အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား ျပဳလုပ္ရန္ စီစဥ္ေနသည့္ ကာလအတြင္း ေျမာက္ပုိင္း မဟာမိတ္ အဖြဲ႕မ်ား၏ ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ေျမာက္ပုိင္း ေဒသသို႔ ထုိးစစ္ဆင္မႈမ်ား

ႏို၀င္ဘာ ၂၅ ရက္က ရွမ္းျပည္နယ္ မူဆယ္ၿမိဳ႕တြင္ လံုျခံဳေရး ရယူေနေသာ တပ္မေတာ္သား တစ္ဦးအား ေတြ႕ရစဥ္ (Photo: AFP)

အစုိးရ၏ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္အရ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ-၂၁ ရာစု ပင္လုံ ပထမအႀကိမ္ အစည္းအေ၀း စက္တင္ဘာ လဆန္းက က်င္းပ ၿပီးစီးခဲ့ရာ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီတြင္ ျပဳလုပ္မည့္ ဒုတိယအႀကိမ္ အစည္းအေ၀း မတုိင္မီ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားကုိ က်င္းပရမည္ ျဖစ္သည္။ အဆုိပါ ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား က်င္းပရန္ႏွင့္  အားလုံး ပါ၀င္ေရးတုိ႔အတြက္ အစုိးရ၊ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႕မ်ား၊ ႏုိင္ငံေရး အင္အားစုမ်ား ပူးေပါင္း စီစဥ္ေနသည့္ ႏုိ၀င္ဘာလအတြင္း ေျမာက္ပုိင္းမဟာမိတ္ အဖြဲ႕မ်ားက ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ေျမာက္ပုိင္း ေဒသမ်ားသုိ႔ ထုိးစစ္ဆင္ တုိက္ခုိက္မႈမ်ား ျပဳလုပ္လာရာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အလားအလာႏွင့္ ပတ္သက္၍ စုိးရိမ္မႈမ်ား ျဖစ္ေစခဲ့သည့္ အတြက္ေၾကာင့္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ထင္ရွားေက်ာ္ၾကား ျဖစ္ရပ္တစ္ခုအျဖစ္ ေဖာ္ျပအပ္ပါသည္။

ဦးသိန္းစိန္ အစုိးရလက္ထက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈ ယႏၲရားတြင္ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕ ရွစ္ဖြဲ႕ႏွင့္ တစ္ႏုိင္ငံလုံး ပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈ ရပ္စဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) အား လက္မွတ္ေရးထုိးႏုိင္ခဲ့ၿပီး ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံကုိ တစ္ႀကိမ္ ေခၚယူႏုိင္ခဲ့သည္။ သုိ႔ရာတြင္ NCA ပါ ႏိုင္ငံေရး လမ္းျပေျမပုံအရ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားကုိ က်င္းပၿပီးမွသာ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံကုိ ေခၚယူရမည္ ျဖစ္သည္။ ထုိကာလမ်ားတြင္ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ ေခၚယူခဲ့ၿပီးသည့္တုိင္ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား က်င္းပႏုိင္ျခင္း မရွိခဲ့ေပ။

NLD အစုိးရ တက္လာၿပီး ငါးလအၾကာတြင္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္ ၃၁ ရက္မွ စက္တင္ဘာ ၃ ရက္အထိ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ-၂၁ ရာစုပင္လုံ ပထမ အစည္းအေ၀းကုိ စတင္က်င္းပခဲ့ၿပီး ညီလာခံ၏ အစုအဖြဲ႕တစ္ခုျဖစ္သည့္ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္မ်ား အစုအဖြဲ႕တြင္ NCA လက္မွတ္ထုိးထားသည့္ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႕မ်ား အပါအ၀င္ NCA လက္မွတ္ မေရးထုိးရေသးသည့္ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႕မ်ားကုိလည္း တက္ေရာက္ေစခဲ့သည့္အျပင္ ညီလာခံ က်င္းပေရး ပူးတြဲေကာ္မတီတြင္လည္း ပါ၀င္ေစခဲ့သည္။

