အျမစ္ျပတ္ ေခ်မႈန္းႏိုင္ျခင္း မရွိေသးသည့္ စိန္ေခၚမႈမ်ားစြာျဖင့္ မူးယစ္ေဆး၀ါး ျပႆနာ

ေမာင္ေတာ-ဘူးသီးေတာင္ ကားလမ္းနံေဘး အုတ္၊ သဲ၊ ေက်ာက္ ေရာင္း၀ယ္ေရး လုပ္ငန္းအတြင္းမွ စိတ္ၾကြေဆးျပားမ်ား ဖမ္းဆီးရမိစဥ္

ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားစြာ ျပဳလုပ္ရန္ လိုအပ္ေနသည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အေနျဖင့္ ေခါင္းခဲစရာ အခ်က္မ်ားထဲမွ မူးယစ္ေဆး၀ါး ျပႆနာ မွာ တစ္ခုအပါအ၀င္ ျဖစ္ေနသည္။ က်ပ္ဘီလ်ံႏွင့္ခ်ီ တန္ဖိုးရွိသည့္ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ားကို ဖမ္းဆီးရမိလ်က္ ရွိရာ အဆိုပါ မူးယစ္ေဆး၀ါး ျပႆနာကို ေျဖရွင္းရန္အတြက္ လက္ရွိ အစုိးရ လက္ထက္တြင္ ရက္ ၁၀၀ စီမံခ်က္ျဖင့္ ဖမ္းဆီးခဲ့ေသာ္လည္း မူးယစ္ေဆး၀ါး ျပႆနာ ကို အျမစ္ျပတ္ ရွင္းလင္းႏိုင္ျခင္း မရွိခဲ့ေပ။

၂၀၁၆ ခုႏွစ္အတြင္း မူးယစ္ေဆး၀ါး ျပႆနာသည္ မ်ားစြာ က်ယ္ျပန္ခဲ့ၿပီး ရန္ကုန္၊ မႏၲေလး စသည့္ လူဦးေရ ထူထပ္သည့္ ေနရာမ်ား၌ပင္ က်ပ္ဘီလ်ံႏွင့္ ခ်ီသည့္ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ား ဖမ္းဆီး ရမိေနသည္။ ထို႔အတြက္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ထင္ရွားေက်ာ္ၾကား ျဖစ္ရပ္တစ္ခုအျဖစ္ ေဖာ္ျပလိုက္ပါသည္။

မူးယစ္ရဲတပ္ဖြဲ႕၏ ဖမ္းဆီးရမိမႈ စာရင္းဇယားမ်ားအရ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီမွ စက္တင္ဘာအထိ တစ္ႏိုင္ငံလံုးတြင္ အမႈေပါင္း ၆၇၀၀ ေက်ာ္ ဖမ္းမိသည့္အနက္ စိတ္ၾကြ႐ူးသြပ္ေဆးျပား ဖမ္းဆီးရမိမႈ ၃၅၀၀ ေက်ာ္ျဖင့္ အမ်ားဆုံးျဖစ္ၿပီး ဘိန္းျဖဴ  ၂၃၀၀ ေက်ာ္၊ ဘိန္း ၂၇၀ ေက်ာ္၊ ေဆးေျခာက္မႈ ၂၀၀ ေက်ာ္ အပါအ၀င္ အျခားမူးယစ္ေဆး၀ါးမႈ ၆၇၀၀ ေက်ာ္ ဖမ္းဆီးရမိခဲ့သည္။ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ားထဲတြင္ စိတ္ၾကြ႐ူးသြပ္ေဆးျပားသည္ အျခား မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ားထက္ ထုတ္လုပ္ရာတြင္ ပိုမို လြယ္ကူၿပီး ေနအိမ္တိုက္ခန္း အတြင္းမွာပင္ စက္ျဖင့္ ထုတ္လုပ္ႏိုင္ေၾကာင္း သိရသည္။ စိတ္ၾကြေဆးျပားသည္ က်ပ္ေထာင္ဂဏန္း ရွိ႐ုံျဖင့္ ၀ယ္ယူႏိုင္ေၾကာင္း သိရၿပီး ၎၏ ေပါက္ေစ်းမွာ က်ပ္ ၂၀၀၀ မွ ၅၀၀၀ ၾကား ရွိေၾကာင္း သိရသည္။ စိတ္ၾကြ႐ူးသြပ္ေဆးျပားသည္ အျခား မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ားထက္ ေစ်းႏႈန္း ပိုမိုခ်ဳိသာသည့္အတြက္ သုံးစြဲမႈ မ်ားေနၿပီး မူးယစ္ေဆး၀ါး ဖမ္းဆီးရမိမႈမ်ားထဲတြင္ စိတ္ၾကြေဆးျပားသည္ အမ်ားဆုံး ဖမ္းမိသည့္ မူးယစ္ေဆး၀ါး ျဖစ္ေနသည္။

