ေဂ်႐ုစလင္အား အစၥေရး၏ၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳျခင္းျဖင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရႏုိင္ေျခရွိဟု ေနတန္ယာဟု ေျပာၾကား

ဒီဇင္ဘာ ၁၁ ရက္က ဘရပ္ဆဲတြင္ ဥေရာပသမဂၢ ျပည္ပမူ၀ါဒေရးရာ အႀကီးအကဲ (ယာ) ႏွင့္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ ျပဳလုပ္ေနေသာ ေနတန္ယာဟု (Photo: AFP)

ေဂ်႐ုစလင္ၿမိဳ႕အား အစၥေရး၏ၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ တရား၀င္အသိအမွတ္ျပဳရန္ အေမရိကန္သမၼတ ေဒၚနယ္ထရန္႔၏ဆံုးျဖတ္ခ်က္အား ႏုိင္ငံတကာမွ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ေ၀ဖန္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနစဥ္ ယင္းဆံုးျဖတ္ခ်က္သည္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိုရႏုိင္ေျခကို ျဖစ္ေစခဲ့ေၾကာင္း အစၥေရး၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဘင္ဂ်မင္ေနတန္ယာဟုက ဒီဇင္ဘာ ၁၁ ရက္တြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ထရန္႔၏ ယင္းဆံုးျဖတ္ခ်က္ ခ်မွတ္ခဲ့အၿပီး ပါလက္စတိုင္းပိုင္နက္မ်ားႏွင့္ အစၥလာမၼစ္ကမၻာတစ္၀န္းတြင္ ဆန္႔က်င္ဆႏၵျပမႈမ်ားႏွင့္ ပဋိပကၡမ်ားျဖစ္ပြားခဲ့သည္။ အျငင္းပြားဖြယ္ ေဂ်႐ုစလင္ဆိုင္ရာ အေမရိကန္၏ ဆယ္စုႏွစ္ခုနစ္ခုၾကာမူ၀ါဒအား ပယ္ဖ်က္လိုက္သည့္ ထရန္႔၏ယင္းဆံုးျဖတ္ခ်က္အတြက္ ဥေရာပသမဂၢက တပ္လွန္႔ခဲ့သည္။ ဘရပ္ဆဲတြင္ နံနက္စာစားခ်ိန္၌ ေတြ႕ဆံုခ်ိန္တြင္ ပါလက္စတိုင္းႏွင့္ အစၥေရးတို႔အၾကား ေဆြးေႏြးပြဲ အျပန္အလွန္စတင္ရန္အတြက္ ဥေရာပသမဂၢ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးမ်ားက ေနတန္ယာဟုကို တိုက္တြန္းခဲ့သည္။

ေဂ်႐ုစလင္သည္ အစၥေရးႏုိင္ငံ၏ၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ ႏွစ္ေပါင္း ၇၀ ႏွင့္ ဂ်ဴးလူမ်ဳိးမ်ားအတြက္ ႏွစ္ေပါင္း ၃၀၀၀ ၾကာတည္ရွိခဲ့သည့္အခ်က္ကို ထရန္႔က အသိအမွတ္ျပဳလက္ခံခဲ့ေၾကာင္း ေနတန္ယာဟုက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ၿပီးခဲ့ေသာ သီတင္းပတ္တြင္ ခ်မွတ္ခဲ့ေသာ ယင္းဆံုးျဖတ္ခ်က္သည္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၏ အုတ္ျမစ္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ပစ္ပယ္လုိက္ျခင္းမဟုတ္ဘဲ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ရႏုိင္ေျခရွိေၾကာင္း ေနတန္ယာဟုက ဥေရာပသမဂၢ၏ ျပည္ပမူ၀ါဒေရးရာ အႀကီးအကဲ ဖက္ဒရီကာမိုဂါရီနီႏွင့္ ယွဥ္တြဲလ်က္ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ထရန္႔၏ဆံုးျဖတ္ခ်က္သည္ ပို၍ေမွာင္မိုက္ေသာကာလသို႔ ျပန္ေရာက္သြားေစႏုိင္ေၾကာင္း မိုဂါရီနီက ၿပီးခဲ့ေသာသီတင္းပတ္တြင္ သတိေပးခဲ့ၿပီး ေဂ်႐ုစလင္အား ပါလက္စတိုင္းႏွင့္ အစၥေရးတို႔အတြက္ ၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳသည့္ ႏွစ္ႏုိင္ငံ ယွဥ္တြဲေနထိုင္ေရးကို ေထာက္ခံသည့္ ဥေရာပသမဂၢ၏ရပ္တည္ခ်က္ကို ထပ္ေလာင္းေျပာၾကားခဲ့သည္။ ထရန္႔၏သမက္ႏွင့္ အထူးအၾကံေပး ဂ်ရက္ကူရွ္နာ၏အဖြဲ႕ငယ္တစ္ဖြဲ႕က အစၥေရးႏွင့္ ပါလက္စတိုင္းတု႔ိအၾကား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲ ျပန္လည္စတင္ရန္အတြက္ အေမရိကန္၏ အဆိုျပဳခ်က္သစ္ကို ေရးဆြဲရန္စီစဥ္ေနေၾကာင္း သိရသည္။

ကာတာက ၿဗိတိန္ထံမွ Typhoon တိုက္ေလယာဥ္ ၂၄ စင္း၀ယ္ယူရန္ ေဒၚလာ ၈ ဘီလ်ံတန္ဖိုးရွိ သေဘာတူညီခ်က္၌ လက္မွတ္ေရးထိုး

၂၀၀၄ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္ ၂၄ ရက္က လန္ဒန္အေနာက္ေတာင္ပိုင္းတြင္ ေလေၾကာင္းျပပြဲ၌ ေတြ႕ရေသာ Eurofighter Typhoon တစ္စင္း (Photo: AFP)

ကာတာသည္ ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္က ၿဗိတိန္ထံမွ Typhoon တိုက္ေလယာဥ္ ၂၄ စင္း၀ယ္ယူရန္ ေဒၚလာဘီလ်ံႏွင့္ခ်ီတန္ဖိုးရွိေသာ သေဘာတူညီခ်က္တစ္ခုကို လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့သည္။ ပင္လယ္ေကြ႕ေဒသတြင္း၌ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာအတြင္း အဆိုးရြားဆံုး သံတမန္ေရးပဋိပကၡျဖစ္ေနစဥ္ ယင္းသည္ ယခုသီတင္းပတ္အတြင္း ကာတာလက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့သည့္ ဒုတိယေျမာက္ကာကြယ္ေရး သေဘာတူညီခ်က္တစ္ခု ျဖစ္လာခဲ့သည္။

ေဒၚလာရွစ္ဘီလ်ံတန္ဖိုးရွိေသာ ထိုသေဘာတူညီခ်က္ကို ၿမိဳ႕ေတာ္ဒိုဟာ၌ ကာတာကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီး ခါလစ္ဘင္မိုဟာ မက္အယ္အတီယာႏွင့္ ၿဗိတိန္ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီး ဂါဗင္၀ီလ်ံဆန္တို႔က လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ၀ီလ်ံဆန္၏ ေျပာၾကားခ်က္အရ ယင္းသည္ ဆယ္စုႏွစ္တစ္ခုအတြင္း Typhoon ေလယာဥ္မ်ားအတြက္ အႀကီးဆံုးမွာယူမႈႀကီး ျဖစ္လာေၾကာင္း သိရသည္။

ဒီဇင္ဘာ ၇ ရက္ကလည္း ကာတာသည္ ျပင္သစ္ထံမွ Dassault Aviation ေလယာဥ္ ၁၂ စင္း၀ယ္ယူရန္ ေဒၚလာတစ္ဘီလ်ံတန္ဖိုးရွိေသာ သေဘာတူညီခ်က္တစ္ခုတြင္ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ေသးသည္။

“အေရွ႕အလယ္ပိုင္းေဒသတြင္းမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ မွ်ေ၀ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့စိန္ေခၚမႈေတြ၊ ေဒသတြင္းတည္ၿငိမ္ေရးကိုပံ့ပိုးမႈနဲ႔ ႏိုင္ငံတြင္းလံုျခံဳေရးတို႔အတြက္ ကာတာစစ္တပ္ရဲ႕တာ၀န္ေတြကို ဒီခန္႔ညားတဲ့ဂ်က္ေလယာဥ္ေတြက အေထာက္အကူေပးမွာပါ” ဟု ၿဗိတိန္ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီးက ဆိုသည္။