သုိ႔ရာတြင္ NCA လက္မွတ္ မေရးထုိးရေသးသည့္ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႕မ်ားထဲမွ သုံးဖြဲ႕ျဖစ္ေသာ တအာင္းလက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕ (TNLA)၊ ကုိးကန္႔ လက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕ (MNDAA)ႏွင့္ ရခုိင္လက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႕ (AA)တုိ႔ကုိမူ ႏွစ္ဖက္ညႇိႏႈိင္းရာတြင္ အဆင္မေျပျခင္းေၾကာင့္ ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ-၂၁ ရာစု ပင္လုံ ပထမအႀကိမ္ အစည္းအေ၀းသုိ႔ ဖိတ္ၾကားခဲ့ျခင္း မရွိေပ။

မည္သုိ႔ပင္ ဆုိေစကာမူ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား က်င္းပႏုိင္ျခင္း မရွိဘဲ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံကုိ ေခၚယူရျခင္းအေပၚ ဦးသိန္းစိန္ အစုိးရ သက္တမ္းကုန္ဆုံးခါနီး ႏႈတ္ဆက္သည့္ အေနျဖင့္ က်င္းပရျခင္း ျဖစ္သည္ဟူ၍ လည္းေကာင္း၊ NLD အစုိးရ လက္ထက္တြင္ အစုိးရအား ႀကိဳဆုိသည့္ အေနျဖင့္ က်င္းပရျခင္း ျဖစ္သည္ဟူ၍ လည္းေကာင္း တာ၀န္ရွိသူမ်ားက ေျဖၾကားမႈမ်ားလည္း ရွိသည္။

အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲ လုပ္ငန္းလမ္းညႊန္ မူၾကမ္းကုိ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးမႈ ပူးတြဲေကာ္မတီ (UPDJC) အဖြဲ႕၀င္ အစုိးရ အစုအဖြဲ႕၊ NCA လက္မွတ္ ေရးထုိးထားသည့္ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္မ်ား အစုအဖြဲ႕ႏွင့္ ႏုိင္ငံေရး ပါတီမ်ား အစုအဖြဲ႕တုိ႔က စက္တင္ဘာလ အတြင္းတြင္ ေရးဆြဲခဲ့ၿပီး ေအာက္တုိဘာလတြင္ ျပဳလုပ္သည့္ UPDJC အစည္းအေ၀းတြင္ အတည္ျပဳခဲ့သည္။

ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးမႈဆုိင္ရာ မူေဘာင္အရ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားကုိ ပုံသဏၭာန္ သုံးခုျဖင့္ က်င္းပရာတြင္ ေဒသအလုိက္ကုိ အစုိးရက လည္းေကာင္း၊ လူမ်ဳိးအလုိက္ကုိ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕မ်ားႏွင့္ တရား၀င္ ႏိုင္ငံေရး ပါတီမ်ားက လည္းေကာင္း၊ အေၾကာင္းအရာအလုိက္ကုိ အရပ္ဘက္ လူမႈအဖြဲ႕အစည္းမ်ားက လည္းေကာင္း က်င္းပရမည္ ျဖစ္ၿပီး ေဆြးေႏြးရမည့္ အေၾကာင္းအရာမ်ားကုိ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးမႈ ပူးတြဲေကာ္မတီ (UPDJC) က သတ္မွတ္ေပးထားသည္။

အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား က်င္းပႏုိင္ေရး လုပ္ငန္းလမ္းညႊန္တြင္ “လူမ်ဳိးအလိုက္ က်င္းပေသာ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲ ဆိုသည္မွာ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ တရား၀င္ ႏိုင္ငံေရး ပါတီမ်ားမွ ေခၚယူ က်င္းပေသာ UPDJC မွ အသိအမွတ္ျပဳသည့္ ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားကို ဆိုလိုသည္” ဟု ေဖာ္ျပထားရာ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းကုိ NCA လက္မွတ္ ေရးထုိးထားေသာ၊ NCA လက္မွတ္ မေရးထုိးရေသးေသာ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕ စသည္ျဖင့္ အထူးျပဳထားျခင္း မရွိေပ။