လူႀကီး၊ လူငယ္၊ က်ား/မ မေရြး မူးယစ္ေဆး၀ါး၏ သားေကာင္ အျဖစ္သို႔ ေရာက္ရွိေနၿပီး အသက္အရြယ္ အပိုင္းအျခားထဲတြင္ အသက္ ၂၁ ႏွစ္မွ ၃၀ ႏွစ္ၾကား လူငယ္မ်ား အမ်ားစု ျဖစ္ေနသည္။ လူငယ္မ်ားသည္ WY ဟုေခၚသည့္ စိတ္ၾကြ႐ူးသြပ္ေဆးျပား သုံးစြဲမႈ ပိုမို မ်ားျပားၿပီး အေပါင္းအသင္း မိတ္ေဆြမ်ား၏ တိုက္တြန္းမႈမ်ား၊ လက္တည့္စမ္း သုံးစြဲျခင္းမ်ားေၾကာင့္ လူငယ္မ်ား မူးယစ္ေဆး၀ါး ျပႆနာတြင္ အမ်ားဆုံး ပါ၀င္ပတ္သက္ေနသူမ်ား ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

“မူးယစ္ေဆး၀ါး ဆိုတာက သုံးစြဲၿပီးရင္ ျဖတ္ဖုိ႔ ခက္တယ္။ ဒီဟာကို မစြန္႔လႊတ္ႏိုင္ေသးသေရြ႕ လူေကာင္း၊ သူေကာင္း ဘ၀ကို ဘယ္လုိမွ မေရာက္ႏိုင္ဘူး” ဟု မူးယစ္ေဆး၀ါး တားဆီးႏွိမ္နင္းေရး ရဲတပ္ဖြဲ႕မွ ရဲမွဴးႀကီး ေရႊညာေမာင္က သုံးသပ္ ေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ မူးယစ္ေဆး၀ါး အမ်ားအျပားကို ရွမ္းျပည္နယ္၊ ရခိုင္ျပည္နယ္ စသည့္ နယ္စပ္ထြက္ေပါက္ႏွင့္ နီးကပ္ေနသည့္ ေနရာမ်ားတြင္ ဖမ္းဆီးရမိမႈ ပိုမ်ားခဲ့သည္။ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ေမ ၂၈ ရက္ ညပိုင္းတြင္ ရွမ္းျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္း ကြတ္ခိုင္-ေကာင္းခါးလမ္းေပၚတြင္ ၁၂ ဘီး ယာဥ္တစ္စီးအား စစ္ေဆးရာ စိတ္ၾကြ႐ူးသြပ္ေဆးျပား ၂၁၀ ဒသမ ၅ သိန္း၊ ကာလတန္ဖိုး က်ပ္သိန္းေပါင္း ၄၂၁,၀၀၀ (က်ပ္ ၄၂ ဘီလ်ံေက်ာ္) တန္ဖိုးရွိ ေဆးျပားမ်ား ဖမ္းဆီးရမိခဲ့သည္။

ရခိုင္ျပည္နယ္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အေနာက္ဘက္ မူးယစ္ေဆး၀ါး လမ္းေၾကာင္း၏ အဆုံးေနရာ ျဖစ္ေနၿပီး ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း ၂၀၁၆ ခုႏွစ္တြင္ မူးယစ္ေဆး၀ါး အမႈမ်ားစြာ ဖမ္းဆီးရမိခဲ့သည္။ စက္တင္ဘာ ၁၇ ရက္တြင္ ေမာင္ေတာ၊ ဘူးသီးေတာင္ ကားလမ္းနံေဘး အုတ္၊ သဲ၊ ေက်ာက္ ေရာင္း၀ယ္ေရး လုပ္ငန္းခြင္အတြင္း သဲကားတစ္စီးေပၚမွ စိတ္ၾကြ႐ူးသြပ္ေဆးျပား ေျခာက္သိန္း ရွစ္ေသာင္းေက်ာ္ (တန္ဖိုးက်ပ္သိန္း ေပါင္း ၁၃၀၀၀ ေက်ာ္) အား ဖမ္းဆီး ရမိခဲ့ၿပီး ယင္းဖမ္းဆီးရမိမႈ၏ ကြင္းဆက္အျဖစ္ အုတ္၊ သဲ၊ ေက်ာက္ ေရာင္း၀ယ္ေရး လုပ္ငန္းအတြင္းမွ စက္တင္ဘာ ၁၉ ရက္ ညေနပိုင္းတြင္ က်ပ္သိန္းေပါင္း ၂၄၀၀၀ တန္ဖိုးရွိ စိတ္ၾကြ ႐ူးသြပ္ေဆးျပား ၆၂၃၃၀၈၀ ျပား ဖမ္းဆီး ရမိခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

