အစုိးရႏွင့္ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕မ်ား ပူးတြဲၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အေထာက္အကူျပဳ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးက႑ဆုိင္ရာ ကြင္းဆင္းေလ့လာေရး ျပဳလုပ္

ေဒသခံမ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆံုေနသည့္ အစိုးရအဖြဲ႕ႏွင့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္အဖြဲ႕မွ တာ၀န္ရိွသူမ်ားကို ေတြ႕ရစဥ္

အစိုးရႏွင့္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕မ်ားပူးတြဲ၍ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအေထာက္အကူျပဳ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးက႑ဆိုင္ရာ ကြင္းဆင္း ေလ့လာေရးခရီးအား ဇူလုိင္ ၃၁ ရက္တြင္ သြားေရာက္ခဲ့ေၾကာင္း ႏုိင္ငံေတာ္အတုိင္ပင္ခံ႐ုံးက ထုတ္ျပန္သည္။

ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ အမ်ဳိးသားျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဗဟိုဌာန ဥကၠ႒၊ ႏိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢဳိလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ဥကၠ႒အျဖစ္ တာ၀န္ယူ၍ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရႏွင့္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ပါ၀င္ဖြဲ႕စည္းထားေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ား ရန္ပုံေငြဆိုင္ရာ ေပါင္းစပ္ညိႇႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕ (Joint Coordination Body for Peace Process Funding-JCB) ၏ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလအတြင္းက က်င္းပခဲ့ေသာ အစည္းအေ၀းတြင္ ဦးစားေပး က႑ေလးရပ္အျဖစ္ ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈ ရပ္စဲေရးက႑၊ ေစ့စပ္ညိႇႏႈိင္းေရးႏွင့္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးက႑၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအေထာက္အကူျပဳ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးက႑ႏွင့္ အမ်ဳိးသားျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဗဟိုဌာန၏ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္စဥ္ႏွင့္ပတ္သက္သည့္ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားက႑တို႔ကို သတ္မွတ္ေၾကာင္း သေဘာတူ ဆုံးျဖတ္ခဲ့သည္။

ယင္းဦးစားေပးက႑ႀကီး ေလးရပ္တြင္ ပါ၀င္ေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အေထာက္အကူျပဳ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးက႑ (Peace Supporting Development Sector) ကို လက္ေတြ႕အေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္ ရည္ရြယ္၍ ပူးတြဲကြင္းဆင္း ေလ့လာေရး ခရီးစဥ္ကို သြားေရာက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ႏွစ္ဖက္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ပါ၀င္ေသာ ပူးတြဲကြင္းဆင္းေလ့လာေရး အဖြဲ႕သည္ မြန္ျပည္နယ္ သထုံခ႐ိုင္သထုံၿမိဳ႕နယ္ အင္းေကြးေက်းရြာသို႔ ဇူလိုင္ ၃၁ ရက္တြင္ သြားေရာက္ခဲ့ၿပီး ေဒသခံမ်ားႏွင့္ ရင္းရင္းႏွီးႏွီး ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ပူးတြဲကြင္းဆင္းေလ့လာေရးအဖြဲ႕က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးကို ဒြန္တြဲ ေဆာင္ရြက္သြားရန္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ေဒသခံမ်ား၏ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို ျဖည့္ဆည္းႏိုင္ရန္ ရည္ရြယ္၍ ႏွစ္ဖက္ပူးတြဲကာ ယခုကဲ့သို႔ ကြင္းဆင္းေလ့လာမႈ ျပဳလုပ္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ေဒသခံမ်ားအား ရွင္းလင္းေျပာၾကားသည္။

ေက်းရြာေနျပည္သူမ်ားက ရာသီမေရြး သြားလာႏိုင္ေသာလမ္း၊ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား၊ ေနရပ္စြန္႔ခြာ တိမ္းေရွာင္ေနရသူမ်ားအတြက္ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္း ဖန္တီးေပးေရး အပါအ၀င္ ေက်းရြာ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားရာ ေက်းရြာ၏ ပကတိလိုအပ္ခ်က္မ်ားကို အေျခခံ၍ လက္ေတြ႕ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ပူးတြဲကြင္းဆင္းေလ့လာေရးအဖြဲ႕က ကတိျပဳျပန္လည္ ေျပာၾကားခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ပူးတြဲ ကြင္းဆင္းေလ့လာေရးအဖြဲ႕တြင္ အစိုးရ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာ္မရွင္ ဥကၠ႒ ေဒါက္တာ တင္မ်ဳိး၀င္း၊ ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ေဒါက္တာျမင့္ေထြး၊ ေဒါက္တာ ၀င္းျမတ္ေအး၊ မြန္ျပည္နယ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာေအးဇံ စသူတို႔ ပါ၀င္ၿပီး တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအျဖစ္ တစ္ႏိုင္ငံလုံး ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈ ရပ္စဲေရးဆိုင္ရာ သေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) လက္မွတ္ေရးထိုးထားသည့္ ပအိုး၀္အမ်ဳိးသားလြတ္ေျမာက္ေရး အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (PNLO) ဥကၠ႒ ဦးခြန္ျမင့္ထြန္းႏွင့္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ပါ၀င္ၿပီး အျခားေဒသမ်ားသို႔ ဆက္လက္သြားေရာက္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

Writter: ဆန္းထူးေအာင္

အာဖဂန္ၿမိဳ႕ေတာ္ကဘူးရွိ အီရတ္သံ႐ံုးအား တုိက္ခုိက္ခဲ့ဟု IS အဖဲြ႕ ထုတ္ျပန္

ဇူလိုင္ ၃၁ ရက္က ကဘူးရိွ အီရတ္သံ႐ံုးအနီး အေသခံဗံုးခြဲမႈ ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ေနရာ၌ ေတြ႕ရေသာ အာဖဂန္လံုျခံဳေရးမ်ား (Photo: AFP)

အာဖဂန္နစၥတန္ၿမိဳ႕ေတာ္ ကဘူးရွိ အီရတ္သံ႐ံုးအျပင္ဘက္တြင္ ဇူလိုင္ ၃၁ ရက္၌ အေသခံဗံုးခဲြသမားတစ္ဦးက ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ေဖာက္ခဲြခဲ့ၿပီး စစ္ေသြးၾကြမ်ားက သံ႐ံုး၀င္းထဲသို႔ ခ်ဳိးေဖာက္၀င္ေရာက္ခဲ့ေၾကာင္း အာဖဂန္တာ၀န္ရွိသူမ်ားက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