သုိ႔ေသာ္ ေအာက္တုိဘာလ အတြင္းက က်င္းပ ၿပီးစီးခဲ့သည့္ UPDJC အစည္းအေ၀းတြင္မူ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားကုိ အဆင္သင့္ ျဖစ္ေနေသာ ေနရာ၊ NCA လက္မွတ္ ေရးထုိးထားသည့္ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕မ်ား၏ နယ္ေျမတြင္ ဦးစြာ က်င္းပသြားရန္ သေဘာတူခဲ့ၿပီး ထုိသုိ႔ သေဘာတူခဲ့ျခင္းမွာ နယ္ေျမေဒသ လုံျခံဳေရး အေနအထားေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ဟု UPDJC တာ၀န္ရွိသူမ်ားက ဆုိသည္။

ထုိ႔အတူ NCA လက္မွတ္ မေရးထုိးရေသးသည့္ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႕မ်ား ရွိရာ နယ္ေျမမ်ားရွိ ႏုိင္ငံေရး ပါတီမ်ားႏွင့္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားက အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားကုိ ၎တုိ႔ နယ္ေျမမ်ားတြင္လည္း ျပဳလုပ္လုိသည့္ ဆႏၵ ရွိေနၿပီး အႀကိဳ ျပင္ဆင္မႈမ်ားလည္း ရွိေနသည္။

ထုိကဲ့သုိ႔ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားအတြက္ ေဆာင္ရြက္ေနစဥ္ ကာလအတြင္း ရွမ္းျပည္နယ္ (ေျမာက္ပုိင္း) မူဆယ္ ၁၀၅ မုိင္ ကုန္သြယ္ေရးဇုန္တြင္ ႏုိ၀င္ဘာ ၂၀ ရက္ နံနက္ ၂ နာရီခန္႔မွ စ၍ ပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈမ်ား ျဖစ္ပြားလာခဲ့သည္။

KIA, MNDAA ႏွင့္ TNLA ပူးေပါင္း အဖြဲ႕မ်ားက မူဆယ္ၿမိဳ႕ႏွင့္ ကြတ္ခုိင္ၿမိဳ႕နယ္ အတြင္းရွိ တပ္စခန္းႏွင့္ ရဲတပ္ဖြဲ႕စခန္းမ်ား၊ ၁၀၅ မုိင္ ကုန္သြယ္ေရး စခန္းတုိ႔အား တစ္ခ်ိန္တည္း တစ္ၿပိဳင္တည္း ၀င္ေရာက္တုိက္ခုိက္ခဲ့ရာ လုံျခဳံေရး တပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ား အပါအ၀င္ အျပစ္မဲ့ ျပည္သူမ်ား ထိခုိက္ေသဆုံး ဒဏ္ရာရရွိမႈမ်ား ျဖစ္ပြားခဲ့ေၾကာင္း ႏုိင္ငံေတာ္ အတုိင္ပင္ခံ႐ုံး သတင္းထုတ္ျပန္ေရး ေကာ္မတီက ကနဦး သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

လက္နက္ကုိင္ တပ္ဖြဲ႕မ်ားက ရွမ္းျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းရွိ မုံးကုိး၊ ပန္ဆုိင္း၊ နမ့္ခမ္း၊ မူဆယ္ၿမိဳ႕ႏွင့္ ကြတ္ခိုင္ၿမိဳ႕နယ္ အတြင္းရွိ တပ္မေတာ္ စခန္းမ်ား၊ ျမန္မာႏုိင္ငံ ရဲတပ္ဖြဲ႕ စခန္းမ်ား၊ ရဲကင္းမ်ားအား ၀င္ေရာက္ တုိက္ခုိက္ျခင္း၊ လား႐ႈိးႏွင့္ မူဆယ္အၾကား ျပည္ေထာင္စု ကားလမ္းေပၚရွိ တံတားမ်ားအား ေဖာက္ခြဲ ဖ်က္ဆီးျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ေၾကာင္းလည္း သတင္းထုတ္ျပန္ေရး ေကာ္မတီ၏ ထုတ္ျပန္မႈတြင္ ပါရွိခဲ့သည္။