ကာတာသည္ ၿဗိတိန္ထံမွ ေနာက္ထပ္စစ္လက္နက္ပစၥည္းမ်ား ၀ယ္ယူလိုေသာရည္ရြယ္ခ်က္မွာ ယခုသေဘာတူညီခ်က္တြင္ပါ၀င္ေနၿပီး Hawk ေလယာဥ္မ်ားကို ထပ္မံ၀ယ္ယူရန္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

Typhoon ေလယာဥ္မ်ားကို၀ယ္ယူေရးအတြက္ ႏွစ္ႏိုင္ငံၾကားတြင္ နားလည္မႈစာခ်ဳပ္မူၾကမ္းကို စက္တင္ဘာလက ေရးထိုးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ၿဗိတိန္အစိုးရ၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ကာတာသည္ Typhoon ဂ်က္မ်ားကို၀ယ္ယူသည့္ ကိုးႏိုင္ငံေျမာက္ႏိုင္ငံျဖစ္သည္ဟု သိရသည္။

၂၀၂၂ ခုႏွစ္တြင္ ကာတာ၌လက္ခံက်င္းပမည့္ ကမၻာ့ဖလားပြဲအတြက္ လံုျခံဳေရးပံ့ပိုးေပးရန္ ၿဗိတိန္ႏွင့္ ကာတာေလတပ္ႏွစ္ခုတို႔ ပူးတြဲထိန္းခ်ဳပ္မည့္ ေလယာဥ္အုပ္စုတစ္စု တည္ေဆာက္ေရး သေဘာတူညီခ်က္တစ္ခုကိုလည္း ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီးႏွစ္ဦးတို႔က လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့သည္ဟု သိရသည္။

ကာတာသည္ ေဆာ္ဒီဦးေဆာင္ေသာ ပင္လယ္ေကြ႕ႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ျပႆနာျဖစ္ၿပီး ေနာက္ပိုင္းတြင္ ကာကြယ္ေရးဆိုင္ရာ သေဘာတူညီခ်က္မ်ား ခ်ဳပ္ဆိုမႈျမင့္တက္လာခဲ့သည္။ ကာတာသည္ ၿဗိတိန္၊ ျပင္သစ္တို႔အျပင္ အေမရိကန္၊ အီတလီတို႔ႏွင့္လည္း ကာကြယ္ေရးဆိုင္ရာ သေဘာတူစာခ်ဳပ္မ်ားလည္း ခ်ဳပ္ဆိုထားသည္။

လက္ရွိတြင္ ပင္လယ္ေကြ႕ေဒသ၌ တင္းမာမႈမ်ားျမင့္တက္လ်က္ရွိၿပီး ကာတာကို ေဆာ္ဒီကဦးေဆာင္ၿပီး အဆက္အဆံမလုပ္ဘဲ ဖယ္ၾကဥ္ထားသည္မွာ ခုနစ္လၾကာၿပီျဖစ္သည္။ ကာတာသည္ အစၥလာမၼစ္အစြန္းေရာက္မ်ားကို ေထာက္ပံ့ေပးေနၿပီး ေဆာ္ဒီ၏ခါးသီးေသာ ၿပိဳင္ဘက္ရွီအိုက္အီရန္ႏွင့္လည္း နီးနီးစပ္စပ္ရွိလြန္းသည္ဟုစြပ္စြဲ၍ ေဆာ္ဒီအာေရဗ်၊ ယူေအအီး၊ ဘာရိန္း၊ အီဂ်စ္တို႔သည္ ကာတာကို သံတမန္ေရးအရ အဆက္အသြယ္ျဖတ္ထားသည္မွာ ဇြန္ ၅ ရက္ကတည္းက ျဖစ္သည္။ ထိုေလးႏိုင္ငံသည္ ကာတာကို ေလေၾကာင္းႏွင့္ ေရေၾကာင္းဆက္သြယ္မႈမ်ားကိုပါ ျဖတ္ေတာက္ထားျခင္းျဖစ္သည္။

ထိုင္းဒုတိယ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္၏ လက္ပတ္နာရီအ႐ႈပ္ေတာ္ပံုကို ျခစားမႈတိုက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္က စံုစမ္းစစ္ေဆး

ပိုင္ဆိုင္မႈစာရင္းတင္ျပမႈႏွင့္ ဘတ္ေငြေလးသန္းႏွင့္ ၁၀ သန္းအၾကားတန္ လက္ပတ္နာရီႏွင့္ စိန္လက္စြပ္တို႔ ၀တ္ဆင္ထားေသာ ပရာ၀စ္ (Photo: The Nation)

ဇိမ္ခံပစၥည္းမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး၏ ခ်မ္းသာၾကြယ္၀မႈအေပၚ လူထု၏မသကၤာမႈမ်ား ျမင့္တက္လာၿပီးေနာက္ ျခစားမႈတိုက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္ (NACC) က ဒုတိယ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ပရာ၀စ္ေ၀ါင္ဆူ၀မ္ကို ၀ံ့ၾကြားလြန္းလွေသာ Richard Mille လက္ပတ္နာရီတစ္လံုးႏွင့္ စိန္လက္စြပ္တို႔ကို မည္သုိ႔မည္ပံုရရွိခဲ့သည္ကိုရွင္းျပရန္ ရက္ေပါင္း ၃၀ အခ်ိန္ေပးလိုက္ေၾကာင္း သိရသည္။

NACC သည္ ပရာ၀စ္၏အေၾကာင္း ၾကားနာစစ္ေဆးမႈျပဳလုပ္ၿပီးေနာက္ ေနာက္ထပ္အေရးယူ ေဆာင္ရြက္မႈမ်ားကို စဥ္းစားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း NACC ၏ ယာယီအေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ၀ိုရာ၀စ္ဆက္ဘြန္းက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ သူက ႐ိုးသားမႈရွိလွ်င္ ယခုကိစၥကိုေျဖရွင္းရန္ အခ်ိန္ၾကာၾကာယူစရာမလိုဟုလည္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ပရာ၀စ္အေနျဖင့္ ယခုကိစၥကိုရွင္းလင္းရန္ လူကိုယ္တုိင္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ NACC သို႔ စာေရးသားထုတ္ျပန္ခ်က္ တင္သြင္းျခင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ျပဳလုပ္ႏိုင္သည္ဟု ၎ကေျပာၾကားခဲ့သည္။

ပရာ၀စ္က သူသည္ အဆိုပါလက္ပတ္နာရီကို ကာလၾကာရွည္စြာကတည္းက ပိုင္ဆိုင္ခဲ့သည္ဟု ေျပာၾကားခဲ့ေသာ္လည္း ယင္းသည္ ပရာ၀စ္အေနျဖင့္ ရာထူးလက္ခံရယူစဥ္ NACC သို႔တင္သြင္းေသာ ပိုင္ဆိုင္မႈမ်ားႏွင့္ ေပးဆပ္ရန္ရွိသည္မ်ားစာရင္း၌ ဖံုးကြယ္ထားခဲ့ျခင္း သေဘာေဆာင္သလားဟု ေမးျမန္းျခင္းကိုမူ အတည္ျပဳေပးရန္ ၀ိုရာ၀စ္က ျငင္းဆိုခဲ့သည္။

ဒီဇင္ဘာ ၄ ရက္က အစိုးရအဖြဲ႕အေျပာင္းအလဲလုပ္ရန္ ပထမဆံုးအစည္းအေ၀း၌ အုပ္စုဓာတ္ပံုမ႐ိုက္မီ ၎၏မ်က္ႏွာကို ေနေရာင္မွကာကြယ္ရန္ ပရာ၀စ္က သူ၏လက္ကို ေျမႇာက္လိုက္သည့္အခ်ိန္၌ လူအမ်ားကသတိျပဳမိသြားၿပီး ဘတ္ေငြသန္းေပါင္းမ်ားစြာတန္ဖိုးရွိသည့္ လက္ပတ္နာရီႏွင့္ စိန္လက္စြပ္တိ႔ုအေပၚ လူအမ်ားက မယံုသကၤာျဖစ္လာၾကျခင္းျဖစ္သည္။