တိုက္ခိုက္မႈစတင္ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီးေနာက္ အၾကမ္းဖ်င္း ေလးနာရီခန္႔အၾကာတြင္ တိုက္ခိုက္သူအားလံုးကို ေခ်မႈန္းႏိုင္ခဲ့ၿပီး သံ႐ံုး၀င္းကို ျပန္လည္ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ခဲ့ေၾကာင္း၊ သံ႐ံုး၀န္ထမ္းအားလံုး ေဘးကင္းခဲ့ၿပီး ရဲတပ္ဖဲြ႕၀င္တစ္ဦးသည္သာ ဒဏ္ရာအနည္းငယ္ရခဲ့ေၾကာင္း အာဖဂန္ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီးဌာနက ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ထုတ္ျပန္မႈမ်ားမွာ ကဲြလဲြေနေၾကာင္း သိရသည္။

ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီးဌာန၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ အေသခံဗံုးခဲြသူတစ္ဦးက သံ႐ံုး၀င္ေပါက္၌ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ေဖာက္ခဲြခဲ့ၿပီး စစ္ေသြးၾကြ ေလးဦးထက္မနည္းက သံ႐ံုးကို တုိက္ခုိက္ခဲ့ေၾကာင္း ေဖာ္ျပခဲ့သည္။ ရဲတပ္ဖဲြ႕၀င္မ်ားက အခ်ိန္မီေရာက္ရွိလာခဲ့ၿပီး အီရတ္ သံတမန္၀န္ထမ္းမ်ားအား ေဘးကင္းရာသို႔ ေရႊ႕ေျပာင္းေပးခဲ့ေၾကာင္း၊ ရဲတစ္ဦးသာ ဒဏ္ရာအနည္းငယ္ရခဲ့ေၾကာင္း ယင္းေၾကညာခ်က္က ဆိုခဲ့သည္။ အီရတ္သံ႐ံုးသည္ ဟိုတယ္မ်ား၊ ဘဏ္မ်ား၊ စူပါမားကတ္ႀကီးမ်ားႏွင့္အတူ ရဲစခန္းမ်ားရွိသည့္ ကဘူးၿမိဳ႕ အေနာက္ေျမာက္ပိုင္းတြင္ တည္ရွိသည္။

သို႔ေသာ္ တုိက္ခုိက္မႈျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ေနရာ၌ရွိေနေသာ အာဖဂန္လံုျခံဳေရး တပ္ဖဲြ႕၀င္တစ္ဦးႏွင့္ မ်က္ျမင္သက္ေသမ်ားကမူ တိုက္ခိုက္သူမ်ားအား သံ႐ံုးအနီးတြင္ ကားျဖင့္လာခ်သြားခဲ့ေၾကာင္း၊ ယင္းေနာက္၎တို႔က ေသနတ္မ်ားျဖင့္ ပစ္ခတ္၍ သံ႐ံုးထဲသို႔ ထုိးေဖာက္၀င္ေရာက္ခဲ့ေၾကာင္း၊ ယင္းေနာက္ သံ႐ံုးထဲတြင္ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ေဖာက္ခဲြပစ္ခဲ့ၾကေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ၾကသည္။

ဘဂၢဒက္ရွိ အီရတ္ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးဌာနက ေဘးကင္းရာသို႔ ေရႊ႕ေျပာင္းခဲ့သူမ်ားထဲတြင္ သံမွဴးလည္း ပါ၀င္ခဲ့ေၾကာင္း၊ အေျခအေနအား အာဖဂန္တာ၀န္ရွိသူမ်ားႏွင့္အတူ ေစာင့္ၾကည့္ေနေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

IS အဖဲြ႕၏အာဖဂန္အဖဲြ႕ခဲြက ၎တုိ႔၏ အဖဲြ႕၀င္ႏွစ္ဦးသည္ အီရတ္သံ႐ံုးအား တုိက္ခုိက္ခဲ့ၿပီး လံုျခံဳေရးႏွင့္ သံ႐ံုး၀န္ထမ္း ၂၇ ဦးထက္မနည္း ေသဆံုးခဲ့ေၾကာင္း ၎တုိ႔၏ ၀ါဒျဖန္႔သတင္းေအဂ်င္စီ ဗာေဆတြင္ ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ ယင္းစစ္ေသြးၾကြအဖဲြ႕သည္ တုိက္ခုိက္မႈမ်ားတြင္ ေသဆံုးဒဏ္ရာရသူ အေရအတြက္ကို အျမဲလိုလိုခ်ဲ႕ကား ထုတ္ျပန္ေလ့ရွိသည္။

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ပထမေျခာက္လအတြင္း အာဖဂန္၌ ေသဆံုးခဲ့သည့္ အရပ္သား စုစုေပါင္း၏ ရာခိုင္ႏႈန္း ၂၀ နီးပါးမွာ ကဘူးမွျဖစ္သည္ဟု ကုလသမဂၢ၏ မၾကာေသးမီက ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ အစီရင္ခံစာအရ သိရသည္။ ကဘူးတြင္ ေမေႏွာင္းပိုင္းက တိုက္ခိုက္မႈႀကီး တစ္ခုအတြင္း လူေပါင္း ၁၅၀ ေက်ာ္ေသဆံုးၿပီး ရာႏွင့္ခ်ီ၍ ဒဏ္ရာရရွိခဲ့သည္။

Ref: AFP

ရာထူးတိုး မမွ်တဟုဆုိကာ ႏုိင္ငံအႏွံ႔ရွိ နည္းပညာတကၠသိုလ္ႏွင့္ ကြန္ပ်ဴတာတကၠသိုလ္ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ား ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈ ျပဳလုပ္

ပခုကၠဴနည္းပညာတကၠသိုလ္တြင္ ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈ ျပဳလုပ္ေနသည့္ ဆရာ ဆရာမမ်ားကို ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု – သက္ထိန္၀င္း)

