ဖားကန္႔အပါအ၀င္ ရတနာနယ္ေျမမ်ားတြင္ သက္တမ္းကုန္ဆံုးသျဖင့္ ဆက္လက္ လုပ္ကိုင္ခြင့္မရေတာ့သည့္ လုပ္ကြက္မ်ား၏ ယာဥ္၊ ယႏၲရားမ်ားျဖင့္ သက္တမ္းရွိေနသည့္ လုပ္ကြက္မ်ားသို႔ ၀င္ေရာက္ကာ ေက်ာက္စိမ္း အရွိန္အဟုန္ျမႇင့္ တူးေဖာ္ေန

ဖားကန္႔ေဒသရွိ ေက်ာက္စိမ္းလုပ္ကြက္မ်ားအား ယခုရက္ပိုင္းအတြင္း ေတြ႕ရစဥ္

လက္ရွိအစိုးရလက္ထက္တြင္ ဖားကန္႔အပါအ၀င္ ရတနာနယ္ေျမမ်ား၌ ေက်ာက္စိမ္းလုပ္ကြက္မ်ားကို သက္တမ္းကုန္ဆံုးပါက ဆက္လက္ လုပ္ကိုင္ခြင့္ သက္တမ္းတုိးျမႇင့္ေပးျခင္း မရွိေသာ္လည္း အဆိုပါလုပ္ကြက္မ်ားမွ ယာဥ္၊ ယႏၲရားမ်ားျဖင့္ သက္တမ္းရွိကာ တူးေဖာ္ေနဆဲျဖစ္သည့္ လုပ္ကြက္မ်ားသို႔ ၀င္ေရာက္ၿပီး ေက်ာက္စိမ္းထုတ္လုပ္မႈမ်ားကို အရွိန္အဟုန္ျမႇင့္ တူးေဖာ္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနေၾကာင္း ေမ ၁၇ ရက္က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ Park Royal ဟိုတယ္တြင္ ျပဳလုပ္သည့္ Global Witness ၏ Jade and The General မွတ္တမ္း႐ုပ္ရွင္ျပသပြဲတြင္ Global Witness မွ Campaign Leader Mr. Paul Donowitz ႏွင့္ Ms. Juman Kubba ႏွင့္ကခ်င္လူမႈဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ကြန္ရက္ KDNG မွ Tsa Ji ကေျပာၾကားသည္။

“၂၀၁၅ မွာထုတ္ျပန္ခဲ့တဲ့ အစီရင္ခံစာကို ဆက္လက္တင္ျပတာပါ။ အဲဒီအစီရင္ခံစာမွာဆို တ႐ုတ္ကို ေက်ာက္စိမ္းတင္ပို႔မႈက ၃၁ ဘီလ်ံအထိရွိေၾကာင္း ေဖာ္ျပခဲ့တယ္။ လိုင္စင္ရပ္ခံရတဲ့ ကုမၸဏီေတြရဲ႕ ယာဥ္၊ ယႏၲရားေတြက လိုင္စင္ရွိၿပီး ဆက္လုပ္ေနတဲ့ ကုမၸဏီေတြဆီ ေျပာင္းလုပ္ေနတာ ေတြ႕ရတယ္” ဟု Paul Donowitz ကဆိုသည္။

စစ္အရာရွိေဟာင္းမ်ား၊ ခ႐ိုနီမ်ားႏွင့္ မူးယစ္ရာဇာမ်ားက ၂၀၁၄ ခုႏွစ္အတြင္း တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသို႔ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၃၁ ဘီလ်ံတန္ဖိုးရွိ ေက်ာက္စိမ္းမ်ားကို တင္သြင္းခဲ့ေၾကာင္း “ေက်ာက္စိမ္း၊ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ႀကီးမားသည့္ ႏုိင္ငံေတာ္လွ်ဳိ႕၀ွက္ခ်က္ အစီရင္ခံစာ” ထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္ Global Witness အေနျဖင့္ လက္ရွိတြင္ အဆိုပါအစီရင္ခံစာ၏ ေနာက္ဆက္တြဲအျဖစ္ Jade and The General မွတ္တမ္း႐ုပ္ရွင္ျပသရန္ ႀကိဳးပမ္းခဲ့ေသာ္လည္း အဆိုပါမွတ္တမ္း႐ုပ္ရွင္မွာ ျပသရန္ ခြင့္ျပဳခ်က္မယူရေသးသျဖင့္ ျပသျခင္းမျပဳရန္ Park Royal ဟိုတယ္မွ တာ၀န္ရွိသူမ်ားက ေျပာၾကားသျဖင့္ ျပသႏိုင္ခဲ့ျခင္းမရွိေၾကာင္း Mr. Paul Donowitz ႏွင့္ Ms. Juman Kubba ကေျပာၾကားသည္။

“တိုးခ်ဲ႔တယ္။ ထပ္တိုးတယ္ဆိုၿပီး တရားမ၀င္ယာဥ္၊ ယႏၲရားေတြနဲ႔ သတ္မွတ္ခ်က္ေက်ာ္လြန္ၿပီး တူးေဖာ္ေနတာ အမ်ားႀကီးေတြ႕ေနရတယ္” ဟု KDNG မွ Tsa Ji ကဆိုသည္။