၂၀၁၄ ခုႏွစ္တြင္ ဒုတိယ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ႏွင့္ ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီးျဖစ္လာသည့္အခါ ပရာ၀စ္သည္ ဘဏ္စာရင္းမ်ား၊ ေျမပိုင္ဆိုင္မႈမ်ား၊ အိမ္ရာပိုင္ဆိုင္မႈမ်ားႏွင့္ ေမာ္ေတာ္ကားတစ္စီးအပါအ၀င္ ပိုင္ဆုိင္မႈအျဖစ္ ဘတ္ေငြ ၈၇ သန္းကိုတင္ျပခဲ့သည္။ ဘတ္ေငြ ၂၀၀,၀၀၀ အထက္တန္ဖိုးရွိေသာ ပိုင္ဆုိင္မႈမ်ားအတြက္ ပံုစံျဖည့္ရာတြင္ က႑တစ္ခုကို ကြက္လပ္အျဖစ္ ခ်န္လွပ္ထားခဲ့သည္။

အ႐ႈပ္ေတာ္ပံုႏွင့္ပတ္သက္၍ ေ၀ဖန္မႈမ်ားခံေနရစဥ္အတြင္း ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္က အစိုးရအိမ္ေတာ္တြင္ျပဳလုပ္ေသာ အစည္းအေ၀းတစ္ခု၌ သတင္းေထာက္မ်ားအေနျဖင့္ေမးျမန္းရန္ ပရာ၀စ္ကို ေစာင့္ေမွ်ာ္ခဲ့ၾကေသာ္လည္း သူက အစည္းအေ၀းကို ေရွာင္ရွားခဲ့သည္။

အိႏိၵယအတိုက္အခံ ကြန္ဂရက္ပါတီက ရာဟူးလ္ဂႏီၵအား ပါတီဥကၠ႒အျဖစ္ ေရြးခ်ယ္

(၀ဲမွယာ) အိႏိၵယပထမဆံုး၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ အင္ဒီယာဂ်၀ါဟာလာေန႐ူး၊ ေန႐ူး၏သမီးအင္ဒီယာဂႏၵီ၊ အိႏိၵယ၏ ဆ႒မေျမာက္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ရာဂ်စ္ဂႏၵီ၊ ရာဂ်စ္၏ဇနီး ဆိုနီယာဂႏၵီ၊ ရာဟူးလ္ဂႏၵီ (Photo: AFP)

ႏွစ္ႏွင့္ခ်ီ ခန္႔မွန္းေျပာဆိုမႈမ်ား ထြက္ေပၚခဲ့ၿပီးေနာက္ အိႏိၵယအတိုက္အခံကြန္ဂရက္ပါတီသည္ ရာဟူးလ္ဂႏီၵအား ဒီဇင္ဘာ ၁၁ ရက္တြင္ ပါတီေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ ေရြးခ်ယ္ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ယင္းပါတီ၏ ေခါင္းေဆာင္ေနရာအား ၎၏မိသားစုက မ်ဳိးဆက္မ်ားစြာခ်ဳပ္ကိုင္ထားစဥ္ အသက္ ၄၇ ႏွစ္ရွိ ရာဟူးလ္ဂႏီၵအား ပါတီေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ ေရြးခ်ယ္မႈအား ကန္႔ကြက္သူမရွိဘဲ အတည္ျပဳႏုိင္ခဲ့ေၾကာင္း ပါတီထိပ္တန္းေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္ေသာ မူလက္ပယ္လီရာမာခ်န္ဒရန္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ရွ္ရီရာဟူးလ္ဂႏီၵအား အိႏိၵယအမ်ဳိးသားကြန္ဂရက္ပါတီ၏ ဥကၠ႒အျဖစ္ေၾကညာေၾကာင္း ၎က နယူးေဒလီရွိ ကြန္ဂရက္ပါတီ႐ံုးခ်ဳပ္အျပင္ဘက္၌ သတင္းေထာက္မ်ားကို ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ယင္းသည္ သမုိင္း၀င္အခိုက္အတန္႔ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း ၎ကေျပာၾကားခဲ့သည္။

ေန႐ူး-ဂႏၵီႏုိင္ငံေရးမ်ဳိးဆက္၏ အဖြဲ႕၀င္တစ္ဦးျဖစ္ေသာ ရာဟူးလ္သည္ ပါတီအား ႏွစ္ေပါင္း ၂၀ နီးပါးဦးေဆာင္ခဲ့သည့္ မိခင္ျဖစ္သူ အသက္ ၇၁ ႏွစ္ရွိ ဆိုနီယာဂႏီၵထံမွ ပါတီေခါင္းေဆာင္ေနရာကိုဆက္ခံမည္ဟု ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ခန္႔မွန္းေျပာဆိုမႈမ်ားကို ယခုေၾကညာခ်က္က အဆံုးသတ္ခဲ့သည္။

ရာဟူးလ္၏ ဖခင္ျဖစ္သူ၊ အဘြားျဖစ္သူႏွင့္ ေဘးျဖစ္သူတို႔သည္လည္း ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အျဖစ္ ထမ္းေဆာင္ခဲ့ဖူးၾကသည္။ ရာဟူးလ္သည္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္း ကြန္ဂရက္ပါတီ ဒုတိယဥကၠ႒အျဖစ္ တာ၀န္ယူခဲ့ၿပီး ၿပီးခဲ့ေသာအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ပါတီကုိဦးေဆာင္ခဲ့သည္။ ရာဟူးလ္သည္ ဒီဇင္ဘာ ၁၆ ရက္တြင္ ပါတီေခါင္းေဆာင္တာ၀န္ကို စတင္ထမ္းေဆာင္မည္ျဖစ္သည္။

၂၀၁၄ ခုႏွစ္ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အသက္မပါေသာ မဲဆြယ္မႈမ်ားအတြက္ ရာဟူးလ္သည္ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ေ၀ဖန္ခံခဲ့ရသည္။ ယင္းေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ကြန္ဂရက္ပါတီသည္ အဆိုးရြားဆံုးအေျခအေန ၾကံဳေတြ႕ခဲ့ရၿပီး လက္ရွိ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ နရင္ဒရာမိုဒီ၏ ဟိႏၵဴအမ်ဳိးသားေရး၀ါဒီ ဘရာသီယာဂ်နသာပါတီအား အေရးနိမ့္ခဲ့သည္။ ယင္းေနာက္ပိုင္း ကြန္ဂရက္ပါတီသည္ ျပည္နယ္ေရြးေကာက္ပြဲအမ်ားအျပားတြင္လည္း ႐ႈံးနိမ့္ခဲ့ၿပီး ရာဟူးလ္သည္လည္း ေ၀ဖန္ခံခ့ဲရသည္။

ေျမာက္ကုိရီးယား၏ ၿခိမ္းေျခာက္မႈျမင့္တက္လာစဥ္ ဂ်ပန္က ဒုံးေျခရာခံပူးတြဲေလ့က်င့္မႈ ျပဳလုပ္မည္

ေျမာက္ကုိရီးယား၏ ဒုတိယေျမာက္ တုိက္ခ်င္းပစ္ ပဲ့ထိန္းဒုံးပစ္လႊတ္မႈသတင္း ထုတ္လႊင့္ေနသည့္ တီဗီြေရွ႕မွ ျဖတ္သန္းသြားသည့္ အမ်ဳိးသားတစ္ဦး (Photo: AP)