ဇူလိုင္ ၃၁ ရက္မွ စတင္ကာ ျမန္မာႏိုင္ငံအႏွံ႔ရိွ နည္းပညာတကၠသိုလ္ႏွင့္ ကြန္ပ်ဴတာတကၠသိုလ္မ်ားရိွ ဆရာ ဆရာမမ်ားက ဖဲႀကိဳးျပာလွဳပ္ရွားမႈအား စတင္ျပဳလုပ္ၾကသည္။ ပညာေရး၀န္ႀကီးဌာန တစ္ခုတည္းေအာက္တြင္ ရိွေသာ္လည္း အဆိုပါ နည္းပညာတကၠသိုလ္ႏွင့္ ကြန္ပ်ဴတာ တကၠသိုလ္တို႔တြင္ ရာထူးတိုးျခင္းမွာ အျခားေသာ ဌာနမ်ားႏွင့္မတူဘဲ ကြဲျပားလ်က္ရိွသည္။

အျခားေသာဌာနမ်ားတြင္ သတ္မွတ္ထားသည့္ လုပ္သက္ရိွပါက ရာထူးတိုးျခင္းမ်ား ရိွေသာ္လည္း ယင္းတကၠသိုလ္မ်ားတြင္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္လ်က္ရိွသည့္ ဆရာ ဆရာမမ်ားမွာ ရာထူးတိုးျခင္းမရိွေၾကာင္း သိရသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအႏွံ႔ရိွ နည္းပညာတကၠသိုလ္ႏွင့္ ကြန္ပ်ဴတာတကၠသိုလ္တို႔မွ ဆရာ ဆရာမမ်ားက အဆိုပါ လႈပ္ရွားမႈကို ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး ထူးျခားမႈမရိွပါက ဆႏၵထုတ္ေဖာ္မႈမ်ား လုပ္ေဆာင္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ရာထူးတိုးမညီမွ်ျခင္းအေပၚ ဖဲႀကိဳးျပာလွဳပ္ရွားမႈ ျပဳလုပ္ရျခင္းႏွင့္ပတ္သက္၍ ရန္ကုန္တြင္ သတင္းစာရွင္း

Blue Ribbon Campaign ျပဳလုပ္ရျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ နည္းပညာတကၠသိုလ္ႏွင့္ ကြန္ပ်ဴတာတကၠသိုလ္တို႔မွ တာ၀န္ရွိသူမ်ား ပူးေပါင္းၿပီး စာနယ္ဇင္းရွင္းလင္းပြဲကို ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊ MJN ႐ံုးခန္း၌ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္ ၃၁ ရက္၌ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

“အဓိက,ကေတာ့ ပညာေရး၀န္ႀကီးဌာန လက္ေအာက္ရွိ ဦးစီးဌာနအသီးသီးက ရာထူးတိုးမႈေတြ ညီညြတ္မွ်တမႈမရွိျခင္းကို သက္ဆိုင္ရာတာ၀န္ရွိသူေတြ သိရွိေစဖို႔ ရည္ရြယ္ပါတယ္။ ပညာေရး၀န္ႀကီးဌာန လက္ေအာက္ရွိ အဆင့္ျမင့္ပညာဦးစီးဌာနရဲ႕ နည္းပညာတကၠသိုလ္နဲ႔ ကြန္ပ်ဴတာတကၠသိုလ္ေတြမွာ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္လ်က္ရွိတဲ့ ဆရာ ဆရာမေတြက ရာထူးတိုး လုပ္သက္ေက်ာ္လြန္ေနၿပီ ျဖစ္ေပမယ့္ အခုထိ ရာထူးတိုးခံစားခြင့္ မရွိၾကရပါဘူး။ ပညာေရး၀န္ႀကီးဌာနတစ္ခုတည္းရဲ႕ လက္ေအာက္မွာ ရွိေပမယ့္လည္း ဦးစီးဌာနအသီးသီးရဲ႕ ခ်မွတ္ထားတဲ့ ရာထူးတိုးမူ၀ါဒေတြကလည္း မတူညီၾကပါဘူး” ဟု နည္းပညာတကၠသိုလ္ (ေမွာ္ဘီ) သုတနည္းပညာဌာန၊ လက္ေထာက္ကထိက ေဒၚသူသူေအာင္က ေျပာၾကားသည္။

ဥပေဒအရ ရာထူးတိုးရမည္ထက္ ႏွစ္မ်ားစြာ ေက်ာ္လြန္ေနျခင္း၊ ၀န္ႀကီးဌာနတစ္ခုတည္းျဖစ္ေသာ္လည္း ရာထူးတိုးမူ၀ါဒမတူညီ၍ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မဲ့ေနျခင္း၊ အလုပ္ေခၚစဥ္ကတည္းက ရာထူးအတိုင္း ႏွစ္ကာလၾကာျမင့္စြာ ရာထူးတိုးမေပးျခင္း (၁၆၅၀၀၀ ႏွင့္ ၁၈၀၀၀၀ စေကးမ်ား)၊ ရာထူးတိုးစာေမးပြဲကို မေျဖရဘဲ ရာထူးတိုးထားသူမ်ား၊ ယခုအစိုးရလက္ထက္မွာပင္ ရွိေနေသာ္လည္း ဦးစီးဌာနအတူတူခ်င္းမွာပင္ ရာထူးတိုး စာေမးပြဲစစ္ရန္ ႀကိဳးပမ္းေနျခင္းႏွင့္ နစ္နာေသာ၀န္ထမ္းမ်ားအတြက္ တရား၀င္ ေတာင္းပန္ျခင္း အပါအ၀င္ အျခားေျဖရွင္းမႈမ်ား ျပဳလုပ္ေပးရန္ ေတာင္းဆိုထားေၾကာင္း သိရသည္။

နည္းပညာတကၠသိုလ္ (မႏၲေလး) တြင္ ဖဲႀကိဳးျပာ လႈပ္ရွားမႈစတင္

နည္းပညာတကၠသိုလ္ (မႏၲေလး) တြင္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနသည့္ ဆရာ ဆရာမမ်ား ရာထူးတိုးမွ်တမႈမ်ားရွိေစရန္၊ နစ္နာမႈမ်ား မရွိေစရန္အတြက္ ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈကို ဆရာမ်ား သမဂၢနည္းပညာတကၠသိုလ္ (မႏၲေလး) မွ ဦးေဆာင္ၿပီး ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္ ၃၁ ရက္မွစ၍ ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈ စတင္ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

