<

မ်ဳိးသုဥ္းလုနီး ရွားပါးျမစ္ေတြးငွက္ (River Tern) အသိုက္ ၁၁ ခုကို ဟုမၼလင္းႏွင့္ ခႏီၲးၿမိဳ႕နယ္အၾကားတြင္ ေတြ႕ရွိထိန္းသိမ္းထားေၾကာင္း သိရ

ျမစ္ေတြးငွက္သိုက္တစ္ခုအား ေတြ႕ရစဥ္ (Photo: WCS Myanmar)

မ်ဳိးသုဥ္းလုနီး ရွားပါးျမစ္ေတြးငွက္ (River Tern) ေဒသအေခၚ စင္ေရာ္ငွက္အသိုက္ ၁၁ ခုကို ဟုမၼလင္းႏွင့္ ခႏီၲးၿမိဳ႕နယ္ၾကားတြင္ ေတြ႕ရွိထိန္းသိမ္းထားေၾကာင္း သိရသည္။

ျမစ္ေတြးငွက္မ်ား၏ သားေပါက္ရာသီျဖစ္ေသာ ဇန္န၀ါရီမွ မတ္အတြင္း ျမစ္ေတြးငွက္သိုက္မ်ားကို ရွာေဖြထိန္းသိမ္းမႈမ်ားျပဳလုပ္ၾကရာ ထိုငွက္မ်ား အဓိကေနထိုင္က်က္စားရာ ေဒသျဖစ္ေသာ ဟုမၼလင္းၿမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ခႏီၲးၿမိဳ႕နယ္ၾကားရွိ ခ်င္းတြင္းျမစ္ေၾကာင္းတစ္ေလွ်ာက္တြင္ ေတြ႕ရွိထားျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သားငွက္ထိန္းသိမ္းေရးအဖြဲ႕ (ျမန္မာႏိုင္ငံအစီအစဥ္) မွ ငွက္ကြၽမ္းက်င္ပညာရွင္ ဦးႏိုင္လင္း၏ ေျပာၾကားခ်က္အရ သိရသည္။

“၂၀၁၇ ခုႏွစ္က ဧရာ၀တီနဲ႔ ခ်င္းတြင္းမွာ ျမစ္ေတြးငွက္သိုက္ေပါင္း ၄၁ သိုက္ ေတြ႕ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒီႏွစ္ သားေပါက္ရာသီရဲ႕ တစ္၀က္မွာေတာ့ အသိုက္ေပါင္း ၁၁ သိုက္ေတြ႕ထားပါတယ္။ အကုန္လံုးက ဟုမၼလင္းနဲ႔ ခႏီၲးၾကားမွာေတြ႕တာပါ။ ျမစ္ေတြးငွက္ေတြက ဧရာ၀တီနဲ႔ ခ်င္းတြင္းျမစ္ႀကီး ႏွစ္ခုမွာရွိတယ္ဆိုေပမဲ့ ခႏီၲးႏွင့္ ဟုမၼလင္းၾကားက သူတို႔ရဲ႕မိတ္လိုက္မ်ဳိးပြားရာေဒသႏွင့္ သားေပါက္၊ အသိုက္ေဆာက္ရာ အေကာင္းဆုံးေနရင္းေဒသျဖစ္တဲ့အတြက္ အဲဒီေနရာမွာပဲ အဓိကရွာေဖြထိန္းသိမ္းထားတာပါ” ဟု ဦးႏုိင္လင္းမွ ေျပာၾကားသည္။

ျမစ္ေတြးငွက္မ်ားသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္သာမက ကမၻာတြင္လည္း ရွားပါးလာသည့္ငွက္မ်ိဳးစိတ္ျဖစ္ၿပီး IUCN Red List တြင္ထည့္သြင္းထားေၾကာင္း သိရသည္။ ျမစ္ေတြးငွက္မ်ားသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေရခ်ဳိျမစ္ႀကီးမ်ားတြင္ ယခင္က ေပါမ်ားစြာ ေနထိုင္က်က္စားခဲ့ေသာ္လည္း ၂၀၁၇ သုေတသနျပဳလုပ္ခ်က္မ်ားအရ ယင္းတို႔အဓိကက်က္စားေသာ ဧရာ၀တီျမစ္ႏွင့္ ခ်င္းတြင္းျမစ္ ႏွစ္ခုေပါင္းတြင္ အနည္းဆုံးအေကာင္ေရ ၁၀၀ ေက်ာ္သာ က်န္ရွိေတာ့ေၾကာင္း သိရသည္။