ထုိ႔ေနာက္ ႏုိ၀င္ဘာ ၂၂ ရက္တြင္ ရွမ္းျပည္နယ္ ေျမာက္ပုိင္းတြင္ ခရီးသြားလာျခင္းမ်ား ေခတၱ ဆုိင္းငံ့ၾကရန္ ျပည္သူလူထုအား ေမတၱာရပ္ခံေၾကာင္းႏွင့္ စစ္မွန္ေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုိ အထူးလုိလားၿပီး ႏုိင္ငံေရး ျပႆ နာကုိ ႏုိင္ငံေရး နည္းလမ္းအရ ေတြ႕ဆုံေျဖရွင္းရန္ ဆႏၵအျပည့္ ရွိေသာ္လည္း တပ္မေတာ္၏ စစ္ေရးဖိအားကုိသာ ဆက္လက္ခံေနၾကရသျဖင့္ ယခုကဲ့သုိ႔ စစ္ေရးပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္မႈမ်ဳိးကုိ မလႊဲမေရွာင္သာ ျပဳလုပ္ခဲ့ရေၾကာင္း KIA၊ MNDAA၊ TNLA ႏွင့္ AA ေျမာက္ပုိင္းမဟာမိတ္အဖြဲ႕က ပူးေပါင္းေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ထိုသုိ႔ေသာ အေျခအေနမ်ားေၾကာင့္ မူဆယ္ၿမိဳ႕ေပၚတြင္ ဒုကၡသည္စခန္း ငါးခု ဖြင့္လွစ္ခဲ့ေၾကာင္း ရွမ္းျပည္နယ္ အစုိးရအဖြဲ႕က ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး ႏုိ၀င္ဘာ ၂၄ ရက္တြင္ တုိက္ပြဲမ်ား ဆက္လက္ျဖစ္ပြားမႈေၾကာင့္ စစ္ေဘးေရွာင္စခန္း ငါးခုမွ ကုိးခုအထိ ရွိခဲ့သည္။

တုိက္ပြဲမ်ားေၾကာင့္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံဘက္သုိ႔ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္သူမ်ားလည္း ရွိခဲ့ၿပီး မူဆယ္နယ္စပ္ ကုန္သြယ္ေရးဇုန္ အတြင္းသုိ႔ သြားေရာက္မည့္ ကုန္တင္ယာဥ္မ်ားသည္ ကြတ္ခုိင္ႏွင့္ မူဆယ္ၾကားရွိ ထိေတြ႕တုိက္ပြဲ ျဖစ္စဥ္မ်ားေၾကာင့္ သြားေရာက္ႏုိင္ျခင္း မရွိဘဲ ေက်ာက္မဲ၊ သီေပါ၊ လား႐ႈိးၿမိဳ႕မ်ားတြင္ ေစာင့္ဆုိင္းရမႈမ်ား ရွိခဲ့ၿပီး လက္ရွိအခ်ိန္ အထိလည္း လား႐ႈိး-မူဆယ္ ျပည္ေထာင္စု ကားလမ္းေပၚတြင္ တုိက္ပြဲမ်ားေၾကာင့္ လည္းေကာင္း၊ နယ္ေျမလုံျခံဳေရးအရ သက္ဆုိင္ရာမွ လမ္းေခတၱပိတ္ျခင္းမ်ားေၾကာင့္ လည္းေကာင္း မၾကာခဏ လမ္းပိတ္ဆုိ႔မႈမ်ား ျဖစ္ပြားေနေသးသည္။

