေနာက္ဆံုးမွ ေရႊ႕ခဲ့တဲ့ ႏုိင္ငံေတြပါပဲ။ က်န္တဲ့ ကမၻာ့ ႏိုင္ငံေတြအားလံုးဟာ အဲဒီမတိုင္မီကတည္းက သူတို႔ရဲ႕သံ႐ံုးေတြကို တဲအဗစ္ကို ေရႊ႕ခဲ့ၾကၿပီးပါၿပီ။

 

■ ေကာင္စစ္၀န္႐ံုးေတြကေရာ

ႏိုင္ငံတခ်ဳိ႕ဟာ ေဂ်႐ုစလင္မွာ ေကာင္စစ္၀န္႐ံုးေတြ ဆက္ထားခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီထဲမွာ အေမရိကန္ ပါပါတယ္။ အေမရိကန္ ေကာင္စစ္၀န္႐ံုးဟာ အေနာက္ေဂ်႐ုစလင္မွာ ရွိပါတယ္။ ဥပမာအေနနဲ႔ ၿဗိတိန္နဲ႔ ျပင္သစ္တို႔ လို ႏိုင္ငံေတြကေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ ေကာင္စစ္၀န္႐ံုးကို အေရွ႕ေဂ်႐ုစလင္မွာ ထားပါတယ္။ သေဘာကေတာ့ သူတို႔ႏုိင္ငံေတြရဲ႕ အဓိက ကိုယ္စားလွယ္ေတြဟာ ပါလက္စတိုင္းနယ္ေျမေတြနဲ႔ ဆက္ဆံဖို႔ပါ။


ဒီဇင္ဘာ ၉ ရက္က တူရကီႏွင့္ ပါလက္စတိုင္းအလံမ်ားကို ေ၀ွ႔ရမ္းကာ အေမရိကန္ႏွင့္ အစၥေရးဆန္႔က်င္ေရး ေၾကြးေၾကာ္သံမ်ား ဟစ္ေၾကြးေနသည့္ ပါလက္စတိုင္းလိုလားေသာ ဆႏၵျပသူမ်ားကို အစၥတန္ဘူၿမိဳ႕ရွိ ဆႏၵျပပြဲတစ္ခုအတြင္း ေတြ႕ရစဥ္ (Photo: AFP)

■ အေမရိကန္ရဲ႕ အေနအထားက ဘယ္လိုလဲ

အေမရိကန္ဟာ သူ႔သံ႐ံုးကို ဘယ္တုန္းကမွ ေဂ်႐ုစလင္မွာ မထားခဲ့ဖူးပါဘူး။ အျမဲတမ္း တဲအဗစ္မွာပဲ ရွိခဲ့တာပါ။ အေမရိကန္ သံအမတ္ႀကီးအိမ္ေတာ္ဟာ တဲအဗစ္ေျမာက္ဘက္ မိနစ္ ၃၀ ခရီးအကြာမွာရွိတဲ့ ဟာဇလီ ယာပီတူအက္မွာပါ။

■ ဒီအတိုင္း ဆက္သြားေရာလား

၁၉၈၉ ခုႏွစ္မွာ အစၥေရးက အေမရိကန္ကို သံ႐ံုးအသစ္ေဆာက္ဖို႔ ေဂ်႐ုစလင္မွာ ေျမကြက္တစ္ကြက္ကို စၿပီးအငွားခ်ေပးခဲ့ပါတယ္။ ေျမငွားခကေတာ့ ၉၉ ႏွစ္သက္တမ္းရွိၿပီး တစ္ႏွစ္ကို အေမရိကန္တစ္ေဒၚလာႏႈန္း နဲ႔ ငွားေပးခဲ့တာပါ။ ဒါေပမဲ့ ဒီေန႔အထိ အဲဒီ ေျမကြက္မွာ ဘာမွ ေဆာက္လုပ္ခဲ့ျခင္းမရွိဘဲ ေျမအလြတ္ႀကီးအျဖစ္ပဲ ရွိေနခဲ့တာပါ။

■ ကဲ ဆက္ပါဦး

၁၉၉၅ ခုႏွစ္မွာ အေမရိကန္ ကြန္ဂရက္က သံ႐ံုးကို တဲအဗစ္ကေန ေဂ်႐ုစလင္ေရႊ႕ဖို႔ရာ လိုအပ္တဲ့ ဥပေဒတစ္ရပ္ကို အတည္ျပဳခဲ့ပါတယ္။ ေထာက္ခံသူေတြကေတာ့ အေမရိကန္အေနနဲ႔ အစၥေရးရဲ႕ ေဂ်႐ုစလင္ကို သူတို႔ ရဲ႕ၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ ေရြးခ်ယ္မႈကို ေလးစားၿပီး အသိအမွတ္ျပဳရမွာျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုၾကပါတယ္။

■ ဒါဆို ဘာလို႔ ခုထိမေရႊ႔႕ခဲ့တာလဲ

၁၉၉၅ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္းက အေမရိကန္သမၼတတိုင္း (ကလင္တန္၊ ဘုရွ္နဲ႔ အိုဘားမား) ဟာ အမ်ဳိးသားလံုျခံဳေရးအက်ဳိးစီးပြား ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္နဲ႔ သံ႐ံုးေရႊ႕ဖို႔ကိစၥကို ပယ္ခ်ခဲ့ၾကပါတယ္။ သမၼတေတြဟာ ေျခာက္လ တစ္ခါ သမၼတရဲ႕အမိန္႔စာထုတ္ၿပီး သံ႐ံုးေရႊ႕ဖို႔ ကိစၥကို ေရွာင္တိမ္းခဲ့ပါတယ္။

■ သံ႐ံုးေရႊ႕မယ့္ကိစၥကို ဆက္လုပ္မယ္ဆိုရင္ ထရန္႔အတြက္ ေရြးစရာေတြက ဘာေတြလဲ

၁၉၈၉ ခုႏွစ္ကတည္းက အေမရိကန္ ငွားထားတဲ့ မေဆာက္ရေသးတဲ့ေျမကြက္ကို အသံုးျပဳႏုိင္ပါတယ္။ ဒါမွမဟုတ္ အေမရိကန္ဟာ ေဂ်႐ုစလင္မွာရွိတဲ့ လက္ရွိ သူတို႔ရဲ႕ ေကာင္စစ္၀န္႐ံုးကို သံ႐ံုးအျဖစ္ ေျပာင္းႏုိင္ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးေရြးစရာကေတာ့ တဲအဗစ္က သံ႐ံုးကေန ထြက္သြားၿပီဆိုေပမယ့္ အေမရိကန္သံအမတ္ႀကီးအေနနဲ႔ ေန႔တိုင္း ေန႔တိုင္း ေဂ်႐ုစလင္ကို အလုပ္လာဆင္း႐ံုပါပဲ။

■ ဒီကိစၥကို အစၥေရးေတြ ဘယ္လိုတံု႔ျပန္သလဲ

ထရန္႔က သံ႐ံုးေရႊ႕မယ္လို႔ ကတိျပဳလိုက္ကတည္းက အစၥေရးအစိုးရဟာ ထရန္႔ကို အႀကီးအက်ယ္ ခ်ီးမြမ္းေတာ့တာပါပဲ။ ေဂ်႐ုစလင္ၿမိဳ႕ေတာ္၀န္ နာဘာကက္ဟာ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အသံအက်ယ္ဆံုးထြက္တဲ့ ေလာ္ဘီတစ္ဦး ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ နာဘာကက္ဟာ အေမရိကန္သမၼတ က်မ္းသစၥာက်ိန္ဆိုပြဲမတိုင္မီ ရက္အနည္းငယ္အလိုကတည္းက ထရန္႔ကို မဲဆြယ္ပြဲတုန္းက ကတိတည္ဖို႔ ေတာင္းဆိုတဲ့ လႈပ္ရွားမႈကို စတင္လုပ္ေဆာင္ခဲ့ပါတယ္။

■ ပါလက္စတိုင္းေတြကေရာ ဘာလုပ္ၾကသလဲ

ပါလက္စတိုင္းေခါင္းေဆာင္ေတြက သံ႐ံုးကို ေဂ်႐ုစလင္ေရႊ႕တာဟာ ႏုိင္ငံတကာဥပေဒကို ခ်ဳိးေဖာက္တာျဖစ္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြကေန ေနာက္ကို အႀကီးႀကီး ဆုတ္ယုတ္သြားတာလို႔ အခိုင္အမာဆို ၾကပါတယ္။ ပါလက္စတိုင္းသမၼတ မာမြတ္အဘားက ႐ုရွားသမၼတ ဗလာဒီမာပူတင္နဲ႔ ေဂ်ာ္ဒန္ဘုရင္ အဗၺဒူလာတို႔အပါအ၀င္ ကမၻာ့ေခါင္းေဆာင္ေတြအေနနဲ႔ ထရန္႔ကို စိတ္ေျပာင္းသြားေစဖို႔ ၀ိုင္း၀န္းဖိအားေပးၾကပါဆိုၿပီး ေတာင္းဆိုခဲ့ပါတယ္။

ပါလက္စတိုုင္းလြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ (PLO) က ဒီဆံုးျဖတ္ခ်က္အတိုင္း ဆက္သြားမယ္ဆိုရင္ သူတို႔ရဲ႕ အစၥေရးႏုိင္ငံကို အသိအမွတ္ျပဳမႈကို ျပန္႐ုပ္သိမ္းၿပီး အစၥေရးနဲ႔ ပါလက္စတိုင္းၾကားက သေဘာတူညီခ်က္ေတြ အားလံုးကိုလည္း ျပန္ဖ်က္သိမ္းဖို႔ စဥ္းစားရမွာျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

မၾကာေသးမီမွာပဲ ပါလက္စတိုင္းနယ္ေျမေတြမွာ ဆႏၵျပပြဲေတြနဲ႔ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ျဖစ္ေပၚခဲ့ၿပီး အာရပ္ကမၻာတစ္ခုလံုးမွာ အႀကီးအက်ယ္ မၿငိမ္မသက္မႈေတြ ျဖစ္ေပၚလာႏုိင္တယ္လို႔ စိုးရိမ္မႈေတြ ျမင့္တက္လာပါတယ္။

ၾသဇာႀကီးတဲ့ အီရတ္ရွီအိုက္ဗလီဆရာ မူတာဒါအယ္ဆာဒါက အေမရိကန္သံ႐ံုးကို ေဂ်႐ုစလင္ေရႊ႕တာဟာ အစၥလာမ္ေတြကို ေပၚတင္စစ္ေၾကညာတာမ်ဳိး အဓိပၸာယ္ထြက္တယ္လို႔ သတိေပးခဲ့ပါတယ္။ သူက အစၥလာမ္ႏုိင္ငံေတြမွာရွိတဲ့ အစၥေရးနဲ႔ အေမရိကန္ သံ႐ံုးေတြကို ပိတ္ပစ္ဖို႔ ေတာင္းဆိုခဲ့ပါတယ္။

နယ္စပ္ကားေလာက တစ္ခန္းရပ္

ဂ်ပန္ တစ္ပတ္ရစ္ကားမ်ားကို ေသာင္ရင္းကမ္းစပ္တြင္ ေတြ႕ရစဥ္

မဟာမဲေခါင္ေဒသတစ္ခုလံုးကို အက်ဳိးျဖစ္ထြန္းေစမယ့္ အေရွ႕အေနာက္ စီးပြားေရးစႀကႍရဲ႕ နယ္စပ္ကုန္သြယ္မႈ လမ္းေၾကာင္းေပၚမွာတည္ရွိေနတဲ့ ျမ၀တီနယ္စပ္က ေမာ္ေတာ္ယာဥ္တင္သြင္းမႈဟာ ၂၀၁၈ ႏွစ္စမွာ တစ္ခန္းရပ္ေတာ့မွာလို႔ ဆိုရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္တင္သြင္းမႈနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့  လုပ္ငန္းမ်ားႀကီးၾကပ္ေရးေကာ္မတီရဲ႕ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ တင္သြင္းမႈဆိုင္ရာ မူ၀ါဒ ေျပာင္းလဲသတ္မွတ္ခ်က္ အမိန္႔ေၾကာ္ျငာစာအမွတ္ ၁/၂၀၁၇ အရ ျမ၀တီနယ္စပ္ေပါက္က ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ တရား၀င္ကူးသန္း ေရာင္း၀ယ္တင္သြင္းမႈ လုပ္ငန္းေတြ  တစ္ခန္းရပ္သြားေတာ့မယ္လို႔ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္တင္သြင္းသူေတြက ေျပာပါတယ္။

“နယ္စပ္က ေမာ္ေတာ္ယာဥ္တင္သြင္းမႈဟာဆိုရင္ ႏွစ္၀ါတစ္နီနဲ႔ ကြင္းျပင္ကို အထုတ္ခံလိုက္ရသလိုပါပဲ။ ပထမအ၀ါကေတာ့   မူ၀ါဒအေျပာင္းအလဲနဲ႔ လူႀကိဳက္မ်ားတဲ့   Vigo တစ္ခန္းခြဲေတြကို လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ႏွစ္ခန္႔ က တင္သြင္းမႈ ရပ္တန္႔ေစခဲ့ပါတယ္။ တစ္ခုခ်င္း ေျပာင္းလဲလာခဲ့တာ ခုအားလံုး ဘယ္ေမာင္းသာ သြင္းရေတာ့မယ္။ ၂၀၁၄ အထက္ ေမာ္ဒယ္မ်ားသာ သြင္းရမယ္ဆိုေတာ့ ဒုတိယ တစ္၀ါ ထပ္ထိျပန္ပါၿပီ။ ႏွစ္၀ါတစ္နီနဲ ့ နယ္ စပ္ကား ကုန္သြယ္မႈလုပ္ငန္းတစ္ခုလံုး ကုန္သြယ္ေရးကြင္းထဲက ထြက္သြားရတာေပါ့” လို႔ တရား၀င္ ကားတင္သြင္းသူတစ္ဦးက ေျပာပါတယ္။

၂၀၁၇ မူ၀ါဒ အေျပာင္းအလဲမွာ ကုန္တင္ယာဥ္အုပ္စုကို ဘယ္ညာမခြဲ တင္သြင္းခြင့္ရွိခဲ့တဲ့အတြက္ နယ္စပ္က ကားတင္သြင္းတဲ့လုပ္ငန္းေတြ အသက္ေငြ႕ေငြ႕  ရွင္သန္ေစခဲ့ေပမဲ့ အခြန္တိုးျမႇင့္လိုက္တယ္ဆိုတဲ့ ေၾက ညာခ်က္ ထြက္ေပၚလာတဲ့ေနာက္မွာေတာ့ ကားတင္သြင္းတာ နည္းပါးခဲ့ပါတယ္။ သို႔ေပမဲ့ အမိန္႔ေၾကာ္ျငာစာအမွတ္ ၁/၂၀၁၇ အရ လူစီးေမာ္ေတာ္ယာဥ္ေတြ၊ ကုန္တင္ယာဥ္ေတြ၊ ခရီးသည္တင္ယာဥ္ေတြ  (Mini bus: City Bus: Express Bus) ေတြကို ဘယ္ေမာင္းမ်ားသာ တင္သြင္းခြင့္ရရွိေတာ့မယ္ဆိုေတာ့ နယ္စပ္ကေန ကားတင္သြင္းမႈ လုပ္ငန္းေတြဟာ ၂၀၁၈ မွာ လံုး၀ ရပ္ဆိုင္းသြားမယ္လို ့ လုပ္ငန္းရွင္ေတြက ဆိုပါတယ္။

ျပည္တြင္းလမ္းနဲ႔ ကိုက္ညီၿပီး ေက်းလက္ေဒသလုပ္ငန္းသံုးအျဖစ္ ၀ယ္လက္လိုက္ခဲ့တဲ့ Toyota Vigo  ေတြ နယ္စပ္က လံုး၀တင္သြင္းခြင့္မရေတာ့တဲ့ ၂၀၁၆ မွာ  ႏိုင္ငံေတာ္အခြန္၊ ကုန္သြယ္မႈေလ်ာ့က်ခဲ့ပါတယ္။ ခုတစ္ခါ မီနီဘတ္စ္ေတြ သြင္းခြင့္မရေတာ့ျပန္ဘူး။ ဘယ္ကိုင္သာတင္သြင္းရမယ္ ဆိုတဲ့ မူ၀ါဒက ယခင္ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရလက္ထက္က သိန္း ၁၀၀ ေလာက္နဲ႔ကိုယ္ပိုင္ကား ၀ယ္စီးႏိုင္ခဲ့ေပမဲ့ ယခု NLD အစိုးရသစ္ လက္ထက္မွာ ျပည္သူ၊ ေအာက္ေျခလူတန္းစားေတြ လက္လွမ္းမမီေလာက္တဲ့ သိန္းရာနဲ႔ခ်ီ ေစ်းေတြ ျမင့္တက္သြားပါတယ္။

ျပည္တြင္းေစ်းကြက္ကို တရား၀င္ ကားတင္သြင္းရာမွာ ယခင္ အခြန္သံုးရာခိုင္ႏႈန္းကေန ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ တိုးျမႇင့္ေကာက္ခံမႈကိုလည္း ၿပီးခဲ့သည့္ ေအာက္တိုဘာ ၁ ရက္မွ စတင္ေျပာင္းလဲေကာက္ခံျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ကားတင္သြင္းမႈကို ကန္႔သတ္လိုက္႐ံု၊ အခြန္ ျမႇင့္လိုက္႐ံု၊ မူ၀ါဒေတြ တစ္မ်ဳိးၿပီး တစ္မ်ဳိး ေျပာင္းလဲျပင္ဆင္လိုက္႐ံုနဲ႔ ျပည္တြင္းမွာ ယာဥ္ေၾကာက်ပ္တဲ့ျပႆနာကို ေျဖရွင္းတဲ့ နည္းလမ္းအမွန္ မဟုတ္ဘူးလို႔ သံုးသပ္မႈေတြ ရိွေနပါတယ္။

“လူစီးကားကို မဆိုလိုပါဘူး။ လုပ္ငန္းသံုးေတြကိုေတာ့  ျပန္လည္ခြင့္ျပဳဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ ဒါမွလည္း ျပည္သူေတြ အဆင္ေျပမွာပါ။  ေစ်းတူ ေမာ္ဒယ္လ္တူ ကားႏွစ္စီးကို တစ္ေယာက္တစ္စီး၀ယ္ၿပီး ခင္ဗ်ားက ဆိပ္ကမ္းကေန သြားမယ္။ ကြၽန္ေတာ္က ျမ၀တီ နယ္စပ္ကေန သြင္းမယ္။ ခင္ဗ်ားက သေဘၤာ နဲ႔ သြားဖို႔ Agent အပ္။ က်ဳပ္က မဲေဆာက္ကို သြားဖို႔ Driver အပ္ေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒီမွာစေတြ႕ၿပီ။ ခင္ဗ်ားသေဘၤာခက ၁၅ သိန္းေလာက္က်သြားတဲ့အခ်ိန္မွာ က်ဳပ္က Driver ေမာင္းေၾကးနဲ႔ မဲေဆာက္ Agent ေၾကးေပါင္းမွ ငါးသိန္း မေက်ာ္ဘူးဗ်။ အဲဒီမွာတင္ ခင္ဗ်ားနဲ႔က်ဳပ္ ၁၀ သိန္းကြာသြားၿပီ။ ဘယ္ကသြင္းသြင္း CD တို႔ ကညနတို႔က အတူတူပဲ။ အားလံုးၿပီးသြားလို႔ တကယ္သံုးမယ့္လူကို ေစ်းခ်ဳိခ်ဳိနဲ႔ သံုးေစခ်င္တယ္ဆိုရင္ေပါ့ဗ်ာ။ ဒါေပမဲ့ ခုဘယ္ကိုင္သာ သြင္းရမယ္ဆိုေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ လယ္သမား၊ ကိုင္းသမားေတြ ေထာ္လာဂ်ီနဲ႔ပဲ ႏွစ္ ပါးသြားရေတာ့မွာပါ” လို႔ ကားကုန္သြယ္လုပ္ငန္းရွင္တစ္ဦးက ဆိုပါတယ္။

အဲဒီလိုပဲ အျခား ကားကုန္သြယ္ လုပ္ငန္းရွင္တစ္ဦးကလည္း “၂၀၁၈ ကားမူ၀ါဒ အသက္၀င္တဲ့ေန႔ကစၿပီး ဂ်ပန္ကားေတြကို နယ္စပ္က လံုး၀သြင္းလို႔ မရေတာ့ပါဘူး။ ဂ်ပန္ကားေတြက ဂ ်ပန္ႏိုင္ငံမွာ သူ႔ေစ်းနဲ႔သူ အဆင္ေျပတဲ့အတြက္ ၀ယ္ရတာ ႏွစ္ေပါင္း ႀကာခဲ့ပါၿပီ။ ကားအပိုပစၥည္းေတြလည္း ၀ယ္ရလြယ္တယ္။ တကယ္လို႔ ဘယ္ကိုင္းသာ သြင္းရမယ္ဆိုေတာ့ ဥေရာပကားကို သြင္းရင္သြင္း။ ဖိလစ္ပိုင္၊ ကိုရီးယားကိုသြင္းရင္သြင္း ဒါမွမဟုတ္ တ႐ုတ္ကိုသြင္းရင္ေတာ့ Quality မွာစကားေျပာသြားမယ္။ Quality  ေကာင္းေကာင္းလိုခ်င္ရင္ ဥေရာပကားေတြ သြင္းရမယ္။ ဒါဆိုရင္ အပိုပစၥည္းကိစၥ အေတာ္ခက္ခဲသြားၿပီ။ ဒါေပမဲ့ ဥေရာပကားေတြကို ရန္ကုန္ဆိပ္ကမ္းကသြင္းဖို႔ အဆင္ေျပေကာင္းမွ  ေျပမယ္။ နယ္စပ္က တင္သြင္းဖို႔က်ေတာ့ အေတာ္ခက္ခဲသြားပါမယ္” လို ့ဆိုပါတယ္။

“ေသခ်ာတာတစ္ခုကေတာ့ အစိုးရက ဘာမွေျဖေလွ်ာ့မႈမေပးဘူးဆိုရင္ စက္ယႏၲ ရား၊ လယ္ယာသံုး ထြန္စက္ေတြကလြဲလို႔ နယ္စပ္က လံုး၀တင္သြင္းခြင့္ မရွိေတာ့ပါဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ေမွ်ာ္လင့္ခဲ့တာက ကုန္တင္ယာဥ္အုပ္စု (TRUCK) ကားေတြ၊ ေခြးဘီလူးေလးေတြ၊ Light Truck ေတြ၊ ကုန္တင္ယာဥ္ ႀကီးေတြကိုေတာ့ ဘယ္ေမာင္းေလာက္ ခြင့္ျပဳမယ္လို ့ေမွ်ာ္လင့္ခဲ့ၾကတယ္။ ခုေတာ့ အားလံုး ၿပီးဆံုးခဲ့ပါၿပီ။ တရား၀င္ ကားတင္သြင္း  လုပ္ငန္းလုပ္ကိုင္သူေတြရဲ႕ေနာက္မွာ ယာဥ္ေမာင္းေတြ၊ ေအးဂ်င့္ေတြ၊ အေထြေထြ လုပ္သားေတြရဲ႕ မိသားစု၀င္ေတြ အားလံုး အလုပ္ လက္မဲ့ျဖစ္သြားၿပီ။ မိသားစု စား၀တ္ေနေရးေတြ အခက္ၾကံဳရၿပီေပါ့ဗ်ာ” လို႔လည္း တရား၀င္ ကားတင္သြင္းေရာင္းခ်သူ ကိုေဇာ္ႀကီးက ေျပာပါတယ္။