ေျမာက္ကိုရီးယားထံမွ လုံျခံဳေရးဆုိင္ရာၿခိမ္းေျခာက္မႈ ျမင့္တက္ေနစဥ္ ဂ်ပန္သည္ အေမရိကန္၊ ေတာင္ကုိရီးယားတုိ႔ႏွင့္ပူးတြဲ၍ ေ၀ဟင္မွဒုံးမ်ားအားေျခရာခံသည့္ ပူးတြဲေလ့က်င့္မႈကုိ ယခုသီတင္းပတ္တြင္ လုပ္ေဆာင္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း တာ၀န္ရွိသူမ်ားက ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္တြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ျပံဳယမ္းက စမ္းသပ္ပစ္ခတ္ခဲ့သည့္ ပဲ့ထိန္းဒုံးတစ္စင္းသည္ ဂ်ပန္အထူးစီးပြားေရးဇုန္အတြင္း ေရျပင္သုိ႔ က်ေရာက္ခဲ့ၿပီးေနာက္ ႏွစ္ပတ္ပင္မျပည့္ေသးသည့္အခ်ိန္တြင္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ေနာက္ပုိင္း ေျခာက္ႀကိမ္ေျမာက္ျဖစ္လာမည့္ ယင္းပူးတြဲေလ့က်င့္မႈကုိ ေဆာင္ရြက္သြားမည္ဟု ဂ်ပန္ကေၾကညာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ယင္းပူးတြဲ စစ္ေရးေလ့က်င့္မႈအား ဂ်ပန္အနီးေရျပင္မ်ားတြင္ ဒီဇင္ဘာ ၁၁ ရက္ႏွင့္ ၁၂ ရက္တုိ႔၌ လုပ္ေဆာင္သြားမည္ဟု ဂ်ပန္ေျမာက္ပုိင္းရွိ ၿမိဳ႕ေစာင့္တပ္တစ္ခုသုိ႔ သြားေရာက္စဥ္ ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီး အက္စ္ဆူႏုိရီအုိႏုိဒီရာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ယင္းေလ့က်င့္မႈသည္ ဒုံးအားေျခရာခံၿပီး ၎တုိ႔သုံးႏုိင္ငံအၾကား အခ်က္အလက္မ်ားကုိ မွ်ေ၀မည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ယင္းေနာက္ ထုိဒုံးမ်ားအား မည္သုိ႔ေဆာင္ရြက္မည္ကုိ ဆုံးျဖတ္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း အမည္မေဖာ္ေသာ ဂ်ပန္ကာကြယ္ေရးတာ၀န္ရွိသူတစ္ဦးက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ေျမာက္ကုိရီးယား၏ လက္နက္စီမံကိန္းမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ တင္းမာမႈမ်ားသည္ ယခုႏွစ္တြင္ အလြန္အမင္းျမင့္တက္ခဲ့ၿပီး ျပံဳယမ္းသည္ ကုလသမဂၢ၏ ပိတ္ဆုိ႔အေရးယူမႈမ်ားအား အာခံလ်က္ ၎၏ေျခာက္ႀကိမ္ေျမာက္ ႏ်ဴကလီးယားစမ္းသပ္မႈအျပင္ ဒုံးပစ္လႊတ္မႈ တစ္သီတစ္တန္းျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ ျပံဳယမ္း၏ ေနာက္ဆုံးပဲ့ထိန္းဒုံး စမ္းသပ္ပစ္လႊတ္ခဲ့မႈအၿပီး ေျမာက္ကုိရီးယားအား ဖိအားပုိေပးႏုိင္ရန္အတြက္ႀကိဳးပမ္းရန္ အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဌာန၏ ေျမာက္ကုိရီးယားမူ၀ါဒဆုိင္ရာ အထူးကုိယ္စားလွယ္က ယခုသီတင္းပတ္တြင္ ဂ်ပန္ႏွင့္ ထုိင္းႏိုင္ငံတုိ႔သုိ႔သြားေရာက္၍ ေဆြးေႏြးမည္ျဖစ္သည္။

DPRK က (ေျမာက္ကုိရီးယား၏ တရား၀င္အမည္ အတုိေကာက္) ႏ်ဴကလီးယားဖ်က္သိမ္းေရး ေဆြးေႏြးပြဲသုိ႔ ျပန္လာႏုိင္ရန္အတြက္ အေမရိကန္သည္ ယင္းႏွစ္ႏုိင္ငံႏွင့္အတူ မိတ္ဖက္ဆက္ဆံေရးကုိ ဆက္လက္ေဖာ္ေဆာင္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနက ေၾကညာခဲ့သည္။

လွ်ဳိ႕၀ွက္ေသာ ေျမာက္ကုိရီးယားသုိ႔ ရွားရွားပါးပါးခရီးစဥ္ သြားေရာက္ခဲ့ၿပီးေနာက္ ျပံဳယမ္းအေနျဖင့္ ဆက္သြယ္ေရးလမ္းေၾကာင္းမ်ား ဆက္လက္ဖြင့္ထားရန္ ကုလသမဂၢ၏ ေျမာက္ကုိရီးယားဆုိင္ရာ အထူးသံတမန္က ဒီဇင္ဘာ ၉ ရက္တြင္ တုိက္တြန္းခဲ့ၿပီး တြက္ခ်က္မႈလြဲမွားပါက ေျမာက္ကုိရီးယားႏွင့္ ပဋိပကၡျဖစ္ပြားႏုိင္သည့္ ႀကီးမားေသာအႏၲရာယ္ရွိေနေၾကာင္း သတိေပးခဲ့သည္။

၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္ေနာက္ပုိင္း ေျမာက္ကုိရီးယားသုိ႔ ကုလသမဂၢ၏ ရာထူးအျမင့္ဆုံးပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးအျဖစ္ သြားေရာက္ခဲ့သည့္ ဂ်က္ဖေရးဖဲ့တ္မန္း၏ခရီးစဥ္သည္ အေမရိကန္ႏွင့္ ေတာင္ကုိရီးယားတုိ႔၏ အႀကီးဆုံးပူးတြဲေလေၾကာင္း ေလ့က်င့္မႈျပဳလုပ္ခဲ့အၿပီးတြင္ ျဖစ္ေပၚခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ယင္းစစ္ေရးေလ့က်င့္မႈမ်ားသည္ ရန္စမႈတစ္ခုျဖစ္ၿပီး DPRK အား ႐ုတ္တရက္လက္ဦးမႈယူ၍ ႏ်ဴကလီးယားျဖင့္ တုိက္ခုိက္ရန္ ရည္ရြယ္ခ်က္ကုိ ထုတ္ေဖာ္ျပျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ေျမာက္ကုိရီးယားက စြပ္စြဲခဲ့သည္။

ေျမာက္ကုိရီးယား ၿခိမ္းေျခာက္မႈမ်ားေၾကာင့္ ေတာင္ကုိရီးယား၏ လက္နက္တင္ပုိ႔ေရာင္းခ်မႈမ်ား ျမင့္တက္

ေအာက္တုိဘာ ၁၆ ရက္က ဆုိးလ္အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ေလေၾကာင္းအာကာသႏွင့္ ကာကြယ္ေရးျပပြဲ၌ ျပသထားေသာလက္နက္မ်ား (Photo: AFP)

အိမ္နီးခ်င္းေျမာက္ကုိရီးယား၏ အဆက္မျပတ္ ဒုံးစမ္းသပ္မႈမ်ားႏွင့္ ႏ်ဴကလီးယားၿခိမ္းေျခာက္မႈမ်ားေၾကာင့္ ေတာင္ကုိရီးယားသည္ ၎၏လက္နက္ေရာင္းခ်မႈမ်ားအား အရွိန္ျမႇင့္တင္ေနၿပီး လက္နက္အဓိကတင္ပုိ႔သည့္ ႏိုင္ငံတစ္ႏုိင္ငံျဖစ္လာရန္လည္း ရည္မွန္းေနေၾကာင္း စေတာ့ဟုမ္းအျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသုေတသနအင္စတီက်ဳ (SIPRI) က ဒီဇင္ဘာ ၁၁ ရက္တြင္ထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္ ေလ့လာမႈ၌ေဖာ္ျပခဲ့သည္။

ေတာင္ကုိရီးယားလက္နက္ကုမၸဏီမ်ား၏ ေရာင္းခ်မႈမ်ားသည္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္တြင္ ကမၻာလုံးဆုိင္ရာ လက္နက္ထိပ္တန္းေရာင္းခ်မႈကုမၸဏီ ၁၀၀ စာရင္းတြင္ ၂ ဒသမ ၂ ရာခုိင္ႏႈန္းကုိ ကုိယ္စားျပဳေၾကာင္း ကမၻာ့ထိပ္တန္း လက္နက္ေရာင္းခ်မႈကုမၸဏီ ၁၀၀ စာရင္း၌ေဖာ္ျပခဲ့သည္။ ေတာင္ကုိရီးယားလက္နက္ကုမၸဏီမ်ား၏ စုစုေပါင္းေရာင္းခ်မႈသည္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ၈ ဒသမ ၄ ဘီလ်ံရွိခဲ့ၿပီး ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ကထက္ ၂၀ ဒသမ ၆ ရာခုိင္ႏႈန္း ျမင့္တက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း SIPRI ကဆုိသည္။