လက္နက္ကုိင္ ပဋိပကၡမ်ား အျမန္ဆုံး ခ်ဳပ္ၿငိမ္းႏုိင္ၿပီး ေရရွည္တည္တံ့ေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ ၂၁ ရာစု ပင္လုံသည္ တစ္ခုေသာ လမ္းေၾကာင္း ျဖစ္သည္ဟု ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ေျမာက္ေဒသတြင္ ျဖစ္ပြားေနေသာ လက္နက္ကုိင္ ပဋိပကၡမ်ားႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္၊ အမ်ဳိးသားျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဗဟုိဌာန (NRPC) ဥကၠ႒ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ႏုိ၀င္ဘာ ၂၃ ရက္တြင္ ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

တစ္ဖက္တြင္လည္း ျမန္မာႏုိင္ငံႏွင့္ တ႐ုတ္ျပည္သူ႔သမၼတ ႏိုင္ငံတုိ႔၏ ပထမအႀကိမ္ ျမန္မာ-တ႐ုတ္ ႏုိင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးဌာနႏွင့္ ကာကြယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာနတုိ႔ ဦးေဆာင္သည့္ အဆင့္ျမင့္ ေဆြးေႏြးပြဲကုိ ႏုိ၀င္ဘာ ၂၅ ရက္က ေနျပည္ေတာ္ရွိ ႏုိင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးဌာနတြင္ က်င္းပခဲ့ရာ ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ေျမာက္ တုိက္ပြဲ အေျခအေနမ်ားမွာ ဦးစားေပး ေဆြးေႏြးစရာ အခ်က္တစ္ခု ျဖစ္လာၿပီး အဆုိပါ ေဆြးေႏြးပြဲမွ ႏွစ္ႏုိင္ငံ ပူးတြဲသတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ကုိ ထုတ္ျပန္ခဲ့ကာ ျမန္မာ-တ႐ုတ္ ႏွစ္ႏုိင္ငံ နယ္စပ္ေဒသ လုံျခံဳေရး၊ တရားဥပေဒ စုိးမုိးေရးႏွင့္ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းေရးကုိ ႏွစ္ဖက္စလုံးက လြန္စြာအေလးထားၾကၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံ ေျမာက္ပုိင္းေဒသတြင္ လက္ရွိ ျဖစ္ေပၚေနေသာ တင္းမာမႈ အေျခအေနကုိ အျမန္ဆုံး ေျပၿငိမ္းသြားေစရန္ႏွင့္ ျမန္မာ-တ႐ုတ္ နယ္စပ္ေဒသ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းမႈ အေျခအေန မူလပုံမွန္ အေနအထားသုိ႔ ျပန္လည္ ေရာက္ရွိေရးအတြက္ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ၾကရန္ တ႐ုတ္ဘက္က တုိက္တြန္းပါေၾကာင္း ထည့္သြင္း ေဖာ္ျပထားခဲ့သည္။

ထုိ႔ေနာက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာ္မရွင္ ဥကၠ႒ ေဒါက္တာတင္မ်ဳိး၀င္း ေခါင္းေဆာင္ေသာ ကုိယ္စားလွယ္ အဖြဲ႕သည္ တ႐ုတ္ျပည္သူ႔ သမၼတႏုိင္ငံ ႏုိင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးဌာန၏ ဖိတ္ၾကားခ်က္အရ ႏုိ၀င္ဘာ ၂၆ ရက္တြင္ တ႐ုတ္ျပည္သူ႔ သမၼတႏုိင္ငံသုိ႔ သြားေရာက္ခဲ့ရာ တ႐ုတ္အစုိးရ၏ စီစဥ္ေပးမႈအရ ေျမာက္ပုိင္း မဟာမိတ္ အဖြဲ႕မ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆုံရန္ လက္ခံခဲ့ေသာ္လည္း ေဆြးေႏြးမႈပုံစံ ညႇိႏႈိင္းမရသျဖင့္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးႏုိင္ခဲ့ျခင္း မရွိဘဲ လက္ရွိတြင္မူ ေတြ႕ဆုံညႇိႏႈိင္းႏုိင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းလ်က္ရွိေၾကာင္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာ္မရွင္ တာ၀န္ရွိသူမ်ားက ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားထားသည္။