ဘယ္ကိုင္းက ဖိလစ္ပိုင္မွာ ရွိတယ္။ ဒူဘိုင္းမွာလည္း ဘယ္ကိုင္းရွိတယ္။ ထိုင္းအစိုးရက Transit ေပးတယ္ထားဦး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ကားကုန္သည္ေတြက သူငယ္တန္းျပန္ျဖစ္သြားမယ္။ အစကေနျပန္သင္ရမယ္။ သေဘာက ကိုယ္တိုင္သြားရမလား။ အဆက္အသြယ္ေတြ လုပ္ရမလား။ ဂ်ပန္ကား၀ယ္သလို အိမ္ကေန Enter ေခါက္႐ံုနဲ႔ မရႏိုင္ေတာ့ဘူး။ ျမ၀တီနယ္စပ္ေပါက္ကေန မည္သည့္ကားမွ တင္သြင္းႏိုင္စရာ အခြင့္အလမ္းမရွိေတာ့တဲ့အတြက္  အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းေပါင္းမ်ားစြာ Game Over  ျဖစ္သြားပါၿပီ။ ကားနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ တစ္ႏိုင္တစ္ပိုင္ လုပ္ကိုင္စားေသာက္ေနသူေတြ၊ ေအးဂ်င့္ေတြ၊ အလုပ္သမားေတြ၊ ယာဥ္ေမာင္းေတြ၊ သူတို႔ရဲ႕ ေနာက္က မိသားစုေတြ၊ ခုလိုနယ္စပ္က ကားတင္သြင္းမႈေတြ ရပ္ဆိုင္းလိုက္ရတဲ့အခါက်ေတာ့ ကားတစ္စီးအတြက္ တံတားျဖတ္ေက်ာ္ ေအးဂ်င့္၊ ယာဥ္ေမာင္း၊ ၿပီးရင္ ဇုန္မွာလုပ္တဲ့ ေအးဂ်င့္၊ ရန္ကုန္သို႔ေမာင္းတဲ့ ယာဥ္ေမာင္း၊ ကညန ၀င္ရတဲ့သူ  အားလံုးဟာ အလုပ္မရေတာ့ဘဲ   Game Over ျဖစ္သြားၿပီလို ့ဆိုပါတယ္။

ျမ၀တီ ခ်စ္ၾကည္ေရးတံတားအနီးတြင္ ယာဥ္မ်ားသြားလာေနသည္ကို ေတြ႕ရစဥ္

ျမ၀တီၿမိဳ႕ရဲ႕ အဓိကလုပ္ငန္းဟာ ေမာ္ေတာ္ကား တင္သြင္းေရာင္းခ်ျခင္းလုပ္ငန္း နဲ႔ ထိုင္းႏိုင္ငံထုတ္ ကုန္ပစၥည္းတင္သြင္းျခင္း လုပ္ငန္းတို႔ျဖစ္ပါတယ္။ Auto Mobile Policymaker မ်ားရဲ႕ ေစတနာထားထုတ္ျပန္လိုက္တဲ့ ၂၀၁၈ မူ၀ါဒအသစ္အရဆိုရင္ တင္သြင္းစရာ ကားအမ်ဳိးအစား တစ္မ်ဳိးမွ မပါ၀င္ေတာ့ပါဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ နယ္စပ္ကားတင္သြင္းမႈ အမ်ဳိးအစား စက္ယႏၲရားတစ္မ်ဳိးသာ တင္သြင္းခြင့္ရွိပါေတာ့တယ္။ ယခု Policy အရ ၂၀၁၄ အထက္ ဘယ္ကိုင္းတစ္မ်ဳိးသာ တင္သြင္းခြင့္ရမည့္ အုပ္စုျဖစ္ပါတယ္။

“ဘယ္ကိုင္းအေဟာင္းက၂၀၁၄ အထက္ဆိုရင္ Euro 5/6 ေတြပါ။ ကြၽန္ေတာ္ တို႔ႏိုင္ငံမွာ ဘာဆီနဲ႔ ေမာင္းရမလဲဆိုတာ  Policymaker မ်ား ထည့္သြင္းမစဥ္းစားခဲ့တဲ့ အခ်က္တစ္ခုပါ။ ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ ျမ၀တီနယ္စပ္ေပါက္ဟာ ထိုင္းႏိုင္ငံႏွင့္ ထိစပ္ေနတဲ့ ၀င္ေပါက္တစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။

Policymaker မ်ားရဲ႕ ေစတနာပိုၿပီး ႀကိဳတင္ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ အမိန္႔တစ္ခုပါ။ ဘာလဲဆိုေတာ့ Country of Origin ကို Thailand ျဖစ္ရမည္ဆိုျခင္းပါ။ ယင္းအခ်က္ဟာ ျမ၀တီနယ္စပ္ေပါက္ကို မည္သည့္ကားမွ် မသြင္းရေအာင္ ႀကိဳတင္စီမံထားျခင္းလို႔ ျမင္မိပါတယ္။

ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ ညာကိုင္း Chassis နဲ႔သာ ထုတ္လုပ္တဲ့အတြက္ ျဖစ္ပါတယ္။ ထိုင္း Custom ရဲ႕ ေထာက္ခံခ်က္နဲ ့ ၀င္လို႔ရတယ္ ဆိုဦးေတာ့ ထိုင္းကလည္း Transit ပိတ္လိုက္ပါၿပီ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ နယ္စပ္ေပါက္ကို မည္သို႔မွ် ဟာကြက္မရွိေစရေအာင္ ပိတ္ဆို႔လိုက္တာလို႔ပဲ ျမင္မိပါတယ္။ Policymaker မ်ားအေနနဲ႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ နယ္စပ္ေပါက္ကို ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို မျမင္ခ်င္လို႔လား။ ဒါမွမဟုတ္ ထည့္သြင္း စဥ္းစားမႈေတာင္မွ မရွိတာလားလို႔ ေမးခ်င္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံဟာ တစ္ေပါက္တည္း ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္လို႔ မရပါဘူး။ ဘက္ေပါင္းစံု ေနရာစံု တိုးတက္မွျဖစ္ပါမယ္။ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံဟာ Democracy စနစ္ကို က်င့္သံုးေနတဲ့  ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့ ၀ိေသသနဲ႔အညီ  တန္းတူအခြင့္အေရး ရသင့္တယ္လို႔ ထင္ျမင္မိပါတယ္။ Policymaker မ်ားအေနျဖင့္ ေနာင္ျဖစ္လာမည့္ အက်ဳိးရလဒ္ကို ျပန္လည္သံုးသပ္ဖို႔ လိုေနၿပီလို႔ အဓိက ေျပာလိုပါတယ္” ဟု နယ္စပ္မွ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ တရား၀င္ တင္သြင္းေရာင္း၀ယ္သူ ဦးေဇာ္ေမာ္ထြန္းက ေျပာပါတယ္။

အရင္ လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္ႏွစ္က သိန္းတစ္ရာေအာက္နဲ႔ ကိုယ္ပိုင္ကား ၀ယ္စီးႏိုင္တယ္ဆိုရင္ ခု မူ၀ါဒေတြ ေျပာင္း၊ အခြန္ေတြ တိုးျမႇင့္လိုက္ေတာ့ သိန္း၂၀၀ ၀န္းက်င္ ျဖစ္သြားပါၿပီ။ ကားေစ်းေတြတက္တာ ေကာင္းတဲ့လကၡဏာလား။ ျပည္သူေတြကို နစ္မြန္းေစတာလား ဆိုတာ အစိုးရအေနနဲ႔ စဥ္းစားသင့္ပါတယ္လို ႔လည္း လုပ္ငန္းရွင္တစ္ဦးက ေျပာပါတယ္။

ျမ၀တီေဒသခံ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္တစ္ဦးျဖစ္သူ မမိုးကလည္း “ကြၽန္မတို႔က တကယ့္အခြန္ေဆာင္ေနတဲ့ ျပည္သူေတြပါ။ တစ္ဖက္သတ္ဆန္တဲ့ ကိစၥမ်ဳိးနဲ႔ေတာ့ လာမသတ္ပါနဲ႔။ လူတိုင္း အခြင့္အေရးေပးပါ။ ဘယ္ကိုင္းသမားကို ေပးတာ လက္ခံပါတယ္။ ဆက္လုပ္ပါ။ တစ္ဖက္သတ္ႀကီး ညာကိုင္း ပိတ္တာကေတာ့ လုံး၀မျဖစ္သင့္ဘူး။ အားလုံး မွ်မွ်တတ ေတြးၿပီး မွ်မွ်တတေလး လုပ္ေပးၾကေလဗ်ာ။ နယ္စပ္မွာ ေနထိုင္စားေသာက္ေနတဲ့ ကားသမားေတြရဲ႕ ဘ၀ကိုလည္း တစ္ခ်က္ေလာက္ငဲ့ၾကည့္ပါဦး။  ခင္ဗ်ားတို႔လူေတြ လုပ္တာၿပီးလို႔ ၀ၿပီဆိုေတာ့ ပိတ္လိုက္တာကေတာ့ မေကာင္းဘူးေလ။ ဆင္းရဲခ်မ္းသာအားလုံးက ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြပါ။ ပိုက္ဆံရိွတဲ့ေနာက္ကို မလုိက္ၾကပါနဲ႔ လူႀကီးမင္းတို႔ ေရ။ ကိုယ္ခ်င္းစာတရားေလးလည္း ရိွပါဦးလို႔ ေတာင္းဆိုခ်င္ပါတယ္” လို႔ ေျပာပါတယ္။

“ဘယ္ေမာင္းညာေမာင္း ေရြးခ်ယ္မႈက တစ္ဦးခ်င္းရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္အခြင့္အေရးပါ။ လမ္းနဲ႔ ဘယ္ေမာင္း ညာေမာင္း မကိုက္တာထက္  Safety Standard နဲ႔တိုင္းရင္ မေကာင္းဘူးလား။ ဂ်ပန္ Toyota, Honda, Lexux စတဲ့ကားေတြက Safety 4 Star 5 Star ေတြပါ။ တခ်ဳိ႕ Europe ကားေတြထက္ေတာင္ သာတာေတြ ရွိေနပါတယ္။ ျပည္တြင္းထုတ္ကို အားေပးေစခ်င္တာ မွန္ပါတယ္။ တကယ္ အမွန္အကန္ ထုတ္ႏိုင္ၿပီလား။ ထုတ္တဲ့ကားေတြကေကာ  Drive Test လုပ္ၿပီး ဘယ္က  Approval လုပ္ထားပါသလဲ။ သြင္းလာမယ့္ Europe 2014 အထက္ Euro 5 6 ေတြအတြက္ ဆီ အဆင့္မီ ရွိေနၿပီလားဆိုတာလည္း စဥ္းစားစရာ၊ ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္ေနပါၿပီ” လို႔လည္း စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ ကိုဥာဏ္ထက္က ေျပာပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀ ေက်ာ္ၾကာေအာင္ ေရာင္း၀ယ္ခဲ့တဲ့  ေသာင္ရင္းတစ္ဖက္ကမ္းက ဂ်ပန္တစ္ပတ္ရစ္ကား ေစ်းကြက္မွာလည္း ႏို၀င္ဘာ ၁၃ ရက္ကစၿပီး ထိုင္းအေကာက္ခြန္ဌာနက လံုး၀ဖ်က္သိမ္းလိုက္ၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ အဆိုပါ ဂ်ပန္တစ္ပတ္ရစ္ကားေတြကို ဘန္ေကာက္ ဆိပ္ကမ္းမွတစ္ဆင့္ ကြန္တိန္နာကားႀကီးေတြနဲ႔ တင္ေဆာင္ၿပီး ျမန္မာ-ထိုင္းနယ္စပ္ ေသာင္ရင္းကမ္းစပ္ကို  သယ္ယူလာၿပီး သိုေလွာင္ေရာင္းခ်ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ သို႔ေပမဲ့ ယခုအခါ ထားသိုေလွာင္ေရာင္းခ်မႈကို တားျမစ္လိုက္တဲ့အတြက္ ျမန္မာဘက္သို႔ ေရြ႕လာခဲ့တယ္လို႔လည္း သိရပါ တယ္။

ကားေစ်းကြက္ ကေမာက္ကမ ျဖစ္႐ံုမက ခုဆိုရင္ ထိုင္းဘက္က ကားေတြ ျမန္မာႏိုင္ငံဘက္ကို ကူးသြားလု႔ိ ထိုင္းဘက္ဂိတ္ေတြမွာ ကားေတြမရွိေတာ့ဘူး။ ေစ်းကလည္း  တစ္စီး ဘတ္တစ္ေသာင္းကေန သံုးေသာင္းအထိ ျမင့္တက္သြားပါတယ္။ ထိုင္းဘက္က ကားေရာင္းတဲ့ လုပ္ငန္းခြင္မွာ ၀င္ေရာက္ လုပ္ကိုင္ေနၾကတဲ့ ျမန္မာလုပ္သားေတြဆိုလည္း အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္ၿပီး တခ်ဳိ႕ဆိုရင္ ရြာ ျပန္သြားသူေတြလည္း ရွိတယ္။

ကား၀ယ္ေရာင္းလုပ္ငန္း မရွိေတာ့ ပတ္၀န္းက်င္မွာရွိတဲ့ ၾကက္သြန္ေရြးလုပ္ငန္းေတြ၊ အထမ္းသမားလုပ္ငန္းေတြမွာ သြားေရာက္လုပ္ကိုင္ေနၾကရေပမဲ့ အမ်ားစုကေတာ့ ေနရပ္ကို ျပန္သြားတာ မ်ားပါတယ္လို ့ယခင္ ထိုင္းဘက္ကမ္းက ဂ်ပန္ တစ္ပတ္ရစ္ကား ၀ယ္ေရာင္း၀င္းအတြင္း လုပ္ကိုင္ေနသူ ကိုလွ၀င္းက ေျပာပါတယ္။

ကား၀ယ္ေရာင္းစီးပြားေရး ထိုင္းလုပ္ငန္းရွင္ေတြ၊ ပါကစၥတန္ေတြက ေသာင္ရင္းျမစ္ကမ္းစပ္မွာ ရက္ ၉၀ ထားၿပီး သိုေလွာင္ေရာင္းခ်ၾကရာကေန Without ကားေစ်းကြက္ တြင္က်ယ္လာတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ယခု ႏို၀င္ဘာ ၁၁ ရက္က စလို႔ ကားေစ်းကြက္သစ္အျဖစ္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို ့ေရြႊ႕လာခဲ့ေပမယ့္  ၀ယ္လက္ေတြ စိတ္၀င္စားမႈ ေလ်ာ့နည္းေနတယ္လို ့သိရပါတယ္။

“ဂ်ပန္ကား သိုေလွာင္ေရာင္းခ်မႈကို ထိုင္းႏိုင္ငံ အေကာက္ခြန္ဌာနက ရပ္ဆိုင္းေတာ့မယ္ ဆိုကတည္းက အေရာင္းသြက္သြားတယ္။ တစ္ေန႔ကို သံုးေလးရာအထိ ကူးေနရတာေတြ႕ေနရတယ္။ ခုေတာ့ အေရာင္းအ၀ယ္ ကြက္ၾကားျဖစ္ေနေပမဲ့ ကားေစ်းေတြ တက္သြားတယ္။ ယခင္ ကားေရာင္းတဲ့၀င္းေတြ လုပ္ကိုင္ေနၾကတဲ့ ေထာင္နဲ႔ခ်ီတဲ့  ျမန္မာအလုပ္သမားေတြ အလုပ္လက္မဲ့ ျဖစ္သြားတဲ့အတြက္ မိသားစု စား၀တ္ေနေရးေတြ အခက္အခဲ ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္” ဟု ကား၀ယ္ေရာင္း လုပ္သူတစ္ဦးက ေျပာၾကားပါတယ္။

ထိုင္းဘက္မွာေတာ့ ျမင္တဲ့အတိုင္းပါပဲ။ ကားနဲ႔တူတာေတာင္ မရွိေတာ့ဘူး။ ကြန္တိန္နာေတြလည္း မ၀င္ေတာ့ဘူး။ ကြန္တိန္နာ ကားအ၀င္ မရွိေတာ့တ့ဲအတြက္ ျမန္မာဘက္ကို ေရာက္ရွိေနတဲ့ကားကို ေစ်းတင္ေရာင္းခ်ၾကတယ္။ ဒါေပမဲ့ ၀ယ္လက္ကေတာ့ အရင္လို  မလာေတာ့ဘူး။ ကား၀ယ္သူေတြက ထိုင္းဘက္မွာ ၀ယ္ရတာကိုပဲ စိတ္အားထက္သန္ၾကတယ္။ ဒီ ကားတင္သြင္းေရာင္း၀ယ္မႈ လုပ္ငန္းကို အမွီျပဳေနတဲ့ အလုပ္သမားေတြကေတာ့ ေလာေလာဆယ္ အလုပ္လက္မဲ့ ျဖစ္ေနပါတယ္။

တကယ္လို႔ ကြန္တိန္နာေတြ လံုး၀ပိတ္သြားရင္၊ ကား၀ယ္ေရာင္းလုပ္ေနတဲ့ ကုန္သည္ႀကီးေတြ၊ ပါကစၥတန္ေတြကေတာ့ ဘာမွ ျဖစ္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒီကား၀ယ္ေရာင္း လုပ္ငန္းေစ်းကြက္မွာ အလုပ္လုပ္ေနၾကတဲ့ အလုပ္သမားေတြ၊ ကယ္ရီသမားေတြ၊ ပြဲစားေတြ၊ တစ္ႏိုင္တစ္ပိုင္ ကုန္သည္၀ယ္ေရာင္းလုပ္သူေတြ ေအာက္ေျခ အလုပ္သမားေတြ နစ္နာပါမယ္။ အလုပ္လက္မဲ့ေတြ ျဖစ္လာမယ္။ ျမ၀တီနယ္စပ္မွာ အလုပ္လာလုပ္တာ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းေတြ ပြားမ်ားလို႔ပါ။ အလုပ္လက္မဲ့ျပႆနာ ျဖစ္လာရင္ လူေတြ စီးပြားေရး နိမ့္က်လာမယ္။ သူတို ့ေနာက္မွာ မိသားစုေတြ ရွိတယ္။ စား၀တ္ေနေရးေတြ ခက္ခဲလာမယ္။ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းေတြ ဆံုး႐ံႈးလာရင္ လူေတြဟာ လမ္းေၾကာင္းေသြျဖည္လာႏိုင္ပါတယ္လို႔လည္း ကား၀ယ္ေရာင္းလုပ္သူတစ္ဦးက ေျပာၾကားပါတယ္။

ကား၀င္းအတြင္း ၀ယ္ေရာင္းလုပ္ေနသူတစ္ဦးက ကားေတြ ေစ်းတက္သြားပါတယ္။ ယခင္က ဘတ္ ၁၅၀၀၀၀  ေစ်းရွိတဲ့ ကလူဂါ  CLUGAR ေတြ ယခု ဘတ္ ၁၇၀၀၀၀ အထိ ျမင့္သြားပါတယ္။ ျမန္မာေငြနဲ႔ဆို ကားတစ္စီး က်ပ္ ၈၀၀၀၀၀ ေက်ာ္ ျမင့္တက္သြားတယ္။ အနိမ့္ဆံုး Honda Fit ေလးေတြေတာင္ ယခု ဘတ္ ၆၀၀၀၀ ၀န္းက်င္ ျမင့္တက္သြားတဲ့အတြက္ ယခင္ထက္ ျမန္မာေငြက်ပ္ ၄၀၀၀၀၀ ခန္႔ျမင့္တက္သြားပါတယ္။ ေစ်းသာ ျမင့္တက္သြားေပမဲ့ အေရာင္းအ၀ယ္ကေတာ့ ေအးပါတယ္လို ့ဆိုတယ္။

ဂ်ပန္ တစ္ပတ္ရစ္ကားတင္သြင္းေရာင္း၀ယ္မႈ လုပ္ငန္းနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ကား၀ယ္ေရာင္းလုပ္သူတစ္ဦးက “လိုင္စင္မဲ့ကားေတြ ကရင္ျပည္နယ္အတြင္းမွာ ေစ်းေပါေပါနဲ႔ အဆင္ေျပေနတယ္ေပါ့ဗ်ာ။ တစ္ဖက္က ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ႏိုင္ငံေတာ္က ခ်မွတ္ထားတဲ့ ဥပေဒအရ ေဘာင္မ၀င္ေပမဲ့ ျပည္နယ္အတြင္းမွာရွိတဲ့ ျပည္သူေတြ ေစ်းနည္းနည္းနဲ႔ ကားစီးေနရတယ္။ သို႔ေပမဲ့ ခုလို ဂ်ပန္ တစ္ပတ္ရစ္ ကားတင္သြင္းေရာင္း၀ယ္မႈ ထိုင္းဘက္က ပိတ္သြားတဲ့အတြက္ ကရင္ျပည္နယ္၊ မြန္ျပည္နယ္အတြင္းမွာရွိေနတဲ့သူေတြဟာ သိန္း ၂၀-၃၀ ၀န္းက်င္နဲ႔ ကားမစီးရေတာ့ဘူးေပါ့။ ဘာပဲေျပာေျပာ၊ လိုင္စင္နဲ႔ တရား၀င္ တင္သြင္းတာျဖစ္ေစ၊ လိုင္စင္မဲ့သြင္းတာျဖစ္ ေစလုပ္ငန္းရပ္သြားရင္ ဒီလုပ္ငန္းမွာ လုပ္ကိုင္ေနတဲ့သူ၊ အမွီသဟဲျပဳေနတဲ့ မိသားစုေတြ အားလံုးက အလုပ္အကိုင္ အခက္အခဲ ျဖစ္ကာ မိသားစုဘ၀၀မ္းေရးအတြက္ အခက္အခဲရွိေနၿပီ” လို ့ဆိုပါတယ္။

၂၀၁၆ ခုႏွစ္ကတည္းက ကားတင္သြင္းမႈလုပ္ငန္းကို အ၀ါကတ္ျပလာခဲ့တာ ယခု ၂၀၁၈ မူ၀ါဒ အေျပာင္းအလဲမွာေတာ့ ႏွစ္၀ါတစ္နီနဲ ့ ကားတင္သြင္းမႈ လုပ္ငန္းကြင္းျပင္ႀကီးကေန အၿပီးအပိုင္ ထုတ္ပယ္ခံလိုက္ရၿပီလို႔ ဆိုရပါေတာ့မယ္။

သတင္းေထာက္ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံရမႈ ဘာေၾကာင့္အေျဖမေပၚေသးတာလဲ

လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ျခင္းခံရသည့္ သတင္းေထာက္ ကိုစိုးမိုးထြန္း၏ ႐ုပ္အေလာင္းကို ေျမမက်မီ ျပင္ဆင္ထားသည္ကို ေတြ႕ရစဥ္

Eleven Media Group ရဲ႕ မုံရြာၿမိဳ႕အေျခစုိက္ သတင္းေထာက္ ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတာ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ ၁၃ ရက္မွာ တစ္ႏွစ္ျပည့္ေျမာက္ေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ ၁၃ ရက္ နံနက္အေစာပုိင္း ၁၂ နာရီ မိနစ္ ၂၀ အခ်ိန္ မုံရြာၿမိဳ႕ ေအာင္ခ်မ္းသာရပ္ကြက္၊ ျပည္ေထာင္စုလမ္းနံေဘး တစ္ေနရာမွာ သတင္းေထာက္ ကုိစုိးမုိးထြန္းကုိ ဦးေခါင္းထိပ္ကြဲျပဲ ဒဏ္ရာႏွစ္ခ်က္၊ ၀ဲမ်က္ခုံးကြဲျပဲဒဏ္ရာတစ္ခ်က္၊ မ်က္ႏွာဖူးေရာင္ဒဏ္ရာေတြနဲ႔ အခင္းျဖစ္ေနရာမွာ ေမွာက္လ်က္ေသဆုံးေနတာကုိ ၿမိဳ႕ခံအခ်ဳိ႕ကေန စတင္ေတြ႕ရွိခဲ့ၾကပါတယ္။ သူ႔ကုိ စတင္ေတြ႕ရွိခဲ့ခ်ိန္က ဆုိင္ကယ္တိမ္းေမွာက္ၿပီး လူတစ္ေယာက္လဲက်ေနတဲ့ အထင္ေၾကာင့္ ယာဥ္ထိန္းရဲတပ္ဖြဲ႕ကေန ကနဦးသြားေရာက္စစ္ေဆးခ်ိန္မွာ ယာဥ္တိမ္းေမွာက္မႈ မဟုတ္ဘဲ လူသတ္မႈျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ သက္ဆုိင္ရာ နယ္ေျမခံရဲတပ္ဖြဲ႕ကေန သြားေရာက္စစ္ေဆး ၾကည့္လုိက္တဲ့အခါ သတင္းေထာက္  ကုိစုိးမုိးထြန္းျဖစ္ေနတာကုိ မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ ေတြ႕လုိက္ၾကရပါတယ္။ ယခု ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ ၁၃ ရက္မွာ  Eleven Media Group ရဲ႕ မုံရြာၿမိဳ႕ အေျခစုိက္သတင္းေထာက္ ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတာ တစ္ႏွစ္ျပည့္ခဲ့ပါၿပီ။ ဒါေပမဲ့… အမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အဓိကက်ဴးလြန္ခဲ့တဲ့ တရားခံကုိ ဖမ္းမိဖုိ႔ဆုိတာထက္  သံသယရွိသူတစ္ဦးတစ္ေယာက္ကုိမွ် ေဖာ္ထုတ္ဖမ္းဆီးထားႏုိင္ျခင္း မရွိေသးပါဘူး။