“နည္းပညာနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္တဲ့ ေလ့က်င့္ေရးဌာနဘက္မွာက ၿပီးတဲ့တဲ့လပိုင္း ရက္ပိုင္းအတြင္းက ရာထူးတိုးအမိန္႔ေတြ ထြက္သြားတယ္။ အဲဒီဘက္မွာ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနတဲ့ ဆရာ ဆရာမေတြနဲ႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ နည္းပညာတကၠသိုလ္၊ ကြန္ပ်ဴတာတကၠသိုလ္ေတြမွာ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနတဲ့ ဆရာ ဆရာမေတြက လုပ္သက္လည္းတူတယ္။ ဘြဲ႕ေတြလည္း တူတယ္။ တခ်ဳိ႕ဆိုရင္ ဒီမွာပိုၿပီး လုပ္သက္နဲ႔ ဘြဲ႕ေတြပိုမ်ားတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဟိုဘက္မွာ ရာထူးတိုးေတြေခၚၿပီး ဒီမွာက ရာထူးတိုး မထြက္ဘူး” ဟု ဆရာ ဆရာမမ်ားသမဂၢမွ ဥကၠ႒ဦးေက်ာ္ေက်ာ္က ေျပာၾကားသည္။

နည္းပညာတကၠသိုလ္၊ ကြန္ပ်ဴတာတကၠသိုလ္၊ ေဆးႏွီးႏႊယ္တကၠသိုလ္မ်ားမွ ဆရာ ဆရာမမ်ားထံမွ ရာထူးတိုးနစ္နာမႈမ်ားကို စစ္တမ္းမ်ား ေကာက္ယူခဲ့ေၾကာင္း၊ တစ္ပတ္ၾကာ ဖဲႀကိဳးျပာမ်ား တပ္ဆင္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ထို႔ျပင္ ဆႏၵျပဳလက္မွတ္မ်ားျဖင့္ ေပးပို႔သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ မွ်တမႈရွိသည့္ ရာထူးတိုးမူ၀ါဒ လမ္းစဥ္ခ်မွတ္မေပးလွ်င္ ေနျပည္ေတာ္အထိ သြားေရာက္ ဆႏၵျပမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ဟသၤာတနည္းပညာတကၠသိုလ္ ဆရာ ဆရာမမ်ား ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈ ျပဳလုပ္

ရာထူးတိုးမမွ်တမႈအေပၚ မေက်နပ္သျဖင့္ ဟသၤာတနည္းပညာတကၠသိုလ္ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားက ဇူလိုင္ ၃၁ ရက္တြင္ ဖဲႀကိဳးျပာ လႈပ္ရွားမႈျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

အဆိုပါ ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈကို ဟသၤာတနည္းပညာတကၠသိုလ္၌ ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး ဆရာ ဆရာမ ၆၀ ေက်ာ္ ပါ၀င္ခဲ့သည္။

“ရာထူးတိုးမူေတြကလည္း တိက်ခိုင္မာမႈ မရွိဘူး။ ၀န္ႀကီးတစ္ေယာက္လာရင္ တစ္မ်ဳိးေျပာင္းတယ္။ အဲဒီလိုအေျခအေနေတြ မျဖစ္ခ်င္ေတာ့တဲ့အတြက္ တစ္ႏိုင္ငံလံုးမွာရွိတဲ့ နည္းပညာတကၠသိုလ္ေတြ၊ ကြန္ပ်ဴတာတကၠသိုလ္ေတြ စုေပါင္းၿပီး ဒီေန႔ကစၿပီး ဖဲႀကိဳးျပာ လႈပ္ရွားမႈကို စပါတယ္” ဟု ဟသၤာတနည္းပညာတကၠသိုလ္၊ စက္မႈအင္ဂ်င္နီယာဌာနမွ ကထိက ဦးသန္႔ဇင္ဦးက ေျပာၾကားသည္။

“ကြၽန္မဆိုရင္ သ႐ုပ္ျပရာထူးကို လုပ္သက္ ရွစ္ႏွစ္တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့တယ္။ ဒီအခ်ိန္ထိ သ႐ုပ္ျပရာထူးပဲ ရွိပါေသးတယ္။ ကြၽန္မတို႔လိုမ်ဳိး နစ္နာခဲ့တဲ့ ဆရာ ဆရာမေတြ အမ်ားစု လုပ္သက္ ခုနစ္ႏွစ္၊ ရွစ္ႏွစ္၊ ၁၀ ႏွစ္ေက်ာ္အထိ ၀န္ထမ္းေတြ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္” ဟု ဟသၤာတနည္းပညာတကၠသိုလ္ သခ်ၤာဌာနမွ သ႐ုပ္ျပဆရာမ ေဒၚခိုင္ၾကည္ဇာေဆြက ေျပာၾကားသည္။

ပခုကၠဴနည္းပညာတကၠသိုလ္မွ ဆရာ ဆရာမမ်ား ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈ ျပဳလုပ္

ပခုကၠဴနည္းပညာတကၠသိုလ္မွ ဆရာ ဆရာမမ်ား ၀န္ႀကီးဌာနအတြင္း ရာထူးတိုးမမွ်တမႈအေပၚ မေက်နပ္သျဖင့္ ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈအား ယခု ဇူလိုင္ ၃၁ ရက္ နံနက္က ပခုကၠဴ နည္းပညာတကၠသိုလ္တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ပညာေရး၀န္ႀကီးဌာန လက္ေအာက္တြင္ရွိသည့္ ဦးစီးဌာန ႏွစ္ခုၾကား ရာထူးတိုးမူ၀ါဒ မညီမွ်ျခင္း၊ ၀န္ႀကီးဌာနတစ္ခုအတြင္း ရာထူးတိုး မူ၀ါဒ ႏွစ္မ်ဳိးရွိေနျခင္းႏွင့္ ရာထူးတိုးမူ၀ါဒ တစ္မ်ဳိးတည္းရွိေရးတို႔အတြက္ ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈ လုပ္ေဆာင္ရျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ဦးေဆာင္ ဆရာ ဆရာမ်ားထံမွ သိရသည္။