ထုိသုိ႔ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံတြင္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးႏိုင္မႈ မရွိခဲ့သည့္ အခ်ိန္တြင္ ျပည္ေထာင္စု ၾကံ့ခုိင္ေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ပါတီ၀င္ မိတီၳလာ မဲဆႏၵနယ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ ေဒါက္တာေမာင္သင္းက ဒီဇင္ဘာ ၂ ရက္တြင္ က်င္းပသည့္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေ၀းတြင္ ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ေျမာက္ သိႏီၷ၊ ကြတ္ခုိင္၊ မူဆယ္၊ နမ့္ခမ္း၊ နမၼတူႏွင့္ ၁၀၅ မုိင္ ကုန္သြယ္ေရးဇုန္တုိ႔တြင္ KIA၊ MNDAA ႏွင့္ TNLA ပူးေပါင္းအဖြဲ႕တုိ႔မွ ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိရွိ ပစ္ခတ္၊ မုိင္းေထာင္မႈ၊ ဖ်က္ဆီးမႈ၊ ဗုံးခြဲမႈမ်ားေၾကာင့္ အျပစ္မဲ့ ျပည္သူမ်ား ေသေက်ျခင္း၊ ဒဏ္ရာရျခင္းႏွင့္ အုိးအိမ္စြန္႔ခြာ စစ္ေျပးဒုကၡသည္ဘ၀ ေရာက္ျခင္းႏွင့္ ႏုိင္ငံ၏ အခ်ဳပ္အျခာ တည္ျမဲမႈ၊ တရားဥပေဒ စုိးမုိးေရးႏွင့္ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းမႈႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္တုိ႔အား ထိခုိက္ေစျခင္းတုိ႔ကုိ လႊတ္ေတာ္မွ စုိးရိမ္ေၾကာင္း အေရးႀကီးအဆုိ တင္သြင္းခဲ့သည္။

ယင္းအဆုိႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ လႊတ္ေတာ္အတြင္း ေဆြးေႏြးစဥ္ အခ်ိန္တြင္ တပ္မေတာ္သား လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္မ်ားႏွင့္ ကာကြယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ဒုတိယဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး စိန္၀င္းတုိ႔က KIA၊ MNDAA၊ TNLA ႏွင့္ AA လက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႕တုိ႔အား အၾကမ္းဖက္ အဖြဲ႕အစည္းအျဖစ္ လႊတ္ေတာ္က သတ္မွတ္ေပးရန္အထိ ေတာင္းဆုိခဲ့ၿပီး အဆုိအေပၚ မဲခြဲ ဆုံးျဖတ္ရာ၌ ကန္႔ကြက္မဲ မ်ားသည့္အတြက္ အဆုိတင္သြင္းမႈ မေအာင္ျမင္ခဲ့ေပ။

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္တြင္ အဆုိတင္သြင္းမႈ မေအာင္ျမင္ေသာ္လည္း ထပ္မံ၍ KIA၊ MNDAA၊ TNLA၊ AA အဖြဲ႕တုိ႔ကုိ အၾကမ္းဖက္ အဖြဲ႕အစည္းအျဖစ္ သတ္မွတ္ရန္ ျပည္ေထာင္စု ၾကံ့ခုိင္ေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ပါတီ၀င္ လား႐ႈိးမဲဆႏၵနယ္ အမွတ္(၂) ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ ဦးေအာင္သူက အဆုိတင္သြင္းျခင္းကုိ ဒီဇင္ဘာ ၇ ရက္တြင္ က်င္းပသည့္ ရွမ္းျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေ၀းတြင္ ေဆြးေႏြးကာ မဲခြဲဆုံးျဖတ္ၿပီး အဆုိအား အတည္ျပဳခဲ့သည္။