လုံးခင္း၊ ဖားကန္႔ႏွင့္ အျခားရတနာနယ္ေျမမ်ားရွိ ေက်က္မ်က္တူးေဖာ္ေရး လုပ္ကြက္ ၄၂၇ ခုမွာ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဧၿပီလတြင္ သက္တမ္းကုန္ဆုံးၿပီျဖစ္ေၾကာင္း သယံဇာတႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး၀န္ႀကီးဌာနမွ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဧၿပီလအတြင္း လုံးခင္း၊ ဖားကန္႔ရတနာနယ္ေျမတြင္ သက္တမ္းကုန္ဆုံးမည့္ လုပ္ကြက္ ၁၂၈ ခု၊ မုိးညႇင္းရတနာနယ္ေျမတြင္ လုပ္ကြက္ ၁၅၅ ခု၊ မုိးကုတ္ရတနာနယ္ေျမတြင္ လုပ္ကြက္ ၅၆ ခု၊ မုိင္း႐ွဴးရတနာနယ္ေျမတြင္ လုပ္ကြက္ ႏွစ္ခု၊ ခႏီၲးရတနာနယ္ေျမတြင္ လုပ္ကြက္ ၈၆ ခုတုိ႔မွာ သက္တမ္းကုန္ဆုံးမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

မုိးညႇင္းရတနာနယ္ေျမရွိ လုပ္ကြက္ ၁၅၅ ခုမွာ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္မ်ားက လုပ္ကုိင္ခြင့္ျပဳခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး မုိးကုတ္ရတနာနယ္ေျမရွိ လုပ္ကြက္ ၅၆ ခုမွာ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္က လုပ္ကုိင္ခြင့္ျပဳခဲ့ေၾကာင္း၊ မုိင္း႐ွဴးရတနာေျမ လုပ္ကြက္ႏွစ္ခုကုိလည္း ၂၀၁၄ ခုႏွစ္တြင္ လုပ္ကုိင္ခြင့္ျပဳခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

လုံးခင္း၊ ဖားကန္႔ ရတနာနယ္ေျမရွိ လုပ္ကြက္ ၁၂၈ ခုကုိ ၂၀၁၀ ႏွင့္၂၀၁၂ ခုႏွစ္တြင္ လုပ္ကုိင္ခြင့္ေပးခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ ခႏီၲးရတနာနယ္ေျမရွိ လုပ္ကြက္ ၈၆ ခုကုိ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္တြင္ လုပ္ကုိင္ခြင့္ေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ အဆုိပါလုပ္ကြက္မ်ား အားလုံးသည္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဧၿပီလတြင္ သက္တမ္းကုန္ဆုံးၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း အသိေပးထုတ္ျပန္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

သယံဇာတႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး၀န္ႀကီးဌာန၊ ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ရတနာ ေရာင္း၀ယ္ေရး လုပ္ငန္းအေနျဖင့္ လုံးခင္း၊ ဖားကန္႔ႏွင့္ အျခားရတနာနယ္ေျမမ်ားရွိ ေက်ာက္မ်က္ တူးေဖာ္ေရးလုပ္ကြက္ ၂၁၀ မွာ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္မတ္လတြင္ သက္တမ္းကုန္ဆုံးမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္အျပင္ ယင္းမတုိင္မီကလည္း လုံးခင္း၊ ဖားကန္႔ရတနာနယ္ေျမ ခႏၲီး၊ မုိးညႇင္း၊ မုိးကုတ္ႏွင့္ မုိင္း႐ွဴး၊ နန္႔ယားဆိပ္ ရတနာနယ္ေျမမ်ားရွိ လုပ္ကြက္ ၂၀၀၀ ေက်ာ္မွာ သက္တမ္းကုန္ဆံုးခဲ့ေၾကာင္း ေၾကညာထားသျဖင့္ လက္ရွိအစိုးရလက္ထက္တြင္ သက္တမ္းကုန္ဆံုး၍ ဆက္လက္လုပ္ကိုင္ခြင့္မျပဳသည့္ ေက်ာက္စိမ္းလုပ္ကြက္ ၃၀၀၀ ခန္႔ရွိၿပီျဖစ္သည္။

လက္ရွိတြင္ လုပ္ကြက္သက္တမ္း ကုန္ဆုံးမည့္ ရတနာနယ္ေျမမ်ားရွိ လုပ္ကြက္မ်ားကုိ သက္တမ္းတုိးျမႇင့္မေပးဘဲ လစ္လပ္လုပ္ကြက္မ်ားအျဖစ္ ေၾကညာထားၿပီး အဆုိပါလုပ္ကြက္မ်ားအတြက္ Environmental Management Plan ေရးဆြဲေနေၾကာင္းႏွင့္ ေရးဆြဲၿပီးပါက ျပည္ေထာင္စုအစုိးရအဖြဲ႕၊ ျပည္နယ္ႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီး အစုိးရအဖြဲ႕အေနျဖင့္ လုပ္ပုိင္ခြင့္ရွယ္ယာမ်ား ခြဲေ၀သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သယံဇာတႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး ၀န္ႀကီးဌာနမွ အၾကံေပးဦး၀င္းထိန္က ယခုႏွစ္ဇန္န၀ါရီလအတြင္းက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

“လိုင္စင္သက္တမ္း ကုန္ဆံုးသြားလို႔ ဆက္လက္တူးေဖာ္ခြင့္မရတဲ့ လုပ္ငန္းေတြရဲ႕ ယာဥ္၊ ယႏၲရားေတြက လိုင္စင္ရွိေနတဲ့ လုပ္ငန္းေတြမွာ ၀င္ေရာက္ တူးေဖာ္ေနတာကို သယံဇာတႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး၀န္ႀကီးဌာနကို တင္ျပထားတယ္” ဟု Juman Kubba ကေျပာၾကားသည္။

Writer: 
ၿဖိဳးေ၀