“ရာထူးတိုးမွ်တေရး၊ အေျပာင္းအေရႊ႕မူ ထိထိေရာက္ေရာက္ ကိုင္တြယ္ေရး။ ေနာက္တစ္ခ်က္က သက္ဆိုင္ရာ ရာထူးအဆင့္အလိုက္ အဆင့္ျမင့္ပညာမွာဆိုရင္ ၀ိဇၨာ၊ သိပၸံရွိေနတဲ့ Facility ကြန္ျပဴတာနည္းပညာမွာ ရွိေနတဲ့ Facility မွ်တေရး သက္ဆိုင္ရာ ရာထူးအလိုက္ ခံစားခြင့္မွ်တစြာရရွိေရး ေတာင္းဆိုတာျဖစ္ပါတယ္” ဟု ပခုကၠဴနည္းပညာ တကၠသိုလ္မွ ဦးရဲလြင္ (ကထိက၊ စက္မႈအင္ဂ်င္နီယာဌာန) က ေျပာၾကားသည္။

ရာထူးတိုးမမွ်တမႈႏွင့္ ပက္သက္သည့္ ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈအား နည္းပညာတကၠသိုလ္၊ ကြန္ပ်ဴတာတကၠသိုလ္တို႔တြင္ ဇူလိုင္ ၃၁ ရက္မွ ၾသဂုတ္ ၄ ရက္အထိ ျပဳလုပ္သြားမည္ျဖစ္ၿပီး ေတာင္းဆိုခ်က္မ်ားအား ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္းမရွိပါက လႈပ္ရွားမႈအား ထပ္တိုးလုပ္ေဆာင္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဦးေဆာင္ဆရာ ဆရာမမ်ားထံမွ သိရသည္။

ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈ ျပည္နည္းပညာတကၠသိုလ္ ဆရာ ဆရာမမ်ား ျပဳလုပ္

ရာထူးတိုးမူ၀ါဒမ်ားမွ်တေရး ဖဲႀကိဳးျပာလႈပ္ရွားမႈကို ပဲခူးတိုင္းေဒသႀကီး (အေနာက္ပိုင္း) ျပည္ၿမိဳ႕ နည္းပညာတကၠသိုလ္ ဆရာ ဆရာမမ်ားက ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကေၾကာင္း သိရသည္။

“မွ်တတဲ့ မူ၀ါဒေတြရေအာင္ဆိုၿပီး ဒီဖဲႀကိဳးျပာ လႈပ္ရွားမႈကိုလုပ္တာ ျဖစ္ပါတယ္” ဟု ျပည္နည္းပညာတကၠသိုလ္ (IT) ဌာန လက္ေထာက္ကတိက ဦးရဲမင္းသိန္းက ဆိုသည္။

“ကြၽန္မတို႔ေတြက နစ္နာေနတာက နည္းနည္းၾကာၿပီ။ သတ္မွတ္ထားတဲ့အတိုင္း အရင္တုန္းက စိတ္ရွည္လက္ရွည္ ေစာင့္ေနခဲ့တာပါ။ ဒါေလးကို သိေစခ်င္တယ္။ ရာထူးတုိးဖုိ႔ေပါ့။ ရာထူးတိုးခ်င္တာေတာ့ မဟုတ္ဘူးေပါ့။ ေစာင့္ေနရင္းနဲ႔ ၾကာခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ ရာထူးတိုးဖုိ႔ တစ္ခုတည္းနဲ႔ အလုပ္လုပ္ခဲ့တာ မဟုတ္ဘူး။ တျခားေသာ အေရးႀကီးတဲ့ ကိစၥေတြႏိုင္ငံေတာ္မွာရွိတယ္ ဆိုတာလည္း နားလည္ပါတယ္။ ကိုယ့္ရဲ႕ ပုဂၢလိကကိစၥကိုပဲ ဦးတည္ေနတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့လည္း အားလံုးလည္းသိၾကမွာပါ နည္းနည္းမမွ်တတာေလးေတြရွိတယ္။ သည္းမခံႏိုင္ေတာ့ဘူး။ ကြၽန္မတုိ႔နစ္နာေနတဲ့ အပိုင္းေလးေတြကို သိေစခ်င္တာပါ” ဟု ျပည္နည္း ပညာတကၠသိုလ္ (IT) ဌာနလက္ေထာက္ ကထိက ေဒါက္တာေနျခည္ထြန္းက ေျပာၾကားသည္။

အဆိုပါ လႈပ္ရွားမႈမ်ားကို အျခားၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားရွိ နည္းပညာတကၠသိုလ္မ်ား ကြန္ပ်ဴတာ တကၠသိုလ္မ်ားတြင္လည္း တစ္ၿပိဳင္နက္တည္း ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကေၾကာင္း သိရသည္။

ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕နယ္ ေအးသာယာ နည္းပညာတကၠသိုလ္မွ ဆရာ ဆရာမမ်ား ဖဲႀကိဳးျပာကမ္ပိန္း ျပဳလုပ္

ရာထူးတိုးမႈ တရားမွ်တရန္ ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕နယ္ ေအးသာယာၿမိဳ႕ နည္းပညာတကၠသုိလ္မွ ဆရာ ဆရာမမ်ားအားလံုး စုေပါင္းၿပီး အျပာေရာင္ဖဲႀကိဳးကမ္ပိန္းလႈပ္ရွားမႈကို ဇူလိုင္ ၃၁ ရက္တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့ေၾကာင္း သတင္းရရွိသည္။

“အရင္က သိပၸံနဲ႔ နည္းပညာဦးစီးဌာနမွ အတူတူပဲဆုိေတာ့ဘက္တူေတြ အကုန္တူတူ တုိးခဲ့တယ္။ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွာ ပညာေရးဦးစီးဌာနေအာက္ကို ဦးစီးဌာနခ်င္းေပါင္းလိုက္ၿပီး နည္းပညာဦးစီးဌာနက ပညာေရးဦးစီးဌာန လက္ေအာက္ကို ေရာက္သြားၿပီးျဖစ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ရာထူးတိုးထြက္ေတာ့ ပညာေရးက သူ႔မူအတုိင္းထြက္ၿပီးေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔က နည္းပညာဆိုၿပီး ကုိယ္ေတြက်န္ခဲ့ေတာ့ ေနာက္မွတိုးေပးမယ္ထင္ၿပီး နည္းပညာလက္ေအာက္ရွိတဲ့လူေတြ ရာထူးတိုးသြားတယ္။ ဟိုဘက္လည္းမပါ ဒီဘက္လည္းမပါဘူး ျဖစ္ေနတယ္။ ရာထူးတိုးခ်င္တာ မဟုတ္ဘူး။ ဘက္တူသူမ်ား တူတူကုိယ္ေတြရခ်င္တာကုိ ရေစခ်င္တာ” ဟု သရုပ္ျပဆရာမ ေဒၚဇင္မာမင္း ဆိုသည္။

