<

ဘဂၤါလီမြတ္စလင္ကိစၥ တရားစီရင္ေရးႏွင့္ပတ္သက္၍ ဇူလုိင္ ၂၇ ရက္ ေနာက္ ဆုံးထားအေၾကာင္းျပန္ရန္ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာရာဇ၀တ္ခုံ႐ုံး (ICC) က ျမန္မာႏုိင္ငံကုိ ေတာင္းဆုိ

 

၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာ ၄ ရက္က ICC တရားစြဲဆိုေရး အႀကီးအကဲ ဖာတူးဘင္ဆူဒါ တန္ဇန္းနီးယားႏုိင္ငံ အ႐ူရွာၿမိဳ႕သို႔ လာေရာက္စဥ္ ဂ်ာနယ္လစ္တစ္ဦး၏ ေမးျမန္းမႈကို ေျဖၾကားေနစဥ္ (Photo – AFP)

အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာရာဇ၀တ္ခံု႐ံုး (ICC) မွ တရားသူႀကီးမ်ားက ဘဂၤါလီမြတ္စလင္မ်ားအား ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ငံသို႔ အတင္းအဓမၼ ေမာင္းထုတ္ခဲ့သည္ဟု စြပ္စြဲထားမႈအား ၎တို႔အေနျဖင့္ ၾကားနာစစ္ေဆးရန္ စဥ္းစားေနသည့္ တရားစြဲဆိုမႈဆုိင္ရာ ေတာင္းဆိုမႈတစ္ရပ္အား တံု႔ျပန္ရန္အတြက္ ျမန္မာႏုိင္ငံအား  ေနာက္ဆံုးရက္ သတ္မွတ္ေပးခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ဇြန္ ၂၁ ရက္တြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္တစ္ရပ္၌ ICC တရားသူႀကီးမ်ားက စြပ္စြဲထားေသာ ျပစ္မႈမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍  ICC အေနျဖင့္ တရားစီရင္ေရးကို ေဆာင္ရြက္သင့္ပါသလားဟူသည့္ ဧၿပီလက ေပးပို႔ထားေသာ ေတာင္းဆိုခ်က္ကို ဇူလိုင္ ၂၇ ရက္ ေနာက္ဆံုးထား၍ အေၾကာင္းျပန္ရန္ ျမန္မာႏုိင္ငံအား ေတာင္းဆိုထားသည္။

ဘဂၤါလီမြတ္စလင္ ၇၀၀,၀၀၀ ခန္႔သည္  ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လတြင္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည့္ တပ္မေတာ္စစ္ဆင္ေရးတစ္ရပ္ေၾကာင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ငံသို႔ ထြက္ေျပးခဲ့ၾကၿပီး ကုလသမဂၢက ယင္းကို လူမ်ဳိးစုလိုက္ သုတ္သင္မႈဟု ေခၚဆိုခဲ့သည္။

“အတင္းအဓမၼေမာင္းထုတ္ခဲ့မႈဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံပိုင္နက္မွာအစျပဳတယ္လို႔ စြပ္စြဲထားမႈကို စဥ္းစားရင္ ခံု႐ံုးအေနနဲ႔ တရားစြဲဆိုသူရဲ႕ ေတာင္းဆိုခ်က္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ကြၽမ္းက်င္ျပည့္စံုတဲ့ ျမန္မာအာဏာပိုင္ေတြဆီကေန စူးစမ္းေလ့လာထားခ်က္ေတြကို ရရွိဖို႔ႀကိဳးပမ္းတာ သင့္ေတာ္မွန္ကန္တယ္လို႔ ယူဆပါတယ္” ဟု ICC ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္၌ ေျပာၾကားထားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အဖြဲ႕၀င္ႏုိင္ငံမဟုတ္ေသာေၾကာင့္ ကမၻာ့ပထမဆုံး စစ္ရာဇ၀တ္မႈမ်ားဆုိင္ရာ အျမဲတမ္းတရား႐ံုးသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၌ အလိုအေလ်ာက္ တရားစီရင္ခြင့္ မရွိေပ။ သို႔ေသာ္ တရားစြဲဆိုသူက ဘဂၤါလီမြတ္စလင္ (မူရင္း၌ ႐ိုဟင္ဂ်ာဟု ေဖာ္ျပ) အေရး ႏွင့္ ICC အဖြဲ႕၀င္ႏုိင္ငံျဖစ္ေသာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံတစ္ေလွ်ာက္ ႏွိပ္ကြပ္မႈ ဆက္လက္ျဖစ္ပြားႏုိင္ဖြယ္ရွိမႈတို႔ကို ျပန္လည္သံုးသပ္ရန္ တရား႐ံုးကို ေတာင္းဆိုထားသည္။