စစ္ပြဲေၾကာင့္ပ်က္စီးခဲ့ၿပီး လယ္ယာစုိက္ပ်ဳိးေရး အဓိကလုပ္ေဆာင္ခဲ့ရသည့္ ေခတ္ေနာက္က်သည့္ႏုိင္ငံတစ္ႏုိင္ငံ ျဖစ္ခဲ့ဖူးေသာ ေတာင္ကုိရီးယားသည္ အေမရိကန္ထံမွ အမ်ားစုျဖစ္ေသာ စစ္လက္နက္မ်ားႏွင့္ နည္းပညာမ်ားအား ဆယ္စုႏွစ္ႏွင့္ခ်ီ အမ်ားဆုံးတင္သြင္းသည့္ ႏုိင္ငံတစ္ႏုိင္ငံျဖစ္ခဲ့သည္။ သုိ႔ေသာ္ မၾကာေသးမီႏွစ္မ်ားအတြင္း ၎၏ ျပည္တြင္းလက္နက္ထုတ္လုပ္မႈက႑သည္ အလြန္အမင္းျမင့္တက္ခဲ့သည္။

ေျမာက္ကုိရီးယား၏ ၿခိမ္းေျခာက္မႈမ်ားရင္ဆုိင္ေနရစဥ္ ေတာင္ကုိရီးယားက ကာကြယ္ေရးအတြက္ အသုံးစရိတ္သည္ အေရွ႕အလယ္ပုိင္းႏွင့္ အာဖရိကပဋိပကၡဇုန္မ်ား၏ ျပင္ပ၌ ကမၻာ့ကာကြယ္ေရး အသုံးစရိတ္အမ်ားဆုံးႏုိင္ငံမ်ားထဲတြင္ ပါ၀င္ခဲ့ေၾကာင္း SIPRI ၏စာရင္း၌ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။

ေတာင္ကုိရီးယား လက္နက္တင္ပုိ႔မႈမ်ားသည္ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ၂၅၃ သန္းသာရွိခဲ့ရာမွ ၁၀ ႏွစ္အၾကာတြင္ ေဒၚလာ ၂ ဒသမ ၅ ဘီလ်ံအထိ ျမင့္တက္ခဲ့ၿပီး ၎၏ဒုံးမ်ား၊ ေဟာင္၀ဇၨာမ်ား၊ ေရငုပ္သေဘၤာမ်ားႏွင့္ စစ္ေလယာဥ္မ်ားသည္ အထူးသျဖင့္ အေရွ႕ေတာင္အာရွ၊ အေရွ႕ဥေရာပႏွင့္ ေတာင္အေမရိတုိ႔တြင္ လူႀကိဳက္မ်ားသည္။ ေတာင္ကုိရီးယားလက္နက္ကုမၸဏီ ခုနစ္ခုသည္ SIPRI ၏ ထိပ္တန္းလက္နက္ကုမၸဏီ ၁၀၀ စာရင္းတြင္ပါ၀င္ခဲ့သည္။ ယင္းကုမၸဏီမ်ားအနက္ အေမရိကန္၏ ေလာ့ဟိမာတင္ႏွင့္တြဲဖက္၍ အသံထက္ျမန္ေသာ ေလ့က်င့္ေရးေလယာဥ္ T-50 Golden Eagle အားတည္ေဆာက္ခဲ့သည့္ လုပ္ငန္းစုေကာ္ပုိေရးရွင္း ကုိရီးယားေလေၾကာင္းအာရွစက္မႈလုပ္ငန္းမ်ား (KAI) က အဆင့္ ၄၈ ၌ ရပ္တည္ခဲ့သည္။ ယင္းထိပ္တန္းကုမၸဏီ ၁၀၀ ၏ စုစုေပါင္းေရာင္းခ်ရမႈသည္ ၿပီးခဲ့ေသာႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ၃၇၄ ဒသမ ၈ ဘီလ်ံရွိခဲ့ၿပီး ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ကထက္ ၁ ဒသမ ၉ ရာခုိင္ႏႈန္းျမင့္တက္ခဲ့ၿပီး ငါးႏွစ္ဆက္တုိက္က်ဆင္းခဲ့ရာမွ ျပန္လည္ျမင့္တက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

အေမရိကန္လက္နက္ကုမၸဏီမ်ား၏ စုစုေပါင္းေရာင္းခ်ရမႈသည္ ၅၇ ဒသမ ၉ ရာခုိင္ႏႈန္းျဖင့္ အမ်ားဆုံးျဖစ္ၿပီး ၿဗိတိန္က ၉ ဒသမ ၆ ရာခုိင္ႏႈန္း၊ ႐ုရွားက ၇ ဒသမ ၁ ရာခုိင္ႏႈန္းႏွင့္ ျပင္သစ္က ၅ ဒသမ ၀ ရာခုိင္ႏႈန္းျဖင့္ အစဥ္လုိက္ရပ္တည္ခဲ့သည္။ အေမရိကန္ကုမၸဏီမ်ား၏ လက္နက္ေရာင္းခ်ရမႈ စုစုေပါင္းသည္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ၂၁၇ ဒသမ ၂ ဘီလ်ံျဖင့္ ၿပီးခဲ့ေသာႏွစ္ကထက္ ေလးရာခုိင္ႏႈန္းျမင့္တက္ခဲ့သည္။

ဘာလီအက်ဥ္းေထာင္မွ ထြက္ေျပးခဲ့ေသာ အေမရိကန္အမ်ဳိးသား လြတ္ေျမာက္ေန

Photo: Reuters

ဘာလီ၏ အမည္ဆုိးျဖင့္ေက်ာ္ၾကားသည့္ ကီ႐ုိဘုိကန္အက်ဥ္းေထာင္တြင္ မူးယစ္ေဆးစြပ္စြဲခ်က္မ်ားျဖင့္ အက်ဥ္းက်ခံေနရေသာ အေမရိကန္အမ်ဳိးသားတစ္ဦးသည္ ဒီဇင္ဘာ ၁၁ ရက္အေစာပုိင္းက ေထာင္ေဖာက္ထြက္ေျပးခဲ့ေၾကာင္း တာ၀န္ရွိသူတစ္ဦးက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ယင္းအမ်ဳိးသားသည္ အျခားအေမရိကန္အက်ဥ္းသားတစ္ဦးႏွင့္အတူ ထြက္ေျပးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ဘာလီကြၽန္း၏ အဓိကအက်ဥ္းေထာင္ျဖစ္ေသာ ကီ႐ုိဘုိကန္မွထြက္ေျပးခဲ့ေသာ ယင္းအက်ဥ္းသားႏွစ္ဦးသည္ ေထာင္၏ေခါင္မုိးကုိ သံျဖတ္လႊျဖင့္ အေပါက္ေဖာက္ကာ ထြက္ေျပးခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း အာဏာပုိင္မ်ားက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ဘီစေလသည္ စီရင္ခ်က္အတြက္ေစာင့္ဆုိင္းေနစဥ္ ထြက္ေျပးလြတ္ေျမာက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ထြက္ေျပးလြတ္ေျမာက္သြားခဲ့ေသာ ခရစ္ရွန္ဘီစေလ၊ ၃၂ ႏွစ္ကုိ ေဆးေျခာက္ငါးဂရမ္ သယ္ေဆာင္မႈအတြက္ ၾသဂုတ္လတြင္ဖမ္းဆီးခဲ့ၿပီး ထိန္းသိမ္းခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ မူးယစ္ေဆး၀ါးျပစ္မႈမ်ားျဖင့္ ဖမ္းဆီးခံရေသာ ႏုိင္ငံျခားသားမ်ားကုိ ဘာလီအက်ဥ္းေထာင္တြင္ ထိန္းသိမ္းထားေလ့ရွိသည္။

ဘီစေလႏွင့္အတူ ထြက္ေျပးခဲ့ေသာ အမ်ဳိးသားသည္ ခုိးမႈျဖင့္ေထာင္က်ေနေသာ ေပါလ္အန္ထုိနီေဟာ့မင္း၊ ၅၇ ႏွစ္ျဖစ္သည္။ ေဟာ့မင္းသည္စတုိးဆုိင္မ်ား၌ ဓားေထာက္လုယက္မႈအတြက္ ေထာင္ဒဏ္လ ၂၀ က်ခံေနရသူျဖစ္သည္။ ေဟာ့မင္းအား ေဒသခံမ်ားက ခ်က္ခ်င္းဖမ္းဆီးႏုိင္ခဲ့ေၾကာင္း ေထာင္ပုိင္ေတာ္နီႏုိင္ဂုိလန္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ဥေရာပေျမာက္ပိုင္း၌ ဆီးႏွင္းမ်ားထူထပ္စြာက်မႈေၾကာင့္ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးမ်ား ၀႐ုန္းသုန္းကား ျဖစ္ေပၚခဲ့

ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္က ဂ်ာမနီအေနာက္ပုိင္း ဒူဆယ္ေဒၚေလဆိပ္တြင္ ဆီးႏွင္းမ်ားက်ဆင္းေနမႈအား ေတြ႕ရစဥ္ (Photo: AFP)

ၿဗိတိန္တြင္ ေလးႏွစ္အတြင္း ဆီးႏွင္းမ်ား အသည္းထန္ဆံုးက်ဆင္းေနေသာေၾကာင့္ ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္က ခရီးသြားလာမႈက႑တြင္ ၀႐ုန္းသုန္းကားအေျခအေနမ်ား ျဖစ္ေပၚခဲ့သည္။ ဂ်ာမနီ၏ လူစည္ကားဆံုးေလဆိပ္၌ ေလေၾကာင္းခရီးစဥ္ေပါင္း ၃၀၀ ေက်ာ္ကိုဖ်က္သိမ္းခဲ့ရၿပီး ျပင္သစ္ဆိပ္ကမ္းခိုင္ေလ၌လည္း ကူးတို႔သေဘၤာတစ္စင္း ေသာင္တင္ခဲ့သည္။

ဂ်ာမနီ၏ဘ႑ာေရးၿမိဳ႕ေတာ္ ဖရန္႔ဖတ္ႏွင့္ ၿဗိတိန္တို႔တြင္ ေလေၾကာင္းျဖင့္ ခရီးသြားမည့္သူရာႏွင့္ခ်ီ ေသာင္တင္ခဲ့ၾကၿပီး အမ်ားအျပားမွာ Twitter ေပၚသို႔တက္၍ မေက်မနပ္ညည္းညဴသည့္အေၾကာင္းမ်ား ေရးသားခဲ့ၾကသည္။ ဖရန္႔ဖတ္ၿမိဳ႕၀န္းက်င္တြင္ အပူခ်ိန္သည္ သုညဒီဂရီေအာက္ က်ဆင္းေနၿပီး ဆီးႏွင္းမ်ား သည္းထန္စြာက်ဆင္းမႈေၾကာင့္ ေဒသစံေတာ္ခ်ိန္ ညေနငါးနာရီမွစ၍ ေလယာဥ္ခရီးစဥ္ ၃၃၀ ကိုဖ်က္သိမ္းလိုက္ရေၾကာင္း ေလဆိပ္ေအာ္ပေရတာမွ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးက ဆိုသည္။

ဂ်ာမနီ၏ လူအစည္ကားဆံုး ဖရန္႔ဖတ္ေလဆိပ္သည္ ေန႔စဥ္ခရီးစဥ္ ၁၂၆၀ ခန္႔ကို ေျပးဆြဲေနရေသာ အဓိကေလေၾကာင္းလိုင္း Lufthansa ၏ အေျခစိုက္ရာ ေလဆိပ္လည္းျဖစ္သည္။ ဒူဆယ္ေဒၚေလဆိပ္မွာလည္း မြန္းလြဲပိုင္းအခ်ိန္က ေလးနာရီၾကာပိတ္ခဲ့ရသည္။ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပင္ ႏိုင္ငံအေနာက္ပိုင္းရွိ ေနာ့႐ိုင္၀က္စ္ဖဲလီယား ျပည္နယ္တစ္၀န္းတြင္ ရထားခရီးစဥ္မ်ားေႏွာင့္ေႏွးျခင္း၊ လမ္းေၾကာင္းေျပာင္းရျခင္း၊ ဖ်က္သိမ္းရျခင္းတို႔ျဖစ္ခဲ့သည္။

ၿဗိတိန္၏ ဒုတိယအႀကီးဆံုးၿမိဳ႕ျဖစ္ေသာ ဘာမင္ဂန္၏ေလဆိပ္တြင္မူ ၀န္ထမ္းမ်ားသည္ ထူထပ္စြာက်ဆင္းေနေသာဆီးႏွင္းမ်ားေၾကာင့္ ေျပးလမ္းအားရွင္းလင္းေနရစဥ္ ေလေၾကာင္းခရီးစဥ္မ်ားမွာ ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္ေန႔ နံနက္ပိုင္းတစ္ခုလံုး ဆိုင္းငံ့ထားခဲ့ရသည္။ ဘာမင္ဂန္ေလဆိပ္၌ ဒီဇင္ဘာရက္မ်ားအတြင္း တစ္ေန႔လွ်င္ ေလယာဥ္ခရီးစဥ္ ၂၀၀ ႏွင့္ခရီးသည္ ၃၀၀၀၀ ၀န္းက်င္ အ၀င္အထြက္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

ထို႔အတူ လန္ဒန္ရွိ လူတန္ေလဆိပ္တြင္လည္း ေလယာဥ္ေျပးလမ္းကို ႏွစ္နာရီၾကာပိတ္ထားခဲ့ရသျဖင့္ စိတ္ပ်က္ေနသည့္ ခရီးသည္တစ္ဦးကမူ ေလဆိပ္သည္ စစ္ပြဲဇုန္တစ္ခုႏွင့္ပင္တူေနသည္ဟု ေျပာၾကားသြားခဲ့သည္။

ရာသီဥတုဒဏ္ကို အဆိုးရြာဆံုးခံေနရသည့္ ေ၀လႏွင့္ အဂၤလန္အလယ္ပိုင္းတို႔၌ ယာဥ္ေမာင္းမ်ားကို မျဖစ္မေနကိစၥမရွိဘဲ အျပင္မထြက္ၾကရန္ ရဲတပ္ဖြဲ႕ကေဆာ္ၾသေနၾကရသည္။ ယခုမတိုင္မီ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ မတ္လႏွင့္ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္ေဆာင္းကာလအတြင္းက ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံအႏွံ႔အျပား၌ အလားတူႏွင္းမ်ား သည္းထန္စြာက်ဆင္းခဲ့ဖူးသည္။

႐ုရွားသမၼတ ဗလာဒီမာပူတင္ကို ‘စူပါပူတင္’အျဖစ္ ျမင္ေတြ႕ရမည့္ျပပြဲသစ္ ေမာ္စကိုတြင္ ဖြင့္လွစ္

ဒီဇင္ဘာ ၆ ရက္က ေမာ္စကိုရွိ UMAM ျပတုိက္တြင္ ပူတင္၏ ပန္းခ်ီကားမ်ားအား ျပသထားစဥ္ (Photo: AFP)

ၾကြက္သားမ်ားႏွင့္ စူပါမင္းမွသည္ ေရခဲျပင္ေဟာ္ကီကစားသမား ႏွင့္ တိုက္ေလယာဥ္မွဴးအထိ သူရဲေကာင္းပံုစံအမ်ဳိးမ်ဳိးျဖင့္ ႐ုရွားသမၼတ ဗလာဒီမာပူတင္ကို ေရးဆဲြထားေသာ ပန္းခ်ီကားမ်ားအား ေမာ္စကိုတြင္ ၿပီးခဲ့သည့္သီတင္းပတ္၌ ခင္းက်င္းျပခဲ့သည္။

ပူတင္သည္ ႐ုရွားသမၼတအျဖစ္ စတုတၳသက္တမ္းအတြက္ ၀င္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းေနခ်ိန္၌ ‘စူပါပူတင္’ဟု တင္စားရမည့္ ပန္းခ်ီျပပြဲသစ္ကို က်င္းပခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ေမာ္စကိုၿမိဳ႕လယ္ရွိ စက္႐ံု ေဟာင္းတစ္ခုတြင္ ဖြင့္လွစ္ထားေသာ အႏုပညာစင္တာ၌ ခင္းက်င္းျပသခဲ့သည့္ ယင္းပန္းခ်ီျပပြဲတြင္ အႏုပညာရွင္အမ်ားအျပားက ပူတင္၏ ပံုတူအမ်ဳိးမ်ဳိးကို ေရးဆြဲထားၾကသည္။