 

လူသတ္မႈ စတင္ျဖစ္ပြားခဲ့စဥ္က ရဲတပ္ဖြဲ႕ရဲ႕ ေဆာင္ရြက္ခ်က္

ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံရၿပီး ေနာက္တစ္ရက္မွာပဲ မုံရြာခ႐ုိင္ရဲတပ္ဖြဲ႕ဟာ စုံစမ္းစစ္ေဆးေရးအဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ ဖြဲ႕စည္းၿပီးေတာ့ တရားခံအျမန္ဆုံး ဖမ္းဆီးရမိေရးအတြက္ အေလးထားေဆာင္ရြက္ခဲ့တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ အဲဒီအဖြဲ႕ကုိေတာ့ မုံရြာခ႐ုိင္ရဲတပ္ဖြဲ႕က “အထူးအမႈစစ္” အဖြဲ႕အျဖစ္ ဖြဲ႕စည္းၿပီး ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္ေတြကုိ ရာထူးအလုိက္ တာ၀န္ေတြ ခြဲေ၀ေပးထားတာ ေတြ႕ ရပါတယ္။ စုံစမ္းစစ္ေဆးေရးအဖြဲ႕မွာ သတင္းရရွိေရးအတြက္ စုံစမ္းေရးအဖြဲ႕နဲ႔ စစ္ေၾကာေရးအဖြဲ႕ဆုိၿပီး ႏွစ္ပုိင္းခြဲျခားၿပီးေတာ့ အထူးအမႈစစ္အဖြဲ႕ကုိ ဖြဲ႕စည္းတာ၀န္ေပးခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီ အထူးအမႈစစ္အဖြဲ႕ဟာ EMG ရဲ႕ မုံရြာၿမိဳ႕အေျခစုိက္ သတင္းေထာက္ ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံရတဲ့ အမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အမႈနဲ႔ ပတ္သက္ဆက္စပ္တဲ့သူေတြကုိ ေခၚယူစစ္ေဆးတာ မသကၤာသူအခ်ဳိ႕ကုိ ခ်ဳပ္ရမန္ရယူၿပီးေတာ့ စစ္ေဆးတာ၊ ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ျခင္း မခံရမီအခ်ိန္က ေခၚဆုိထားတဲ့ ဖုန္းနံပါတ္ေတြကုိ ဆက္သြယ္ေရး႐ုံးခ်ဳပ္ကုိ ပုိ႔ေဆာင္ၿပီး ေဖာ္ထုတ္စစ္ေဆးတာ၊ အခင္းျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ေနရာမွာ ေတြ႕ရွိခဲ့တဲ့ ကုိစုိးမုိးထြန္းကုိ သတ္ျဖတ္ရာမွာ အသုံးျပဳခဲ့တယ္လုိ႔ယူဆရတဲ့ တုတ္ကုိ စစ္ေဆးတာ၊ အျခားသက္ေသခံ ပစၥည္းေတြကုိ စစ္ေဆးတာ၊ သူနဲ႔ အဆင္မေျပျဖစ္ခဲ့ဖူးတဲ့သူေတြကုိ ေခၚယူေမးျမန္းတာ၊ သတင္းစုံစမ္းတာ စတဲ့ ရဲတပ္ဖြဲ႕ရဲ႕ လုပ္ေဆာင္သင့္တဲ့ အခ်က္ေတြကုိ လုပ္ေဆာင္ခဲ့တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ျမန္မာလူမ်ဳိးတုိ႕ရဲ႕ အယူအစြဲတစ္ခုျဖစ္တဲ့ ေသဆုံးသြားသူရဲ႕ ၀ိညာဥ္ကုိေခၚယူၿပီးေတာ့ ေမးျမန္းတာအဆုံး အစရွိတဲ့ အမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး စုံစမ္းေဖာ္ထုတ္ခဲ့တာေတြကုိ EMG ရဲ႕  သတင္းေထာက္တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ကုိယ္တုိင္သြားေရာက္ သတင္းရ ယူေနခဲ့ရတဲ့အတြက္ သိရွိခဲ့ရပါတယ္။

သက္ဆုိင္ရာနယ္ေျမခံ ရဲတပ္ဖြဲ႕ရဲ႕ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြဟာ ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရၿပီးေနာက္ လအနည္းငယ္ၾကာခ်ိန္အထိ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြက အားရစရာျဖစ္ခဲ့ေပမယ့္ ေနာက္ပုိင္းကာ လေတြမွာေတာ့ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ အားေလ်ာ့သြားတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ မုံရြာခ႐ုိင္ရဲတပ္ဖြဲ႕က ဖြဲ႕စည္းေပးခဲ့တဲ့ “အထူးစုံစမ္းစစ္ေဆးေရးအဖြဲ႕” ရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္အခ်ဳိ႕ဟာ ရာထူးအေျပာင္းအေရႊ႕တာ၀န္ေတြနဲ႔ ေျပာင္းေရႊ႕သြားၾကၿပီး ေနာက္ပုိင္းမွာေတာ့  အမႈဟာ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ မႈန္၀ါးလုိ႔လာခဲ့ပါတယ္။ အမႈကုိ ဦးေဆာင္စစ္ေဆးခဲ့ရာမွာ တစ္ဦးအပါအ၀င္ျဖစ္တဲ့ မုံရြာၿမိဳ႕မစခန္းမွဴး (ယခုေျပာင္းေရႊ႕သြားၿပီး) ဟာ လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတဲ့ ကုိစုိးမုိးထြန္းနဲ႔ ရင္းႏွီးမႈရွိသူ တစ္ေယာက္ျဖစ္တာနဲ႔အညီ အမႈမွန္ေပၚေပါက္ေရးအတြက္ သက္ဆုိင္ရာ ရဲတပ္ဖြဲ႕အထက္အရာရွိေတြ၊ ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္ေတြနဲ႔အတူ အမႈမွန္ အျမန္ဆုံးေပၚေပါက္ေရးအတြက္ ေဆာင္ရြက္မႈ အခ်ဳိ႕လုပ္ေဆာင္ခဲ့တာကုိလဲ ေတြ႕ရွိခဲ့ရပါတယ္။ ထုိ႔အတူပဲ ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံရမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အမႈမွန္အျမန္ဆုံး ေပၚေပါက္ေရးအတြက္ သူ႔ရဲ႕မိခင္သတင္းဌာနျဖစ္တဲ့ Eleven Media Group က လုိအပ္ႏုိင္မယ့္ ကူညီမႈေတြ၊ လုိအပ္တဲ့ ေထာက္ပံ့မႈေတြကုိလဲ ေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့ပါတယ္။

ဒါေပမဲ့… လက္ရွိအခ်ိန္မွာေတာ့ ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံရတဲ့အမႈဟာ ေဆာင္းနဲ႔အတူ ေအးစက္ေနဆဲ၊ ႏွင္းနဲ႔အတူ မႈန္၀ါးေပ်ာက္ကြယ္ေနဆဲပါ။ လတ္တေလာ စုံစမ္းမႈမ်ားအရ မုံရြာခ႐ုိင္ ရဲတပ္ဖြဲ႕အေနနဲ႔ တရားခံဖမ္းဆီးရမိေရးအတြက္ ေဆာင္ရြက္လုပ္ေဆာင္ေနတယ္ဆုိတာကလြဲလုိ႔ ထူးျခားမႈက ဆက္လက္တုိးတက္ မလာေသးပါဘူး။ သူ႕ရဲ႕မိသားစု၊ မိတ္ေဆြေတြနဲ႔ လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္ေတြကေတာ့ သူ႔ကုိယေန႔အခ်ိန္အထိ မေမ့ၾကေသးပါဘူး။ အမႈမွန္ အျမန္ဆုံး ေပၚေပါက္ေစခ်င္ၾကသလုိ က်ဴးလြန္သူကုိ အျမန္ဆုံးေဖာ္ထုတ္ေပးေစလုိ ေနၾကပါၿပီ။ ေသေသာသူၾကာလွ်င္ ေမ့ဆုိတဲ့ ဆုိ႐ုိးစကားရွိေပမယ့္ ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံရမႈကုိေတာ့ သူ႕ရဲ႕မိသားစုအပါအ၀င္ လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္ေတြနဲ႔ သူ႔ရဲ႕ မိတ္ေဆြအေတာ္မ်ားမ်ားက ယေန႔အခ်ိန္အထိ မေမ့ႏုိင္ၾကေသးပါဘူး။ ယခု ဒီဇင္ဘာ ၁၃ ရက္မွာ သူ … လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတာ တစ္ႏွစ္ျပည့္ပါေတာ့မယ္။ သူေနထုိင္ခဲ့ရာ မုံရြာၿမိဳ႕ေပၚမွာ တစ္ႏွစ္ျပည့္ ေအာက္ေမ့ဖြယ္အထိမ္းအမွတ္ကုိ ကန္သာယာမွာရွိတဲ့ ေက်ာက္တုိင္ကြင္းမွာ  လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္ သတင္းေထာက္ေတြ မိတ္ေဆြေတြက စုေပါင္းၿပီး လုပ္ၾကဦးမယ္။ ဒါေပမဲ့ အမႈဟာ တစ္ႏွစ္ျပည့္ခဲ့ေပမယ့္… က်ဴးလြန္သူေတြကုိေတာ့ ဖမ္းဆီးရမိျခင္း မရွိေသးပါဘူး။

 

စစ္ကုိင္းတုိင္းေဒသႀကီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ရဲ႕ ေျပာၾကားခ်က္

EMG မုံရြာအေျခစုိက္ သတင္းေထာက္ ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ျခင္းခံခဲ့ရၿပီးေနာက္ တစ္ပတ္ခန္႔အၾကာ (ဒီဇင္ဘာ ၁၉ ရက္) မွာ ကုိစုိးမုိးထြန္းရဲ႕အိမ္ကုိ စစ္ကုိင္းတုိင္းေဒသႀကီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာျမင့္ႏုိင္ လာေရာက္ခဲ့ပါတယ္။ စစ္ကုိင္းတုိင္းေဒသႀကီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္က ကုိစုိးမုိးထြန္းရဲ႕ မိသားစု၀င္ေတြကုိ အားေပးစကား ေျပာၾကားတာ၊ နာေရးကူညီေထာက္ပ့ံေငြ ေပးအပ္တာေတြ ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ မိသားစု၀င္ေတြကုိ အားေပးစကားေျပာၾကားခဲ့သလုိ ထုိစဥ္က အမႈကုိစုံစမ္း စစ္ေဆးေနသူေတြထဲမွာ တစ္ဦးအပါအ၀င္ျဖစ္တဲ့ မုံရြာၿမိဳ႕မစခန္းမွဴး (ယခုေျပာင္းေရႊ႕ၿပီး) ကုိ အမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အမႈမွန္အျမန္ဆုံး ေဖာ္ထုတ္ေပးဖုိ႔နဲ႔ ေနာက္ကြယ္ကေန အမႈမွာပါ၀င္ပတ္သက္သူေတြ ကုိပါ ေဖာ္ထုတ္အေရးယူေပးဖုိ႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

မိသားစု၀င္ေတြကုိ အားေပးစကား ေျပာၾကားရာမွာေတာ့ “လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတဲ့ သတင္းေထာက္ ကုိစုိးမုိးထြန္းက တာ၀န္ေက်ပြန္ခဲ့တဲ့ သတင္းမီဒီယာသမားေကာင္းတစ္ဦး ျဖစ္ပါတယ္။ သူလုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံရမႈအေၾကာင္းကုိ ကြၽန္ေတာ္အေနနဲ႔ သတင္းၾကားမိစဥ္မွာပဲ အ့ံၾသထိတ္လန္႔ ျဖစ္ရတယ္။ မုံရြာၿမိဳ႕အတြက္ အားထားရတဲ့ သတင္းမီဒီ ယာသမားတစ္ဦး ဆုံး႐ႈံးလုိက္ရျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ လုပ္ငန္းတာ၀န္ေတြကုိ တာ၀န္ေက်ပြန္စြာ ထမ္းေဆာင္ခဲ့တဲ့ ကုိစုိးမုိးထြန္းအတြက္ ဂုဏ္ယူရမွာျဖစ္တယ္။ လက္ရွိအမႈ ျဖစ္စဥ္ကုိ အျမန္ဆုံးအမႈမွန္ ေပၚေပါက္ေစရန္အတြက္ ညႊန္ၾကားမႈမ်ား ျပဳလုပ္ထားၿပီး အမႈမွန္ ေပၚေပါက္ေစရန္အတြက္ ႀကိဳးစားသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္းႏွင့္ မုံရြာၿမိဳ႕ေပၚတြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ယခုသတင္းေထာက္ သတ္ျဖတ္ခံရသည့္အမႈကုိ မေဖာ္ထုတ္ႏုိင္ပါက သိကၡာက်စရာျဖစ္ေၾကာင္း၊ ယင္းကဲ့သုိ႔ မင္းမဲ့စ႐ုိက္ဆန္မႈကုိ လုံး၀လက္ခံသြားမွာ မဟုတ္ေၾကာင္း” အစရွိသျဖင့္ မိသားစု၀င္ေတြကုိ အားေပးစကား ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ထုိ႔အတူပဲ အမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ သက္ဆုိင္ရာရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္ေတြကုိ ေျပာၾကားထားခဲ့တာလဲ ရွိပါေသးတယ္။ “ဒီအမႈကုိ အမွန္အတုိင္းပဲ ေပၚေစခ်င္တယ္။ ဒီအမႈက ေသေသခ်ာခ်ာနဲ႔ ႀကိဳတင္ၾကံစည္ၿပီးေတာ့  စနစ္တက်နဲ႔ လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခဲ့တာ ျဖစ္တယ္။ က်ဴးလြန္သူဟာ သုံးဦးခန္႔ရွိမယ္လုိ႔ သိရတယ္။ အဲဒါက လူသတ္မႈက်ဴးလြန္ခဲ့သူေတြ။ အဲဒီလူသတ္မႈကုိ ေနာက္ကြယ္ကေနၿပီး စနစ္တက်နဲ႔ ႀကိဳးကုိင္ေစခုိင္းသူေတြ အမ်ားႀကီး ရွိေနေသးတယ္။ အဲဒီသူေတြကုိပါ ေဖာ္ထုတ္ဖမ္းဆီးေပးဖုိ႔လုိတယ္။ ေဖာ္ထုတ္ၿပီးလည္း ဥပေဒနဲ႔အညီ ဖမ္းဆီးရမယ္။ အမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ခင္ဗ်ားတုိ႔ အဆုံးထိလုိက္ပါ။ အဆုံးအထိလုပ္ပါ။ ဥပေဒနဲ႔အညီ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းနဲ႔အညီ လုပ္ၾကပါ။ အဲဒါဆုိရင္ ကြၽန္ေတာ္တတ္ႏုိင္တာ အားလုံးကူညီေပးမယ္။ ရဲရဲ၀့ံ၀့ံနဲ႔ လုပ္ေဆာင္ပါ။ ခင္ဗ်ားတုိ႔ဘက္မွာ လုိအပ္ရင္ ကြၽန္ေတာ္ရပ္ေပးမယ္။ အမႈအမွန္အျမန္ဆုံး ေပၚေပါက္ေစခ်င္တယ္။ ေနာက္ကြယ္ကေန ႀကိဳးကုိင္ေစခုိင္းခဲ့တဲ့သူေတြကုိလည္း ရေအာင္စုံစမ္းၿပီး ေဖာ္ထုတ္ဖမ္းဆီးေပးပါ။ မင္းမဲ့စ႐ုိက္ဆန္တာကုိ လက္မခံႏုိင္ဘူး။ တရားဥပေဒစုိးမုိးမႈမရွိဘဲ ဒီလုိလုပ္ခ်င္သလုိလုပ္ေနတာကုိ လုံး၀လက္မခံႏုိင္ဘူး။ ဒီလူသတ္မႈမွာဆုိရင္ က်ဴးလြန္ခဲ့သူ သုံးဦးပဲဖမ္းဆီးမိၿပီး ၿပီးသြားရင္ဒါဟာ မဟုတ္ေသးဘူး။ ေနာက္ကြယ္မွာ ႀကိဳးကုိင္ေစခုိင္းေနသူေတြကုိပါရေအာင္ စုံစမ္းေဖာ္ထုတ္ပါ။ အဆုံးအထိလုိက္ပါလုိ႔ ေျပာခ်င္တယ္။ ဒီလူသုံးေယာက္ေလာက္နဲ႔ မၿပီးပါနဲ႔။ ေနာက္ကြယ္က ႀကိဳးကုိင္ခဲ့သူကုိပါ ရေအာင္ေဖာ္ေပးပါ။ လူသတ္သမားက ေငြရွိရင္ ကုိယ္တုိင္လုပ္မွာ မဟုတ္ဘူး။ တျခားသူကုိ ခုိင္းမွာပဲ။ ဒါေၾကာင့္ ေနာက္ကြယ္က ႀကိဳးကုိင္ေစခုိင္းသူကုိ ေဖာ္ထုတ္ဖမ္းဆီးပါ။ ေနာက္ထပ္မွာခ်င္တာက ဒီအိမ္က ညတုိင္းမွာ အေၾကာက္တရားေတြနဲ႔ ေနထုိင္ေနရတယ္။ သူတုိ႔မိသားစုကုိလည္း လုံျခံဳေရးလုပ္ေပးထားပါ။ အမႈကုိ အျမန္ဆုံး အမွန္အတုိင္းေပၚေပါက္ဖုိ႔ အားလုံး၀ုိင္း၀န္းေပးၾကပါ” လုိ႔ စစ္ကုိင္းတုိင္းေဒသႀကီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာျမင့္ႏုိင္က ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလထဲမွာ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဒါက္တာျမင့္ႏုိင္ရဲ႕ ေျပာၾကားခ်က္ေတြဟာ ကုိစုိးမုိးထြန္းရဲ႕ မိသားစု၀င္ေတြအတြက္ အားတက္စရာ ျဖစ္ခဲ့သလုိ သူ႕ရဲ႕မိတ္ေဆြေတြ၊ လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္ေတြ အတြက္လည္း အားရစရာ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အမႈဟာ တစ္ႏွစ္ျပည့္ေတာ့မယ္…။ အဓိက က်ဴးလြန္သူမေျပာနဲ႔ အမႈနဲ႔ပတ္သက္ဆက္စပ္သူ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ကုိမွ ေဖာ္ထုတ္ဖမ္းဆီးထားႏုိင္ျခင္း မရွိေသးပါဘူး။ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာျမင့္ႏုိင္ ေျပာၾကားခဲ့သလုိ ကုိစုိးမုိးထြန္းကုိ လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္တဲ့အမႈမွာက တစ္ဦးတစ္ေယာက္တည္း မကႏုိင္ဘူးလုိ႔  ေျပာၾကားထားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အမႈမွန္ေပၚေပါက္ေရးအတြက္ ေနာက္ကြယ္က ပါ၀င္ပတ္သက္ေနသူေတြကုိပါ ရဲတပ္ဖြဲ႕အေနနဲ႔ ေဖာ္ထုတ္ဖမ္းဆီးေပးဖုိ႔ လုိအပ္ပါတယ္။ အဲဒီလုိမွ အမႈမွန္ေဖာ္ထုတ္ႏုိင္ျခင္း မရွိခဲ့ရင္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဒါက္တာျမင့္ႏုိင္ ေျပာၾကားခဲ့သလုိ သိကၡာက်စရာ ျဖစ္သြားႏုိင္ပါတယ္…။

 

ကုိစုိးမုိးထြန္း မိသားစု၀င္ေတြရဲ႕ ေတာင္းဆုိခ်က္

ေသဆုံးသူ ကုိစုိးမုိးထြန္းရဲ႕ မိသားစု၀င္ေတြနဲ႔ သူ႔ရဲ႕ဇနီးနဲ႔သားျဖစ္သူတုိ႔ကေတာ့ လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံရတဲ့အမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အမႈမွန္ အျမန္ဆုံးေဖာ္ထုတ္ေပးဖုိ႔ ေတာင္းဆုိေနၾကပါတယ္။ ထုိ႔အတူပါပဲ သူ႔ရဲ႕ မိခင္သတင္းဌာနျဖစ္တဲ့  Eleven Media Group ကလည္း အမႈမွန္ အျမန္ဆုံးေဖာ္ထုတ္ေပးဖုိ႔ ေတာင္းဆုိထားဆဲျဖစ္ပါတယ္။ ကုိစုိးမုိးထြန္းရဲ႕ လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္ေတြ၊ မိတ္ေဆြေတြကလဲ အမႈမွန္အျမန္ဆုံးေဖာ္ထုတ္ေပးဖုိ႔အတြက္ ေတာင္းဆုိေနၾကဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတာ ၂၀၁၇ ဒီဇင္ဘာ ၁၃ ရက္မွာ တစ္ႏွစ္ျပည့္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီတစ္ႏွစ္ျပည့္မွာေတာ့ ကုိစုိးမုိးထြန္းရဲ႕ မိသားစု၀င္ေတြနဲ႔ သူ႔ရဲ႕ ဇနီးနဲ႔သားျဖစ္သူတုိ႔က တစ္ႏွစ္ျပည့္ ဆြမ္းဆက္ကပ္မႈကုိ ဒီဇင္ဘာ ၁၃ ရက္ နံနက္ပုိင္းမွာ မုံရြာၿမိဳ႕မွာ ျပဳလုပ္မွာျဖစ္ၿပီး သူကြယ္လြန္ျခင္း တစ္ႏွစ္ျပည့္နဲ႔ အမႈမွန္အျမန္ဆုံး ေဖာ္ထုတ္ေပးေရးအတြက္ မုံရြာၿမိဳ႕မွာရွိတ့ဲ ကန္သာယာ ေက်ာက္တုိင္ကြင္းမွာ လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္သတင္းေထာက္ေတြ  မိတ္ေဆြေတြက ညေနပုိင္းမွာ ျပဳလုပ္သြားၾကဖုိ႔ စီစဥ္ထားၾကပါတယ္။

“ကြၽန္မအမ်ဳိးသား အသတ္ခံခဲ့ရတာက တစ္ႏွစ္ျပည့္ေတာ့မယ္။ ဒါေပမဲ့ အမႈက အခုအခ်ိန္အထိ ဘာမွထူးျခားမလာေသးပါဘူး။ သူအသတ္ခံရစဥ္က ရဲတပ္ဖြဲ႕က အထူးအဖြဲ႕ဖြဲ႕ၿပီးေတာ့ စစ္ေဆးတာေတြ စုံစမ္းတာေတြ လုပ္ခဲ့ၾကတယ္။ အထူးအဖြဲ႕က ရဲတပ္ဖြဲ႕အခ်ဳိ႕ ရာထူး အေျပာင္းအလဲလုပ္ၿပီးေနာက္မွာ အမႈက ပုိၿပီးေအးသြားတယ္လုိ႔ ခံစားရတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အမႈမွန္ အျမန္ဆုံးေဖာ္ထုတ္ေပးၾကပါလုိ႔ ကြၽန္မနဲ႔သားေလးကေန ေတာင္းဆုိခ်င္ပါတယ္လုိ႔ ေျပာေပးပါ။ ကုိစုိးမုိးထြန္းရဲ႕ တစ္ႏွစ္ျပည့္ ဆြမ္းကပ္တာကုိေတာ့ ဒီဇင္ဘာ ၁၃ ရက္ေန႔ နံနက္မွာ သီလရွင္ေက်ာင္းမွာ ဆြမ္းကပ္သြားဖုိ႔ စီစဥ္ထားပါတယ္” လုိ႔ ကုိစုိးမုိးထြန္းရဲ႕ဇနီးျဖစ္သူ မခင္ခ်ဳိလတ္က အမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေတာင္းဆုိထားပါတယ္။

လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတဲ့ ကုိစုိးမုိးထြန္းမွာ အေျခခံပညာမူလတန္းကုိ တက္ေရာက္ ပညာသင္ၾကားေနတဲ့ အသက္ရွစ္ႏွစ္ေက်ာ္အရြယ္ရွိတဲ့ သားေလးတစ္ေယာက္ က်န္ရွိခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီက်န္ရစ္ခဲ့တဲ့ သားငယ္ရဲ႕ ပညာေရးကုိေတာ့ ဧရာ၀တီေဖာင္ေဒးရွင္းကေန ကေလးငယ္ ပညာေရးဆုံးခန္းတုိင္ခ်ိန္အထိ ေထာက္ပ့ံကူညီေပးထားတယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ ကုိစုိးမုိးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံရမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သူ႔ရဲ႕သားငယ္ျဖစ္သူကလည္း အမႈမွန္ အျမန္ဆုံးေဖာ္ထုတ္ေပးပါလုိ႔ ေတာင္းဆုိထားပါတယ္။

 

သတင္းေထာက္ ကုိစုိးမုိးထြန္းရဲ႕  မီဒီယာလုပ္ငန္းအေပၚ တာ၀န္ေက်မႈနဲ႔ စိတ္ေနသေဘာထား

ဒီေနရာမွာ အလ်ဥ္းသင့္တဲ့အတြက္ လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ျခင္းခံခဲ့ရတဲ့ ကုိစုိးမုိးထြန္းအေၾကာင္းကုိ အနည္းငယ္ တင္ျပေပးခ်င္ပါတယ္။ ကုိစုိးမုိးထြန္းဟာ အရင္သမၼတ ဦးသိန္းစိန္လက္ထက္ကတည္းက သတင္းမီဒီယာေလာကထဲမွာ ၀င္ေရာက္ခဲ့သူ ျဖစ္ပါတယ္။ သူဟာ မုံရြာၿမိဳ႕အနီး၀န္းက်င္မွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ ေဒသဆုိင္ရာ သတင္းေတြ၊ မုံရြာၿမိဳ႕ေပၚမွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့သတင္းေတြ၊ လက္ပံေတာင္းေတာင္ ေၾကးနီစီမံကိန္းနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေဒသခံေတြရဲ႕ နစ္နာဆုံး႐ႈံးမႈျဖစ္ေပၚေနတဲ့ သတင္းေတြ၊ သစ္ေမွာင္ခုိသတင္းေတြ၊ မုံရြာၿမိဳ႕ေပၚမွာ KTV ေတြ မ်ားျပားလာၿပီး ဒုစ႐ုိက္မႈေတြပါ ျဖစ္ပြားလာမႈေတြ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္  ေရြးေကာက္ပြဲကာလသတင္းေတြ အပါအ၀င္ အစရွိတဲ့ သတင္းေတြကုိ စုံစမ္းေဖာ္ထုတ္ၿပီး အမွန္အတုိင္း သတင္းေရးသားခဲ့တာကုိ ေတြ႕ရွိရပါတယ္။ သတင္းမီဒီယာလုပ္ငန္းအေပၚမွာ စိတ္၀င္စားမႈရွိၿပီး မတရားမႈေတြကုိ စုံစမ္းေဖာ္ထုတ္ေနတဲ့သူ တစ္ေယာက္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ သူလုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံရတဲ့ေန႔အထိ သတင္းနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး လုပ္ေဆာင္သြားခဲ့တာေတြလည္း ေတြ႕ရပါတယ္။

သူရဲ႕ ပင္ကုိဟန္က အျမဲျပံဳးရႊင္ေနတတ္ၿပီး အမ်ားအေပၚမွာလဲ ကူညီတတ္တဲ့ စိတ္ထားရွိသူ တစ္ေယာက္ျဖစ္ပါတယ္။ မတရားမႈေတြ႕လာရင္ အဲဒီသူကုိ အားမနာတမ္း ေ၀ဖန္ေထာက္ျပတတ္တဲ့ အက်င့္စ႐ုိက္ရွိသူ တစ္ဦးလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ သူ႔ရဲ႕ လူမႈကြန္ရက္စာမ်က္ႏွာကေန မုံရြာၿမိဳ႕ေပၚမွာ မတရားမႈလုပ္ေဆာင္ေနသူေတြ သစ္ေမွာင္ခုိလုပ္ေဆာင္ေနသူေတြ စတာေတြကုိလဲ အျမဲေ၀ဖန္ေရးသားခဲ့တာလဲ ေတြ႕ရပါတယ္။ လူမႈဆက္ဆံေရးမွာလဲ အမ်ားနဲ႔အဆင္ေျပစြာ ေပါင္းသင္းေနထုိင္တတ္သလုိ ရန္ၿငိဳးရန္စကင္းသူ တစ္ေယာက္ျဖစ္တာကုိလဲ စုံစမ္းေတြ႕ခဲ့ရပါတယ္။ အျမဲျပံဳးရႊင္စြာေနတတ္ၿပီး အမ်ားအေပၚမွာ ကူညီတတ္သူ၊ မတရားမႈေတြကုိ ႏႈတ္ဆိတ္ေလ့ မရွိဘဲ ေ၀ဖန္ေထာက္ျပတတ္သူ၊ လူတုိင္းနဲ႔အဆင္ေျပစြာ ေပါင္းသင္းေနထုိင္တတ္သူတစ္ေယာက္ကုိ ဘယ္သူေတြက ဘာအၿငိဳးေၾကာင့္ အခုလုိ ရက္ရက္စက္စက္  လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခဲ့ၾကတာလဲဆုိတာ သူရဲ႕ မတရားမႈ ေဖာ္ထုတ္တာကုိ မႏွစ္ၿမိဳ႕ၾကတဲ့ မတရားမႈကုိ ႏွစ္ၿခိဳက္ၾကသူေတြက လုပ္ၾကံသြားၾကတာလားဆုိတာ စဥ္းစားစရာပါ….။

သတင္းေထာက္ ကိုစိုးမိုးထြန္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံရမႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ ရဲတပ္ဖြဲ႕တာ၀န္ရိွသူက ရွင္းျပေနစဥ္

EMG သတင္းေထာက္ ကုိစုိးမုိးထြန္းကုိ သတ္တာ ဘယ္သူလဲ

ကုိစုိးမုိးထြန္းကုိ လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္တာက ကုိစုိးမုိးထြန္းတစ္ေယာက္ကုိပဲ လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္သြားတာ မဟုတ္ပါဘူး။ သူနဲ႔ပတ္သက္ဆက္စပ္ေနတဲ့ မိသားစု၀င္ေတြ၊ လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္ေတြ၊ မိတ္ေဆြေတြကုိပါ စိတ္ဓာတ္ပုိင္းဆုိင္ရာ လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္သြားခဲ့တာပါ။ မင္းတုိ႔ ဒီလုိလုပ္ရင္ ငါတုိ႔လဲ ဒီလုိျပန္လုပ္ျပမယ္ဆုိတဲ့ လူမုိက္ဆန္ဆန္ အေပါစားစိတ္ဓာတ္ေတြနဲ႔  မတရားမႈကုိ လုပ္ေဆာင္ေနသူေတြက အမွန္တရားနဲ႔တရားမွ်တမႈကုိ ျမတ္ႏုိးသူေတြကုိ ၿခိမ္းေျခာက္မႈ တစ္ခုလဲျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး သတင္းေထာက္တစ္ေယာက္ကုိ လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္လုိက္တဲ့အတြက္ မီဒီယာဆုိတဲ့ ကေလာင္ကုိင္တဲ့လက္ကုိ ေသြးစြန္းေစတဲ့အထိ လုပ္ေဆာင္ၾကံစည္ခဲ့တာလဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာလုိ ဖြံ႕ၿဖိဳးစႏုိင္ငံမွာ သတင္းမီဒီယာအလုပ္ကုိ လုပ္ကုိင္ေနၾကရသူေတြဟာ အသက္အႏၲရာယ္ ၿခိမ္းေျခာက္ခံရမႈေတြ လုပ္ၾကံခံရမႈေတြနဲ႔ အခ်ိန္မေရြးၾကံဳေတြႏုိင္တယ္ဆုိတာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ျဖစ္စဥ္သာဓကေတြက သက္ေသျပေနပါတယ္။

သတင္းမီဒီယာသမားေတြဟာ ျပည္သူကုိမ်က္ႏွာမူၿပီး ျပည္သူေတြရဲ႕ ထိခုိက္နစ္နာမႈေတြ မတရားသျဖင့္ ဖိႏွိပ္ခံေနရမႈေတြ တရားမွ် တမႈမရွိတာေတြကုိ စုံစမ္းေဖာ္ထုတ္ သတင္းေရးသားေနၾကရသလုိ တစ္ဖက္ကလဲ ဥပေဒကုိ လက္တစ္လုံး ျခားအသုံးျပဳၿပီး တရားစြဲဆုိေထာင္ ခ်ခ်င္ေနၾကသူေတြနဲ႔လဲ အမ်ားႀကီး ၾကံဳေတြ႕ေနရပါတယ္။ အမွန္တရားကုိ ဖုံးဖိခ်င္သူေတြ မတရားမႈကုိ ႏွစ္ၿခိဳက္ၾကသူေတြကေတာ့ အမွန္တရားကုိျမတ္ႏုိးၿပီး တရားမွ်တမႈကုိ ေဖာ္ထုတ္ခ်င္သူေတြကုိ မႏွစ္ၿမိဳ႕မုန္းတီးၾကမွာ ဧကန္မလြဲပါဘူး။ ယခု ကုိစုိးမုိးထြန္းျဖစ္စဥ္က သက္ေသျပသြားသလုိပါပဲ။ မတရားမႈရွိေနသမွ် တရားမွ်တမႈအတြက္ အမွန္တရားအတြက္ ေဖာ္ထုတ္သူေတြကေတာ့ ဘယ္လုိပဲ လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ျဖတ္ထြက္ေပၚလာေနဦးမွာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ယခု မတရားမႈကုိ ေဖာ္ထုတ္ရင္း လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတဲ့ ကုိစုိးမုိးထြန္း ေသဆုံးသြားခဲ့တာ တစ္ႏွစ္ျပည့္ပါေတာ့မယ္။ ဒါေပမဲ့ အမႈဟာ တရားခံကုိ စုံစမ္းရွာေဖြေနဆဲအဆင့္နဲ႔သာ ရွိေနဆဲျဖစ္ၿပီး အမႈမွန္မေပၚေပါက္ေသးပါဘူး။ ယခု တစ္ႏွစ္ျပည့္ခ်ိန္အထိ ကုိစုိးမုိးထြန္းကုိ ဘယ္သူသတ္သြားတာလဲဆုိတဲ့ ေမးခြန္းေတြသာရွိၿပီး သုိ႔ေလာ သုိ႔ေလာ အေတြးစမ်ားနဲ႔အတူ ဘာကုိမွ ေရေရရာရာ မသိရေသးပါဘူး။ သက္ဆုိင္ရာ ရဲတပ္ဖြဲ႕အေနနဲ႔ တရားခံအျမန္ ဆုံးဖမ္းဆီးရမိေရးနဲ႔ အမႈမွန္အျမန္ဆုံး ေဖာ္ထုတ္ေပးဖုိ႔ ထပ္မံေတာင္းဆုိခ်င္ပါတယ္။ ကုိစုိးမုိးထြန္းကုိ ဘယ္သူသတ္တာလဲဆုိတဲ့ ေမးခြန္းေတြကုိ အျမန္ဆုံးအေျဖမွန္ေပးႏုိင္ဖုိ႔အတြက္ က်ဴးလြန္ခဲ့သူတရားခံနဲ႔ ေနာက္ကြယ္ကႀကိဳးကုိင္သူ ႀကိဳးဆြဲသူ စသျဖင့္ အျမန္ဆုံးေဖာ္ထုတ္ႏုိင္ၿပီး အမႈမွန္အျမန္ဆုံး ေပၚေပါက္ႏုိင္ပါေစဟုသာ…..။

ဒါနဲ႔ …. သတင္းေထာက္ ကုိစုိးမုိးထြန္းကုိ သတ္တာ ဘယ္သူလဲ……။

အ႐ံႈးေတြနဲ႔ က်ားကန္ေနရတဲ့ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလုိင္းေတြ ၿပိဳလဲသြားႏုိင္သလား

 

NLD အစိုးရလက္ထက္မွာ  အရင္ႏွစ္ေတြကထက္ ႏုိင္ငံျခားသား ခရီးသြား၀င္ေရာက္မႈ တိုးတက္လာတယ္။ သက္ဆိုင္ရာ ၀န္ႀကီးဌာနရဲ႕ ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြအရ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ခရီးသြားက႑ဟာ ရာခိုင္ႏႈန္း ၂၀ ေက်ာ္ တိုးတက္ခဲ့တယ္လို႔ ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြအရ သိရပါတယ္။

ဒါေပမဲ့ ခရီးသြားလုပ္ငန္းနဲ႔ ဆက္စပ္တဲ့ က႑ေတြမွာေတာ့ စီးပြားေရးအေျခအေနဟာ တက္ရိပ္ေတာင္မရိွဘဲ က်ဆင္းေနတဲ့ အေျခအေနေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနရတယ္လို႔ စံုစမ္းသိရိွရပါတယ္။  အစိုးရက ခရီးသြားက႑မွာ ႏုိင္ငံျခားသားခရီးသြားအ၀င္ တိုးတက္တယ္လို႔ ေျပာဆိုေနခ်ိန္မွာ ခရီးသြားက႑နဲ႔ ဆက္စပ္တဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းအမ်ားစုဟာ ရပ္တည္ႏုိင္ဖို႔အတြက္ အေတာ္ေလး ႐ုန္းကန္ေနရတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ကြဲလြဲမႈေတြရိွႏုိင္ေပမယ့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္းေတြကို စံုစမ္းတဲ့အခါမွာေတာ့ စီးပြားေရးပိုင္းအေျခအေန၊ ေစ်းကြက္အေနအထားဟာ ယိမ္းယိုင္ေနတဲ့ အေနအထားမ်ဳိး ျဖစ္ေနပါတယ္။

ခရီးသြားလုပ္ငန္းနဲ႔ဆက္စပ္တဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းတစ္ခုလို႔ ဆိုရမယ့္ ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြရဲ႕ လက္ရိွအေျခအေနကို ေလ့လာၾကည့္တဲ့အခါမွာလည္း အေတာ္ေလး ဆိုးဆိုးရြားရြား ျဖစ္ေနတယ္ဆိုတဲ့ အသံေတြ ၾကားေနရပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြဟာ ရပ္တည္ဖို႔ ခက္ခဲေနတဲ့ အေျခအေနမ်ဳိး ဆိုက္ေရာက္ေနတယ္၊ လုပ္ငန္းေတြဟာ အ႐ံႈးေပၚေနတဲ့ အေျခအေနမ်ဳိးကေန ရွင္သန္ဖို႔မနည္း ႀကိဳးစားလုပ္ေဆာင္ေန ၾကရတယ္၊ အခက္အခဲ စိန္ေခၚမႈမ်ားစြာနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနရတယ္ဆိုတဲ့ အေျခအေနမ်ဳိး ၾကံဳေတြ႕ေနရပါတယ္။

 

ယွဥ္ၿပိဳင္မႈျပင္းထန္ေနတဲ့ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ လက္ရွိျပည္တြင္း ေလေၾကာင္းလိုင္းေစ်းကြက္မွာ ေလေၾကာင္းလိုင္းအခ်င္းခ်င္း ယွဥ္ၿပိဳင္မႈ ျပင္းထန္ေနၿပီး အျမတ္က်န္ဖို႔ မဆိုထားနဲ႔ အတတ္ႏိုင္ဆံုး အ႐ံႈးနည္းႏိုင္သမွ် အနည္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ ႐ုန္းကန္ေနရတဲ့ အေျခအေနကို ေရာက္ရွိေနတယ္လို႔ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္း အသိုင္းအ၀ိုင္းက သိရပါတယ္။

ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြအေနနဲ႔ အပတ္စဥ္၊ ေန႔စဥ္ပ႐ို မိုးရွင္းေတြ အၿပိဳင္အဆိုင္ျပဳလုပ္ၿပီး ခရီးသည္ရရွိေအာင္ ဆဲြေဆာင္ေနၾကပါတယ္။ ျပည္တြင္းမွာ ပ်ံသန္းေနတဲ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြဟာ ခရီးသည္ရရွိဖို႔ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းအခ်င္းခ်င္း ယွဥ္ၿပိဳင္ေနရတဲ့ နည္းတူျပည္ပကိုပ်ံသန္းေနတဲ့ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းအခ်ဳိ႕ဟာ ဆိုရင္လည္း ျပည္ပကို တိုက္႐ိုက္ပ်ံသန္းေနတဲ့ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္း အခ်င္းခ်င္းအျပင္ ျပည္ပက စရိတ္နည္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ၊ အျခားႏိုင္ငံတကာမွာ နာမည္ေက်ာ္ၾကားတဲ့ ျပည္ပေလေၾကာင္းလိုင္းႀကီးေတြနဲ႔ပါ ယွဥ္ၿပိဳင္ၿပီးေစ်းကြက္ေ၀စုရရွိဖို႔ ႐ုန္းကန္ေနရတယ့္ အေျခေနျဖစ္ေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ အ႐ံႈးေပၚေနရတဲ့ အခ်က္ေတြထဲမွာ ေလယာဥ္ဆီ ေစ်းႏႈန္းႀကီးျမင့္ျခင္းကလည္း တစ္ခ်က္အပါအ၀င္ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ သိရပါတယ္။  ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ ၀ယ္သံုးေနတဲ့ ေလယာဥ္ဆီကို ေရာင္းခ်ေပးတဲ့ ကုမၸဏီကတစ္ခုတည္းျဖစ္ေနေတာ့ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈမရွိဘဲ ေစ်းကြက္ကို လက္၀ါးႀကီးအုပ္ၿပီး ထင္တိုင္းေရာင္းခ်ခြင့္ရေနတဲ့ အခ်က္ဟာလည္း ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြရဲ႕ အခက္အခဲတစ္ခု ျဖစ္ေနတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ ႏိႈင္းယွဥ္ရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ေလယာဥ္ဆီေစ်းႏႈန္းက သံုးပံုတစ္ပံုမက မ်ားေနတယ္လို႔ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္း လုပ္ငန္းရွင္ေတြက ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြထဲမွာ ေလယာဥ္အစီးေရအမ်ားဆံုးနဲ႔ ခရီးစဥ္ေတြပ်ံ သန္းေနတဲ့ Myanmar Airways International (MAI) နဲ႔  Air KBZ ေလေၾကာင္းလုိင္းမွ General Manager မေအးမရသာက “ျပည္ပကို ပ်ံသန္းေနတဲ့ MAI ေလေၾကာင္းလိုင္း အေျခအေနကို ေျပာရရင္ ေစ်းကြက္မွာ မနည္းကို ႐ုန္းကန္ေနရတဲ့ အေျခအေန ျဖစ္ေနပါတယ္။ ခရီးသည္ရဖို႔ ေစ်းတအားေလွ်ာ့ရတယ္။ အျခားႏိုင္ငံတကာက ေလေၾကာင္းလိုင္းႀကီးေတြ၊ စရိတ္နည္းေလ      ေၾကာင္းလိုင္းေတြနဲ႔ အၿပိဳင္ဆဲြေနရတယ္။ ကုန္က်ေနတဲ့ ကုန္က်စရိတ္ေတြကို ဘယ္လိုမွ ကာဗာမျဖစ္ဘူး။ ဒီၾကားထဲအခ်ဳိ႕ ျပည္ပကို ပ်ံတဲ့ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းေတြကလည္း ခရီးစဥ္လမ္းေၾကာင္းအသစ္ေတြကို စဥ္းစားၿပီး ပ်ံသန္းတာမ်ဳိးမရွိဘဲ   MAI ကပ်ံသန္းေနတဲ့ Sector ေတြကို လိုက္ၿပီးပ်ံသန္းၾကတဲ့အတြက္ ေစ်းကြက္ခဲြေ၀ေပးေနရတယ္။ အ႐ံႈးသက္သာေအာင္ မနည္းကို ႐ုန္းကန္ပ်ံသန္းေနရပါတယ္” ဟု ေျပာျပခဲ့သည္။

လက္ရွိတြင္ ATR 72 – 600 ေလယာဥ္ႏွစ္စင္းျဖင့္ ျပည္တြင္းခရီးစဥ္ ၁၁ ခုကို ပ်ံသန္းေနသည့္ ေရႊျမန္မာေလေၾကာင္းလိုင္း၏  CEO ျဖစ္သူ ဦးေက်ာ္ၿငိမ္းက “လက္ရွိကေတာ့ အျခားေလေၾကာင္းလိုင္း ေတြနည္းတူပါပဲ။ ျမတ္ဖို႔အေျခအေန မရွိပါဘူး။ ျမတ္ေအာင္လုပ္ဖို႔ကေတာ့ အခက္အခဲေတြ အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ ပထမအခ်က္ကေတာ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းေသးေတြ မ်ားေနတာေပါ့။ ေလယာဥ္တစ္စင္းေလာက္ရွိ႐ံုနဲ႔ ေလေၾကာင္းလိုင္းပ်ံသန္းေနတဲ့အခါ အခက္ခဲေတြရွိတာေပါ့။ ေနာက္ၿပီး ေလယာဥ္စီးမယ့္ခရီးသည္ အေရအတြက္နဲ႔ ေလယာဥ္ထိုင္ခံုမမွ်တာေပါ့။ စီးမယ့္သူကနည္းၿပီး ထိုင္ခံုေတြက မ်ားေနတာေပါ့။ ေနာက္တစ္ခ်က္က ႏိုင္ငံျခားသားခရီးသည္ ၀င္တာမ်ားတဲ့ ကာလနဲ႔နည္းတဲ့ ကာလကြာတာေပါ့။ ေျပာမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အမ်ားႀကီးပါပဲ” ဟု ေျပာၾကားသည္။

ေလေၾကာင္းလိုင္းပိုင္ရွင္ျဖစ္ဖို႔  ေလယာဥ္ပိုင္ဆိုင္ဖို႔လိုမလား 

ေလေၾကာင္းလိုင္းတစ္ခု ပိုင္ဆိုင္ဖို႔အတြက္ ေလယာဥ္တစ္စင္းပဲျဖစ္ျဖစ္ ပိုင္ဆုိင္ဖို႔လိုမလား ေမးလာခဲ့ရင္ အရင္အစိုးရလက္ထက္မွာေတာ့ မလိုပါဘူးလို႔ပဲ ေျဖရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဟုတ္ပါတယ္။ ေလေၾကာင္းလိုင္းပိုင္ရွင္ သူေဌးႀကီးတစ္ေယာက္ ျဖစ္ဖို႔အတြက္ ေလယာဥ္တစ္စင္းျဖစ္ျဖစ္၀ယ္ယူဖို႔၊ ပိုင္ဆိုင္ထားဖို႔ မလိုအပ္ပါဘူး။ အရင္အစိုးရလက္ထက္မွာ ေလေၾကာင္းလိုင္းတစ္ခုတည္ ေထာင္ပ်ံသန္းခြင့္ရဖို႔အတြက္ ေလယာဥ္ပိုင္ဆိုင္ဖို႔မလိုအပ္ဘဲ အျခားျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းက ေလယာဥ္တစ္စင္းကို စင္းလံုးငွားၿပီးျဖစ္ေစ၊ အျခားႏိုင္ငံက ေလယာဥ္တစ္စင္းကို အခ်ိန္အတိုင္းအတာနဲ႔ ငွားရမ္းၿပီးပဲျဖစ္ေစ၊ ကိုယ္ပိုင္ေလယာဥ္တစ္စင္းပဲျဖစ္ျဖစ္ ၀ယ္ယူထားႏိုင္႐ံုနဲ႔ျဖစ္ေစ ေလေၾကာင္းလိုင္း တည္ေထာင္ပ်ံသန္းခြင့္ကို ရရွိခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲဒီလို အခြင့္အေရးေတြ ရရွိခဲ့ၾကလို႔ အစိုးရနဲ႔ ပလဲနံပသင့္တဲ့ လုပ္ငန္းရွင္ႀကီးတခ်ဳိ႕က ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ အသီးသီးတည္ေထာင္ခဲ့ၾကတာမို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေလေၾကာင္းလိုင္းပိုင္ရွင္ လုပ္ငန္းရွင္ႀကီးေတြ အသီးသီးေပၚထြက္လာခဲ့ၾကပါတယ္။