“သ႐ုပ္ျပ ဆရာမေလးဆိုရင္ သံုးဘာသာေလာက္ေတာ့ ေပးရတယ္။ ဘာသာလည္း အမ်ားႀကီး သင္ရတယ္။ အလုပ္ကလည္း အရမ္းလုပ္ရတယ္။ သတ္မွတ္လုပ္သက္လည္း ျပည့္ၿပီ။ ရာထူးလည္း မတုိးဘူးဆိုေတာ့ ဆရာမကေလးေတြ စိတ္ထဲဘယ္လိုခံစားမလဲေပါ့။ မိသားစုလို သေဘာထားေတာ့ ဒီလို မျဖစ္ေစခ်င္ဘူးေပါ့။ ဟိုမွာဆိုရင္ ႏွစ္သုတ္၊ သံုးသုတ္ေလာက္ ေခၚသြားခ်ိန္မွာ ဒီဘက္က ဘာမွကိုမရေသးတာ မျဖစ္ေစခ်င္ဘူးေပါ့” ဟု Ph.D Mechanical ဌာနမွ ပါေမာကၡေဒါက္တာ နန္း၀ုိးေစာက ေျပာၾကားသည္။

နည္းပညာတကၠသုိလ္ (ပုသိမ္) တြင္ ရာထူးတုိးမွ်တေရး အျပာေရာင္ဖဲျပား လႈပ္ရွားမႈျပဳလုပ္

ဧရာ၀တီတုိင္းေဒသႀကီး ပုသိမ္ၿမိဳ႕ရွိ နည္းပညာတကၠသုိလ္ (ပုသိမ္) မွ ဆရာ ဆရာမမ်ားမွ ရာထူးတုိးမွ်တေရး အျပာေရာင္ဖဲျပား လႈပ္ရွားမႈတစ္ရပ္ ဇူလုိင္ ၃၁ ရက္က ျပဳလုပ္ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

“ရာထူးတုိး တရားမွ်တေရးမရွိခဲ့လုိ႔ ရာထူးတုိးတရားမွ်တေအာင္ ဒီ Campaign လုပ္ရတာပါ။ ဆက္လက္ၿပီးေတာ့ နည္းပညာတကၠသုိလ္ (ပုသိမ္) တစ္ခုတည္းမဟုတ္ဘဲ တစ္ႏုိင္ငံလုံးမွာရွိတဲ့ ေက်ာင္း ၃၃ ေက်ာင္းမွ ဆရာ ဆရာမေတြ ညိႇႏႈိင္းၿပီးေတာ့မွ ကြၽန္ေတာ္ရဲ႕ခံစားခြင့္ေတြရရွိဖုိ႔ ခုိင္မာတဲ့မူ၀ါဒေတြထြက္ဖုိ႔ အကုန္လုံးညိႇႏႈိင္းၿပီး ေဆာင္ရြက္ရမွာပါ” ဟု နည္းပညာတကၠသုိလ္ (ပုသိမ္) တြင္မွ ေမာ္ကြန္းထိန္း ကထိက ေဒါက္တာေက်ာ္မ်ဳိး၀င္းက ဆိုသည္။

နည္ပညာ တကၠသုိလ္ (ပုသိမ္) တြင္ သ႐ုပ္ျပ ဆရာ ဆရာမ ၅၈ ဦးႏွင့္ လက္ေထာက္ ကထိက ၃၂ ဦး ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

Writter: သတင္းအဖြဲ႕

ရာသီတုပ္ေကြး H1N1 ျဖစ္ပြားေနခ်ိန္တြင္ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး H5N1 ႐ုတ္တရက္ျဖစ္သြားပါက လုပ္ရကိုင္ရခက္ခဲသည့္ အေျခအေနျဖစ္ႏုိင္ျခင္းေၾကာင့္ H5N1 မျဖစ္မီေရာဂါထိန္းခ်ဳပ္မႈမွာ အေရးႀကီးေၾကာင္း က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးေျပာၾကား


H5N1 ေရာဂါပိုးေတြ႕ရိွခဲ့သည့္ တနသၤာရီတိုင္းေဒသႀကီး ထား၀ယ္ၿမိဳ႕နယ္မွ ၾကက္ျခံကို ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု- ၿဖိဳးဇင္)

ရာသီတုပ္ေကြး H1N1 ျဖစ္ပြားေနခ်ိန္တြင္ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး H5N1 ႐ုတ္တရက္ျဖစ္သြားပါက လုပ္ရကိုင္ရခက္ခဲသည့္ အေျခအေနျဖစ္ႏုိင္ျခင္းေၾကာင့္ H5N1 မျဖစ္မီ ေရာဂါထိန္းခ်ဳပ္မႈမွာ အေရးႀကီးေၾကာင္း ဇူလိုင္ ၃၀ ရက္က ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးတကၠသိုလ္တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ ‘ရာသီတုပ္ေကြးေရာဂါ Seasonal Influenza A (H1N1) pdm 2009 ျဖစ္ပြားမႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ေရးႏွင့္ ထိန္းခ်ဳပ္ေရးလုပ္ငန္း ညႇိႏႈိင္းအစည္းအေ၀းတြင္ က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစား၀န္ႀကီးဌာန၊ ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ေဒါက္တာျမင့္ေထြးက အဖြင့္မိန္႔ခြန္းတြင္ ထည့္သြင္းေျပာၾကားသည္။