တရားစြဲဆိုသူ ဖာတူးဘင္ဆူဒါက အတင္းအဓမၼေမာင္းထုတ္မႈသည္ နယ္စပ္ကို ျဖတ္ေက်ာ္ျဖစ္ပြားသည့္ သေဘာရွိေသာေၾကာင့္ ICC ၏ တရားစီရင္မႈသည္ ခ်မွတ္ထားသည့္ ဥပေဒေရးရာ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းမ်ားႏွင့္ ကိုက္ညီလိမ့္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း အခိုင္အမာ ေျပာၾကားထားသည္။ သို႔ေသာ္ အတင္းအဓမၼ ေမာင္းထုတ္မႈႏွင့္ပတ္သက္ေသာ အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္ႏွင့္ ICC ၏ တရားစီရင္ပိုင္ခြင့္ အကန္႔အသတ္မ်ားကိုမူ ဘင္ဆူဒါ အေနျဖင့္ ေရေရရာရာ သိရွိျခင္း မရွိေပ။

ICC တရားသူႀကီးမ်ားက တရားစီရင္ေရးကိစၥႏွင့္ ဘဂၤါလီမြတ္စလင္မ်ား နယ္စပ္ကို ျဖတ္ေက်ာ္ခဲ့မႈႏွင့္ပတ္သက္ေသာ အေနအထားမ်ားကို ျပန္လည္တံု႔ျပန္ရန္ ျမန္မာႏုိင္ငံအား ေတာင္းဆိုထားျခင္း ျဖစ္သည္။