“အရင္တုန္းကေလေၾကာင္း လိုင္းတစ္ခု တည္ေထာင္ဖို႔အတြက္ အစိုးရအဖြဲ႕က ခြင့္ျပဳလိုက္ရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကုမၸဏီကို တင္ၿပီးခြင့္ျပဳခ်က္က်လာတာနဲ႔ ေလေၾကာင္းဦးစီးဌာနက ေလေၾကာင္းလိုင္းပ်ံသန္းဖို႔ ခြင့္ျပဳခ်က္ေတြ ထုတ္ ေပးခဲ့တာေပါ့။ ေလေၾကာင္းက႑ဖြ႔ံၿဖိဳးဖို႔အတြက္ဆိုၿပီး ေလေၾကာင္း လိုင္းသစ္ေတြ ခြင့္ျပဳေပးခဲ့ေတာ့ ေလေၾကာင္းေလာကမွာ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈ မ်ားလာခဲ့တယ္။ အခုေတာ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းသစ္ ပ်ံသန္းဖို႔ ခြင့္ မျပဳေတာ့ပါဘူး။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းသစ္တစ္ခု တည္ေထာင္မယ္ဆိုရင္ လိုအပ္တဲ့ စံသတ္မွတ္ေတြကိုလည္း တုိးျမႇင့္သြားဖို႔ စီစဥ္ေနပါတယ္။ ဥပမာ-ေလေၾကာင္းလိုင္းသစ္တစ္ခု ပ်ံသန္းမယ္ဆိုရင္ ေလယာဥ္ဘယ္ႏွစ္စင္းအထိ ပိုင္ဆိုင္ရမယ္ဆိုတာမ်ဳိးေတြေပါ့” ဟု ပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာနမွ ဒုတိယ၀န္ႀကီး ဦးေက်ာ္မ်ဳိးက ေျပာၾကားသည္။

 

ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ မ်ားျပားလာ႐ံုနဲ႔ ေလေၾကာင္းေလာက တိုးတက္ၿပီလား

ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ မ်ားျပားလာတဲ့အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ေလေၾကာင္းေလာက ဖံြ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ၿပီလို႔ ယူဆလို႔ရႏိုင္ပါ့မလား။ အေျဖကေတာ့  No ပါပဲ။ ေလယာဥ္တစ္စင္းနဲ႔ ေစ်းကြက္၀င္ခ်င္တဲ့အတြက္  ေလယာဥ္လက္မွတ္ေစ်းေတြကို အၿပိဳင္အဆိုင္ေလွ်ာ့ခ်လာၾကတယ္။ ရွိတဲ့ေလယာဥ္တစ္စင္းတည္းနဲ႔ ျပည္တြင္းမွာ ပ်ံသန္းေန႐ံုမက ခရီးသည္ပိုမိုရရွိတဲ့ ဘန္ေကာက္၊ စင္ကာပူစတဲ့ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံ တခ်ဳိ႕ကိုလည္း ခရီးစဥ္ပ်ံသန္းခ်င္ၾကျပန္တယ္။ အဲဒီလို ျပည္တြင္းျပည္ပ ခရီးစဥ္ေတြ အၿပိဳင္အဆိုင္ ပ်ံသန္းၾကၿပီး ေလယာဥ္မေတာ္တဆမႈ တစ္ခုခုနဲ႔ ၾကံဳေတြ႕ရတဲ့အခါမွာေတာ့ ခရီးစဥ္ေတြ မပ်ံသန္းႏိုင္ေတာ့ဘဲ ေလယာဥ္ႀကီးကို ရပ္ထားၾကရပါေလေရာ။ တခ်ဳိ႕ေလ ေၾကာင္းလိုင္းေတြက်ျပန္ေတာ့ ငွားထားတဲ့ သက္တမ္းျပည့္လို႔ ေလယာဥ္ႀကီးကို ျပန္အပ္လိုက္ရေတာ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းကို ရပ္နားလိုက္ၾက။ ေဟာေနာက္ေလယာဥ္တစ္စင္း ျပန္ငွားလို႔ရျပန္ေတာ့ ခရီးစဥ္ေတြ ျပန္ၿပီးဆဲြေနၾကတာ လက္ရွိေလေၾကာင္းေလာက အသိုင္း၀ိုင္းမွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ အေျခေနေတြပါ။ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြအေနနဲ႔ ဘယ္ေလာက္ထိေအာင္ ႐ုန္းကန္ေနရသလဲဆိုရင္ ရန္ကုန္အျပည္ျပည္ ဆိုင္ရာေလဆိပ္မွာ ေလဆိပ္၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ကိုင္ခြင့္ ရရွိထားတဲ့ Yangon Aerodrome Company Limited ကို ေလဆိပ္အသံုးျပဳခေတြျဖစ္တဲ့ Landing Fees နဲ႔ Packing Fees ေတြကိုေတာင္ မရွင္းေပးႏိုင္လို႔ေဒၚလာေငြ ပမာဏ အမ်ားအျပား အေၾကြးတင္ေနတဲ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းအခ်ဳိ႕ ရွိေနတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္က ရန္ကုန္အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာေလဆိပ္မွာ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းကိုးခုက ျပည္တြင္းခရီးစဥ္ေတြ ပ်ံသန္းခဲ့ၾကၿပီး ေစ်းကြက္ေ၀စုရရွိမႈကိုၾကည့္ရင္ ေလယာဥ္အစင္းေရ မ်ားမ်ားပိုင္ဆိုင္တဲ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းႀကီးေတြက ခရီးသည္ပိုမိုရရွိၿပီး ေစ်းကြက္ကို ဦးေဆာင္ႏိုင္ခဲ့ၾကတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွာ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းေတြျဖစ္တဲ့ ျမန္မာအမ်ဳိးသားေလေၾကာင္း၊ အဲမႏၲေလး၊ ေအးရွား၀င္းစ္၊ အဲေကဘီဇက္၊ ရန္ကုန္အဲေ၀းစ္၊ ေရႊျမန္မာေလေၾကာင္းလိုင္း၊ မန္းရတနာပံုေလ ေၾကာင္းလိုင္း၊ APEX နဲ႔ FMI စတဲ့ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းကိုးခုက ျပည္တြင္းခရီးစဥ္ေတြ ပ်ံသန္းခဲ့ပါတယ္။ ဒီေလေၾကာင္းလိုင္းေတြထဲမွာ အရင္အစိုးရလက္ထက္ ေႏွာင္းပိုင္းကစလို႔ ေလယာဥ္အသစ္ေတြ အမ်ားအျပား၀ယ္ယူၿပီး ေလေၾကာင္းလိုင္းအမည္ကစလို႔ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ မ်ားစြာျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ႏိုင္ငံတကာကို ထိုးေဖာက္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနတဲ့ တစ္ခုတည္းေသာ ႏိုင္ငံပိုင္ေလေၾကာင္းလိုင္းျဖစ္တဲ့ ျမန္မာအမ်ဳိးသားေလေၾကာင္းလိုင္းက ၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွာ ျပည္တြင္းခရီးသြား ေျခာက္သိန္းေက်ာ္ရရွိခဲ့ၿပီး ပ်ံသန္းမႈႀကိမ္ေရ ၉၈၇၅ႀကိမ္နဲ႔ ေစ်းကြက္ ေ၀စု ၃၃ ရာခိုင္ႏႈန္း ရရွိခဲ့ပါတယ္။

ATR ေလယာဥ္ရွစ္စင္းအထိ ပိုင္ဆိုင္ၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေလဆိပ္ၿမိဳ႕အသီးသီးက ခရီးစဥ္ ၁၁ ခု ကို ပ်ံသန္းေနတဲ့ Air KBZ ေလေၾကာင္းလုိင္းက ခရီးသည္ငါးသိန္းေက်ာ္ရရွိခဲ့ၿပီး ပ်ံသန္းမႈႀကိမ္ေရ ၁၀၈၁၄ ႀကိမ္နဲ႔ ေစ်းကြက္ေ၀စုရာ ခိုင္ႏႈန္း ၃၀ ရရွိခဲ့ပါတယ္။ က်န္ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြကေတာ့ ၁၀ ရာ ခိုင္ႏႈန္းေတာင္ မျပည့္တဲ့ ေစ်းကြက္ေ၀စု အသီးသီးရရွိခဲ့ၿပီး ျပည္တြင္းခရီးစဥ္ေတြ ပ်ံသန္းခဲ့ၾကတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။

လက္ရွိႏိုင္ငံတကာကို ပ်ံသန္းေနတဲ့ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္း အခ်ဳိ႕အေနနဲ႔ အရင္အစိုးရလက္ထက္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ တိုက္႐ိုက္ခရီးစဥ္ပ်ံသန္းခြင့္ျပဳတဲ့ ႏိုင္ငံတကာက ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြထဲမွာ စရိတ္နည္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ အမ်ားအျပားပါ၀င္ခဲ့တာေၾကာင့္ အခုလက္ရွိမွာ အားတင္း႐ုန္းကန္ ေနရပါတယ္။ ေလယာဥ္စီးနင္းမယ့္ သာမန္ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ ေစ်းႏႈန္းသက္သာတဲ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းသည္ ကိုယ့္ႏိုင္ငံေလေၾကာင္းလိုင္း မဟုတ္ခဲ့ရင္ေတာင္ ေငြေၾကးအေျခအေနကို ၾကည့္ၿပီး ေစ်းသက္သာတဲ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းကိုပဲ ေရြးခ်ယ္စီးနင္းၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အခုလက္ရွိမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ အလည္ပတ္အသြားမ်ားတဲ့ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံေတြျဖစ္တဲ့ ထိုင္းနဲ႔ စင္ကာပူႏိုင္ငံေတြကို ျပည္၀င္ခြင့္ဗီဇာမလိုအပ္ဘဲ သြားခြင့္ရလိုက္လို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံက အဲဒီႏိုင္ငံေတြကို ခရီးသြားေတြပိုၿပီး သြားေရာက္ၾကေပမဲ့ ေစ်းကြက္ေ၀စုမွာေတာ့ ျပည္ပက စရိတ္နည္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြကသာပိုၿပီး ရယူထားတာကို ေတြ႕ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

 

ရပ္နားလိုက္ရတဲ့ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းအခ်ဳိ႕

အခုလိုယွဥ္ၿပိဳင္မႈ မ်ားျပားေနတဲ့အေျခအေနမွာ ေလယာဥ္အစင္းေရ နည္းပါးတာနဲ႔ ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြကိုယ္တိုင္ အ႐ံႈးေပၚတာေၾကာင့္ ခရီးစဥ္ဆက္လက္ပ်ံသန္းႏိုင္ျခင္း မရွိလို႔ ရပ္နားလိုက္တဲ့ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းအခ်ဳိ႕လည္း ရွိေနပါတယ္။ Air Mandalay ႏွင့္ Apex ေလေၾကာင္းလိုင္းႏွစ္ခုဟာ လက္ရွိမွာ ခရီးစဥ္ ပ်ံသန္းႏိုင္ျခင္းမရွိတဲ့အတြက္ ယာယီရပ္နားထားပါတယ္။ အခုလို ေလေၾကာင္းခရီးစဥ္ပ်ံသန္းတာကို ရပ္နားထားျခင္းဟာ ယာယီသာျဖစ္ၿပီး ခရီးစဥ္ေတြ ျပန္လည္ပ်ံသန္းႏိုင္ဖို႔ စီစဥ္ေနၾကတယ္လို႔လည္း သိရပါတယ္။ ယာယီရပ္နားထားတဲ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြကို ကုမၸဏီက ပ်ံသန္းခြင့္ ျပန္လည္ေလွ်ာက္ထားျခင္း မရွိေသးခင္ အခ်ိန္အထိ ရပ္နားထားမွာျဖစ္ၿပီး ေလယာဥ္စီးေရျဖည့္တင္းျခင္း အခြင့္အေရးအားေပးထားတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

“Apex ေလေၾကာင္းလိုင္းက သူတို႔ငွားထားတဲ့ေလယာဥ္ သက္တမ္းျပည့္သြားလို႔ ျပန္အပ္လိုက္ရၿပီးေနာက္ ေလယာဥ္တစ္စီးနဲ႔ ခရီးစဥ္ေတြ ျပန္လည္ပ်ံ သန္းဖို႔လုပ္ေနတယ္။ Air Mandalay ေလေၾကာင္းလိုင္းကလည္း ေနာက္ထပ္ ေလယာဥ္ႏွစ္စင္း ထပ္မံျဖည့္တင္းၿပီး ခရီးစဥ္ေတြ ျပန္လည္ပ်ံသန္းႏိုင္ဖို႔ စီစဥ္ေနတယ္” ဟု ေလေၾကာင္းပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္ ညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနက ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ဒုတိယညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးရဲထြဋ္ေအာင္က ဆိုပါတယ္။

ရန္ကုန္ေလဆိပ္ Domestic Terminal အေဆာက္အအံုအား ေတြ႔ရစဥ္

ဘယ္လိုအေျဖရွာၾကမလဲ

မၾကာေသးခင္ကပဲ ဂ်ပန္ ANA Holdings Inc (All Nippon Airways) နဲ႔ ေရႊသံလြင္တို႔ ပူးေပါင္းတည္ေထာင္ထားတဲ့ Asian Blue ေလေၾကာင္းလုိင္းသစ္က ျမန္မာအစိုးရဆီက ေလေၾကာင္းလုိင္း တည္ေထာင္ပ်ံသန္းခြင့္လက္မွတ္ (Air Operator’s Certificate AOC) မရလို႔ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အက်ဳိးတူ ဖက္စပ္တည္ေထာင္ခဲ့တဲ့ ေလေၾကာင္းလုိင္းလုပ္ငန္းကို ရပ္နားခဲ့ၿပီလို႔ သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။

ဂ်ပန္ ANA Holdings Inc နဲ႔ ေရႊသံလြင္တို႔ ပူးေပါင္းတည္ေထာင္ထားတဲ့ Asian Blue ေလေၾကာင္းလုိင္းသစ္ရဲ႕ ေလေၾကာင္းလိုင္း လုပ္ကိုင္ခြင့္ကို အရင္အစိုးရ လက္ထက္က ခြင့္ျပဳေပးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ကတည္းက ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္း ေစ်းကြက္မွာ ယွဥ္ၿပိဳင္မႈ ျပင္းထန္ေနတဲ့ အေျခအေန ျဖစ္ေနလို႔ ပို႔ေဆာင္ေရး၀န္ႀကီးဌာနက Asian Blue ေလေၾကာင္းလုိင္းသစ္ရဲ႕ ေလေၾကာင္းလုိင္းသစ္ တည္ေထာင္ပ်ံသန္းခြင့္ကို ေထာက္ခံေပးခဲ့ျခင္း မရွိဘူးလို႔ ေလေၾကာင္းလိုင္း အသိုင္းအ၀ိုင္းက ၾကားသိရပါတယ္။ လက္ရွိ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္း ေစ်းကြက္မွာ ယွဥ္ၿပိဳင္မႈေတြမ်ားေနတာေၾကာင့္ ေလေၾကာင္းလိုင္းသစ္ေတြ ထပ္မံတည္ေထာင္ပ်ံသန္းခြင့္ မျပဳဖို႔မူအားျဖင့္ ဆံုးျဖတ္ထားတယ္လို႔လည္း သိရပါတယ္။

“အခုလက္ရွိေတာ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းသစ္ေတြ တည္ေထာင္ပ်ံသန္းတာကို ခြင့္မျပဳဖို႔ ဆံုးျဖတ္ထားပါတယ္။ လက္ရွိအၿပိဳင္ဆိုင္မ်ားေနတဲ့ ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ အ႐ံႈးသက္သာေအာင္ ဌာနအေနနဲ႔တိုက္တြန္းႏိုင္တဲ့ အခ်က္ကေတာ့ ပူးေပါင္းႏိုင္တဲ့ ေလေၾကာင္းလိုင္း အခ်င္းခ်င္း ပူးေပါင္းၾကဖို႔ပဲ ရွိပါတယ္။ ႏိုင္ငံတကာမွာလည္း ဒီလိုပဲ ပူးေပါင္းေနၾကတာပါပဲ။ ဒီမွာကေတာ့ ခရီးစဥ္ေတြ အတူပူးေပါင္းပ်ံသန္းတဲ့ Code Share သေဘာမ်ဳိး ပူးေပါင္းတာမ်ဳိးပဲ ရွိေသးတယ္” ဟု ပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး၀န္ႀကီးဌာနမွ ဒုတိယ၀န္ႀကီးဦးေက်ာ္မ်ဳိးက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလုိင္း အသီးသီးက တာ၀န္ရွိသူေတြကလည္း ၿပီးဆံုးခဲ့တဲ့ အေျခေနေတြကို ျပန္လည္အျပစ္တင္ ေျပာဆိုမေနၾကေတာ့ဘဲ လာမယ့္အနာဂတ္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ေလေၾကာင္းေလာက ဖံြ႕ၿဖိဳးတိုးတက္လာဖို႔အတြက္ပဲ ေမွ်ာ္လင့္ေနၾကတယ္လို႔ ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။

“အစ္မတို႔ အေနနဲ႔ကေတာ တာ၀န္ရွိသူေတြကို အၾကံျပဳခ်င္တာက ျပည္ပေလေၾကာင္းလိုင္းေတြကို ပ်ံသန္းခြင့္ျပဳမယ္ဆိုရင္ ကိုယ့္ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြအတြက္ကို ပိုၿပီးစဥ္းစားေပးေစခ်င္ပါတယ္။ ေလေၾကာင္းလိုင္းလုပ္ငန္းဆိုတာ ေငြေၾကးပမာဏ အမ်ားႀကီးရင္းႏွီးၿပီး ေရရွည္အတြက္ကို စဥ္းစားၿပီး လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မွ ရပ္တည္ႏိုင္မွာပါ။ တိုင္းျပည္စီးပြားေရး ေကာင္းလာမွ အစ္မတို႔ ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြမွာ စီးနင္းမယ့္ ခရီးသည္ေတြ ပိုမ်ားလာမွာျဖစ္လို႔ စီးပြားေရး ေကာင္းလာဖို႔ကိုပဲ ေမွ်ာ္လင့္ေနပါတယ္။ ေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ အခ်င္းခ်င္း ပူးေပါင္းဖို႔ဆိုတာကေတာ့  Solution တစ္ခုလို႔ မျမင္ပါဘူး။ ဒီအခ်က္က  Solution သာဆိုရင္ အေစာႀကီးကတည္းက ပူးေပါင္းလိုက္ေတာ့မွာေပါ့” ဟု Myanmar Airways International (MAI) ေလေၾကာင္းလိုင္းႏွင့္ Air KBZ ေလေၾကာင္းလုိင္းမွ General Manager မေအးမရသာက ဆိုပါတယ္။

ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြရဲ႕ လက္ရွိအက်ပ္အတည္းက လြတ္ေျမာက္ႏိုင္မႈဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ခရီးသြားက႑ ဖံြ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအေပၚ အမ်ားႀကီးမူတည္ေနပါတယ္။ ခရီးသြားက႑ ဖံြ႔ၿဖိဳးလာၿပီဆိုရင္လည္း ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရဌာန အသီးသီးက ကူညီပံ့ပိုးေပးရမယ့္ အခ်က္ေတြအျပင္ သက္ဆိုင္ရာေဒသခံေတြရဲ႕ ပူးေပါင္းပါ၀င္ ကူညီမႈကလည္း အလြန္ကိုအေရးပါ, ပါတယ္။ မၾကာေသးခင္အခ်ိန္က ၾကားလိုက္ရတဲ့ ဖြားေစာ၊ ျမင္းကပါ အပါအ၀င္ ေက်းရြာေျခာက္ရြာကို ေရွးေဟာင္းအေမြအႏွစ္ ဇုန္ထဲကေန ထုတ္ပယ္ေပးဖို႔ေဒသခံေတြက ေတာင္းဆိုလိုက္တယ္ဆိုတဲ့သတင္း တစ္ပုဒ္ဟာဆိုရင္ ပုဂံကိုခ်စ္တဲ့ ျမန္မာတုိင္းအတြက္ အလြန္ကို အံ့အားသင့္စရာ၊ စိတ္မေကာင္းျဖစ္စရာ သတင္းတစ္ပုဒ္ ျဖစ္ခဲ့ရပါတယ္။ ဒီေဒသခံေတြက ဘာျဖစ္လို႔ ဒီလိုျဖစ္ခ်င္တာလည္းဆိုေတာ့ ဟိုတယ္ေတြ၊ စားေသာက္ဆိုင္ေတြကို ေရွးေဟာင္းအပါအ၀င္ သက္ဆိုင္ရာဌာနေတြရဲ႕ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းေတြကို လိုက္နာစရာမလိုဘဲ စိတ္ႀကိဳက္ဖြင့္ခြင့္ ရႏိုင္ေအာင္လို႔ပါတဲ့။  ကမၻာ့အေမြအႏွစ္ စာရင္း၀င္ဇုန္အျဖစ္ သတ္မွတ္ခံရရင္ ရရွိႏိုင္မယ့္ ေစာင့္ေရွာက္မႈေတြ၊ ျမန္မာကို ကမၻာက ဒီ့ထက္မက ပိုၿပီးသိလာရင္ ရရွိလာမယ့္ ႏိုင္ငံျခားသားခရီးသည္ေတြ စတဲ့အက်ဳိးရွိတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကို  ေဒသခံျပည္သူေတြသိရွိေအာင္၊ တန္ဖိုးထားတတ္ေအာင္ သက္ဆိုင္ရာ အစိုးရအေနနဲ႔ ဒီ့ထက္ပိုက်ယ္ျပန္႔တဲ့ အသိပညာေပးမႈေတြ လိုအပ္ေနပါေသးတယ္။

“ခရီးသြားက႑ ဖြံ႔ၿဖိဳးဖို႔အတြက္ နယ္ၿမိဳ႕ေတြမွာရွိတဲ့ ေလဆိပ္ေတြမွာ အခ်ိန္မေရြးဆင္းသက္ႏိုင္ဖို႔ ကူညီေပးဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ သက္ဆိုင္ရာ၀န္ႀကီးဌာနေတြနဲ႔ ခရီးသြား နယ္ပယ္ကလူေတြ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ၿပီး လိုအပ္တဲ့အစီအစဥ္ေတြ လုပ္ေဆာင္သြားဖို႔လိုပါတယ္။ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းက႑ ဖံြ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ဖို႔ဆိုရင္ သက္ဆိုင္ရာ အာဏာရွိေတြရဲ႕ အေထာက္အပံ့ကလည္း အမ်ားႀကီးလိုအပ္ပါတယ္။ အစိုးရ အေနနဲ႔လည္း ကုန္သြယ္ခြန္၊ ေလယာဥ္ဆီေစ်းႏႈန္း ေကာက္ခံမႈႏႈန္းထားေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္လို႔ အၾကံျပဳခ်င္ပါတယ္” ဟု မန္းရတနာပံုေလေၾကာင္းလိုင္းမွ စီအီးအိုျဖစ္သူ ဦးအုန္းျမင့္က ေျပာၾကားသည္။