“H1N1 ေရာဂါျဖစ္ပြားမႈက ပထမပိုင္းမွာေတာ့ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ထိရွိေပမယ့္ အခု ၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ကို က်သြားပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔အေနနဲ႔ တိုင္းနဲ႔ျပည္နယ္ ၁၄ ႐ံုမွာ ေဆး႐ံုေတြရဲ႕ လူနာေဆး႐ံုတက္ေရာက္မႈ အေျခအေန အားလံုးေပါင္းၿပီးေတာ့ ၾကည့္လိုက္တဲ့အခါမွာ ႏႈန္းကဘယ္ေလာက္ရွိသလဲဆိုေတာ့ ဇူလိုင္ ၁ ရက္ကေန ၂၈ ရက္အထိ ၁၁ ကေန ၃၆ ေယာက္ရွိပါတယ္။ အမ်ားဆံုးတက္တာ ၃၆ ေယာက္၊ ပ်မ္းမွ်ကေတာ့ ၁၂ ျဖစ္ပါတယ္။ အျမင့္ဆံုးႏႈန္းမွာက ၃၁ ေယာက္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကိုၾကည့္တဲ့အခါ အေျခအေနကမဆိုးေသးဘူး။ လြန္ခဲ့တဲ့တစ္ပတ္ကတည္းက နည္းနည္းေလးတန္႔ေနတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ သက္သာမလား၊ က်သြားမလားဆိုတာကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဆက္ၾကည့္ေနပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္ ဒါထက္ပိုစိုးရိမ္တာက H5N1 ပါ။ မရမ္းကုန္းမွာ မေန႔ကေတြ႕တယ္။ ထား၀ယ္မွာလည္း ေတြ႕ေနတယ္။ ဘာလို႔စိုးရိမ္သလဲဆိုေတာ့ စီးပြားေရးထိခိုက္မႈေတြရွိတဲ့အျပင္ ေသဆံုးမႈႏႈန္းကလည္း ေတာ္ေတာ္မ်ားပါတယ္။ H5N1 ကေတာ့ မ်က္ျခည္ျပတ္လို႔မရပါဘူး။ H5N1 ကျဗဳန္းခနဲျဖစ္သြားရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔လုပ္ရကိုင္ရ ေတာ္ေတာ္ခက္မယ့္ အေျခအေနပါ။ ဒီေတာ့ H5N1 ကိုမျဖစ္ခင္ Containment (ထိန္းခ်ဳပ္မႈ) အပိုင္းက အရမ္းအေရးႀကီးပါတယ္” ဟုျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး၊ ေဒါက္တာျမင့္ေထြးက ေျပာၾကားသည္။

၂၀၀၃ ခုႏွစ္မွစၿပီး အာရွႏုိင္ငံမ်ားအပါအ၀င္ ကမၻာ့ႏုိင္ငံအခ်ဳိ႕တြင္ ႏွစ္စဥ္ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး (H5N1) ေရာဂါျဖစ္ပြားမႈရွိလာၿပီး ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ေဖေဖာ္၀ါရီလအထိ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕၏ မွတ္တမ္းမ်ားအရ H5N1 လူကိုကူးစက္မႈရွိေၾကာင္း သတင္းေပးပို႔မႈရွိခဲ့သည့္ ႏုိင္ငံေပါင္း ၁၆ ႏုိင္ငံတြင္ ကူးစက္ခံရမႈ ၈၅၆ ႀကိမ္၊ လူေသဆံုးမႈ ၄၅၂ ဦးရွိခဲ့ေၾကာင္း ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕က ထုတ္ျပန္ေၾကညာထားသည္။

လက္ရွိထား၀ယ္ၿမိဳ႕၌ H5N1 ျဖစ္ပြားမႈမ်ားရွိေနေၾကာင္း၊ ထား၀ယ္ၿမိဳ႕ ၀ဲကြၽန္းထိန္သစ္ရပ္ကြက္ရွိ အမွတ္ (၄) အထက္တန္းေက်ာင္းအနီးမွ ဥစားၾကက္ေကာင္ေရ ၅၀၀၀ ေမြးျမဴထားေသာ ၾကက္ေမြးျခံ၌ ဇူလိုင္ ၁၆ ရက္မွ စတင္ကာၾကက္ေကာင္ေရ ေထာင္ခ်ီေသဆံုးၿပီးေနာက္ ၾကက္အေသေကာင္နမူနာမ်ားကို ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ကုသေရးဦးစီးဌာန လက္ေအာက္ရွိ ဓာတ္ခြဲခန္းသို႔ ေပးပို႔စစ္ေဆးခဲ့ရာ အျပင္းစားၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ H5N1 ေတြ႕ရွိေၾကာင္း ဇူလိုင္ ၂၅ ရက္က အတည္ျပဳခဲ့ေၾကာင္းႏွင့္ ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီး၊ မရမ္းကုန္းၿမိဳ႕နယ္ရွိ ေနအိမ္တစ္အိမ္မွ ၾကက္မ်ားေသဆံုးသျဖင့္ စစ္ေဆးခဲ့ရာ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး H5N1 ေတြ႕ရွိေၾကာင္း ဇူလိုင္၂၈ ရက္က မရမ္းကုန္းၿမိဳ႕မရဲစခန္းက အတည္ျပဳခဲ့သည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး H5N1 ကို ၂၀၀၆ ခုႏွစ္က စတင္ေတြ႕ရွိခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး ၂၀၀၆ ခုႏွစ္ မတ္ႏွင့္ဧၿပီလတြင္ မႏၲေလး၊ စစ္ကိုင္း၌လည္းေကာင္း၊၂၀၀၇ ခုႏွစ္ေဖေဖာ္၀ါရီႏွင့္ ေအာက္တိုဘာလတြင္ ရန္ကုန္၊ မြန္၊ ပဲခူး၌လည္းေကာင္း၊ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္၌ပင္ ဒုတိယအႀကိမ္ေတြ႕ရွိမႈကို ႏုိ၀င္ဘာႏွင့္ ဒီဇင္ဘာလတြင္ ရွမ္းျပည္နယ္၌ ထပ္မံေတြ႔ရွိခဲ့ေၾကာင္း၊ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္ေဖေဖာ္၀ါရီႏွင့္ မတ္လတြင္ ရန္ကုန္ႏွင့္စစ္ကိုင္း၌လည္းေကာင္း၊ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ဇန္န၀ါရီႏွင့္ ေဖေဖာ္၀ါရီလတြင္ ရခိုင္ႏွင့္စစ္ကိုင္း၌လည္းေကာင္း၊ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ေဖေဖာ္၀ါရီႏွင့္ မတ္လတြင္ စစ္ကိုင္းႏွင့္ ပဲခူး၌လည္းေကာင္း၊ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ေဖေဖာ္၀ါရီလတြင္ စစ္ကိုင္း၌လည္းေကာင္း၊ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ဧၿပီလတြင္ စစ္ကိုင္း၌လည္းေကာင္း အသီးသီးျဖစ္ပြားခဲ့ေၾကာင္းႏွင့္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္တြင္ ေနာက္ဆံုးျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ေရာဂါျဖစ္ပြားမႈျဖစ္စဥ္တြင္ H5N1 အျပင္ H9N2 ေခၚ အေပ်ာ့စား ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ ပူးတြဲျဖစ္ပြားမႈကို ေတြ႕ရွိခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါသည္ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးတစ္မ်ဳိးေၾကာင့္ ၾကက္၊ ငွက္မ်ားတြင္ လ်င္ျမန္စြာကူးစက္၍ ၾကက္အမ်ားအျပားေသဆံုးၿပီး လူကိုပါကူးစက္ေစသည့္ ေရာဂါတစ္မ်ဳိးျဖစ္ေၾကာင္း၊ ေရာဂါမွာ အျပင္းစားႏွင့္ အေပ်ာ့စားဟူ၍ ႏွစ္မ်ဳိးရွိေၾကာင္း၊ ေရာဂါျပင္းထန္မႈအလိုက္ ၾကက္ေသဆံုးမႈ၊ လူသို႔ကူးစက္ႏုိင္ေျခပိုမ်ားၿပီး ယခင္က H5N1 ေရာဂါမွာျပင္းထန္ၿပီး ယခုေနာက္ပိုင္း၌ H5N1 အျပင္ H5N2၊ H5N6၊ H5N8၊ H10N8 မ်ားလည္းပါ၀င္လာေၾကာင္းႏွင့္ H7N9၊ H9N2 မ်ားမွာေရာဂါအေပ်ာ့စားတြင္ ပါ၀င္ေသာ္လည္း ယခုအခါ H7N9 မွာ အျပင္းစားအဆင့္သို႔ မ်ဳိး႐ိုးဗီဇေျပာင္းလဲလာျခင္းမ်ား ေတြ႕ရေၾကာင္း ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ကုသေရးဦးစီးဌာနမွ သိရသည္။