‘‘ပန္းခ်ီကားတုိင္းမွာ သမၼတ ရဲ႕ အရည္အေသြးေတြ၊ အရည္အခ်င္းေတြကို ေဖာ္ထုတ္ထားပါတယ္’’ ဟု ပူတင္လိုလားသူ အသက္ ၂၂ ႏွစ္အရြယ္ ယူလီယာဒယူဇီဘာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ထုိျပပြဲ၌ ပူတင္ကို ပံုေဖာ္ဖန္တီးထားသည့္  အာခန္ဂလက္ပန္းခ်ီ ႏွင့္ ပန္းပု ၃၀ ကို ခင္းက်င္းျပသထားသည္။ ၿမိဳ႕ေတာ္၀န္ေဟာင္း အလက္ဇဒါးဒြန္စကိြဳင္းက တည္ေထာင္ခဲ့သည့္ Ultra- Modern Art ျပတိုက္ ၌ စူပါပူတင္ျပပြဲကို ဇန္န၀ါရီအထိ က်င္းပမည္ျဖစ္သည္။

ပူတင္ကို စူပါဟီး႐ိုးအျဖစ္ ပံုေဖာ္ထားသည့္ လက္ရာအမ်ားအျပား ပါ၀င္ေသာ ျပပြဲကို ေမာ္စကိုၿမိဳ႕ အျပင္ ဘာလင္ႏွင့္ လန္ဒန္ၿမိဳ႕တုိ႔ တြင္လည္း က်င္းပရန္ စီစဥ္ထားေၾကာင္း ျပပြဲစီစဥ္သူမ်ားက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

‘‘သူက ပထမဆံုးေသာ စူပါသမၼတနဲ႔ စူပါေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးပါ’’ဟု ျပပြဲစီစဥ္သူတစ္ဦးျဖစ္သည့္ ဒယူဇီဘာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ပူတင္သည္ အားကစားကိုလိုက္စားေၾကာင္း ဂီတကို ခ်စ္ျမတ္ႏုိးၿပီး တိရစၦာန္မ်ားကို ကာကြယ္သူ ျဖစ္ေၾကာင္း သူက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ပူတင္သည္ လူတုိင္းကို ေလးစားၿပီး သူ႔တြင္ မဟာမိတ္မ်ားႏွင့္ မိတ္ေဆြမ်ားသာရွိေၾကာင္း ဒယူဇီဘာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ပူတင္သည္ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္မတ္ လေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ၀င္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ၿပီးခဲ့သည့္ သီတင္းပတ္က ေၾကညာခဲ့သည္။ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ ၀င္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္မႈကို ပူတင္က တရား၀င္ ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားသည့္ ဒီဇင္ဘာ ၆ ရက္တြင္ စူပါပူတင္ျပပြဲကို ဖြင့္လွစ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

၂၀၁၈ ခုႏွစ္ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အႏုိင္ရဖြယ္ရွိေသာ ပူတင္သည္ သူ၏ အုပ္ခ်ဳပ္မႈကို ၂၀၂၄ ခုႏွစ္အထိ သက္တမ္းဆက္ႏုိင္ၿပီး ဆုိဗီယက္ေခါင္းေဆာင္ ဂ်ဳိးဇက္စတာလင္ေနာက္ပိုင္း ႐ုရွား၏ သက္တမ္း အရွည္ဆံုးေခါင္းေဆာင္ျဖစ္လာမည္ျဖစ္သည္။ ပူတင္ကို လူထုေထာက္ခံမႈႏႈန္းသည္ ၈၃ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိေၾကာင္း Levada စင္တာက စက္တင္ဘာလတြင္ထုတ္ျပန္ေသာ စစ္တမ္းတစ္ခု၌ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။

အထက္လႊာမ်ားၾကား ျခစားမႈ စြပ္စြဲခ်က္မ်ားကို ကန္႔ကြက္ရန္ ႐ုရွားလူငယ္ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာက လမ္းေပၚထြက္ ဆႏၵျပခဲ့ၿပီးေနာက္ အသက္ ၆၅ ႏွစ္အရြယ္ ပူတင္သည္ ႐ုရွားလူငယ္မ်ားကို စည္း႐ံုးရန္ ႀကိဳးပမ္းေနသည္။

၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္က အာဏာရလာခဲ့ေသာ ပူတင္သည္ နီဇနီေနာ့ ဂိုေရာ့ရွိ GAZ ကားစက္႐ံု ၈၅ ႏွစ္ ျပည့္အထိမ္းအမွတ္၌ သမၼတ ေရြးေကာက္ပြဲ ယွဥ္ၿပိဳင္မည့္အေၾကာင္း ေၾကညာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ၿမိဳ႕ေတာ္၏အျပင္ဘက္ရွိစက္႐ံုတြင္ ေၾကညာခဲ့ျခင္းျဖင့္ သာမန္႐ုရွားျပည္သူတုိ႔ႏွင့္ အနီးကပ္ရွိေနေၾကာင္း ပူတင္က ျပသလိုျခင္းျဖစ္သည္ဟု ေလ့လာသံုးသပ္သူမ်ားက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

‘‘ပူတင္က သူဟာ ျပည္သူေတြရဲ႕ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းအျဖစ္ သူ႔ကုိယ္သူ အမႊမ္းတင္လိုပါတယ္။ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ ယွဥ္ၿပိဳင္ဖုိ႔ ေနာက္ဆံုးအႀကိမ္ ေၾကညာခဲ့တုန္းကလည္း ယူရယ္က စက္႐ံုတစ္ခုမွာ ေၾကညာခဲ့တာပါ’’ဟု ပူတင္၏ မိန္႔ခြန္းေရးသူေဟာင္းျဖစ္ေသာ အာဘတ္ဂါလ်ာေမာ့က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

 

အြန္လိုင္းေငြေခ်းလုပ္ငန္းႀကီးထြားလာေနျခင္းကို ထိန္းခ်ဳပ္ရန္ တ႐ုတ္က ႀကိဳးပမ္း

က်ားရွင္႐ူသည္ အ၀တ္အစားသစ္၀ယ္ရန္၊ အစားအေသာက္မွာရန္၊ နံရံတြင္ထိုး၍ ႐ုပ္ရွင္ၾကည့္ရန္အတြက္ ပ႐ိုဂ်က္တာ၀ယ္ရန္ ေငြ ေခ်းဖို႔လိုအပ္သည့္အခါ သူ၏ မို ဘိုင္းဖုန္းမွတစ္ဆင့္ ခ်က္ခ်င္းေခ်းယူခဲ့သည္။

အသက္ ၂၄ ႏွစ္အရြယ္ ႐ံုးအတြင္းေရးမွဴး က်ားသည္ ေငြအလ်င္ အျမန္ေခ်းယူႏုိင္ေသာ အြန္လိုင္း ကုမၸဏီမ်ားကို အသံုးျပဳ၍ ေငြေခ်းေနသူ တ႐ုတ္သန္းေပါင္းမ်ားစြာထဲမွ တစ္ဦးျဖစ္သည္။ ထိုကဲ့သို႔ အြန္လိုင္း ေငြေခ်းလုပ္ငန္း ႀကီးထြားလာျခင္းကို တ႐ုတ္အစိုးရေခါင္းေဆာင္မ်ားက စိုးရိမ္ေနသည္။

ဒီဇင္ဘာ ၉ ရက္တြင္ တ႐ုတ္ အစိုးရက အေသးစားေငြေခ်းလုပ္ငန္းအတြက္ စည္းမ်ဥ္းသစ္မ်ား ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး စားသံုးသူမ်ားကို ကာကြယ္ရန္ႏွင့္ ေငြေခ်းသူမ်ားအတြက္ စြန္႔စားမႈအႏၲရာယ္မ်ားကို ကန္႔သတ္ရန္ ႀကိဳးပမ္းခဲ့သည္။

ကမၻာ့ဒုတိယအႀကီးဆံုး တ႐ုတ္ စီးပြားေရးသည္ ေၾကြးၿမီမ်ားျမင့္ တက္လာမႈကို ရင္ဆိုင္ေနရၿပီး ကမၻာ့ဘ႑ာေရးအက်ပ္အတည္း တစ္ရပ္ကို ဖိတ္ေခၚေနေၾကာင္း သတိေပးမႈမ်ား ရိွလာခဲ့သည္။