မူးယစ္ေဆး၀ါးမႈမ်ားတြင္ ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္ တစ္ဦး ပါ၀င္ ပတ္သက္ေနသည့္ အမႈတစ္ခုမွာ ၾသဂုတ္ ၃၁ ရက္တြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕တြင္ လမ္းေဘး ဓာတ္တိုင္ကို တိုက္မိၿပီး ယာဥ္တိမ္းေမွာက္မႈတြင္ ကားထဲမွ က်ပ္သိန္းငါးေထာင္ေက်ာ္ တန္ဖိုးရွိ WY စိတ္ၾကြေဆးျပား ၃၀၀၀၀၀ နီးပါး ဖမ္းဆီးရမိခဲ့သည့္ ျဖစ္စဥ္တြင္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕မ ရဲစခန္းမွ ရဲတပ္ၾကပ္ႀကီး တစ္ဦး ပါ၀င္ ပတ္သက္ေနသည္ဟု သိရသည္။ ယင္းအမႈ၏ ကြင္းဆက္အျဖစ္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ လသာေက်းရြာတြင္ ဘဂၤါလီ ေနအိမ္တစ္လုံးမွ က်ပ္သိန္း ၉၀၀၀ နီးပါး တန္ဖိုးရွိ စိတ္ၾကြေဆးျပား ေလးသိန္းေက်ာ္ ထပ္မံ ဖမ္းဆီး ရမိခဲ့သည္။ ထိုသို႔ မူးယစ္ေဆး၀ါးမႈတြင္ ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္ တစ္ဦး ပါ၀င္ ပတ္သက္မႈသည္ မူးယစ္ေဆး၀ါး တားဆီးႏွိမ္နင္းေရး လုပ္ငန္းတြင္ အဟန္႔အတား တစ္ခု ျဖစ္ေနၿပီး အျခား မူးယစ္ေဆး၀ါးမႈမ်ားတြင္လည္း ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္ မည္မွ် ပါ၀င္ ပတ္သက္ေနသည္ကို တိတိက်က် မေျပာႏိုင္ေပ။

မူးယစ္ေဆး၀ါး မႈမ်ားသည္ နယ္စပ္ ထြက္ေပါက္ႏွင့္ နီးကပ္သည့္ ေဒသမ်ားတြင္ ဖမ္းဆီး ရမိမႈ ပိုမ်ားသကဲ့သို႔ ရန္ကုန္၊ မႏၲေလး စသည့္ လူဦးေရ ထူထပ္ မ်ားျပားသည့္ ေနရာမ်ားတြင္ တန္ဖိုး က်ပ္ဘီလ်ံႏွင့္ခ်ီ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ား ဖမ္းဆီး ရမိမႈမ်ားလည္း ရွိသည္။

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး မဂၤလာဒုံၿမိဳ႕နယ္ ပတၱျမားၿမိဳ႕သစ္ ေရႊနံ႔သာေက်းရြာ အုပ္စု ေမတၱာလမ္းသြယ္ (၃) လမ္းရွိ ေနအိမ္ တစ္အိမ္သို႔ ရဲတပ္ဖြဲ႕က ဒီဇင္ဘာ ၁၁ ရက္တြင္ သတင္းအရ ၀င္ေရာက္ စံုစမ္းရွာေဖြခဲ့ရာ ယင္းေနအိမ္အတြင္း WY စိတ္ၾကြ႐ူးသြပ္ေဆးျပား ႏွစ္ဆယ့္ေလးသိန္း ေျခာက္ေသာင္းေျခာက္ေထာင့္ ေလးရာျပား (၂၄၆၆၄၀၀) ႏွင့္ ဘိန္းျဖဴ ၆၈၅ ဂရမ္တို႔ကို သိမ္းဆည္း ရမိခဲ့သည္။ ဖမ္းဆီးရမိေသာ မူးယစ္ေဆး၀ါး၏ တန္ဖိုးေငြမွာ ကာလေပါက္ေစ်းအားျဖင့္ က်ပ္သိန္းေပါင္း ရွစ္သိန္းေျခာက္ေသာင္း တန္ဖိုးေက်ာ္ (က်ပ္ေငြ ၈၆ ဘီလ်ံေက်ာ္ အထိ) ရွိေနၿပီး မူးယစ္ေဆး၀ါး စံခ်ိန္တင္ ဖမ္းဆီးရမိမႈထဲမွ တစ္ခု အပါအ၀င္ ျဖစ္သည္။