လက္ရွိအစိုးရသစ္တက္လာ ၿပီးေနာက္ပိုင္း ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရးက႑ တိုးတက္လာႏိုင္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္မွန္းထားခဲ့ေပမဲ့ တိုင္းျပည္ရဲ႕ စီးပြားေရးဟာ က႑ေပါင္းစံုမွာ အရင္ထက္ ပိုမိုက်ပ္တည္းမႈေတြ ရင္ဆိုင္ေနရတယ္လို႔ နယ္ပယ္အသီးသီးက လုပ္ငန္းရွင္ေတြနဲ႔ ျပည္သူေတြဆီက အသံေတြ ၾကားေနရပါတယ္။ ေလေၾကာင္းစီးပြားက႑ဆိုတာ သာမန္ေငြေၾကးအရင္းအႏွီး တတ္ႏိုင္႐ံုနဲ႔ လုပ္ကိုင္လို႔ရတဲ့ လုပ္ငန္းတစ္ခု မဟုတ္ပါဘူး။  အေျခခံလူတန္းစားေတြအေနနဲ႔ စား၀တ္ေနေရးအတြက္ မနည္း႐ုန္းကန္ေနရသလို အေသးစားအလတ္စား စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြ အပါအ၀င္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ႀကီးေတြ အေနနဲ႔လည္း တိုင္းျပည္စီးပြားေရး မေကာင္းတဲ့အခ်ိန္မွာ ၿပိဳလဲမသြားေအာင္ မနည္းအားတင္း႐ုန္းကန္ေနရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ခုလိုေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ အၿပိဳင္အဆိုင္ေစ်းႏႈန္း ေလွ်ာ့ခ်ၾကတဲ့အတြက္ ကိုယ့္ျပည္တြင္းခရီးသြားေတြအေနနဲ႔ ေလေၾကာင္းကို အသံုးျပဳၿပီး ခရီးစဥ္ေတြ သြားလာႏိုင္ၾကသလား ၾကည့္ျပန္ေတာ့လည္း ထူးထူးျခားျခား တိုးတက္လာျခင္း မရွိပါဘူး။ ျပည္တြင္းေလေၾကာင္းလိုင္းေတြ အေနနဲ႔ ႏိုင္ငံျခားသားခရီးသည္အ၀င္မ်ားတဲ့ ကာလေတြကို ေမွ်ာ္မွန္းၿပီး ႏိုင္ငံျခားသားခရီးသည္ အ၀င္နည္းတဲ့ ကာလေတြမွာ ၿပိဳလဲမသြားေအာင္ က်ားကန္ေနရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ မၾကာခင္ေရာက္ရွိလာေတာ့မယ့္ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္မွာေတာ့ ဒီအက်ပ္အတည္းေတြက လြတ္ေျမာက္ႏိုင္မလားဆိုတာကိုေတာ့ ေစာင့္ၾကည့္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

လက္ရွိအစိုးရ၏ က်န္ရွိသက္တမ္းအတြင္း လာအိုႏိုင္ငံကို အမီလိုက္ရန္ပင္ အလားအလာနည္းေနၿပီး နာမက်န္းျဖစ္ေနသည့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး ကုစားရန္ ႏုိင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္က လုပ္ေဆာင္ေပးဖို႔ စဥ္းစားရန္ အခ်က္ေလးခ်က္ ေဒါက္တာဦးျမင့္ အၾကံျပဳတင္ျပ

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ကုန္သည္စက္မႈအသင္းခ်ဳပ္၌ ဒီဇင္ဘာ ၉ ရက္က ျပဳလုပ္ေသာ UMFCCI CONVENTION 2017 တြင္ ကုန္သည္စက္မႈအသင္းခ်ဳပ္ အၾကံေပး စီးပြားေရးပညာရွင္ ေဒါက္တာဦးျမင့္ အဖြင့္အမွာစကား ေျပာၾကားစဥ္ (ဓာတ္ပုံ-နီလာ)

လက္ရွိအစိုးရ၏ က်န္ရွိေနသည့္ သက္တမ္းအတြင္း လာအိုႏိုင္ငံကို အမီလိုက္ရန္ပင္ အလားအလာနည္းေနၿပီး နာမက်န္းျဖစ္ေနသည့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး ကုစားေပးရန္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေနျဖင့္ လုပ္ေဆာင္ေပးဖို႔ စဥ္းစားရန္ အခ်က္ေလးခ်က္ကို ယခင္ အစိုးရလက္ထက္ စီးပြားေရးအၾကံေပးအဖြဲ႕ ေခါင္းေဆာင္ႏွင့္ လက္ရွိကုန္သည္စက္မႈ အသင္းခ်ဳပ္၏ အၾကံေပးစီးပြားေရးပညာရွင္ ေဒါက္တာဦးျမင့္က ဒီဇင္ဘာ ၉ ရက္တြင္ က်င္းပသည့္ ကုန္သည္စက္မႈအသင္းခ်ဳပ္ ညီလာခံ အဖြင့္အမွာစကားတြင္ အၾကံျပဳေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ လာအိုႏိုင္ငံကို အမီလိုက္ရန္ အလားအလာ နည္းေနေၾကာင္း ေဒါက္တာဦးျမင့္က သံုးသပ္ရာတြင္ ကမၻာ့ဘဏ္က ထုတ္ျပန္သည့္ အာဆီယံႏုိင္ငံမ်ား၏ လူတစ္ဦးခ်င္း အသားတင္ထုတ္လုပ္မႈႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈတန္ဖိုး (PER Capita GDP) ျဖင့္ ႏႈိင္းယွဥ္တြက္ျပခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ လူတစ္ဦးခ်င္း ဂ်ီဒီပီ ၁၉၃ ဒသမ ၂ ေဒၚ လာရွိခဲ့ၿပီး အာဆီယံႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ေနာက္ဆံုးအဆင့္မွ ရပ္တည္ခဲ့ေသာ္လည္း ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ ၉၈၇ ဒသမ ၇ ျဖင့္ ကေမၻာဒီးယား ႏိုင္ငံကို ေက်ာ္တက္ကာ အဆင့္ (၉) ေနရာ တြင္ ျပန္လည္ရပ္တည္ႏိုင္ခဲ့သည္။ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရလက္ထက္ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ ခုႏွစ္အထိ အဆိုပါအဆင့္ကို ဆက္ထိန္းထားႏိုင္ခဲ့ေၾကာင္းႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ အာဆီယံ အိမ္နီးခ်င္းႏုိင္ငံမ်ားျဖစ္သည့္ ဗီယက္နမ္၊ ဖိလစ္ပိုင္၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ ထိုင္း၊ မေလးရွား စသည့္ႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ႏိုင္ရန္ ကနဦးအေနျဖင့္ လာအိုကို အမီလိုက္ေက်ာ္တက္ႏုိင္ရန္ လိုအပ္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေဒါက္တာဦးျမင့္က ေျပာၾကားသည္။

သို႔ေသာ္ လက္ရွိအစိုးရသက္တမ္း ငါးႏွစ္ျဖစ္သည့္ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ မွ ၂၀၂၀-၂၀၂၁ ကာလအတြင္း ျဖစ္ႏုိင္မည့္ အလားအလာမွာ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ေငြေၾကးရန္ပံုေငြ အဖြဲ႕က ၂၀၂၀-၂၀၂၁ ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လူတစ္ဦးခ်င္း ဂ်ီဒီပီအေပၚ ၁၈၂၃ ေဒၚလာ ရရွိမည္ဟု ခန္႔မွန္းထားသည္။ သို႔ေသာ္ ထိုပမာဏမွာ လာအိုႏုိင္ငံ၏ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္တြင္ ရရွိခဲ့သည့္ တစ္ဦးခ်င္း ဂ်ီဒီပီပင္လွ်င္ ၂၁၄၉ ေဒၚလာ ျဖစ္ေနသည့္အတြက္ ျမန္မာႏုိင္ငံအေနျဖင့္ ၂၀၂၀-၂၀၂၁ ခုႏွစ္တြင္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ေငြေၾကး ရန္ပံုေငြအဖြဲ႕၏ ခန္႔မွန္း ခ်က္ျဖစ္သည့္ လူတစ္ဦးခ်င္း ဂ်ီဒီပီ ၁၈၂၃ ေဒၚလာျဖစ္လာလွ်င္ပင္ လာအိုႏိုင္ငံ၏ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ဂ်ီဒီပီထက္ နည္းေနသျဖင့္ လာအိုႏုိင္ငံကို အမီလိုက္ရန္ပင္ ခဲယဥ္းသည့္ အေနအထား ျဖစ္ေနသည့္အျပင္ လာအိုႏိုင္ငံ၏ တစ္ဦးခ်င္း ဂ်ီဒီပီမွာလည္း ၂၀၁၆-၂၀၁၇ မွ ၂၀၂၀-၂၀၂၁ ကာလအတြင္း ထပ္မံ ျမင့္တက္ေနဦးမည္ျဖစ္သျဖင့္ လာအိုႏုိင္ငံကို အမီလိုက္ရန္ပင္ အလားအလာ နည္းပါးေနရေၾကာင္း ေဒါက္တာဦးျမင့္က သံုးသပ္ေျပာၾကားသည္။

“လက္ရွိအစိုးရရဲ႕ က်န္ေနတဲ့ ငါးႏွစ္ သက္တမ္း ကာလအတြင္းမွာ လာအိုႏိုင္ငံကို အမီလိုက္ႏုိင္ဖို႔ေတာင္ အလားအလာ နည္းေနပါတယ္။ ဒါက ကြၽန္ေတာ္တို႔ ကိန္းဂဏန္း စီးပြားေရး ကမၻာထဲမွာ လက္ရွိ ဘယ္အေနအထား ေရာက္ေနတယ္ဆိုတာကို စဥ္းစားဖို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ပိုအေရးႀကီးတာက လက္ေတြ႕ကမၻာထဲက လူထုရဲ႕ လက္ရွိအေနအထားက ဘယ္လိုရွိေနလဲ ဆန္းစစ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒါ သိပ္မခက္ပါဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔အခု ေစ်းထဲသြားၿပီး ေန႔စဥ္ေစ်း၀ယ္သူေတြ ေစ်းေရာင္းသူေတြ မိသားစု ရပ္တည္ေရးအတြက္ ႀကီး မားစြာ ႐ုန္းကန္ေနရတာကို ၾကည္႐ံုနဲ႔ သိႏိုင္ပါတယ္။ အတိုခ်ဳံးေျပာရရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရး အေျခအေနဟာ နာမက်န္းဘူးလို႔ ကြၽန္ေတာ္ထင္ပါတယ္” ဟု ေဒါက္တာဦးျမင့္က ဆိုသည္။

လက္ရွိ စီးပြားေရးနာမက်န္းမႈကို ကုစားရန္ႏွင့္  ရပ္တန္႔ေနသည့္ စီးပြားေရး ျပန္လည္လည္ပတ္ရန္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို အားကိုးရမည္ျဖစ္ၿပီး စီးပြားေရး တိုးတက္ အားေကာင္းမႈ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေပးႏိုင္ရန္ ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ေဒၚ ေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေနျဖင့္ အခ်က္ေလးခ်က္ကို လုပ္ေဆာင္ေပးဖို႔ စဥ္းစားရန္ တင္ျပေၾကာင္း ေဒါက္တာဦးျမင့္က ေျပာၾကားသည္။

ကုန္သည္စက္မႈအသင္းခ်ဳပ္ အၾကံေပး ေဒါက္တာေအာင္ထြန္းသက္မွ ကုန္သည္စက္မႈအသင္းခ်ဳပ္ ညီလာခံအဖြဲ႔လိုက္ေဆြးေႏြးမႈမ်ားအတြက္ နိဒါန္းစကားေျပာၾကားျခင္း (ဓာတ္ပုံ-ၿဖိဳးေ၀)

ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေနျဖင့္ လုပ္ေဆာင္ေပးရန္ ေဒါက္တာဦးျမင့္က တင္ျပခဲ့သည့္ အခ်က္မ်ားမွာ ပထမ အခ်က္အျဖစ္ စီးပြားေရးက႑ကို ၿငိမ္းခ်မ္းေရး တည္ေဆာက္မႈ ႏွင့္ အတူ ထိပ္ဆံုးဦးစားေပးအျဖစ္ သတ္ မွတ္ထားေၾကာင္း ရွင္းလင္းျပတ္သားစြာ ထုတ္ျပန္ေၾကညာေပးရန္ျဖစ္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ တည္ၿငိမ္မႈထိန္းသိမ္းေရး၊ ျပည္ပ ထြက္သြားသူမ်ား ၎တို႔၏ ဆႏၵအတုိင္း ျပန္လာေရး၊ ျပန္လည္အေျခခ်ေနထိုင္ေရးႏွင့္ ျပဳစုပ်ဳိးေထာင္ေရးတို႔အတြက္ စီးပြားေရးရွင္ သန္တိုးတက္ေနမႈမွာ မရွိမျဖစ္လိုအပ္သည္ဟု ေဒါက္တာဦးျမင့္က အၾကံျပဳေျပာၾကားသည္။

ဒုတိယ အခ်က္အေနျဖင့္ အဓိကအေရးပါသည့္ သက္ဆုိင္သူအားလံုးက ေထာက္ခံႏိုင္သည့္ စီးပြားေရး မဟာဗ်ဳဟာတစ္ခု ေရးဆြဲေပးရန္ျဖစ္ၿပီး မဟာဗ်ဳဟာအၾကမ္းကို ေရးဆြဲျပဳစုကာ လႊတ္ေတာ္ထံသို႔ တရား၀င္ အေထာက္အထားအျဖစ္ အတည္ျပဳေပးႏိုင္ရန္ ေဒါက္တာဦးျမင့္က အၾကံျပဳေျပာၾကားသည္။

တတိယ အခ်က္အေနျဖင့္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္အေနျဖင့္ စီးပြားေရး ေကာ္မတီအဖြဲ႕၀င္မ်ား၊ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ႏွင့္ တိုင္း/ျပည္နယ္အဆင့္မ်ားရွိ စီမံကိန္း၊ ဘ႑ာေရး၊ ကုန္သြယ္ေရးကိစၥမ်ားႏွင့္ ဗဟိုဘဏ္အဆင့္ ေငြေရးေၾကးေရးကိစၥမ်ား အဓိကလုပ္ေဆာင္ေနသူမ်ားႏွင့္ မၾကာခဏ အႏွစ္သာရရွိရွိ အျမင္ဖလွယ္မႈျပဳလုပ္ေပးသင့္ေၾကာင္းႏွင့္ အဆုိပါ ပုဂၢိဳလ္မ်ားကို လြတ္လြတ္လပ္လပ္ႏွင့္ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာႏိုင္ေရး အခြင့္အလမ္းမ်ား ဖန္တီးေပးေရးႏွင့္ အားေပးရန္အျပင္ အဆိုပါပုဂၢိဳလ္မ်ား၏ အၾကံကိုလည္း ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ရာတြင္ ထည့္သြင္း စဥ္းစားေစလိုေၾကာင္း ေဒါက္တာဦးျမင့္က အၾကံျပဳသည္။ ထို႔ျပင္အဆိုပါ ပုဂၢိဳလ္မ်ားအေနျဖင့္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ရာတြင္ အမီွအခိုကင္းကင္းျဖင့္ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ လုပ္ႏုိင္ရန္အျပင္ ၎တို႔ ကြၽမ္းက်င္သည့္ က႑မ်ားတြင္ ကိုယ္တိုင္ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ား ခ်ႏိုင္သည့္ လုပ္ပိုင္ခြင့္မ်ား ေပးအပ္သင့္ပါေၾကာင္း အၾကံျပဳခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ထို႔ျပင္ စတုတၳအခ်က္အေနျဖင့္ လက္ရွိရရွိထားသည့္ ေရြးေကာက္ခံအစုိးရမွာ လက္ရွိအေျခအေနမွ ေရွ႕ဆက္လွမ္းတက္ရန္ အခြင့္အလမ္းေကာင္းတစ္ခုျဖစ္ေနၿပီး အဆုိပါအခြင့္အလမ္းေကာင္းကို အသံုးခ်ႏိုင္ရန္ စီးပြားေရး၊ ဘ႑ာေရး၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ႏွင့္ အျခားအေရးပါသည့္ က႑မ်ားတြင္ ကြၽမ္းက်င္ပိုင္ႏိုင္ေၾကာင္း သက္ေသထူၿပီးသူ အမ်ားအျပားရွိေနကာ ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္အေနျဖင့္ အဆိုပါ ပုဂၢိဳလ္မ်ားျဖင့္ေတြ႕ဆံုကာ ၎တို႔တင္ျပသည္မ်ားကို နားေထာင္ျခင္း၊ ၎တို႔၏ အခက္အခဲမ်ားကို မွတ္သားျခင္းႏွင့္ ၎တို႔၏ အၾကံျပဳခ်က္မ်ားကို စဥ္းစားရာတြင္ ဆႏၵမေစာေစေအာင္ ထိန္းေပးရန္ႏွင့္ ၎တို႔၏ အၾကံမ်ား ရယူၿပီး အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္၏ ဦးေဆာင္မႈေအာက္တြင္ စီးပြားေရးျပန္လည္တိုးတက္ ရွင္သန္ အားေကာင္းလာေရးအတြက္ လက္ ေတြ႕အစီအစဥ္မ်ားကို စနစ္တက် အခ်ိန္ယူ လုပ္ေဆာင္သင့္ေၾကာင္း ေဒါက္တာဦးျမင့္က အၾကံျပဳေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာ့ထြက္ကုန္မ်ားကို ကုန္ၾကမ္းတင္ပို႔သည္ထက္ တန္ဖိုးျမႇင့္တင္ကုန္မ်ားထုတ္လုပ္ၿပီး ျပည္ပသို႔တင္ပို႔ေရာင္းခ်ႏုိင္ရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေျပာၾကား

ဒီဇင္ဘာ ၉ ရက္က ေနျပည္ေတာ္ရွိ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ျမန္မာကြန္ဗင္းရွင္းစင္တာ-၂ (MICC-2) တြင္က်င္းပသည့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ လူငယ္စြန္႔ဦးတီထြင္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းက ႀကီးမွဴးက်င္းပသည့္ ဒုတိယအႀကိမ္ Myanmar Enterpreneurship 2017 အခမ္းအနားတြင္ ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂိၢဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အမွာစကားေျပာၾကားစဥ္

ျမန္မာ့ထြက္ကုန္မ်ားကို ကုန္ၾကမ္းတင္ပို႔သည္ထက္ တန္းဖိုးျမႇင့္တင္ကုန္မ်ားထုတ္လုပ္ၿပီး ျပည္ပသို႔တင္ပို႔ေရာင္းခ်ႏုိင္ရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂိၢဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာၾကားသည္။

“ကြၽန္မတို႔ႏုိင္ငံဟာ တကယ္ေတာ့ လယ္ယာထြက္ကုန္၊ သယံဇာတအရင္းအျမစ္ေတြ ေပါၾကြယ္၀ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အိမ္နီးခ်င္းႏုိင္ငံေတြ၊ ေဒသတြင္းႏုိင္ငံေတြနဲ႔ အရည္အေသြးမွာမယွဥ္ႏုိင္တဲ့အတြက္ အခက္အခဲၾကံဳေတြ႕ေနရတာကိုလည္း အားလံုးသိၾကမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကိုယ့္ႏုိင္ငံကထြက္ကုန္ေတြကို ၀ယ္လိုအားေစ်းကြက္အေပၚအေျခခံၿပီး နည္းပညာအသစ္ေတြနဲ႔ ပိုမိုေကာင္းမြန္တဲ့အရည္အေသြးရရွိေအာင္ တီထြင္ဆန္းသစ္ထုတ္လုပ္ျပဖို႔၊ ကုန္ၾကမ္းတင္ပို႔ေရာင္းခ်တာထက္ တန္ဖိုးျမႇင့္တင္ကုန္ေတြကို ထုတ္လုပ္ၿပီး ျပည္ပကိုတင္ပို႔ေရာင္းခ်ႏုိင္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္” ဟု ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာၾကားသည္။

ဒီဇင္ဘာ ၉ ရက္က ေနျပည္ေတာ္ရွိ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ျမန္မာကြန္ဗင္းရွင္းစင္တာ-၂ (MICC-2) တြင္က်င္းပသည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ လူငယ္စြန္႔ဦးတီထြင္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းက ႀကီးမွဴးက်င္းပသည့္ ဒုတိယအႀကိမ္ Myanmar Enterpreneurship 2017 အခမ္းအနားတြင္ ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂိၢဳလ္က အထက္ပါကဲ့သို႔ ေျပာၾကားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း တိုးတက္လာေစရန္အတြက္ ေငြေၾကး၊ ေစ်းကြက္ႏွင့္ လမ္းညႊန္ေပးမႈလိုအပ္ၿပီး စြန္႔ဦးတီထြင္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအတြက္ ရင္းႏွီးေငြ၊ ေခ်းေငြရရွိမႈသည္ ခက္ခဲေနသည္ကို သိရွိေသာ္လည္း ဘဏ္ေခ်းေငြတစ္ခုတည္းမဟုတ္ဘဲ အျခားနည္းလမ္းမ်ားအား ၾကံဆေဆာင္ရြက္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ သမား႐ိုးက် ဘဏ္ေခ်းေငြတစ္ခုတည္းကိုသာအားမကိုးဘဲ ေအာင္ျမင္သည့္လုပ္ငန္းရွင္ႀကီးမ်ားက စတင္စလုပ္ငန္းသစ္ေလးမ်ားတြင္ အစုရွယ္ယာထည့္၀င္ၿပီး လုပ္ငန္းသစ္မ်ား ေအာင္ျမင္ရန္ ပူးေပါင္းကူညီေပးရန္လုိအပ္ေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာၾကားသည္။

“လုပ္ငန္းႀကီးေတြအေနနဲ႔ လုပ္ငန္းေလးေတြ ေရရွည္တည္တံ့ႏုိင္ဖို႔အတြက္ ကူညီပံ့ပိုးေပးျခင္းအားျဖင့္ ကိုယ္ပိုင္အရင္းအႏွီးထည့္၀င္မႈအခြင့္အလမ္းမ်ား ပိုၿပီးေတာ့လည္း တိုးတက္လာမယ္လို႔ ကြၽန္မတို႔ယံုၾကည္ပါတယ္။ ဒုတိယျဖစ္တဲ့ ေစ်းကြက္ Market နဲ႔ပတ္သက္လို႔ လုပ္ငန္းရွင္ေတြအေနနဲ႔ ေစ်းကြက္ကလိုအပ္ေနတဲ့ ကုန္စည္၀န္ေဆာင္မႈေတြအေပၚမူတည္ၿပီး ထုတ္လုပ္ေန႐ံုသာမက ကိုယ္ထုတ္လုပ္တဲ့ပစၥည္းေတြအတြက္ ေစ်းကြက္ဖန္တီးႏိုင္ဖို႔က အမ်ားႀကီးအေရးႀကီးပါတယ္။ ခိုင္မာတဲ့ေစ်းကြက္တစ္ခုရရွိဖို႔အတြက္ အစိုးရကိုသာ အားကိုးေနရတာမ်ဳိးမဟုတ္ဘဲ လူငယ္လုပ္ငန္းေတြကလည္း ကိုယ့္ရဲ႕စြမ္းေဆာင္ရည္နဲ႔ တစ္ဖက္တစ္လမ္းကေန ေစ်းကြက္ရေအာင္ရွာဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ကိုယ္ထုတ္လုပ္တဲ့ ကုန္ပစၥည္းပံုစံအရည္အေသြးေတြကို သမား႐ိုးက်မဟုတ္ဘဲ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈေတြ ေပါင္းစပ္ျဖစ္ေအာင္လုပ္ၿပီးေတာ့ ေစ်းကြက္မွာတြင္ က်ယ္သြားေအာင္၊ ထိုးေဖာက္ႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားရမွာျဖစ္ပါတယ္” ဟု ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္က ေျပာၾကားသည္။