ယခုကဲ့သုိ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား ေဆာင္ရြက္ေနခ်ိန္တြင္ KIA၊ MNDAA၊ TNLA၊ AA အဖြဲ႕တုိ႔ကုိ အၾကမ္းဖက္ အဖြဲ႕အစည္းအျဖစ္ ေခၚေ၀ၚ သုံးစြဲျခင္း၊ သတ္မွတ္ျခင္းမ်ဳိး လုပ္ေဆာင္ျခင္းသည္ အမ်ဳိးသားျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရးကုိ ထိခုိက္ေစႏုိင္သျဖင့္ ကန္႔ကြက္ေၾကာင္း NCA လက္မွတ္ ေရးထုိးထားသည့္ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႕မ်ား အပါအ၀င္ အဖြဲ႕အစည္း အသီးသီးက ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆုိမႈမ်ားလည္း ရွိခဲ့သည္။

အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားကုိ က်င္းပရာတြင္ အခ်ိန္ကာလအားျဖင့္ သတ္မွတ္ထားမႈ မရွိဘဲ ႏုိ၀င္ဘာလအတြင္း က်င္းပႏုိင္ရန္ စီစဥ္ခဲ့ၾကေသာ္လည္း ထုိသုိ႔ က်င္းပႏုိင္ခဲ့သည့္ အစုအဖြဲ႕ တစ္ဖြဲ႕မွ် မရွိခဲ့ေပ။
ဒီဇင္ဘာလ အတြင္းတြင္ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားအတြက္ အႀကိဳ ျပင္ဆင္မႈမ်ားကုိ အစုအဖြဲ႕ တစ္ခုခ်င္းစီေသာ္ လည္းေကာင္း၊ စုေပါင္း၍ေသာ္ လည္းေကာင္း ျပင္ဆင္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားတြင္ ႏုိင္ငံေရး က႑၊ လူမႈေရး က႑၊ စီးပြားေရး က႑၊ ေျမယာႏွင့္ သဘာ၀သယံဇာတ က႑တုိ႔မွ ေခါင္းစဥ္ ခုနစ္ခုကို ခြဲေ၀ေဆြးေႏြးရန္ သတ္မွတ္ထားၿပီး လုံျခံဳေရးက႑ေအာက္ရွိ ေခါင္းစဥ္ႏွစ္ခုႏွင့္ ယုံၾကည္ကုိးကြယ္မႈႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ အေၾကာင္းအရာမ်ားကုိမူ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားတြင္ ေဆြးေႏြးေစမည္ မဟုတ္ဘဲ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္တြင္ သာေဆြးေႏြးရန္ UPDJC က သတ္မွတ္ထားသည္။

ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ေျမာက္ေဒသ တုိက္ပြဲမ်ား ျဖစ္စဥ္အတြင္း ေျမာက္ပုိင္းမဟာမိတ္ တပ္ဖြဲ႕က ထိန္းခ်ဳပ္ထားခဲ့ေသာ မုံးကုိးၿမိဳ႕အား ဒီဇင္ဘာ ၄ ရက္တြင္ တပ္မေတာ္မွ ျပန္လည္ ထိန္းခ်ဳပ္ႏုိင္ခဲ့သည့္ေနာက္ပုိင္း ရွမ္းအေရွ႕ေျမာက္ေဒသတြင္ တုိက္ပြဲမ်ား ျပင္းထန္စြာ ျဖစ္ပြားသည့္ အေျခအေနမ်ဳိး မရွိေတာ့ေၾကာင္း တပ္မေတာ္ႏွင့္ ႏုိင္ငံေတာ္ အတုိင္ပင္ခံ႐ုံး သတင္းထုတ္ျပန္ေရး ေကာ္မတီ၏ ထုတ္ျပန္ထားခ်က္မ်ားအရ သိရသည္။