စီးပြားေရးပညာရွင္အမ်ားစု ႏွင့္ ေလ့လာသံုးသပ္သူမ်ားက ေကာ္ပိုရိတ္ေၾကြးၿမီႏွင့္ပတ္သက္၍ စိုးရိမ္ေနၾကခ်ိန္တြင္ အိမ္ေထာင္စုေၾကြးၿမီကလည္း ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္း ႏွစ္ဆနီးပါးျမင့္တက္ခဲ့သည္ဟု ဗဟိုဘဏ္မ်ား၏ ဗဟိုဘဏ္ဟု ထင္ရွားသည့္ Bank for International Settlements က ဆိုထားသည္။

စမတ္ဖုန္းမ်ားေၾကာင့္ တ႐ုတ္တြင္ ေငြေခ်းယူရန္ ပို၍လြယ္ကူလာၿပီး အြန္လိုင္းကူးသန္းေရာင္း၀ယ္မႈ၊ မိုဘိုင္းေဆာ့ဖ္၀ဲမ်ားႏွင့္ မိုဘိုင္းေငြ ေပးေငြေခ်လုပ္ငန္းမ်ားကလည္း ႀကီးထြားလာခဲ့သည္။

က်ားသည္ ေကာလိပ္တြင္ရိွစဥ္ကပင္ အေၾကြးတင္ေနသူျဖစ္သည္။ အေၾကြး၀ယ္ကတ္ မရႏုိင္ ေသးခ်ိန္တြင္ က်ားက နည္းပညာလုပ္ငန္းႀကီး Alibaba ကိုသံုး၍ ေငြေခ်းခဲ့သည္။ ဖုန္းတြင္ ထိ႐ံုျဖင့္ပင္ ေလးမိနစ္အတြင္း ေငြေခ်းႏုိင္ခဲ့ေသာေၾကာင့္ က်ားသည္ အေၾကြး ၀ယ္ကတ္ ရလာသည့္အခါ၌လည္း Alibaba ၏ လုပ္ငန္းခြဲျဖစ္ေသာ Ants Financial ကို ေငြျပန္ေပးရန္အတြက္ ယင္းအေၾကြးကတ္ကို အသံုး ျပဳခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္လည္း ယခုေႏြရာသီတြင္ က်ား၏ အေၾကြးသည္ ေဒၚလာ ၉၀၀၀ အထိ ေရာက္ရိွခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။ လစဥ္ေပးေနရေသာ အတိုးႏႈန္းက သူ၏လစာထက္ပင္ မ်ားလာခဲ့သည္။ အေၾကြးမ်ားသည္ တစ္မုဟုတ္ခ်င္း  မ်ားလာခဲ့ေၾကာင္း က်ားက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

အေၾကြးတစ္ခုကို ေပးရန္အတြက္ ေနာက္အေၾကြး တစ္ခုယူရေသာေၾကာင့္ ေခ်းစရာေနရာက ပို ၍ခက္ခဲလာခဲ့သည္။ မိနစ္ပိုင္းအတြင္း ေငြေခ်းယူႏိုင္ေသာ အြန္လိုင္း ေငြေခ်းလုပ္ငန္းသည္ တ႐ုတ္တြင္ တစ္ရွိန္ထိုးႀကီးထြားလာၿပီး ကမၻာ့ ေစ်းကြက္၏ ၈၅ ရာခိုင္ႏႈန္းရိွေၾကာင္း ကိန္းဘရစ္တကၠသိုလ္က ထုတ္ျပန္သည့္ အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။

၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ အြန္လိုင္း ေငြေခ်းစီးပြားေရးလုပ္ငန္းသည္ အေၾကြး ၀ယ္ကတ္ျဖင့္ သံုးစြဲမႈကို လိုက္မီႏိုင္ေတာ့မည္ဟု အခ်ဳိ႕က ခန္႔မွန္းထားသည္။ အြန္လိုင္းေငြေခ်းသူမ်ားက ၎တို႔၏ အက်ဳိးအျမတ္ အမ်ားစုသည္ ပံုမွန္ဘဏ္လုပ္ငန္း စနစ္တြင္ ခ်ိတ္ဆက္ႏုိင္ခြင့္မရိွသည့္ အေသးစားစီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ စားသံုးသူမ်ားထံမွ ရရိွျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ၾကသည္။

အြန္လိုင္းေငြေခ်းလုပ္ငန္း Gungxindai မွ ေစ်းကြက္ျမႇင့္တင္ေရး လုပ္ငန္းမွ ၀န္ထမ္းတစ္ဦးက “ကြၽန္ေတာ္တု႔ိဆီက ေငြေခ်းသူအမ်ားစုဟာ တတိယတန္းစား ဒါ မွမဟုတ္ စတုတၳတန္းစားၿမိဳ႕ေတြကပါ။ သူတို႔ဟာ ဘဏ္ေတြကေန အေၾကြး၀ယ္ကတ္ရဖို႔ ခက္ခဲၾကပါတယ္” ဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။

နည္းပညာလုပ္ငန္းႀကီးမ်ားျဖစ္ေသာ Alibaba၊ Tencent ၊ Baidu တို႔အားလံုးက မိုဘိုင္းဖုန္းေဆာ့ဖ္၀ဲမ်ားမွတစ္ဆင့္ ေခ်းေငြမ်ားထုတ္ေပး ေနၾကၿပီး အြန္လိုင္းေငြေခ်းေစ်းကြက္သည္ ေပါက္ကြဲထြက္လာခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္လည္း အြန္လိုင္းေငြေခ်း လုပ္ငန္းသက္ေရာက္မႈမ်ားကို စုိးရိမ္လာၾကၿပီး ၀င္ေငြမရိွသည့္ စားသံုးသူမ်ားကို ေငြေခ်းျခင္းအား တားမစ္ရန္ႏွင့္ ႏွစ္စဥ္အတိုးႏႈန္းကို ၃၆ ရာခိုင္ႏႈန္း၌ ကန္႔သတ္ရန္ စည္းမ်ဥ္းသစ္မ်ားကို အာဏာပိုင္မ်ားက ျပ႒ာန္းလာခဲ့သည္။ ယင္းစည္းမ်ဥ္း မ်ားေၾကာင့္ အြန္လိုင္းေငြေခ်းလုပ္ငန္းမ်ား ထက္၀က္ခန္႔ ပိတ္သိမ္းသြားႏုိင္ေၾကာင္း J Capital Research မွ သုေတသနဒါ႐ိုက္တာ အန္းစတီဗင္ဆန္ယန္းက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

တ႐ုတ္တြင္ ဘဏ္အေၾကြး ၀ယ္ကတ္မရိွသူ အေျမာက္အျမားေၾကာင့္ အြန္လိုင္းေငြေခ်းလုပ္ငန္းမ်ားအား ဟန္ခ်က္ထိန္းရန္ အႏၲ ရာယ္ရိွေနသည္။ အခ်ဳိ႕ေငြေခ်းလုပ္ငန္းမ်ားက ေၾကြးဆံုးမ်ားကို ေလွ်ာ္ပစ္ၿပီး အခ်ဳိ႕လုပ္ငန္းမ်ားက ေၾကြးမဆပ္ႏုိင္ေတာ့ေၾကာင္း တရား႐ံုးသို႔ ေလွ်ာက္ထားေနၾကသည္။

Alibaba ၏လုပ္ငန္းခြဲ Ants Financial သည္ ေခ်းေငြအကဲျဖတ္စနစ္အား တည္ေဆာက္က်င့္သံုးေနၿပီး ေငြေခ်းသူမ်ားအား ေျခရာခံရန္ႏွင့္ အေၾကြးကတ္ရိွသူမ်ားကို အက်ဳိးခံစားခြင့္မ်ားေပးရန္ ေဆာင္ရြက္ေနသည္။

ယခုေဆာင္းရာသီတြင္ က်ား သည္ သူ၏ အေၾကြးမ်ားအတြက္ မိသားစုႏွင့္ သူငယ္ခ်င္းမ်ားထံသို႔ ဦးလွည့္လာခဲ့သည္။ ထိုသူတို႔က က်ားအတြက္ အတိုးမေပးရေသာ သူမ်ားျဖစ္သည္။

“အေၾကြးေတြအားလံုးေပးၿပီးရင္ေတာ့ ကြၽန္မ ၿမိဳ႕သစ္တစ္ခုကို ေရႊ႕ၿပီး ဘ၀သစ္ ျပန္စပါေတာ့မယ္”ဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။