“တုပ္ေကြးပိုးေတြ မ်ဳိးမတူတာေတြ ေပါင္းသြားႏုိင္သလားဆိုေတာ့ တကယ္ေတာ့ တုပ္ေကြးဗိုင္းရပ္စ္ေတြက သူတို႔လည္းမ်ဳိးပြားတာေပါ့။ မ်ဳိးပြားတဲ့အခါ မ်ဳိးစိတ္တစ္ခုနဲ႔တစ္ခုက အနည္းနဲ႔အမ်ား ေျပာင္းသြားႏုိင္တယ္။ ေနာက္တစ္ခုက သူတို႔အခ်င္းခ်င္း ေပါက္ပြားလာတဲ့အခါ ပိုၿပီးအစြမ္းျပင္းတဲ့ပိုးေတြ ထူးထူးျခားျခား ထြက္လာတာမ်ဳိးေတာ့ ရွိပါတယ္။ မ်ဳိးမတူတာ ေပါင္းသလားဆိုေတာ့ ေပါင္းေတာ့ေပါင္းတယ္။ တိုက္႐ိုက္ေပါင္းလို႔ေတာ့မရဘူး။ ၾကားခံသူတို႔ကို ေပါင္းစပ္ေပးမယ့္ သတၱ၀ါတစ္မ်ဳိးေတာ့ရွိရမယ္။ ဥပမာ- ၀က္ဆိုပါစို႔။ လူမွာျဖစ္ေလ့ရွိတဲ့ တုပ္ေကြး၊ ၾကက္ငွက္မွာရွိတဲ့ တုပ္ေကြးပိုး သူတို႔က ၀က္ထဲကို၀င္လို႔ရတယ္။ ၀က္က အဲဒီႏွစ္ခုလံုးကို လက္ခံလို႔ရတယ္ဆိုပါစို႔။ ၀က္မွာ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးမတူတာ ႏွစ္မ်ဳိးေလာက္၀င္သြားမယ္။ ၀င္သြားၿပီး ရင္သူ႔ထဲမွာတစ္ခါ မ်ဳိးစိတ္ျပန္ျပန္႔ပြားမယ္။ ၀က္ကလည္း မေသဘူး။ သူ႔ဆီကေန ျပန္ထြက္လာတဲ့ မ်ဳိးစိတ္ကအသစ္ ေပၚေပါက္ႏုိင္တာေပါ့။ ေလာေလာဆယ္ ရာသီတုပ္ေကြးကလည္း ျဖစ္ေနတယ္။ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးကလည္း ျဖစ္ေနတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူတို႔ႏွစ္ခုက ေလထဲမွာေတာ့ ေပါင္းလို႔မရဘူး။ လြယ္လြယ္ကူကူ အဲဒီလိုေတာ့ ေပါင္းလို႔မျဖစ္ပါဘူး။ ၾကားခံသတၱ၀ါလိုပါတယ္။ ဒါေပမဲ့၀င္လုိက္တိုင္းလည္း ျဖစ္မယ္လို႔ ေျပာလို႔မရပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ကံေသကာမေတာ့ ေျပာလို႔မရဘူး” ဟု ေဆးတကၠသိုလ္(၁) ရန္ကုန္၊ အဆုတ္ႏွင့္ အသက္ရွဴလမ္းေၾကာင္းဆုိင္ရာ ေဆးပညာဌာန၊ ပါေမာကၡ/ဌာနမွဴး ေဒါက္တာ၀င္းႏုိင္က ဇူလိုင္ ၃၀ ရက္က H1N1 ညႇိႏႈိင္းအစည္းအေ၀းၿပီး ေနာက္ျပဳလုပ္သည့္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲတြင္ ေျပာၾကားသည္။

ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ကုသေရးဦးစီးဌာနေအာက္ရွိ ကမၻာ့အဆင့္မီ BSL II ဓာတ္ခြဲခန္းသံုးခုျဖစ္သည့္ ရန္ကုန္တိရစၦာန္ေရာဂါ ရွာေဖြေရးဓာတ္ခြဲခန္း၊ မႏၲေလးတိုင္းေဒသႀကီး စဥ့္ကိုင္ဓာတ္ခြဲခန္းႏွင့္ ေနျပည္ေတာ္ ေရႊၿမိဳ႕ဓာတ္ခြဲခန္းမ်ားမွ H5,H7,H9 ဗိုင္းရပ္စ္အမ်ဳိးအစားမ်ားကို အျမန္ခြဲျခားစစ္ေဆးေပးေနေၾကာင္း သိရသည္။
Writer – အိသဥၨာေက်ာ္