အခ်ိန္အခါမဲ့ ျမစ္ေရႀကီးျခင္း၊ ျမစ္ႀကီးမ်ားရွိ သဲေသာင္မ်ားေပ်ာက္ဆံုးလာျခင္း၊ လူမ်ား၏ စိုက္ခင္းမ်ားတိုးခ်ဲ႕လာျခင္းႏွင့္ ၎တို႔၏ဥမ်ားကို ဖ်က္ဆီးယူငင္စားေသာက္ခံရျခင္းတို႔ေၾကာင့္ ျမစ္ေတြးငွက္မ်ားရွားပါးလာရျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

“အဓိက ကေတာ့ ဒီငွက္ေတြက သဲေသာင္ျပင္ေတြမွာပဲ ေနထိုင္က်က္စားတယ္။ ဥခ်တယ္။ သားေပါက္တယ္။ လူေတြက ျမစ္ေဘးေတြ ျမစ္အတြင္းေတြမွာ ေရႊလုပ္ငန္းေတြလုပ္ၾကတာေတြေၾကာင့္ သူတို႔ေနတဲ့ သဲေသာင္ျပင္ေတြ အခုေနာက္ပိုင္းမွာ ပ်က္စီးေပ်ာက္ကြယ္ကုန္တယ္။ လူေတြက သဲေသာင္ေတြမွာ စိုက္ခင္းေတြ တိုးခ်ဲ႕စိုက္ပ်ဳိးလာတာေၾကာင့္လည္း သူတို႔ေနစရာေနရာေတြ ေပ်ာက္ကုန္တယ္။ ဆံုး႐ံႈးမႈျဖစ္ရဆံုး အဓိကအခ်က္ကေတာ့ အခ်ိန္အခါမဲ့ ျမစ္ေရႀကီးတဲ့အခါ သူတို႔ဥေတြ၊ အသိုက္ေတြပ်က္စီးရတယ္။ ေနာက္တစ္ခုက သူတို႔ရဲ႕ဥေတြကို လူေတြ၊ တိရစၦာန္ေတြက ဖ်က္ဆီးယူငင္စားေသာက္ခံရတယ္။ အဲဒါေတြေၾကာင့္ သူတို႔ေနစရာေနရာ၊ ဥ ဥခ်စရာေနရာ၊ သားေပါက္စရာေနရာေတြ ေပ်ာက္လာၿပီး သူတို႔ေတြလည္း အေကာင္ေရ တျဖည္းျဖည္းရွားလာရတာေပါ့” ဟု ဦးႏိုင္လင္းမွ ေျပာၾကားသည္။

ျမစ္ေတြးငွက္မ်ားကို ေရွရွည္ထိန္းသိမ္းႏိုင္ရန္ ၎တို႔ သားေပါက္ခ်ိန္ရာသီအတြင္း ျမစ္ေတြးငွက္မ်ား အသိုက္ေဆာက္လုပ္ဥခ်ရာ အေရးပါေသာသဲေသာင္ခုံမ်ား၊ ကြၽန္းမ်ားတြင္ သတိေပးတားျမစ္ခ်က္မ်ား၊ ေမတၱာရပ္ခံခ်က္ဆိုင္းဘုတ္မ်ားကို စိုက္ထူထားၿပီး သစ္ေတာဦးစီးဌာန၊ သားငွက္ထိန္းသိမ္းေရးအဖြဲ႕ (ျမန္မာႏိုိင္ငံအစီအစဥ္) ႏွင့္ ေဒသခံမ်ား ပူးေပါင္းေစာင့္ၾကပ္၍ ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ျခင္းကို ၂၀၁၇ ခုႏွစ္မွစတင္ၿပီး ေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္း သိရသည္။

February 13, 2018














Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.