ယင္းကိစၥႏွင့္ပတ္သက္၍ ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ႐ံုးညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးေဇာ္ေဌးက ေမ ၂၃ ရက္တြင္ ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာန အစည္းအေ၀းခန္းမတြင္ ျပဳလုပ္သည့္ ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ႐ံုး၀န္ႀကီးဌာန၏ ဒုတိယ တစ္ႏွစ္သက္တမ္းအတြင္း ေဆာင္ရြက္မႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ရွင္းလင္းစဥ္ သတင္းေထာက္မ်ား၏ ေမးျမန္းမႈကို ျပန္လည္ေျဖၾကားစဥ္က “ႏိုင္ငံတကာ သေဘာတူညီခ်က္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ကုလသမဂၢက ခ်မွတ္ထားတာ ရွိတယ္။ အဖြဲ႕၀င္ႏုိင္ငံေတြေပၚမွာ သက္ေရာက္မႈ ရွိတယ္။ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံက ႏိုင္ငံတကာ သေဘာတူညီခ်က္ကို လိုက္နာဖို႔ဆိုရင္ ႏွစ္ဆင့္လုပ္ရတယ္။ Register လုပ္ရတယ္။ လက္မွတ္ထိုးရတယ္။ အဲဒါၿပီးမွ အသက္၀င္တာ။ လက္မွတ္မထိုးတဲ့ ႏိုင္ငံေတြကိုေရာ အသက္၀င္လားဆိုေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ICC အဖြဲ႕၀င္ႏိုင္ငံလည္း မဟုတ္ဘူး။ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲကေန ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံထဲကို ဒုကၡသည္ေတြ ၀င္ေနတယ္ဆိုရင္ ကမၻာမွာ ဆီးရီးယားႏိုင္ငံတို႔၊ ကင္ညာႏိုင္ငံတို႔မွာ ျဖစ္ခဲ့ဖူးတယ္။ အဲဒီႏိုင္ငံေတြကိုေရာ ICC ကို ပို႔ခဲ့ဖူးလား။ မပို႔ခဲ့ဖူးပါဘူး။ ICC အဖြဲ႕၀င္ႏုိင္ငံျဖစ္တဲ့ ႏိုင္ငံေတာင္ အဲဒီလိုကိစၥမ်ဳိးမွာ အေရးယူမႈ မရွိခဲ့ဘူး။ ျမန္မာႏိုင္ငံကို လာလုပ္ရင္ လက္မခံဘူး။ ေနာက္တစ္ခ်က္က ႏိုင္ငံတကာ သေဘာတူညီခ်က္ေတြအရ ရွင္းရမယ္ဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံက ICC အဖြဲ႕၀င္ႏိုင္ငံ မဟုတ္ဘူး။ အဲဒီေတာ့ ICC သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ သက္ေရာက္မႈမရွိဘူး။ မရွိတဲ့အတြက္ ျဖစ္လာတာက ဘာလဲဆိုေတာ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံက ICC အဖြဲ႕၀င္ႏုိင္ငံျဖစ္တယ္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကေတာ့ တင္မွာပဲ။ တင္ရင္ ICC မွာက တရားသူႀကီး သံုးေယာက္ထိုင္တယ္။ ဒီမွာကို ICC က စစ္ေဆးသင့္ မသင့္ဆိုတာ သူတို႔ကို ဆံုးျဖတ္မယ္။ လက္ခံလား၊ လက္မခံဘူးလား။ လက္ခံတယ္ဆိုရင္ ေကာ္မတီတစ္ရပ္ ဖြဲ႕မယ္ေပါ့။ ကမၻာမွာ ICC က အေရးယူခဲ့တဲ့ ျဖစ္စဥ္ေတြကို ၾကည့္လိုက္ရင္ အဖြဲ႕၀င္ ႏိုင္ငံမဟုတ္ဘူး၊ အဲဒီႏိုင္ငံအစိုးရက လက္ခံတယ္ဆိုရင္ လုပ္လို႔ရတယ္” ဟု ေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္  ICC တြင္ လက္မွတ္ထုိးထားသည့္ ႏုိင္ငံမဟုတ္ေၾကာင္း၊ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ဗီယင္နာကြန္ဗင္းရွင္းတြင္ သက္ဆုိင္ရာ စာခ်ဳပ္၀င္ႏုိင္ငံက လက္မွတ္ ထုိးသည့္အျပင္ အတည္ျပဳထားမွ ယင္းႏိုင္ငံအေပၚ စာခ်ဳပ္၏ သေဘာတူညီခ်က္ သက္ေရာက္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ ICC အဖြဲ႕၀င္ မဟုတ္သည့္အျပင္ လက္မွတ္ထိုးထားျခင္းလည္း မရွိေၾကာင္း၊ ၀င္မထားေၾကာင္း၊ အဖြဲ႕၀င္ မထားသည့္အတြက္  ICC က ျမန္မာႏုိင္ငံကို အေရးယူ၍မရေၾကာင္း၊ အျခားဒုကၡသည္ ျပႆနာ (Refugee Crisis) ျဖစ္သည့္ ႏုိင္ငံမ်ားတြင္လည္း  ICC မတင္ခဲ့ဘဲ ျမန္မာႏုိင္ငံက်မွ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္က ICC အဖြဲ႕၀င္ျဖစ္၍ ICC တင္၍ ရမလားဆိုသည္မွာ ႏုိင္ငံတကာ လုပ္ထံုးလုပ္နည္း၌ ICC ရာဇ၀င္တြင္ တစ္ခါမွ်မရွိခဲ့ေၾကာင္း၊ မရွိဖူးခဲ့သည့္အတြက္ ျမန္မာႏုိင္ငံအေနျဖင့္ လက္ခံမည္ မဟုတ္ေၾကာင္း ဦးေဇာ္ေဌးက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

June 22, 2018














Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.