ထုိသုိ႔ ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ေျမာက္ေဒသ တုိက္ပဲြမ်ား ေလ်ာ့နည္းသြားခ်ိန္ ဒီဇင္ဘာ ၁၆ ရက္တြင္ KIA အဖြဲ႕မွ ထိန္းခ်ဳပ္ထားသည့္ ဂီဒုန္တပ္စခန္းအား တပ္မေတာ္မွ ေလေၾကာင္းပစ္ကူ ရယူကာ သိမ္းယူခဲ့ၿပီး ေနာက္ပုိင္းရက္မ်ားတြင္ KIA ထိန္းခ်ဳပ္ထားသည့္ တပ္စခန္း အခ်ဳိ႕အား ဆက္လက္တုိက္ခုိက္ သိမ္းယူမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

ရွမ္းတုိင္းရင္းသားမ်ား ဒီမုိကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (SNLD) တြဲဖက္ အတြင္းေရးမွဴး (၂) ဦးစုိင္းေက်ာ္ညြန္႔က “တုိက္ပြဲအေၾကာင္း ေျပာရရင္ေတာ့ အဘက္ဘက္က ဒါကေတာ့ တုိက္ပြဲ အရွိန္ ေလွ်ာ့ခ်ရမွာပဲ၊ တပ္မေတာ္ဘက္ေရာ ဟုိဘက္ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္ ဘက္ကေရာ။ ဒါက ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္ကေန တုိက္ပြဲ အေျခအေနကုိ ေလွ်ာ့ခ်သင့္တယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲ ဆုိေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုိ သြားၾကမယ္၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုိ တည္ေဆာက္ေနတဲ့ အခ်ိန္မွာေတာ့ တုိက္ပြဲဆုိတာ ဘယ္ဘက္ကစစ မေကာင္းပါဘူး။ ထိခုိက္နစ္နာတာက ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ ျပည္သူေတြပဲ ျဖစ္တယ္။ ကြၽန္ေတာ့္သေဘာထား အေနနဲ႔ကေတာ့ အျမန္ဆုံး ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးတာ အေကာင္းဆုံးပဲ” ဟု သုံးသပ္ေျပာၾကားသည္။

အမ်ဳိးသားျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဗဟိုဌာန ဥကၠ႒ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လက္မွတ္ေရးထုိး ထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္ ေၾကညာခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားေသာ ေခတ္အဆက္ဆက္ ႏိုင္ငံေရး ျပႆနာမ်ားကို ညႇိႏႈိင္းေဆြးေႏြး အေျဖရွာႏိုင္ရန္ႏွင္႔ အနာဂတ္ ဒီမိုကေရစီ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ေရးအတြက္ လိုအပ္သည့္ မူ၀ါဒမ်ား ခ်မွတ္ႏိုင္ရန္ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ-၂၁ ရာစုပင္လံုကို က်င္းပခဲ့ရာတြင္ တစ္ႏိုင္ငံလံုး ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈ ရပ္စဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) အား လက္မွတ္ေရးထိုး မထားသည့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား ပါ၀င္ႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးပမ္းခဲ့သည္ဟု ေဖာ္ျပခဲ့ရာ လက္ရွိ ဆက္လက္က်င္းပရန္ ရွိေသးသည့္ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ-၂၁ ရာစု ပင္လံုမွာ အမွန္တကယ္ ႏိုင္ငံေရး ျပႆနာမ်ားကို ညႇိႏိႈင္းေဆြးေႏြး အေျဖရွာႏိုင္ျခင္း ရွိ၊ မရွိႏွင့္ ဒီမိုကေရစီ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ရန္ လုိအပ္သည့္ မူ၀ါဒမ်ား ခ်မွတ္ႏုိင္ျခင္း ရွိ၊ မရွိ ေစာင့္ၾကည့္ရမည္ျဖစ္သည္။

Writer: 
ဇာလီျမင့္ဦး၊ ၀ီရမိုးေန