“တတိယက်ေတာ့ လမ္းညႊန္ေပးမႈ Mentorship ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံက စြန္႔ဦးတီထြင္လူငယ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအေနနဲ႔ အာဆီယံေဒသအတြင္း ေအာင္ျမင္ေနတဲ့လုပ္ငန္းရွင္မ်ားဆီက အၾကံဥာဏ္ေတြ၊ အေထာက္အပံ့ေတြ၊ ရႏုိင္မယ့္လမ္းညႊန္ေပးမယ့္ သူေတြရဲ႕ကြန္ရက္ Mentorship နက္၀ပ္တစ္ခု တည္ေဆာက္ႏုိင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းမွာလည္း ေအာင္ျမင္ၿပီးသားလုပ္ငန္းရွင္ႀကီးမ်ားအေနနဲ႔ အခုမွလုပ္ငန္းစတင္ေနတဲ့ လူငယ္လုပ္ငန္းရွင္အသစ္ေတြကို အားေပးကူညီႏုိင္ဖို႔ လမ္းညႊန္ေပးသူမ်ား၏ ကြန္ရက္တစ္ခုတည္ေထာင္သင့္ပါတယ္လို႔ ကြၽန္မေျပာၾကားလိုပါတယ္။ အိမ္နီးခ်င္းႏုိင္ငံေတြမွာဆိုရင္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းသစ္မ်ား စတင္တည္ေထာင္ေပးတဲ့ ဗဟိုဌာနတည္ေထာင္ၿပီး အဲဒီဌာနေတြကေန လုပ္ငန္းစတင္လုပ္ကိုင္လိုသူေတြ၊ လုပ္ငန္းငယ္ေလးေတြကို သူတို႔ရဲ႕လုပ္ငန္းစတင္တဲ့အခ်ိန္မွာ အေထာက္အကူျပဳေစဖို႔နဲ႔ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ဖုိ႔ ကူညီေဆာင္ရြက္ေပးေနၾကပါတယ္။ ဒီလိုနမူနာေကာင္းေတြကိုအတုယူၿပီး ကြၽန္မတို႔ျမန္မာႏုိင္ငံမွာလည္း စီးပြားေရးလုပ္ငန္းသစ္မ်ား စတင္ပ်ဳိးေထာင္ေပးတဲ့ ဗဟိုဌာနေတြ ေပၚေပါက္လာေအာင္ ေဆာင္ရြက္ဖို႔လိုအပ္ပါတယ္” ဟု ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာၾကားသည္။

လက္ရွိအစိုးရအေနျဖင့္ အေသးစားႏွင့္ အလတ္စားလုပ္ငန္းမ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ တြန္းအားေပးလုပ္ေဆာင္လ်က္ရွိၿပီး စြန္႔ဦးတီထြင္က႑ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ စြန္႔ဦးတီထြင္က႑ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးဆိုင္ရာ ဥပေဒမူ၀ါဒမ်ား ခ်မွတ္ႏုိင္ရန္ ျမန္မာ့စြန္႔ဦးတီထြင္လုပ္ငန္းမ်ားအသင္းမွဦးေဆာင္ကာ သက္ဆိုင္ရာဌာနမ်ားျဖင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္း သိရသည္။

ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂိၢဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က “ကြၽန္မတို႔ႏုိင္ငံမွာ ပထ၀ီ၀င္အေနအထားအရ မဟာဗ်ဴဟာက်တဲ့ ႏုိင္ငံတစ္ႏုိင္ငံျဖစ္ပါတယ္။ လူဦးေရအမ်ားဆံုးႏုိင္ငံေတြျဖစ္ၿပီး စီးပြားေရးအရ အရွိန္အဟုန္နဲ႔ တိုးတက္ေနတဲ့ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံနဲ႔ အႏိၵယႏုိင္ငံတို႔အၾကားမွာရွိေနပါတယ္။ ဒါဟာ အားသာခ်က္ေတြအမ်ားႀကီးရွိသလို စိန္ေခၚမႈေတြလည္း အမ်ားႀကီးရွိေနပါတယ္။ စိန္ေခၚမႈေတြကို ေက်ာ္လႊားႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားရမွာျဖစ္သလို အားသာခ်က္ေတြကိုလည္း အခြင့္အလမ္းတစ္ရပ္အျဖစ္ အသံုးခ်သြားႏိုင္ဖို႔ ႀကိဳးစားရမွာျဖစ္ပါတယ္” ဟုေျပာၾကားသည္။

ဆက္လက္၍ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က “ကြၽန္မတို႔ရဲ႕လူငယ္ေတြဟာ အနာဂတ္ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ အလင္းႏွစ္ေတြျဖစ္ပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ႏိုင္ငံ၊ ကြၽန္မတို႔လူမ်ဳိးေတြဟာ ေနာင္တစ္ေခတ္မွာ ကမၻာ့အလယ္မွာ ဂုဏ္သိကၡာရွိစြာနဲ႔ ရပ္တည္သြားႏုိင္ဖို႔အတြက္ အခုလူငယ္ေတြအေပၚမွာ အမ်ားႀကီးမူတည္ေနပါတယ္။ အလားတူ ကြၽန္မတို႔ႏုိင္ငံ သိကၡာရွိရွိ ေတာင့္တင္းခိုင္မာစြာ ရည္တည္ႏုိင္ဖို႔ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ဖို႔က အေရးႀကီးပါတယ္။ လူငယ္အင္အားနဲ႔ စီးပြားေရးအင္အားေပါင္းၿပီး ကြၽန္မတို႔ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္ လုပ္ၾကရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ ျမန္မာလူငယ္ေတြဟာ စူးစမ္းလိုစိတ္၊ တီထြင္ဖန္တီးလိုစိတ္ ပြင့္လင္းလြတ္လပ္တဲ့ အေတြးအေခၚေတြကို လက္ေတြ႕အေကာင္အထည္ေဖာ္ၿပီး အမ်ားအက်ဳိးအတြက္ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္လိုတဲ့ စိတ္ထားေတြရွိၾကပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ႏုိင္ငံမွာ စြန္႔ဦးတီထြင္မႈတစ္ရပ္ ျဖစ္ေပၚလာဖို႔အတြက္ အစိုးရအပိုင္းအေနနဲ႔လည္း ျပည္ေထာင္စုအဆင့္သာမက တိုင္းေဒသႀကီးအစိုးရအဖြဲ႕ေတြကပါ ကိုယ့္တိုင္းေဒသမွာရွိၾကတဲ့ စြန္႔ဦးတီထြင္လုပ္ငန္းေတြအေပၚ အားေပးၾကဖို႔တုိက္တြန္းပါတယ္” ဟုေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအေနျဖင့္ ေဒသဆိုင္ရာအစီအစဥ္မ်ားမွရရွိလာသည့္ အေတြ႕အၾကံဳမ်ားအား ကိုယ့္ႏုိင္ငံမွလူငယ္မ်ားကုိ ျပန္လည္မွ်ေ၀ရန္လိုအပ္မည္ျဖစ္ၿပီး အဆိုပါအေတြ႕အၾကံဳမ်ားအားအေျခခံကာ တီထြင္ဆန္းသစ္မႈမ်ားျပဳလုပ္ၾကရန္ လိုအပ္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာၾကားသည္။

လူသတ္၊ လုယက္မႈျဖင့္ အငွားယာဥ္ေမာင္းႏွင္သူအမ်ဳိးသမီးအား ပုဒ္မႏွစ္ခုအတြက္ အလုပ္ၾကမ္းႏွင့္ေထာင္ဒဏ္ ၁၀ ႏွစ္စီခ်မွတ္ခဲ့ၿပီး တေပါင္းတည္းက်ခံေစရန္ အမိန္႔ခ်

အမ်ဳိးသားတစ္ဦးကုိသတ္မႈျဖင့္ အငွားယာဥ္ေမာင္း အမ်ဳိးသမီးအား ပုဒ္မႏွစ္ခုအတြက္ အလုပ္ၾကမ္းႏွင့္ေထာင္ဒဏ္ ၁၀ ႏွစ္စီခ်မွတ္ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

“သူ႔ကုိ ၃၀၂ (၂) နဲ႔က ၁၀ ႏွစ္ ၃၉၂ နဲ႔က ၁၀ ႏွစ္ အမိန္႔ခ်လုိက္ပါတယ္။ တေပါင္းတည္းဆုိေတာ႔ ၁၀ ႏွစ္ပဲက်ခံရမွာပါ” ဟု ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးရဲတပ္ဖြဲ႕မွ ရဲအရာရွိတစ္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

အဆုိပါအမႈမွာ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာ ၁၀ ရက္ နံနက္ ၆ နာရီခန္႔တြင္ လိႈင္ၿမိဳ႕နယ္ (၇) ရပ္ကြက္ မယ္ဇီကုန္းလမ္းႏွင့္ သရက္ၿမိဳင္လမ္းၾကားတြင္ အမ်ဳိးသားတစ္ဦးဒဏ္ရာမ်ားျဖင့္ ေသဆံုးေနေၾကာင္း သတင္းအရ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးရဲတပ္ဖဲြ႕၀င္မ်ားက စစ္ေဆးရာတြင္ ေသဆံုးသူမွာ ကုမၸဏီ၀န္ထမ္းျဖစ္သူ မရမ္းကုန္းၿမိဳ႕နယ္ေန သီဟေဇာ္ (၃၀ ႏွစ္) ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

အမႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ရဲတပ္ဖြဲ႕က ထပ္မံစုံစမ္းရာ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာ ၉ ရက္ ည ၇ နာရီခန္႔တြင္ FILDER အမ်ဳိးအစား အငွားယာဥ္တစ္စီးကလာေခၚသြားၿပီး ယာဥ္ေမာင္းသူမွာ အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးျဖစ္ေၾကာင္း စံုစမ္းသိရသျဖင့္ လာေရာက္ေခၚေဆာင္သူ အမ်ဳိးသမီးအား ထပ္မံစံုစမ္းခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

စစ္ေဆးစံုစမ္းခ်က္မ်ားအရ ေသဆံုးသူသီဟေဇာ္အသံုးျပဳေသာ လူမႈကြန္ရက္ Facebook တြင္ သူငယ္ခ်င္းျဖစ္သူ ဇင္ေလးဆိုသူအား မွတ္တမ္းဓာတ္ပံုရယူ၍ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖဲြ႕မ်ား၊ အမာခံသတင္းေပးမ်ားထံ ဇင္ေလး၏ဓာတ္ပံုမ်ား လိုက္လံျပသစံုစမ္းခဲ့ရာ တာေမြၿမိဳ႕နယ္ က်ားကြက္သစ္ရပ္ကြက္တြင္ ေနထိုင္သူျဖစ္ၿပီး ၎အားဖမ္းဆီးရမိေရး ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေၾကာင္း၊ ၎မွာေသဆံုးသူ သီဟေဇာ္အား လာေရာက္ေခၚေဆာင္ခဲ့သည့္ အငွားယာဥ္အား ေမာင္းႏွင္သူျဖစ္ေၾကာင္း ရဲတပ္ဖြဲ႕က စံုစမ္းသိရိွရသည္။

၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ ၂၆ ရက္ နံနက္ ၁ နာရီ မိနစ္ ၅၀ တြင္ ယာဥ္ေမာင္းႏွင္ၿပီး ေနအိမ္သို႔ျပန္လာသူ မသဇင္ခိုင္ (ခ) ဇင္ေလး (ခ) သဇင္ (ခ) သဇင္ၿဖိဳး၊ (၃၂ ႏွစ္) အား ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ႏွင့္အတူ ဖမ္းဆီးရမိခဲ့ၿပီး စစ္ေဆးခဲ့ေၾကာင္း၊ ထုိသုိ႔စစ္ေဆးရာ ၎၏လက္ကိုင္ဖုန္း၌ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာ ၈ ရက္မွ ႏို၀င္ဘာ ၁၂ ရက္အထိအသံုးျပဳခဲ့သည့္ ဆက္သြယ္မႈအားလံုး ဖ်က္ထားသည္ကို မသကၤာဖြယ္ေတြ႕ရွိရသျဖင့္ အမႈႏွင့္တိုက္ဆိုင္စစ္ေဆးခဲ့ေၾကာင္း ရဲတပ္ဖြဲ႕က ထုတ္ျပန္သည္။

ဖမ္းဆီးရမိသူ သဇင္ (ခ) သဇင္ခိုင္ (ခ) သဇင္ၿဖိဳး (ခ) ဇင္ေလးအား စစ္ေဆးရာ သားျဖစ္သူက်န္းမာေရးမေကာင္းသျဖင့္ ခင္မင္ရင္းႏီွးသူ မိတ္ေဆြခုနစ္ဦးထံမွ ေခ်းယူထားေသာ က်ပ္ ၂၃ သိန္းေက်ာ္ခန္႔အား ေပးဆပ္ရန္ရွိေၾကာင္း၊ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ဧၿပီတြင္ Thiha အေကာင့္ပိုင္ရွင္ျဖစ္သူ သီဟေဇာ္ႏွင့္ သူငယ္ခ်င္းျဖစ္ခဲ့ၿပီး သီဟေဇာ္ႏွင့္ ဖုန္းဆက္သြယ္ေျပာဆိုျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း၊ လြန္ခဲ့ေသာသံုးလခန္႔က သီဟေဇာ္က ၎အားရည္စားစကားေျပာဆိုခဲ့ေၾကာင္း၊ ထို႔ေနာက္ ၎ႏွင့္ သီဟေဇာ္တို႔ေကာ္ဖီဆုိင္မ်ား၌ မၾကာခဏေတြ႕ဆုံကာ စကားေျပာဆုိျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း၊ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာ ၃၀ ရက္ ည ၁၁ နာရီခန္႔တြင္ သီဟေဇာ္ႏွင့္ ကားပတ္ေမာင္းခဲ့ၿပီး နံနက္ ၃ နာရီခန္႔တြင္ ကမာရြတ္ၿမိဳ႕နယ္ဗဟုိလမ္းရွိ တည္းခိုခန္းတစ္ခု၌ ညအိပ္တည္းခိုခဲ့ေၾကာင္း၊ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာ ၉ ရက္ ညေန ၆ နာရီခြဲခန္႔တြင္ ၎သည္ တာေမြၿမိဳ႕နယ္ ေက်ာက္ေျမာင္းအေရွ႕ရပ္ကြက္သုိ႔ ေရာက္ရွိေနစဥ္ သီဟေဇာ္ထံမွဖုန္း၀င္လာၿပီး သီဟေဇာ္က ၎၏ကုမၸဏီရွိရာသုိ႔ လာေရာက္ရန္ေျပာဆုိသျဖင့္ ေနာက္ထပ္ခရီးသည္တစ္ဦးပုိ႔ေပးရန္ က်န္ေသးေၾကာင္းေျပာဆုိကာ ဖုန္းပိတ္ထားခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ထုိ႔ေနာက္ ည ၇ နာရီ မိနစ္ ၄၀ ခန္႔တြင္ ခ်ိန္းဆုိရာေနရာသုိ႔သြားေရာက္ခဲ့ၿပီး သီဟေဇာ္က ၎ႏွင့္အတူလုိက္ပါလာခဲ့ေၾကာင္း၊ ၎ေနာက္ ဗုိလ္တေထာင္ကမ္းနားသုိ႔ သြားေရာက္ကာ စကားေျပာဆုိခဲ့ၾကေၾကာင္း၊ ထုိ႔ေနာက္ ယင္းေန႔ည ၁၂ နာရီခန္႔တြင္ ဗဟန္းၿမိဳ႕နယ္ရွိ KTV ဆုိင္တစ္ဆုိင္သုိ႔ သြားေရာက္၍ ႏွစ္နာရီခန္႔သီခ်င္းဆုိခဲ့ၾကေၾကာင္း၊ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာ ၁၀ ရက္ နံနက္ ၂ နာရီခြဲခန္႔တြင္ KTV ဆုိင္မွထြက္လာၿပီး ကားေလွ်ာက္ေမာင္းေနခဲ့ရာ နံနက္ ၃ နာရီခန္႔တြင္ လႈိင္ၿမိဳ႕နယ္ ဗဟုိလမ္းသုိ႔ေရာက္ရွိစဥ္ ၎မွာအိပ္ငုိက္လာသျဖင့္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္အား လမ္းေဘးသုိ႔ရပ္ကာ သီဟေဇာ္အား ကားေမာင္းတတ္ပါက ေမာင္းႏုိင္ေၾကာင္းေျပာဆုိၿပီး ကားေနာက္ခန္းအတြင္းသုိ႔ ၀င္ထုိင္စဥ္ သီဟေဇာ္က ေအာက္သို႔အေပါ့သြားရန္ ဆင္းသြားေၾကာင္း၊ ထုိ႔ေနာက္ သီဟေဇာ္ယာဥ္ေပၚသို႔ျပန္တက္စဥ္ ၎မွယာဥ္ေပၚတြင္ အသင့္ေဆာင္ထားေသာ ဓားေျမႇာင္ျဖင့္ လည္ပင္းအားထုိးခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ထို႔ေနာက္ သီဟေဇာ္၀တ္ဆင္ထားေသာ ဆြဲျပားပါ ေရႊဆြဲႀကိဳး၊ ေရႊလက္စြပ္တုိ႔အား ယူေဆာင္ကာ သီဟေဇာ္အား အခင္းျဖစ္ေနရာ၌ထားခဲ့ေၾကာင္း၊ ယင္းေနာက္ ယာဥ္ေပၚတြင္က်န္ရွိသည့္ သီဟေဇာ္၏လက္ကုိင္ဖုန္း၊ လက္ပတ္နာရီ၊ ဖိနပ္တစ္ရန္ႏွင့္ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္စဥ္အသံုးျပဳခဲ့ေသာ ဓားေျမႇာင္တုိ႔အား ၾကြပ္ၾကြပ္အိတ္ျဖင့္ထုပ္ကာ သဃၤန္းကြၽန္းၿမိဳ႕နယ္ သု၀ဏၰကမာၾကည္တံတားေပၚမွ ပုဇြန္ေတာင္ေခ်ာင္းအတြင္း လႊင့္ပစ္ခဲ့သည္ဟု စစ္ေဆးေပၚေပါက္ခဲ့ေၾကာင္း ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးရဲတပ္ဖြဲ႕က သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္အမႈျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ယင္းေၾကာင့္ သဇင္ (ခ) သဇင္ခိုင္ (ခ) သဇင္ၿဖဳိး (ခ) ဇင္ေလးအား ရန္ကုန္အေနာက္ပုိင္းခ႐ုိင္တရား႐ုံး လႈိင္ၿမိဳ႕မရဲစခန္းမွ ရဲအရာရွိတစ္ဦးက တရားလုိျပဳလုပ္ကာ တရားစြဲဆုိခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ဘဂၤါလီ မြတ္စလင္ဒုကၡသည္မ်ား ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ အလ်င္စလို မျပန္ၾကရန္ ကုလသမဂၢ သတိေပး

ဒီဇင္ဘာ ၄ ရက္က ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ရွိ ကူတူပါေလာင္ဒုကၡသည္စခန္းတြင္ ေစာင္မ်ားေပးေ၀ေနစဥ္ (Photo: AFP)

မိမိ သေဘာဆႏၵအေလ်ာက္ ေနရပ္ျပန္ေရးဆုိင္ရာ ႏိုင္ငံတကာ စံႏႈန္းမ်ားေအာက္၌  ဘဂၤလားေဒ့ရွ္မွ ဘဂၤါလီ (မူရင္း၌ ႐ိုဟင္ဂ်ာ ဟုေဖာ္ျပ) မြတ္စလင္ဒုကၡသည္မ်ား ျမန္မာ ႏိုင္ငံသို႔ မျပန္မီ ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းေရးကို ျပန္လည္ထိန္းသိမ္းရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ မဟာမင္းႀကီး႐ံုး (UNHCR) က ဒီဇင္ဘာ ၈ ရက္တြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ႏုိ၀င္ဘာလအတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္သုိ႔ ထြက္ေျပးလာသည့္ ဘဂၤါလီမြတ္စလင္ ဒုကၡသည္ေပါင္းသည္ ၂၀,၀၀၀ ခန္႔ရွိ ၿပီး ဒီဇင္ဘာလအတြင္း ယခုအထိ ထြက္ေျပးလာသူ ၂၇၀ ဦးႏွင့္ အထက္မနည္း ရွိေသာေၾကာင့္ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ား ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ၾသဂုတ္ ၂၅ ရက္ေနာက္ပိုင္း ထြက္ေျပးလာသည့္အေရအတြက္ စုစုေပါင္းသည္ ၆၄၆,၀၀၀ ရွိသြားၿပီဟု UNHCR ႏွင့္ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ေရႊ႕ေျပာင္းအေျခခ်မႈအဖြဲ႕ (IOM) တုိ႔၏ စာရင္းဇယားမ်ားအရ သိရသည္။

ျမန္မာႏွင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တုိ႔သည္ မိမိသေဘာဆႏၵအေလ်ာက္ ေနရပ္ျပန္ေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ သေဘာတူညီခ်က္တစ္ရပ္ကို လက္မွတ္ေရးထုိးခဲ့ၾကၿပီး ယင္းတြင္ လက္မွတ္ ေရးထုိးခဲ့သည့္ ႏုိ၀င္ဘာ ၂၃ ရက္မွ သီတင္းသံုးပတ္အတြင္း ပူးတြဲလုပ္ငန္းအဖြဲ႕တစ္ရပ္ ဖြဲ႕စည္းရန္ ပါ၀င္သည္။ ယခုအထိ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္ ေဆြးေႏြးမႈမ်ားတြင္လည္းေကာင္း၊ သေဘာတူညီခ်က္ ေရးထိုးရာ၌ လည္းေကာင္း UNHCR ၏ အခန္းက႑ ပါ၀င္ျခင္း မရွိေသးေပ။

“ေနရပ္ျပန္ေရးကိစၥကို အခ်ိန္မတုိင္မီ ဒါမွမဟုတ္ အလ်င္စလို မျပဳလုပ္ဖို႔က သိပ္ကို အေရးႀကီးပါတယ္။ စဥ္ဆက္မျပတ္ အေနအထားမ်ဳိး မဟုတ္တာ သိသာေနတဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္က အေျခအေနရပ္ေတြအတြင္း လူေတြ ျပန္သြားႏုိင္ဖုိ႔ဆုိတာ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး” ဟု UNHCR မွ ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ အက္ဒရီယန္အက္ဒ၀ပ္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ကုလသမဂၢဆုိင္ရာ ျမန္မာ သံအမတ္ႀကီး ဦးထင္လင္းက သူ၏ အစိုးရအဖြဲ႕သည္ ဒုကၡသည္မ်ား ျပန္လည္လက္ခံေရးကို ႏွစ္လအတြင္း စတင္ႏိုင္လိမ့္မည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ထားေၾကာင္း ဂ်ီနီဗာၿမိဳ႕တြင္ ဒီဇင္ဘာ ၅ ရက္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ၎က လူ႔အခြင့္အေရး ေကာင္စီ၌ ေျပာၾကားခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး အဆုိပါေကာင္စီမွ လူ႔အခြင့္အေရးဆုိင္ရာ ထိပ္တန္းအရာရွိက ဘဂၤါလီမြတ္စလင္ လူနည္းစုအေပၚ လူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈ က်ဴးလြန္ခဲ့သည့္အတြက္ ျမန္မာလံုျခံဳေရးတပ္မ်ား၌ အျပစ္ရွိႏုိင္သည္ဟု ေျပာၾကားထားသည္။

UNHCR ၏ လက္ေထာက္မဟာမင္းႀကီး ကီလီကလီးမင့္သည္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တြင္ ျပဳလုပ္သည့္ ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားကို တက္ေရာက္ခဲ့ေသာ္လည္း UNHCR အား အလုပ္အဖြဲ႕၌  ပူးေပါင္းပါ၀င္ရန္ တရား၀င္ဖိတ္ၾကားထားျခင္း မရွိေၾကာင္းႏွင့္ ေဆြးေႏြးမႈမ်ားသည္ အလြန္ အႀကိဳသေဘာအဆင့္၌သာ ရွိေသးေၾကာင္း အက္ဒ၀ပ္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

အက္ဒ၀ပ္က အဖြဲ႕၏ အခန္းက႑ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျမန္မာအာဏာပိုင္မ်ားႏွင့္ ေဆြးေႏြးေနျခင္း ရွိ မရွိကို ေျပာၾကားႏုိင္ျခင္း မရွိေသာ္လည္း UNHCR သည္ ပူးတဲြလုပ္ငန္း အဖြဲ႕၌ ပါ၀င္ႏုိင္လိမ့္မည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ထားသည္။