အလားတူ မႏၲေလးတိုင္းေဒသႀကီး ျပည္ႀကီးတံခြန္ၿမိဳ႕နယ္ ၆၁ လမ္း၊ စံျပလမ္းႏွင့္ မဂၤလာလမ္းၾကားရွိ ျခံတစ္ခု အတြင္း မတ္ ၅ ရက္က ကြန္တိန္နာယာဥ္ အတြင္းမွ စိတ္ၾကြေဆးျပားမ်ား အပါအ၀င္ ကာလတန္ဖိုး က်ပ္ဘီလ်ံ ၃၀ တန္ဖိုးရွိ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ား ဖမ္းဆီးရမိခဲ့သည္။

မူးယစ္ေဆး၀ါး သယ္ေဆာင္ေရာင္း၀ယ္ေသာ သူမ်ားသည္ ကုန္းလမ္းေၾကာင္း၊ ေရလမ္းေၾကာင္းအျပင္ ေလယာဥ္မ်ားေပၚသို႔ နည္းလမ္းမ်ဳိးစုံျဖင့္ သယ္ေဆာင္လာၾကသည္။ မူးယစ္ေဆး၀ါး သယ္ေဆာင္သူမ်ားသည္ လုံျခံဳေရး တင္းက်ပ္ေသာ လမ္းေၾကာင္းမ်ားကို ေရွာင္ရွား၍ လုံျခံဳေရး ေလ်ာ့ရဲသည့္ လမ္းေၾကာင္းမ်ား၊ လမ္းေၾကာင္း အသစ္မ်ားျဖင့္ သယ္ေဆာင္ျခင္းမ်ား ရိွေနသည္။

မူးယစ္ေဆး၀ါး၏ ျပည္တြင္း ေစ်းကြက္မွာ ေရႊမိုင္း၊ ေက်ာက္မိုင္း စသည့္ တြင္းထြက္ပစၥည္းမ်ား ထြက္သည့္ ေဒသမ်ား၊ လူေနထူထပ္ မ်ားျပားသည့္ ရန္ကုန္၊ မႏၲေလးစသည့္ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ ေစ်းကြက္ရွိေနၿပီး ျပည္ပေစ်းကြက္မ်ားမွာ တ႐ုတ္၊ ထိုင္း၊ လာအို၊ မေလးရွား၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ စသည့္ႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ယင္းႏိုင္ငံမ်ားမွ တစ္ဆင့္ အျခားႏိုင္ငံမ်ားသို႔ ေရာင္း၀ယ္သည့္ လမ္းေၾကာင္းမ်ား ရွိေနသည္။

မူးယစ္ေဆး၀ါး အမ်ားအျပား ထြက္ရွိသည့္ နယ္ေျမေဒသမ်ားသို႔ သြားေရာက္ႏွိမ္နင္းရန္ လက္ရွိတြင္ မျဖစ္ႏိုင္ေသးဘဲ အဆိုပါ နယ္ေျမမ်ားအတြင္း တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္မ်ားႏွင့္ တပ္မေတာ္တို႔၏ ထိေတြ႕တိုက္ပြဲမ်ား ျဖစ္ပြားေနျခင္းေၾကာင့္ မူးယစ္ေဆး၀ါး ျပႆနာသည္ အျမစ္ျပတ္ ေျဖရွင္းရန္ လြန္စြာ ခက္ခဲေနသည္။

၂၀၁၆ ခုႏွစ္အတြင္း က်ပ္ဘီလ်ံႏွင့္ ခ်ီေသာ မူးယစ္ေဆး၀ါး ဖမ္းဆီးရမိမႈမ်ားအား သက္တမ္းတစ္ႏွစ္ မျပည့္ေသးသည့္ ေရြးေကာက္ခံ အစိုးရ အေနျဖင့္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ႏွစ္သစ္တြင္ မည္သို႔ ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းသြားမည္ကို ေစာင့္ၾကည့္ရမည္ျဖစ္ၿပီး လူသားမ်ဳိးႏြယ္ အညြန္႔တုံးေစသည့္ မူးယစ္ေဆး၀ါး ျပႆနာ ကို အျမစ္ျပတ္ ေျဖရွင္းရန္မွာ လက္ရွိ အစိုးရအတြက္ စိန္ေခၚမႈတစ္ရပ္ ျဖစ္ေနသည္။

Writer: 
႐ိႈင္းလင္းေအာင္