 

 

ေဂ်႐ုစလင္ဆုိင္ရာ အေမရိကန္ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ကုလသမဂၢ လံုျခံဳေရးေကာင္စီအဖဲြ႕၀င္ႏိုင္ငံ ၁၄ ႏုိင္ငံက ေ၀ဖန္

အစၥေရး၏ ေလေၾကာင္းမွတုိက္ခုိက္မႈေၾကာင့္ ဂါဇာကမ္းေျမာင္ေျမာက္ပုိင္းရွိ ဟားမားစ္၏ စစ္သုံးအေဆာက္အအုံပ်က္စီးေနမႈကို ၾကည့္႐ႈေနၾကသူမ်ား (Photo: AFP)

ေဂ်႐ုစလင္အား အစၥေရး၏ၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ တရား၀င္အသိအမွတ္ျပဳခဲ့သည့္ အေမရိကန္သမၼတ ေဒၚနယ္ထရန္႔၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ကုလသမဂၢလံုျခံဳေရးေကာင္စီအဖဲြ႕၀င္ ၁၄ ႏိုင္ငံက ဒီဇင္ဘာ ၈ ရက္တြင္ အေရးေပၚအစည္းအေ၀းတစ္ခု၌ ျပစ္တင္ေ၀ဖန္ခဲ့ၾကသည္။ ကုလသမဂၢတြင္ ၎၏အဓိကမဟာမိတ္ အစၥေရးအား ကာကြယ္ရာတြင္ အေမရိကန္က တစ္ႏုိင္ငံတည္း ရပ္တည္ခဲ့ရမႈသည္ ယင္းအႀကိမ္သည္ ပထမဆံုးအႀကိမ္မဟုတ္ခဲ့ဘဲ ၿပီးခဲ့ေသာ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာအတြင္း အစၥေရးအားထိခိုက္ေစႏုိင္သည္ဟု ႐ႈျမင္ေသာ လံုျခံဳေရးေကာင္စီ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္အမ်ားအျပားကို အေမရိကန္က ဗီတုိအာဏာသံုး၍ ကာကြယ္ေပးခဲ့သည္။

အေမရိကန္သည္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ မည္သည့္အခါကမွ်ႏွင့္မတူ ပို၍ကတိျပဳထားၿပီး ယင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးရည္မွန္းခ်က္သည္ မည္သည့္အခါကမွ်ႏွင့္မတူ ပို၍နီးကပ္လာေနၿပီဟု ၎တုိ႔ကယံုၾကည္ေၾကာင္း ကုလသမဂၢဆုိင္ရာ အေမရိကန္သံအမတ္ နစ္ကီဟာေလးက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ပါလက္စတိုင္း သံအမတ္ရီယက္မန္ဆာက ထရန္႔အစိုးရ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္သည္ အေမရိကန္ကို အေရွ႕အလယ္ပိုင္းတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ဦးေဆာင္ႀကိဳးပမ္းသူေနရာအျဖစ္မွ ေလွ်ာက်ေစၿပီး ယင္းေနရာႏွင့္ မသင့္ေတာ္ေတာ့ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။

တာ၀န္ခံမႈမရွိေသာ အေမရိကန္၏ ယင္းဆံုးျဖတ္ခ်က္အား ကန္႔ကြက္႐ႈတ္ခ်ရန္ႏွင့္ ေဂ်႐ုစလင္၏အဆင့္အတန္းကို အစၥေရး-ပါလက္စတုိင္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးမႈမ်ားမွတစ္ဆင့္သာ ဆံုးျဖတ္သင့္ေၾကာင္း ထပ္မံအတည္ျပဳရန္အတြက္ မန္ဆာက လံုျခံဳေရးေကာင္စီကို တိုက္တြန္းခဲ့သည္။ အစၥေရးသံအမတ္ ဒန္နီဒါႏြန္ကမူ ထရန္႔၏သတိၱအားဂုဏ္ျပဳခဲ့ၿပီး ႏိုင္ငံအားလံုးသည္ အေမရိကန္ဆံုးျဖတ္ခ်က္အတုိင္း ေဂ်႐ုစလင္အား အစၥေရး၏ၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳၾကရန္ တုိက္တြန္းခဲ့သည္။

ၿဗိတိန္၊ ျပင္သစ္၊ ဆီြဒင္၊ အီတလီႏွင့္ ဂ်ပန္တုိ႔အပါအ၀င္ လံုျခံဳေရးေကာင္စီတြင္ အေမရိကန္၏ အစဥ္အလာမဟာမိတ္မ်ားက ထရန္႔၏ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ေ၀ဖန္ခဲ့ၾကသည္။ ျပင္သစ္၊ အီတလီ၊ ဂ်ာမနီ၊ ဆီြဒင္ႏွင့္ ၿဗိတိန္တို႔က ပူးတဲြေၾကညာခ်က္ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး ထရန္႔၏ဆံုးျဖတ္ခ်က္သည္ လံုျခံဳေရးေကာင္စီ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ားႏွင့္မကိုက္ညီဘဲ ေဒသတြင္း၌ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ အလားအလာမ်ားကို အေထာက္အပံ့မျဖစ္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပခဲ့သည္။

အစၥေရးႏွင့္ ဂါဇာတြင္ တုိက္ခုိက္မႈမ်ား ျဖစ္ပြား

ပါလက္စတုိင္း ဂါဇာကမ္းေျမာင္နယ္ေျမမွ ပစ္ခတ္လုိက္ေသာ ေရာ့ကတ္တစ္ခုသည္ အစၥေရးေတာင္ပိုင္း Sderot ၿမိဳ႕ကို ဒီဇင္ဘာ ၈ ရက္ညတြင္ က်ေရာက္ခဲ့ေၾကာင္း အစၥေရးစစ္ဘက္က ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ္လည္း ေသဆံုးထိခိုက္မႈအေျခအေနကို မထုတ္ျပန္ခဲ့ေပ။ ယင္းေရာ့ကတ္သည္ မေပါက္ကဲြခဲ့ဘဲ ထိခိုက္မႈမရွိခဲ့ဟု အစိုးရေရဒီယိုက ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ အေမရိကန္သမၼတ ေဒၚနယ္ထရန္႔၏ ေဂ်႐ုစလင္ဆုိင္ရာ ေၾကညာခ်က္အၿပီး ယင္းသည္ ဒီဇင္ဘာ ၈ ရက္တြင္ တတိယေျမာက္ ေရာ့ကတ္ပစ္ခတ္မႈႏွင့္ ဒုတိယညေျမာက္ပစ္ခတ္မႈျဖစ္ခဲ့သည္။

ပါလက္စတုိင္းဘက္မွ ပစ္ခတ္လိုက္ေသာ ေရာ့ကတ္တစ္စင္းကို Iron Dome ဒံုးခြင္းစနစ္က ၾကားျဖတ္ပစ္ခ်ႏုိင္ခဲ့ေၾကာင္း အစၥေရးစစ္ဘက္က အေစာပိုင္းတြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ ဒုတိယေျမာက္ဒံုးအား ေထာက္လွမ္းႏိုင္ခဲ့ေသာ္လည္း အစၥေရးပိုင္နက္ထဲသို႔ က်ေရာက္ခဲ့သည့္ မည္သည့္အရိပ္အေယာင္မွ် မေတြ႕ခဲ့ရဟုဆိုသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ကမၻာ႔အလယ္တြင္ တင့္တယ္ေသာႏုိင္ငံ ျဖစ္ေစရန္ ပညာေရးအင္အား ႀကီးမားရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေျပာၾကား

ေနျပည္ေတာ္ MICC – 2 ခန္းမ၌ ဒီဇင္ဘာ ၈ ရက္က ျပဳလုပ္ေသာ အေျခခံပညာက႑ ပညာေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရး ႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲတြင္ ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အဖြင့္အမွာစကားေျပာၾကားစဥ္ (ဓာတ္ပံု-ေက်ာ္မ်ဳိး)

အင္အားႀကီးႏုိင္ငံမ်ားသည္ ၾသဇာလႊမ္းမိုးၾကသည့္အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ကမၻာ့အလယ္တြင္ တင့္တယ္ေသာႏိုင္ငံ ျဖစ္ေစရန္ ပညာေရးအင္အား ႀကီးမားရန္လိုအပ္ေၾကာင္း ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာၾကားသည္။

ေနျပည္ေတာ္ရွိ MICC-2 ခန္းမတြင္ ဒီဇင္ဘာ ၈ ရက္က ျပဳလုပ္ေသာ အေျခခံပညာက႑ ပညာေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရးႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲတြင္ ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္က အထက္ပါအတိုင္း ေျပာၾကားခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

“ပညာရဲရင့္ ပြဲလယ္တင့္ဆိုတာ လူတစ္ေယာက္တည္းအတြက္ မဟုတ္ပါဘူး။ ႏိုင္ငံတစ္ခုလံုးအတြက္ အင္မတန္မွ အေရးႀကီးပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ရဲ႕ႏုိင္ငံ ကမၻာ့အလယ္မွာ တင့္တယ္ႏိုင္ဖို႔ ပြဲလယ္မွာ တင့္တယ္ႏိုင္ဖို႔ ကြၽန္မတို႔ ပညာတတ္ေတြ အမ်ားႀကီးလိုပါတယ္။ အခုေခတ္မွာဆိုရင္ အားလံုးသိတဲ့အတိုင္းပဲ အင္အားႀကီးတဲ့ႏိုင္ငံမ်ားဟာ ၾသဇာလႊမ္းမိုးတယ္။ ဒီေတာ့ ကြၽန္မတို႔ဟာ အင္အားႀကီးဖို႔ လိုတယ္။ ဘာအင္အားလဲဆိုေတာ့ ပညာအင္အားပဲ။ ပညာေရးအင္အားကေန စီးပြားေရးအင္အား၊ လူမႈေရးအင္အား ေတာင့္တင္း လာႏိုင္မယ္” ဟု ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာၾကားသည္။

ထိုအတြက္ အေျခခံပညာေရးက႑ကို အေလးထားရၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ အနာဂတ္၊ ႏိုင္ငံသူႏုိင္ငံသား အားလံုး၏ အနာဂတ္အတြက္ အေရးပါေၾကာင္း၊ ေက်ာင္းဆရာ ဆရာမမ်ားက အထူးသျဖင့္ သတိျပဳေစခ်င္ေၾကာင္း ၎က ေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အေျခခံပညာေရးက႑ ရည္မွန္းခ်က္မ်ားမွာ ပညာသင္ယူႏိုင္သည့္ အခြင့္အလမ္းမ်ား ရရွိေစရန္၊ ေက်ာင္းထြက္သည့္ ေက်ာင္းသူ ေက်ာင္းသားမ်ား မရွိေစရန္၊ အလယ္တန္း အထက္တန္းမွတစ္ဆင့္ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း ပညာရပ္မ်ား သို႔မဟုတ္ တကၠသိုလ္ပညာရပ္မ်ားကို ဆက္လက္သင္ၾကားႏိုင္ရန္၊ အေျခခံသုေတသန စြမ္းေဆာင္မႈမ်ားႏွင့္ နယ္ပယ္အရပ္ရပ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္လာေအာင္ အေထာက္အကူျပဳေစရန္ ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္က ေျပာၾကားသည္။

“ဒီရည္မွန္းခ်က္ေတြ အျပည့္အ၀ ေအာင္ျမင္ေစဖို႔အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အေျခခံပညာက႑မွာ အဓိက်က် ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲရမယ့္ အခ်က္ေတြကေတ့ KG+12 ပညာေရးစနစ္အျဖစ္ ေျပာင္းလဲဖို႔။ အဲဒီေတာ့ အရင္တုန္းက ထက္ပိုၿပီး ေက်ာင္းမွာ အခ်ိန္ယူရမယ္။ ေက်ာင္းဆရာ ဆရာမေတြလည္း ပိုၿပီးေတာ့ လိုပါတယ္။ အဲဒါအတြက္လည္း ပညာေရးဌာနကေန ၾကည့္ၿပီးေတာ့ ႀကိဳးစားေနပါတယ္။ ေက်ာင္းထြက္ႏႈန္းျမင့္မားေနရတဲ့ အေျခခံအေၾကာင္းရင္းမ်ားကို ေျဖရွင္းႏိုင္ေအာင္ ပံ့ပိုးေပးႏိုင္ဖို႔ အလြတ္က်က္မွတ္ရတဲ့ ပညာေရးစနစ္ကေန စဥ္းစားေတြးေခၚမႈကို အေျခခံတဲ့ ပညာေရးစနစ္ဆီကို ေျပာင္းလဲေရးအတြက္ ဆရာ ဆရာမမ်ားရဲ႕ အရည္အေသြးျပည့္၀လာေစဖို႔ ပညာေရးေကာလိပ္မ်ား အဆင့္ျမႇင့္တင္ျခင္း၊ ဘာသာရပ္ဆိုင္ရာ သင္တန္းမ်ား စဥ္ဆက္မျပတ္ ပို႔ခ်ႏိုင္ေရးတို႔ကို ေဆာလ်င္စြာ ေဆာင္ရြက္ဖို႔၊ သင္႐ိုးညႊန္းတမ္းနဲ႔ ေက်ာင္းသံုးဖတ္စာအုပ္မ်ား အရည္အေသြးျမႇင့္တင္ဖို႔နဲ႔ ပညာေရးဆိုင္ရာ အုပ္ခ်ဳပ္မႈစြမ္းေဆာင္ရည္မ်ား တိုးတက္ေစဖို႔အတြက္ကိုလည္း ေဆာင္ရြက္သြားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္” ဟု ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္က ေျပာၾကားသည္။

အဆိုပါ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲရမည့္ အခ်က္မ်ားကို တစ္ခ်ိန္တည္း တစ္ၿပိဳင္တည္း အားလံုး ၿပီးစီးေဆာင္ရြက္ရာတြင္ အခ်ဳိ႕ေသာ အခက္အခဲမ်ား ရွိေနျခင္းေၾကာင့္ ၀န္ႏွင့္အား မွ်တမႈကို ခ်င့္ခ်ိန္ၿပီး အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဆိုင္ရာ၊ ဘ႑ာေရးဆိုင္ရာ ေဘာင္အတြင္းက အင္တိုက္အားတိုက္ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္းလည္း အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္က ေျပာၾကားသည္။

လက္ရွိတြင္ ေက်ာင္းအဆင့္မ်ား တိုးခ်ဲ႕ဖြင့္လွစ္ျခင္း၊ ေက်ာင္းထြက္ႏႈန္း ေလ်ာ့က်ေရး ေဆာင္ရြက္ရာတြင္ ဘ႑ာေငြခြင့္ျပဳႏိုင္မႈေပၚ မူတည္ၿပီး ေက်ာင္းသံုးျပ႒ာန္းစာအုပ္မ်ား၊ ေက်ာင္း၀တ္စံုမ်ား၊ ဗလာစာအုပ္မ်ား အခမဲ့ေပးေ၀ျခင္း၊ ဆရာ၊ ေက်ာင္းသားအခ်ဳိး မွ်တႏိုင္ေရးအတြက္ ဆရာမ်ား တိုးခ်ဲ႕ခန္႔ထားျခင္း၊ စာသင္ေဆာင္မ်ား တိုးခ်ဲ႕ေဆာက္လုပ္ျခင္း တို႔အျပင္ ေက်ာင္းျပင္ပေရာက္ ကေလးမ်ားအတြက္ ေလ့လာဆန္းစစ္မႈ အစီအစဥ္တို႔ကိုလည္း ေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွေၾကာင္း၊ အျမင္အာ႐ံု၊ အၾကားအာ႐ံုခ်ဳိ႕တဲ့သည့္ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူမ်ား၊ မသန္စြမ္း ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူမ်ား၊ နယ္စပ္ေဒသမွ ေက်ာင္းသား ေက်ာင္းသူမ်ားကိုလည္း ပညာသင္ေထာက္ပံ့ေၾကးမ်ား ခ်ီးျမႇင့္ေပးလ်က္ရွိေၾကာင္း ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာၾကားသည္။

“အျမစ္တြယ္ေနတဲ့ အလြတ္က်က္မွတ္ရတဲ့ ပညာေရးစနစ္ကေန စဥ္းစားေတြးေခၚမႈကို အေျခခံတဲ့ ပညာေရးစနစ္ဆီသို႔ ေျပာင္းလဲရာမွာလည္း ဆရာနဲ႔ေက်ာင္းသားအမ်ားစု အ႐ိုးစဲြေနတဲ့ ျပ႒ာန္းစာအုပ္ပါ အေၾကာင္းအရာမ်ားကိုသာ သင္ၾကားေပးျခင္း၊ သင္႐ိုး မာတိကာအတိုင္း အျမန္ၿပီးစီးေအာင္ သင္ၾကားျခင္း၊ အတန္းေအာင္ခ်က္ ျမင့္မားျခင္းကိုသာ အာ႐ံုစူးစိုက္ျခင္း၊ စာေမးပဲြေအာင္ဖို႔အတြက္သာ သင္ၾကားေပးျခင္း၊ ျပ႒ာန္းစာအုပ္ပါ အခ်က္အလက္မ်ားအတိုင္း တစ္သေ၀မတိမ္း ေျဖဆိုႏိုင္မွသာ ရလဒ္ေကာင္းမြန္ျခင္း စတဲ့ အခ်က္ေတြကိုလည္း မျဖစ္မေန ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဓိကအားျဖင့္ သင္႐ိုးညႊန္းတမ္း အေၾကာင္းအရာမ်ားဟာ ကေလးတစ္ဦးခ်င္းစီရဲ႕ စဥ္းစားဉာဏ္ကို ထက္သန္ေစရပါမယ္။ စိတ္ကူးဉာဏ္ကို ပံ့ပိုးႏိုင္ေစရပါမယ္။ ေကာင္းေသာ အေလ့အက်င့္နဲ႔ စာရိတၱကို ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ေစရပါမယ္။ က်န္းမာေသာ ခႏၶာကိုယ္မွာ ၾကံ့ခိုင္ေသာ စိတ္ဓာတ္ကို ရွင္သန္ေစရပါမယ္။ ဒီလို သင္႐ိုးညႊန္းတမ္း ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ား ေပါက္ေျမာက္ေစေရးအတြက္ ဆရာအတတ္ပညာ ျပည့္၀မႈက အဓိက အေရးႀကီးပါတယ္” ဟု ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္က ေျပာၾကားသည္။

ထို႔အတြက္ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားအတြက္ ဆရာအတတ္ပညာ ျပည့္၀ေစေရး၊ သင္ၾကားမႈ စြမ္းေဆာင္ရည္ ျမင့္မားေရးအတြက္ အဂၤလိပ္စာႏွင့္ အိုင္စီတီ အရည္အေသြး ျမင့္မားေရး၊ သင္ၾကားသင္ယူမႈ အရည္အေသြး ျမႇင့္တင္ေရး လုပ္ငန္းမ်ားကိုလည္း စဥ္ဆက္မျပတ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိေၾကာင္း၊ ေက်ာင္းအဆင့္၊ ေက်ာင္းမိသားစုအဆင့္၊ ေက်ာင္းအုပ္စုအဆင့္၊ ၿမိဳ႕နယ္အဆင့္၊ ခ႐ိုင္အဆင့္၊ တိုင္းေဒသႀကီး/ျပည္နယ္အဆင့္၊ ဗဟိုအဆင့္ စသည္ျဖင့္ လုပ္ငန္းခြင္ စြမ္းရည္ျမႇင့္ေဆြးေႏြးပဲြမ်ား ျပဳလုပ္ေပးေနၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ဆရာ ဆရာမမ်ားအေနျဖင့္လည္း သက္ဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းနယ္ပယ္အလိုက္ သုေတသနလုပ္ငန္းမ်ား၊ ပေရာဂ်က္လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အရည္အေသြး ျမင့္ျမင့္မားမားျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္က ေျပာၾကားသည္။

“ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားရဲ႕ အတတ္ပညာ၊ စြမ္းေဆာင္ရည္ ျပည့္၀ဖို႔ လိုအပ္သလို တစ္ဖက္ကလည္း ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူမ်ားနဲ႔ မိဘမ်ားကိုယ္တိုင္ ပါ၀င္ျဖည့္ဆည္းေပးရမယ့္ လိုအပ္ခ်က္ေတြလည္း ရိွေနပါတယ္။ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူမ်ားဟာ ေက်ာင္းမွန္မွန္တက္ ေရာက္ေန႐ံုနဲ႔သာ တာ၀န္ေက်ပြန္တာ မဟုတ္ဘဲ တစ္ေန႔တာ သင္ခန္းစာအေပၚမွာ ျခံဳငံုစဥ္းစားသံုးသပ္ ေတြးေခၚႏိုင္ျခင္း၊ အားကစားႏွင့္ အႏုပညာဘာသာရပ္ေတြမွာ ကိုယ့္၀ါသနာကို အရင္းခံၿပီး ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္တတ္ျခင္း၊ ျပင္ပစာေပ ဖတ္႐ႈတတ္သည့္ အေလ့အက်င့္ေကာင္းမ်ား ရယူႏိုင္ျခင္း၊ မိမိဖတ္႐ႈတဲ့ စာအုပ္စာေပမ်ားမွ ရရိွလာတဲ့ ဗဟုသုတ၊ ဉာဏ္ပညာမ်ားကို အေျခခံၿပီး အေၾကာင္းအက်ဳိး၊ အေကာင္းအဆိုးမ်ားကို ေ၀ဖန္ပိုင္းျခားတတ္တဲ့ အသိအျမင္ရရိွေစျခင္းအထိပါ ႀကိဳးစားအားထုတ္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ မိဘမ်ားအေနျဖင့္လည္း မိမိတို႔ရဲ႕ သားသမီးမ်ားရဲ႕ တီထြင္ၾကံဆႏိုင္မႈကို အားေပးကူညီျခင္း၊ စဥ္းစားေတြးေခၚႏိုင္မႈအတြက္ ပူးေပါင္းစီမံေလ့က်င့္ေပးျခင္းမ်ားတို႔နဲ႔ တစ္ဖက္တစ္လမ္းက ျဖည့္ဆည္း ေဆာင္ရြက္ေပးရမွာ ျဖစ္ပါတယ္” ဟု ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္က ေျပာၾကားသည္။

ေရရွည္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏံွမႈျဖစ္သည့္ ပညာေရးျဖင့္ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈမွ လြတ္ေျမာက္ရန္ ေမွ်ာ္လင့္ႏိုင္ေၾကာင္း၊ ပညာေရးျဖင့္ မညီမွ်မႈမ်ား၊ မတည္ၿငိမ္မႈမ်ား ကင္းေ၀းပေပ်ာက္ၿပီး တရားဥပေဒစိုးမိုးမႈ၊ တရားမွ်တမႈ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈ၊ လြတ္လပ္မႈမ်ားကို ႏိုင္ငံသားမ်ားအားလံုး ရယူခံစားႏိုင္ရန္ ေမွ်ာ္လင့္ႏိုင္ေၾကာင္း၊ ပညာေရးျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္ႀကီးကို ဆတက္ထမ္းပိုး တိုးတက္ျမင့္မား လာေစရန္၊ ပိုမိုစည္းလံုး ညီညြတ္ေစရန္ႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းစည္ပင္ေစရန္ ေမွ်ာ္လင့္ႏိုင္ေၾကာင္း၊ ပညာေရးျဖင့္ ျပည္ေထာင္စု တိုင္းရင္းသားမ်ား၏ ႐ိုးရာယဥ္ေက်းမႈ ဓေလ့မ်ားကို တန္ဖိုးထား ျမတ္ႏိုးထိန္းသိမ္းသြားၾကရန္ ေမွ်ာ္လင့္ႏိုင္ေၾကာင္း၊ ပညာေရးျဖင့္သာ ႏိုင္ငံသားတိုင္း၊ မိသားစုတိုင္း လူတန္းေစ့ဘ၀မ်ားကို ပိုင္ဆိုင္ၿပီး သာယာေပ်ာ္ရႊင္စြာ ရပ္တည္ႏိုင္ရန္ ေမွ်ာ္လင့္ႏိုင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္က ေျပာၾကားသည္။